KANUN ELEKTRİK PİYASASI KANUNUNDA
DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN Kanun
No. 5496 Kabul
Tarihi : 10/5/2006 MADDE 1 – 20/2/2001 tarihli ve 4628 sayılı Elektrik Piyasası
Kanununun 1 inci maddesinin üçüncü fıkrasının (31) numaralı bendi aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir. "31. İletim tesisi: Üretim
tesislerinin 36 kV üstü gerilim seviyesinden bağlı
olduğu noktalardan itibaren iletim şalt sahalarının
orta gerilim fiderleri de dahil olmak üzere dağıtım
tesislerinin bağlantı noktalarına kadar olan tesisleri," MADDE 2 – 4628 sayılı Kanunun 2 nci
maddesinin üçüncü fıkrası ile dördüncü fıkrasının (a) bendi ve (g) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, dördüncü
fıkrasının (c) bendinin son paragrafında yer alan "denetim"
ibaresinden sonra gelmek üzere "yetkisi" ibaresi eklenmiş, 3 üncü maddesinin (c)
bendinin (3) numaralı alt bendinin ikinci paragrafında yer alan "Özel
sektörde" ibaresi "Özel sektör" şeklinde değiştirilmiştir. "Piyasada faaliyet
gösterebilecek özel hukuk hükümlerine tâbi tüzel kişilerin, 6762 sayılı Türk
Ticaret Kanunu hükümlerine göre anonim şirket veya limited
şirket olarak kurulması ve anonim şirketlerin sermaye piyasası mevzuatına
göre borsada işlem görenler dışındaki hisselerinin nama yazılı olması
şarttır. Bu şirketlerin ana sözleşmelerinde bulunması gereken hususlar
yönetmelikle düzenlenir." "a) Üretim faaliyeti
gösterebilecek tüzel kişiler: Özel sektör üretim şirketleri, Elektrik Üretim
Anonim Şirketi, Elektrik Üretim Anonim Şirketinin yeniden yapılandırılmasıyla
oluşan diğer kamu üretim şirketleri ile
otoprodüktör ve otoprodüktör
gruplarıdır. Özel sektör ve kamu
üretim şirketleri, lisansları uyarınca gerçek ve tüzel kişilere elektrik
enerjisi ve/veya kapasite satışı yapar." "g) Organize Sanayi
Bölgeleri: 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanununa göre kurulan
organize sanayi bölgeleri tüzel kişilikleri, katılımcılarının ihtiyaçlarını
karşılamak amacıyla; onaylı sınırlar içerisinde 6762 sayılı Türk Ticaret
Kanunu hükümlerine göre şirket kurma şartı aranmaksızın Kurumdan lisans almak
koşuluyla dağıtım ve/veya üretim faaliyetlerinde bulunur. Organize sanayi bölgeleri tüzel
kişilikleri, katılımcılarının elektrik ihtiyacını karşılamak amacıyla tüketim
miktarına bakılmaksızın serbest tüketici sayılır. Organize
sanayi bölgesi katılımcılarından serbest tüketici limitini aşan tüketiciler,
organize sanayi bölgesine dağıtım bedeli
ödemek kaydıyla tedarikçisini seçme hakkına sahiptir. Organize sanayi bölgelerinin,
ürettiği veya serbest tüketici sıfatıyla temin ettiği elektrik enerjisinin;
katılımcılarının kullanımına sunulmasına, dağıtım bedellerinin
belirlenmesine, organize sanayi bölgelerinin bu bent kapsamında
gerçekleştirecekleri faaliyetlere ilişkin esas ve usûller, Sanayi ve Ticaret Bakanlığının
görüşü alınarak Kurum tarafından hazırlanacak yönetmelikle belirlenir. Organize sanayi bölgeleri
sınırları içerisinde olup, bedelsiz olarak veya sembolik bedel ile TEDAŞ'a devredilen tesislerin mülkiyeti ve işletme
hakları üç ay içinde aynı bedelle ilgili organize sanayi bölgesine
devredilir." MADDE 3 – 4628 sayılı Kanunun
11 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (b), (c), (d), (e) ve (f)
bentleri ile ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. "a) Kurul tarafından bilgi
isteme veya yerinde inceleme hallerinde; istenen bilgilerin yanlış, eksik
veya yanıltıcı olarak verildiğinin saptanması veya hiç bilgi verilmemesi ya da yerinde inceleme imkânının verilmemesi hallerinde, onbeş gün içinde bilgilerin doğru olarak verilmesi
ve/veya inceleme imkânının sağlanması ihtar edilir. Yapılan yazılı ihtara
rağmen aykırı durumlarını devam ettirenlere, ikiyüzbin
Yeni Türk Lirası idarî para cezası verilir." "b) Bu Kanun hükümlerine ve
çıkarılan yönetmelik, talimat ve tebliğlere aykırı hareket edildiğinin
saptanması hâlinde, aykırılığın otuz gün içinde giderilmesi ihtar edilir ve
yapılan yazılı ihtara rağmen aykırı durumlarını devam ettirenlere, ikiyüzellibin Yeni Türk Lirası idarî para cezası
verilir." "c) Lisans genel esasları ve
yükümlülüklerinden herhangi birinin yerine getirilmediğinin saptanması
hâlinde, otuz gün içinde düzeltilmesi ihtar edilir. Yapılan yazılı ihtara
rağmen aykırı durumlarını devam ettirenlere, üçyüzbin
Yeni Türk Lirası idarî para cezası verilir." "d) Lisans müracaatında veya
lisans yürürlüğü sırasında, lisans verilmesinde aranan şartlar konusunda,
gerçek dışı belge sunulması veya yanıltıcı bilgi verilmesi veya lisans
verilmesini etkileyecek lisans şartlarındaki değişikliklerin Kurula
bildirilmemesi hâlinde lisans iptal edilir. Ancak, anılan gerçek dışı belge veya
yanıltıcı bilgi veya lisans şartlarındaki değişikliğin düzeltilmesinin mümkün
görülmesi hâlinde, otuz gün içinde düzeltilmesi ihtar edilir. Yapılan yazılı
ihtara rağmen aykırı durumlarını devam ettirenlere, dörtyüzbin
Yeni Türk Lirası idarî para cezası verilir." "e) Lisans süresi boyunca
iştirak ilişkisi yasağına aykırı davranışta bulunulması hâlinde, otuz gün
içinde iştirak ilişkisinin düzeltilmesi ihtar edilir. Yazılı ihtara rağmen
aykırı durumlarını devam ettirenlere, dörtyüzellibin
Yeni Türk Lirası idarî para cezası verilir." "f) Piyasada lisans kapsamı
dışında faaliyet gösterildiğinin saptanması hâlinde, onbeş
gün içinde kapsam dışı faaliyetin veya aleyhe faaliyetin durdurulması ihtar
edilir. Yapılan yazılı ihtara rağmen aykırı durumlarını devam ettirenlere, beşyüzbin Yeni Türk Lirası idarî para cezası
verilir." "Yukarıdaki para cezalarını
gerektiren fiiller için Kurul, fiilin niteliğine göre ihtar sürelerini farklı
uygulayabilir. Söz konusu para cezalarının uygulanmasını takiben para
cezasına konu fiilin; verilen ihtar süresi içerisinde giderilmemesi veya
tekrarlanması hâllerinde para cezaları, her defasında bir önceki cezanın iki
katı oranında artırılarak uygulanır. Bu cezaların verildiği tarihten itibaren
iki yıl içinde idarî para cezası verilmesini gerektiren aynı fiil işlenmediği
takdirde önceki cezalar tekrarda esas alınmaz. Ancak, aynı fiilin iki yıl
içinde tekrar işlenmesi hâlinde artırılarak uygulanacak para cezasının
tutarı, cezaya muhatap tüzel kişinin bir önceki malî yılına ilişkin bilançosundaki
gayrisafi gelirinin yüzde onunu aşamaz. Cezaların
bu düzeye ulaşması hâlinde Kurul, lisansı iptal edebilir." MADDE 4 – 4628 sayılı Kanunun 14 üncü maddesinin birinci
fıkrasından sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkra eklenmiştir. "TEDAŞ'ın
faaliyet alanında yer alan ve dağıtım faaliyeti için gerekli olan işletme ve
varlıklar üzerinde, mülkiyeti saklı kalmak kaydı ile TEDAŞ ile belirlenen
dağıtım bölgelerinde faaliyet göstermek üzere kurulan elektrik dağıtım
şirketleri arasında işletme hakkı devir sözleşmesi düzenlenebilir." MADDE 5 – 4628 sayılı Kanunun 15 inci maddesinin (c) ve (d)
fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve maddeye aşağıdaki (e) fıkrası
eklenmiştir. "c) Kamulaştırma: Elektrik piyasasında üretim
ve/veya dağıtım faaliyetlerinde bulunan lisans sahibi özel hukuk tüzel
kişilerinin kamulaştırma talepleri Kurum tarafından değerlendirilir ve uygun
görülmesi hâlinde 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununda belirtilen esaslar
dahilinde Kurumca kamulaştırma yapılır. Bu konuda Kurulca verilecek olan
kamulaştırma kararları kamu yararı kararı yerine geçer. Bu durumda
kamulaştırma bedelleri ile kamulaştırma işlemlerinin gerektirdiği diğer
giderler kamulaştırma talebinde bulunan lisans sahibi tüzel kişi tarafından
ödenir. Kamulaştırılan taşınmazın mülkiyeti,
üretim veya dağıtım tesislerinin mülkiyetine sahip olan ilgili kamu kurum
veya kuruluşuna, bunların bulunmaması hâlinde ise Hazineye ait olur. Hazine
adına tescil edilen taşınmazlar üzerinde Maliye Bakanlığınca kamulaştırma
bedelini ödeyen lisans sahibi özel hukuk tüzel kişileri lehine bedelsiz
irtifak hakkı tesis edilir. İrtifak hakkının geçerliliği lisansın geçerlilik
süresi ile sınırlıdır. Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişilerce yeni dağıtım
tesisleriyle ilgili yapılan kamulaştırmaların gerektirdiği kamulaştırma
bedelleri ile diğer giderler tarifeler yoluyla geri alınır. Lisansın sona
ermesi veya iptali hâlinde, lisans sahibi tüzel kişiler tarafından ödenmiş
bulunan kamulaştırma bedelleri iade edilmez. Ancak, dağıtım lisansının süresi
sonunda tarifeler yoluyla geri alınmayan kamulaştırma bedelleri iade edilir. Kamu tüzel kişiliğini haiz lisans
sahibi tüzel kişilerce yürütülen üretim, dağıtım veya iletim faaliyetleri
için gerekli olan taşınmazlarla ilgili kamulaştırma işlemleri bu tüzel
kişiler tarafından yapılır ve kamulaştırılan taşınmazlar bu tüzel kişiler
adına tescil edilir. Ancak 3/3/2001 tarihinden sonra üretim, dağıtım veya
iletim lisansı sahibi kamu tüzel kişileri lehine ve bu Kanunun yürürlüğe
girdiği tarihe kadar Hazine adına kamulaştırılan taşınmazlar bu kamu tüzel
kişilerine bedelsiz olarak devredilir. 4046 sayılı Özelleştirme
Uygulamaları Hakkında Kanun çerçevesinde özelleştirilen lisans sahibi tüzel
kişilerin faaliyette bulunduğu dağıtım bölgelerinde, özelleştirme tarihi
itibarıyla mevcut olan dağıtım tesisleriyle ilgili kamulaştırma işlemleri
yapılmamış taşınmazların kamulaştırma bedelleri ve diğer giderler lisans
sahibi tüzel kişi tarafından ödenir. Bu giderlere ilişkin belgelerin ibraz
edilmesinden sonra, en geç otuz gün içerisinde, bütçeden lisans sahibi tüzel
kişiye ödeme yapılır. Özel hukuk tüzel kişilerince
yürütülen üretim veya dağıtım faaliyetleri için gerekli olan Hazineye ait
taşınmazlar dışındaki kamu kurum veya kuruluşlarına ait taşınmazlar, Kurumca
2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 30 uncu maddesi uygulanarak temin edilir.
Bu taşınmazlar üretim veya dağıtım tesislerinin mülkiyetine sahip olan ilgili
kamu kurum veya kuruluşuna, bunların bulunmaması hâlinde ise Hazineye ait
olur. d) İrtifak Hakkı, Kullanma İzni
ve Kiralama: Piyasada üretim veya dağıtım
faaliyetinde bulunan lisans sahibi özel hukuk tüzel kişileri, faaliyetleri
ile ilgili olarak Hazinenin mülkiyetindeki veya Devletin hüküm ve tasarrufu
altındaki taşınmazlar üzerinde irtifak hakkı tesisi, kullanma izni veya
kiralama yapılabilmesi için Kurumdan talepte bulunur. Bu talebin Kurulca
uygun görülmesi hâlinde, ilgili mevzuat uyarınca Maliye Bakanlığı ile lisans sahibi özel hukuk tüzel kişileri
arasında lisans süresi ile sınırlı olmak üzere irtifak hakkı tesisi, kullanma izni veya
kiralama sözleşmesi düzenlenir. Bu sözleşmelerde, sözleşmenin geçerliliğinin lisansın geçerlilik süresi
ile sınırlı olacağı hükmü yer alır. Bu şekilde tesis edilen irtifak hakkı,
kullanma izni veya kiralama bedelini ödeme yükümlülüğü, lisans sahibi özel
hukuk tüzel kişisine aittir. Piyasada kamu tüzel kişiliğini
haiz lisans sahibi tüzel kişilerce yürütülen üretim, dağıtım veya iletim
faaliyetleri için gerekli olan, Hazinenin mülkiyetindeki veya Devletin hüküm
ve tasarrufu altındaki taşınmazlarla ilgili olarak irtifak hakkı tesisinin
veya kullanma izni verilmesinin talep edilmesi hâlinde, Maliye Bakanlığı
tarafından ilgili kamu tüzel kişileri
lehine lisans süresince bedelsiz irtifak hakkı tesis edilir veya kullanma izni verilir. e) Kurum, 5236 sayılı Kabahatler
Kanunu hükümlerine tâbi değildir." MADDE 6 – 4628 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici maddeler
eklenmiştir. "GEÇİCİ MADDE 9 –
Düzenlemeye tâbi tarifeler üzerinden elektrik enerjisi satın alan
tüketicileri, dağıtım bölgeleri arası maliyet farklılıkları nedeniyle var
olan fiyat farklılıklarından kısmen veya tamamen koruyacak şekilde tesis
edilmiş geçici bir "Fiyat Eşitleme Mekanizması" uygulanır. Fiyat
Eşitleme Mekanizmasına ilişkin usûl ve esaslar ile Türkiye Elektrik Ticaret
ve Taahhüt Anonim Şirketi ve perakende satış lisansı sahibi dağıtım
şirketlerinin bu uygulamaya ilişkin görev ve yükümlülükleri, Bakanlık ile
Hazine Müsteşarlığının görüşleri alınmak suretiyle Kurul tarafından altmış
gün içerisinde çıkarılacak tebliğ ile düzenlenir. Fiyat Eşitleme
Mekanizmasının uygulanacağı geçiş dönemi 31 Aralık
2010 tarihinde sona erer. Bu tarihte sona eren ilk uygulama dönemi için,
TEDAŞ tarafından yapılan tarife tekliflerinde, ulusal tarife uygulamasının
gerekleri esas alınır ve teklif edildiği şekliyle Kurulca onaylanır. Bu dönem
süresince abone grupları arasında çapraz sübvansiyon uygulanır. Bu kapsamda,
TEDAŞ tarafından ilk uygulama dönemini kapsayacak şekilde Kuruma yapılan
tarife teklifinde abone grupları için uygulanacak çapraz sübvansiyona da yer
verilir. Kurul onaylı bu tarifeler ile çapraz sübvansiyon, ancak Bakanlar
Kurulu kararı çerçevesinde yapılacak öneri ile değiştirilebilir. Geçiş dönemi süresince tüm hesaplar 4628 sayılı Kanun ve
ilgili mevzuatına uygun şekilde ayrıştırılarak tutulur. "GEÇİCİ MADDE 10 – Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt
Anonim Şirketi, Elektrik Üretim Anonim Şirketi, perakende satış lisansı
sahibi dağıtım şirketleri, Elektrik Üretim Anonim Şirketinin yeniden
yapılandırılmasıyla oluşan gruplar veya kamu üretim şirketleri arasında,
süresi beş yılı aşmamak kaydıyla enerji alım-satımına ilişkin geçiş dönemi
anlaşmaları imzalanır. Söz konusu anlaşmalara ilişkin hak ve yükümlülükler,
üretim ve dağıtım varlıklarının özelleştirilmesine paralel olarak lisans
sahiplerine ait olur. Bu anlaşmalar damga vergisinden müstesnadır." "GEÇİCİ MADDE 11 – 3096
sayılı Türkiye Elektrik Kurumu Dışındaki Kuruluşların Elektrik Üretimi,
İletimi, Dağıtımı ve Ticareti ile Görevlendirilmesi Hakkında Kanun
hükümlerine göre Bakanlık ile yap-işlet-devret sözleşmesi yapmış olan fakat
işletmeye girmeden sözleşmelerini sonlandırmış veya sonlandıracak
şirketlerin, 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu kapsamında lisans alarak
faaliyetlerini sürdürmelerini teminen sözleşme
kapsamında yap-işlet-devret tesislerinin kurulması için lehlerine irtifak
hakkı tesis edilmiş Hazine arazileri,
üzerindeki muhdesatların değeri dikkate
alınmaksızın rayiç bedeli üzerinden
Maliye Bakanlığınca şirkete doğrudan satılır." "GEÇİCİ
MADDE 12 – Elektrik dağıtım
şirketleri ile elektrik üretim tesis ve/veya şirketlerinin özelleştirilmesi
çalışmaları kapsamında 31/12/2010 tarihine kadar yapılacak devir, birleşme,
bölünme, kısmî bölünme işlemleriyle ilgili olarak ortaya çıkan kazançlar kurumlar
vergisinden müstesnadır. Madde kapsamında yapılacak işlemler nedeniyle zarar
oluşması halinde bu zarar kurum kazancının tespitinde dikkate alınmaz.
Yapılan bu bölünme işlemleri Kurumlar Vergisi Kanunu kapsamında yapılan
bölünme işlemi olarak kabul edilir. Bu madde kapsamında yapılacak
teslim ve hizmetler katma değer vergisinden müstesnadır. Söz konusu teslim ve
hizmet ifalarıyla ilgili olarak yüklenilen vergiler, vergiye tâbi işlemler
nedeniyle hesaplanan katma değer vergisinden indirilir. İndirim yoluyla
giderilemeyen katma değer vergisi iade edilmez. Bu madde kapsamına giren
işlemlerde 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununun ilgili hükümleri
uygulanmaz." MADDE 7 – Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer. MADDE 8 – Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür. 23/5/2006 |