Maliye Bakanlığı (Gelir İdaresi Başkanlığı)’ndan:
VERGİ USUL
KANUNU GENEL TEBLİĞİ
(SIRA NO: 462)
Yetki
MADDE 1 – 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 5766 sayılı
Kanunun 17 nci maddesi ile değişen mükerrer 242 nci maddesinin ikinci
fıkrası ile Maliye Bakanlığı; elektronik defter, kayıt ve belgelerin
oluşturulması, kaydedilmesi, iletilmesi, muhafazası ve ibrazı ile defter ve
belgelerin elektronik ortamda tutulması ve düzenlenmesine ilişkin usul ve
esasları belirlemeye, elektronik ortamda tutulmasına ve düzenlenmesine izin
verilen defter ve belgelerde yer alması gereken bilgileri internet de dahil
olmak üzere her türlü elektronik bilgi iletişim araç ve ortamında Maliye
Bakanlığına aktarma zorunluluğu getirmeye, bilgi aktarımında uyulacak
format ve standartlar ile uygulamaya ilişkin usul ve esasları tespit
etmeye, Vergi Usul Kanunu kapsamına giren işlemlerde elektronik imza kullanım
usul ve esaslarını düzenlemeye ve denetlemeye yetkili kılınmıştır.
Söz konusu fıkrada, Vergi Usul Kanunu ve diğer
vergi kanunlarında defter, kayıt ve belgelere ilişkin olarak yer alan
hükümlerin elektronik defter, kayıt ve belgeler için de geçerli olduğu;
Maliye Bakanlığının, elektronik defter, belge ve kayıtlar için diğer
defter, belge ve kayıtlara ilişkin usul ve esaslardan farklı usul ve
esaslar belirlemeye yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.
Aynı Kanunun 227 nci maddesinin birinci fıkrasında,
aksine hüküm olmadıkça Vergi Usul Kanununa göre tutulan ve üçüncü
şahıslarla olan münasebet ve muamelelere ait kayıtların tevsikinin mecburi
olduğu; dördüncü fıkrasında da Maliye Bakanlığının, düzenlenmesi mecburi
olan belgelerde bulunması gereken zorunlu bilgileri belirlemeye yetkili
olduğu belirtilmiştir.
Diğer taraftan, anılan Kanunun mükerrer 257 nci
maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinde Maliye Bakanlığının,
Vergi Usul Kanununa göre tutulmakta olan defter ve belgeler ile bunlara
ilaveten tutulmasını veya düzenlenmesini uygun gördüğü defter ve belgelerin
mahiyet, şekil ve ihtiva etmesi zorunlu bilgileri belirlemeye, bunlarda
değişiklik yapmaya, bu defter ve belgelere tasdik, muhafaza ve ibraz
zorunluluğu getirmeye veya kaldırmaya, Vergi Usul Kanununa göre tutulacak
defter ve düzenlenecek belgelerin tutulması ve düzenlenmesi zorunluluğunu
kaldırmaya yetkili olduğu; (3) numaralı bendinde, tutulması ve düzenlenmesi
zorunlu defter, kayıt ve belgelerin mikro film, mikro fiş veya elektronik
bilgi ve kayıt araçlarıyla yapılması veya bu kayıt ortamlarında saklanması
hususunda izin vermeye veya zorunluluk getirmeye, bu şekilde tutulacak
defter ve kayıtların kopyalarının Maliye Bakanlığında veya muhafaza etmekle
görevlendireceği kurumlarda saklanması zorunluluğu getirmeye; (4) numaralı
bendinde ise Vergi Usul Kanununun 149 uncu maddesine göre devamlı bilgi
vermek zorunda olanlardan istenilen bilgiler ile vergi beyannameleri ve
bildirimlerin, şifre, elektronik imza veya diğer güvenlik araçları konulmak
suretiyle internet de dâhil olmak üzere her türlü elektronik bilgi iletişim
araç ve ortamında verilmesi, beyanname ve bildirimlerin yetki verilmiş
gerçek veya tüzel kişiler aracı kılınarak gönderilmesi hususlarında izin
vermeye veya zorunluluk getirmeye, beyanname, bildirim ve bilgilerin
aktarımında uyulacak format ve standartlar ile uygulamaya ilişkin usul ve
esasları tespit etmeye, bu zorunluluğu beyanname, bildirim veya bilgi
çeşitleri, mükellef grupları ve faaliyet konuları itibarıyla ayrı ayrı
uygulatmaya ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkili olduğu hükme
bağlanmıştır.
Söz konusu hükümlerin Maliye Bakanlığına verdiği
yetkiye istinaden, hava yolu ile yurt içi veya yurt dışı yolcu taşımacılığı
işi ile iştigal eden mükelleflerin, elektronik ortamda bilet düzenlemeleri,
düzenledikleri e-Biletleri muhatabına iletmeleri ile bu belgeleri muhafaza
ve ibraz etmelerine ilişkin usul ve esaslar bu Tebliğin konusunu oluşturmaktadır.
Kapsam
MADDE 2 – Bu Tebliğin kapsamına, hava yolu ile yurt içi veya
yurt dışı yolcu taşımacılığı işi ile iştigal eden mükellefler girmektedir.
Bu Tebliğ ile getirilen e-Bilet Uygulaması ihtiyari
olup, kapsama giren mükellefler istemeleri ve Başkanlıkça kendilerine izin verilmesi
halinde, e-Bilet Uygulamasından yararlanabileceklerdir.
Tanımlar
ve Kısaltmalar
MADDE 3 – Bu Tebliğde geçen;
Başkanlık: Gelir İdaresi Başkanlığını,
Belge Numarası: Elektronik bilet seri ve sıra
numarası yerine kullanılacak üç haneli birim kod ile on haneli sıra
numarası olmak üzere on üç haneden oluşan numarayı,
Bilgi İşlem Sistemi: Mükelleflerin belgeleri
elektronik ortamda oluşturmak, kaydetmek, muhafaza etmek ve ilgili diğer
işlemleri gerçekleştirmek amacı ile doğrudan ya da dolaylı olarak
kullandıkları her türlü yazılım ve donanım ile saklama ortamlarını,
Bilet: Hava yolu ile yapılan yolcu taşımacılığına
ilişkin düzenlenen bileti,
BİS Raporu: Bilgi İşlem Sistem Raporunu,
Elektronik Belge: Şekil hükümlerinden bağımsız
olarak Vergi Usul Kanununa göre düzenlenmesi zorunlu olan belgelerde yer
alan bilgileri içeren elektronik kayıtlar bütününü,
Elektronik Bilet (e-Bilet): Elektronik ortamda
düzenlenen ve muhatabına elektronik veya kağıt ortamda teslim edilebilen
bileti,
Elektronik Bileti Temsil Eden Belge: Bilet
muhteviyatını içeren mali değeri olmayan belgeyi,
Elektronik Bilet Uygulaması (e-Bilet Uygulaması):
Başkanlık tarafından belirlenen standartlara uygun olarak biletin
elektronik ortamda oluşturulması, imzalanması, elektronik ortamda
muhafazası, ibrazı ve raporlamasını kapsayan uygulamayı,
Elektronik Bilet Raporu (e-Bilet Raporu): e-Bilet Uygulaması
kapsamında Başkanlığın belirlediği veri formatı ve standardına uygun olarak
hazırlanan ve elektronik sertifika ile imzalanan raporu,
Elektronik Kayıt: Elektronik ortamda tutulan ve
elektronik defter ve belgeleri oluşturan, elektronik yöntemlerle erişimi ve
işlenmesi mümkün olan en küçük bilgi ögesini,
Elektronik Saklama Hizmeti Veren Kurum: 14/12/2012
tarihli ve 28497 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel
Tebliği (Sıra No: 421) kapsamında Başkanlıktan Saklama Hizmeti verme izni
almış mükellefi,
Elektronik Sertifika: Mali Mühür ve Nitelikli
Elektronik Sertifikayı,
Elektronik Sertifika ile İmzalama: Tüzel kişilerin
mali mühürle onaylamasını, gerçek kişilerin ise nitelikli elektronik
sertifika ile imzalamasını veya mali mühür ile onaylamasını,
IATA : Uluslararası Hava Taşıyıcıları Birliğini,
Mali Mühür: 5/3/2010 tarihli ve 27512 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 397)
çerçevesinde Başkanlık için oluşturulan elektronik sertifika alt yapısını,
Nitelikli Elektronik Sertifika (NES): 5070 sayılı
Elektronik İmza Kanununun dokuzuncu maddesinde tanımlanan ve yalnızca
gerçek kişi mükelleflerce kullanılabilen elektronik sertifikayı,
Özel Entegratör: Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği
(Sıra No: 421) kapsamında Başkanlıktan özel entegrasyon izni almış
mükellefi,
TCKN: Türkiye Cumhuriyeti Kimlik Numarasını,
TÜBİTAK-BİLGEM/KAMU SM: Türkiye Bilimsel ve
Teknolojik Araştırma Kurumu-Bilişim ve Bilgi Güvenliği İleri Teknolojiler
Araştırma Merkezi/Kamu Sertifikasyon Merkezini,
VKN: Vergi Kimlik Numarasını,
Zaman Damgası: Bir elektronik verinin üretildiği,
değiştirildiği, gönderildiği, alındığı ve/veya kaydedildiği zamanın tespit
edilmesi amacıyla elektronik sertifika hizmet sağlayıcısı tarafından
doğrulanan kaydı,
ifade eder.
Başvuru
Şartları ve Uygulamadan Yararlanma Yöntemleri
MADDE 4 – e-Bilet düzenlemek isteyen mükelleflerin;
a) Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 397)
kapsamında getirilen e-Fatura Uygulamasından yararlanma iznine sahip
olmaları,
b) Bu Tebliğde açıklanan usul ve esaslara uygun
olarak, e-Biletleri düzenleyebilme ve e-Biletleri sunabilme konusunda hazırlıklarını
tamamlamış olmaları,
c) Bu Tebliğin 10 uncu maddesinde belirlenen
raporlama gereksinimlerinin karşılanması hususunda gerekli altyapı ve
hazırlıklarını tamamlamış olmaları,
gerekmektedir.
Mükellefler e-Bilet Uygulamasından, kendi bilgi
işlem sistemleri üzerinden veya Başkanlıktan izin almış özel
entegratörlerin bilgi işlem sistemleri üzerinden olmak üzere iki yöntemle
yararlanabileceklerdir.
Yukarıda yer alan şartları taşıyan ve uygulamayı kendi
bilgi işlem sistemi üzerinden kullanarak bu Tebliğ kapsamında e-Bilet
oluşturmak, e-Bilet sunmak, muhafaza ve ibraz etmek isteyen mükelleflerin,
başvuru işlemlerini Gelir İdaresi Başkanlığının “www.efatura.gov.tr”
internet adresinde yayımlanan “Elektronik Bilet Başvuru Kılavuzu”na uygun
olarak yerine getirmeleri gerekmektedir.
e-Bilet uygulamasını Başkanlıktan e-Bilet izni
almış özel entegratörlerin bilgi işlem sistemi üzerinden kullanmak isteyen
mükellefler, doğrudan özel entegratöre başvuracak olup ayrıca Başkanlığa
başvuruda bulunmalarına gerek bulunmamaktadır.
Değerlendirme
ve İzin
MADDE 5 – e-Bilet uygulamasını kendi bilgi işlem sistemi
üzerinden kullanmak için Başkanlığa yapılan başvurular; mükellefe ait
sistemin yapısı, işleyişi ile bu sistemde elektronik olarak düzenlenen
e-Bilet ve e-Bilet Raporu örneklerinin, bu Tebliğde ve www.efatura.gov.tr
internet adresinde yayımlanan “Elektronik Bilet Teknik Kılavuzu” nda
belirlenen usul ve esaslara uygun olup olmadığı açısından
değerlendirilecektir. Başkanlık gerek görmesi halinde ilave teknik bilgi ve
belge talebinde bulunabilecektir.
Başkanlıkça yapılacak değerlendirme sonrasında
başvuruları uygun bulunan mükelleflere bir yazı ile e-Bilet Uygulamasından
yararlanma izni verilecektir.
Değerlendirme aşamasında eksiklikleri tespit edilen
mükelleflere, söz konusu eksiklikleri gidermeleri için yazı ile bir yıl
süre verilir. Bu süre içerisinde eksikliklerini gidermeyen mükelleflerin
başvuruları reddedilir.
Başvuruları reddedilen mükelleflerin reddi izleyen
altı ay içerisinde yapacakları başvurular kabul edilmeyecektir. Bu durum,
mükelleflerin e-Bilet Uygulaması kapsamında özel entegratörlük izni alan
mükellefler vasıtasıyla e-Bilet Uygulamasından yararlanmalarına engel
teşkil etmez.
Özel
Entegratörlük Hizmeti Verenler
MADDE 6 – e-Bilet uygulamasından yararlanan ve
düzenledikleri e-Biletleri muhatabına elektronik ortamda iletmeyi tercih
eden mükelleflerin, düzenledikleri e-Biletleri ve e-Bilet raporlarını
elektronik sertifika ile imzalamaları esastır. Başkanlıktan e-Bilet Uygulaması
kapsamında özel entegratörlük izni alan mükellefler; bu Tebliğ kapsamında
e-Bilet düzenlemeyi ve muhatabına elektronik ortamda iletmeyi isteyen
mükelleflere; elektronik ortamda e-Bilet ve e-Bilet raporu oluşturma,
elektronik sertifika ile imzalama, zaman damgası kullanma ve oluşturulan
e-Bileti bu Tebliğin 7 nci maddesine uygun olarak elektronik veya kağıt
ortamda alıcısına, e-Bilet raporlarını ise Başkanlığa iletme hizmeti
verebilirler.
Özel entegratörlerin bu hizmeti verebilmesi için
Başkanlıktan ayrıca e-Bilet özel entegratörlüğü izni alması gerekmektedir.
Bu izni alabilmek için gerekli koşullar www.efatura.gov.tr internet
adresinde yayımlanan “e-Fatura Uygulaması Özel Entegrasyon Kılavuzu”nda yer
almaktadır.
Başkanlıktan izin alan özel entegratörler, anlaşma
yaptıkları mükelleflere ilişkin bilgileri Başkanlık sistemine yüklemeleri
ve www.efatura.gov.tr internet adresinde yayımlanan “e-Fatura Uygulaması
Özel Entegrasyon Kılavuzu”nda açıklanan mesaj yapısına uygun onayı almaları
halinde e-Bilet hizmeti vermeye başlayabileceklerdir.
Başkanlıktan e-Bilet izni alan özel entegratörler,
hizmet verdikleri mükelleflere ait e-Bilet bilgilerini e-Bilet oluşturma,
imzalama, raporlama ve gönderme amacı dışında kullanamaz ve işleme taraf
olanların yazılı izni olmaksızın üçüncü kişilerle paylaşamazlar. Özel
entegratörler bu faaliyetleri kapsamında elde ettiği ticari sır
niteliğindeki e-Bilet bilgilerinin güvenliğinden ve gizliliğinden
sorumludurlar. Bu amaca aykırı olarak işleme taraf olmayan üçüncü kişilerle
e-Bilet bilgilerini paylaştığı tespit olunan özel entegratörlerin, diğer
kanunların öngördüğü cezai sorumlulukları dışında ayrıca Başkanlık
tarafından özel entegratörlük izinleri iptal edilebilir.
Elektronik
Biletin Düzenlenmesi ve Teslimi
MADDE 7 – 1.
Elektronik Biletin Düzenlenmesi
e-Biletlerin elektronik ortamda düzenlenmesi,
muhafaza ve ibraz edilmesi esastır.
Kullanılan e-Bilet formatı; üzerinde mali mühür/NES
taşımaya, belge üzerinde doğrulamaya, görüntülemeye ve kâğıt baskı almaya
imkân veren genel tanınırlığa sahip bir format olmalıdır.
Hava yolu firmaları, elektronik ortamda
düzenleyecekleri biletlerde, seri-sıra numarası yerine üç haneli birim kod
ve on haneli sıra numarası olmak üzere toplam on üç haneden oluşan belge
numarasını kullanacaklardır. Birim kodu, belgeyi düzenleyecek birim için
belirlenecek alfa nümerik bir koddur. Mükellefler BİS raporunda yer vermek
şartıyla, organizasyon yapıları içerisinde ihtiyaçlarına göre birim
kodlarını serbestçe belirleyebileceklerdir.
Hava yolu firmalarının IATA nezdindeki kod numarası ile başlayan
toplam on üç haneli bilet numarası da belge numarası yerine
kullanılabilecektir.
e-Biletin kâğıt çıktısının birden fazla sayfaya
taşması durumunda, her sayfada toplam sayfa sayısı ile birlikte sayfa
numarası gösterilmesi koşuluyla aynı belge numarası kullanılacaktır.
2.
Elektronik Biletin Elektronik Ortamda Teslimi
Hava yolu firmaları istemeleri halinde, elektronik
ortamda oluşturdukları e-Biletleri
muhatabına elektronik sertifika ile imzalanmış olarak elektronik
ortamda teslim edebileceklerdir. Bu imkandan yararlanmak isteyen mükelleflerin
Başkanlıktan elektronik ortamda iletim izni almaları gerekmektedir.
Başkanlıktan elektronik ortamda iletim izni alan
hava yolu firmaları muhatabı tarafından istenilmesi halinde, düzenledikleri
e-Bileti ya da bunu temsil eden belgeyi kağıt olarak teslim edeceklerdir.
e-Biletin ya da bunu temsil eden mali değeri bulunmayan kağıt çıktının
muhatabına verilmesi halinde bunun ayrıca imzalanıp kaşelenmesine gerek
bulunmamaktadır. Temsil eden belgenin verilmesi, e-Bilet izni alan hava
yolu firmalarının yolcuya e-Bileti kağıt baskısı alınabilecek şekilde
elektronik araç veya ortamlar vasıtasıyla sunma zorunluluğunu ortadan
kaldırmamaktadır.
3.
Elektronik Biletin Kağıt Ortamında Teslimi
Hava yolu firmaları istemeleri halinde, elektronik
ortamda oluşturdukları e-Biletleri, muhatabına kağıt ortamda teslim
edebileceklerdir. Bu imkandan yararlanmak isteyen mükelleflerin
Başkanlıktan kağıt ortamda iletim izni almaları gerekmektedir.
Söz konusu e-Biletlerin kağıt ortamda teslim
edilmesi halinde hava yolu firmalarınca ayrıca elektronik sertifika ile imzalanmasına
gerek bulunmamaktadır. Bu şekilde teslim edilen biletlerin muhatabı
tarafından 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca tevsik edici belge olarak
kullanılabilmesi için hava yolu firmaları tarafından kaşe/damga tatbik
edilmesi; acenteler tarafından ise kaşe/damga tatbik edilmesi ve
imzalanması gerekmektedir.
Hava Yolu
Biletinde Bulunması Gereken Bilgiler
MADDE 8 – e-Bilet düzenleme izni alan hava yolu firmalarının
düzenleyecekleri e-Biletlerde, en az aşağıda yer alan bilgilerin bulunması
zorunludur.
1. Hava yolu firmasının unvanı,
2. Yolcunun adı-soyadı,
3. Belge numarası,
4. Düzenlenme tarihi,
5. Yapılan hizmetin nevi ve tutarı,
6. Ödeme türü (Nakit/Kredi kartı/Banka
kartı/Havale/Promosyon ve benzeri)
Mükellefler bilet üzerinde zorunlu bilgilere ilave
olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı bilgilere de yer verebileceklerdir.
Elektronik
Bilet Bedelinin Gider Kaydedilmesi ve Düzenlenecek e-Biletlerde Katma Değer
Vergisi Uygulaması
MADDE 9 –
1. Hava Yolu Firmaları Tarafından Yapılan Satışlar
Hava yolu firmaları tarafından yapılan satışlarda
yolcu bilgilerinin kaydedildiği aşamada yolcu tarafından talep edilmesi
halinde, yolcu bilgilerine ilaveten hesabına yolculuk yaptıkları
mükellefin; yolcu ile hesabına yolculuk yapılan mükellefin aynı kişi olması
durumunda yolcunun adı-soyadı/unvanı ve VKN/TCKN bilgileri de e-Bilet üzerinde
gösterilecektir. Hava yolu firmalarının şube, çağrı merkezleri ve internet
şubeleri aracılığıyla satışı yapılan biletler için de yukarıda izah
edildiği şekilde işlem yapılacaktır.
2.
Acenteler Aracılığıyla Yapılan Satışlar
e-Biletin Türkiye’de mükellefiyeti bulunan
acenteler tarafından düzenlenmesi durumunda söz konusu acenteler, e-Bilet
üzerinde yolcu bilgilerine ilave olarak kendilerine ait mükellefiyet
bilgilerine ya da IATA nezdinde kendileri için oluşturulmuş bilgilere yer
vererek yolcuya e-Bilet muhteviyatını da içeren bir fatura
düzenleyeceklerdir. Bu fatura üzerinde yolcu bilgilerine ilaveten yolcu
tarafından talep edilmesi halinde hesabına yolculuk yapılan mükellef
bilgilerine de yer verilecektir.
Acente tarafından düzenlenen ve e-Bilet
muhteviyatını da içeren fatura, yolcu veya hesabına yolculuk yapılan
mükellef tarafından; üzerinde acente bilgilerini de ihtiva eden e-Bilet ise
acente tarafından gider/indirim konusu yapılacaktır.
3. Bilet
Bedelinin Gider Kaydedilmesi
Hava yolu firmalarınca düzenlenen e-Biletler,
Başkanlıkça kendilerine izin verilen iletim şekline uygun olarak
muhatapları tarafından muhafaza ve ibraz edilmesi halinde, Vergi Usul
Kanunu hükümlerine göre tevsik edici belge (bu Tebliğin 13 üncü maddesinin
(e) bendinde belirtilen durumlar hariç) olarak kabul edilecektir.
Muhatabı tarafından gider gösterilecek veya
indirime konu edilecek e-Biletlerin yasal saklama süresince bu Tebliğin 7
nci maddesinde açıklanan teslim şekline uygun olarak muhafaza ve ibraz
edilmesi gerekmektedir. Elektronik iletim izni alan hava yolu firmalarınca
düzenlenen e-Biletin kağıt çıktısı da e-Fatura uygulamasına dahil olmayanlar
tarafından elektronik ortamdaki aslına uygun olmak koşuluyla, Vergi Usul
Kanunu hükümlerine göre tevsik edici belge olarak kullanılabilecektir. Bu
durumda söz konusu e-Bilet çıktısının ayrıca imzalanmasına kaşe/damga
tatbik edilmesine gerek bulunmamaktadır.
4.
Düzenlenecek Elektronik Biletlerde Katma Değer Vergisi Uygulaması
Hava yolu firmaları, katma değer vergisine tabi
olan işlemleri için bilette yer alan tutardan matraha dahil olmayan
unsurları ayrıştırdıktan sonra iç yüzde yoluyla katma değer vergisi
hesaplayıp beyan edeceklerdir.
Hava yolu taşımacılığı hizmetinden yararlanan
mükellefler ise 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 29 ve müteakip
maddelerinde düzenlenen vergi indirimine ilişkin hükümlere bağlı kalmak
şartıyla, bu maddede belirtilen şekilde hesaplanan katma değer vergisini
indirim konusu yapabileceklerdir.
Katma Değer Vergisi Kanunu hükümleri çerçevesinde
katma değer vergisinden istisna olan yurt dışı taşımalara ait e-Biletlerde
katma değer vergisinin hesaplanmayacağı tabiidir.
Raporlama
MADDE 10 – e-Bilet izni alan mükellefler ve e-Bilet hizmeti
verme konusunda Başkanlıktan izin alan özel entegratörler; elektronik
ortamda oluşturdukları biletlere ilişkin olarak, Başkanlığın
www.efatura.gov.tr internet adresinde yayımlanan “Elektronik Bilet Teknik Kılavuzu”nda
yer alan veri formatı ve standardına uygun, aylık “e-Bilet Raporu”nu ait
olduğu ayı takip eden ayın 15 inci günü saat 24:00’e kadar elektronik
sertifika ile zaman damgalı olarak imzalamak ve Başkanlık sistemine
yüklemek zorundadırlar.
Herhangi bir kesinti veya sistem arızası nedeni ile
raporlar Başkanlık sistemine yüklenemez ise, söz konusu raporların
yüklenilmesini engelleyen kesinti veya arıza durumunun ortadan kalkmasını
takiben raporlar Başkanlık sistemine yüklenecektir. Raporların süresinde
yüklenememesi durumunu gerekçeleriyle açıklayan bir yazı beş iş günü
içerisinde Başkanlığa gönderilecektir. Söz konusu işlem istisnai bir
uygulama olup süreklilik arz etmesi halinde e-Bilet izni iptal
edilebilecektir.
Raporlama gereklerinin yerine getirilmiş olması,
mükellefin söz konusu belgeleri muhafaza ve ibraz ödevlerini ortadan
kaldırmamaktadır.
e-Biletlerin, daha sonra iptal edilmesi ya da
üzerlerinde değişiklik yapılması durumunda iptal veya değişikliğe ilişkin
bilgilere, bu işlemlerin yapıldığı döneme ait “e-Bilet Raporu”nda yer
verilmesi zorunludur.
Başkanlık, gerekli görmek ve önceden haber vermek
koşuluyla e-Bilet raporlarına ilişkin veri formatı ve standartlarında
değişiklik yapabileceği gibi raporların iletim şeklini ve süresini de
değiştirebilir.
Muhafaza
ve İbraz Yükümlülüğü
MADDE 11 – e-Bilet oluşturma izni alan mükelleflerin
düzenlemiş oldukları biletlerini aşağıda yer alan koşullara göre muhafaza
ve ibraz etmeleri gerekmektedir.
a) e-Bilet izni alan mükellefler, oluşturdukları
e-Biletlerini ve raporlarını birbirleriyle ilişkili şekilde, vergi kanunları
ve diğer kanuni düzenlemelerin öngörmüş olduğu süreler dâhilinde muhafaza
ve istenildiğinde ibraz etmekle yükümlüdür.
b) e-Bilet uygulamasından yararlanan mükellefler,
uygulama kapsamında düzenledikleri e-Biletlerini ve e-Bilet raporlarını
kendilerine ait bilgi işlem sistemlerinde muhafaza edebilecekleri gibi,
Başkanlıktan elektronik saklama izni alan mükelleflerin bilgi işlem
sistemlerinde de muhafaza edebilirler.
c) Başkanlıktan saklama izni alan mükelleflerden
elektronik saklama hizmetinin alınması mükelleflerin e-Bilet ve
raporlarının muhafaza ve ibraz sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
ç) Muhafaza ve ibraz yükümlülüğü, e-Bilet ile
ilişkili raporların doğruluğuna, bütünlüğüne ve değişmezliğine ilişkin her
türlü elektronik veri, veri tabanı dosyası, saklama ortamı veya doğrulama
ve görüntüleme araçlarını kapsamaktadır.
d) e-Bilet kâğıda basılabilen nüshaları ile aynı
içerikte ve istenildiğinde aynı görüntüde basılabilecek şekilde
saklanmalıdır.
e) Muhafaza edilen e-Biletin yetkililerce sorgulanması,
görüntülenmesi ve kâğıt çıktılarının alınması sırasında kullanılacak
anahtarlardan birisinin belge numarası olması zorunludur.
f) e-Bilet ve raporlarının Türkiye Cumhuriyeti
sınırları içerisinde ve Türkiye Cumhuriyeti Kanunlarının geçerli olduğu
alanlarda muhafaza edilmesi zorunludur. Bu zorunluluk, yurt dışında ikincil
bir arşivleme yapılmasına engel teşkil etmez. Başkanlık e-Bilet
uygulamasından yararlanmak için başvuran mükelleflerin gerekçeli talebi
üzerine bu madde hükmünün uygulanmasında farklı usul ve esas
belirleyebilir.
Sorumluluk
ve Cezai Müeyyideler
MADDE 12 – e-Bilet oluşturma izni alan mükelleflerden bu
Tebliğde ve Elektronik Bilet Teknik Kılavuzunda yer alan usul ve esaslara
aykırı biçimde e-Bilet ve bunlara ait raporları düzenleyenler hakkında,
işledikleri fiilin türüne göre Vergi Usul Kanununda öngörülen cezalar
uygulanır.
e-Bilet raporlarının süresinde hazırlanmaması,
hazırlanan raporların elektronik sertifika ile zaman damgalı olarak
imzalanmaması, raporlar ile ilişkili oldukları biletlere ait bilgiler
arasında uyumsuzluk bulunması halinde mükellefler ve özel entegratörler
tarafından konu ile ilgili haklı bir mazeret sunulamaması durumunda
Başkanlık verilen izni iptal edebilir.
e-Bilet uygulaması kapsamında hizmet verme izni
iptal edilen özel entegratörler bu konuda hizmet verdiği mükellefleri
uyarmak zorundadır. İzni iptal edilen özel entegratörden e-Bilet hizmeti
alan mükellefler başka bir özel entegratörle anlaşmak veya genel hükümler
çerçevesinde anlaşmalı matbaa işletmelerine bastırdıkları belgeleri kullanmak
zorundadırlar. Bu durum, e-Bilet Uygulamasını kendi bilgi işlem sistemi
üzerinden kullanma yöntemine engel teşkil etmemektedir.
e-Bilet uygulamasını kendi bilgi işlem sistemi
üzerinden kullanmak üzere izin alan mükelleflerden izinlerinin iptal
edildiği kendisine bildirilenler, bildirimin yapıldığı tarihten itibaren 1
yıl süre ile uygulamayı kendi bilgi işlem sistemleri üzerinden kullanmak
üzere başvuru yapamazlar. Bu mükellefler Başkanlıktan izin alan özel
entegratörlerden e-Bilet hizmeti almak ya da genel hükümler çerçevesinde
anlaşmalı matbaa işletmelerine bastırdıkları belgeleri kullanmak
zorundadırlar.
e-Bilet uygulamasına geçen mükellefler bu Tebliğin
13 üncü maddesinin (e) bendinde belirtilen durumlar haricinde biletlerini
kağıt ortamında düzenleyemeyeceklerdir.
Diğer
Hususlar
MADDE 13 – a) e-Bilet uygulamasını kendi sistemi üzerinden
kullananlar, bilete ait elektronik kayıtların bozulması, silinmesi, zarar
görmesi, işlem görememesi halleri ile olağanüstü durumların meydana gelmesi
halinde, durumu Başkanlığa on beş gün içinde bildirerek bu kayıtları nasıl
tamamlayacağına ilişkin ayrıntılı bir plan sunmak zorundadır.
b) e-Bilet uygulamasını kendi sistemi üzerinden
kullananlar, bilgi işlem sistemlerini oluşturan donanımların bir kısmının
veya tamamının haczedilmesi veya yetkili mercilerce el konulması halinde,
durumu en geç üç iş günü içerisinde Başkanlığa bildirmek zorundadır.
c) e-Bilet uygulamasını kendi sistemi üzerinden
kullananlar, bilgi işlem sistemini oluşturan yazılım, donanım, dosya,
dokümantasyon ve benzeri unsurları, hiçbir şekilde kısmen veya tamamen
vergi inceleme elemanlarının veya Başkanlıkça görevlendirilecek personelin
erişimini ve denetlemesini engelleyecek bir sözleşme veya lisansa konu
edemezler.
ç) e-Bilet uygulamasını kendi sistemi üzerinden
kullananlar, Başkanlığın talebi üzerine belgelere ait bilgilerin
oluşturulması veya muhafazası sırasında kullanılan donanımların bulunduğu
adres veya adreslerde inceleme ve tespit yapılabilmesi için gerekli olacak
her türlü teknik ve fiziksel imkanı (uygun donanım ve yazılımlar, terminallere
ulaşım izinleri ve uzman personel gibi) sunmak zorundadır.
d) e-Bilet uygulamasını kendi sistemi üzerinden
kullananların ve izin alan özel entegratörlerin, Defterdarlık veya Vergi
Dairesi Başkanlıkları ile anlaşmalı matbaa işletmeciliği sözleşmesi yapma
zorunlulukları bulunmamaktadır. e-Bilet izni kapsamında düzenlenmeyen
belgeler ile başka mükelleflere ait belgeler bu kapsamın dışındadır.
e) Bu Tebliğ uyarınca e-Bilet düzenleme yetkisi
bulunan mükelleflerin, sistemlerinde arıza veya kesinti meydana gelmesi
durumlarında; e-Bilet yerine IATA kurallarına uygun ya da genel hükümler
çerçevesinde kağıt ortamında bilet düzenlemek zorundadırlar. Bu şekilde bilet düzenlemek istisnai bir
uygulama olup süreklilik arz etmesi halinde verilen izin iptal edilebilecektir.
IATA kurallarına uygun olarak kağıt veya basılı bilet kullanılması
durumunda söz konusu biletlere ilişkin raporlama yükümlülüğü bu Tebliğin 10
uncu maddesinde belirlenen esaslar çerçevesinde yerine getirilir.
f) Başkanlık, ilgilisine bilgi vermek suretiyle,
izin isteyen mükelleflerin başvurularının yanıtlanmasını belli bir süre
erteleyebilir, başvurularını sıraya koyabilir.
g) Başkanlık, önceden haber vermek ve hazırlıklar
için yeterli zaman tanımak kaydıyla, bilet düzenleme ile ilgili zorunluluk
getirebileceği gibi uluslararası standartlara uyma zorunluluğu da
getirebilir.
ğ) Bu Tebliğ uyarınca e-Bilet düzenleme izni alan
mükellefler, bagaj ücreti, cezalar, ücret iadesi ve benzeri işlemleri için
de e-Bilet düzenleyeceklerdir.
h) Bu Tebliğin 8 inci maddesindeki şartları taşıyan
biletler tutarına bakılmaksızın fatura yerine geçen belge olarak kabul
edilecektir.
ı) Başkanlık gerek görmesi halinde bu Tebliğ
kapsamındaki hava yolu biletinde bulunması gereken bilgilerde değişiklik
yapabilir.
i) Bu Tebliğin 4 üncü maddesinin (a) bendinde
belirtilen zorunluluk Türkiye’de tam mükellef olmayan hava yolu firmaları
için aranmayacaktır.
j) IATA üyesi olmayan hava yolu firmaları da
istemeleri halinde bu Tebliğ hükümlerinden yararlanabilecektir.
k) Türkiye’de faaliyette bulunan dar mükellef hava
yolu firmalarının, sadece Türkiye'de elde edilmiş sayılan hasılatlarını
içeren biletleri bu Tebliğ kapsamındadır.
l) Başkanlık gerek görmek ve önceden haber vermek
kaydıyla, e-Biletlerin elektronik sertifikayla imzalanması ve elektronik
ortamda iletilmesi zorunluluğunu getirebilir.
Yürürlükten
Kaldırılan Tebliğ Hükümleri
MADDE 14 – 5/5/2004 tarihli ve 25453 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 334)’nin “I. Hava Yolu
Taşımacılığında Kullanılan Yolcu Biletleri” başlıklı bölümü yürürlükten
kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 15 – Bu Tebliğin 14 üncü maddesi 1/7/2016 tarihinde,
diğer maddeleri yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Tebliğ olunur.
|