|
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından:
LİSANSÜSTÜ EĞİTİM VE ÖĞRETİM YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam,
Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve
kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmelik yükseköğretim kurumlarında
yürütülen yüksek lisans, doktora ve sanatta yeterlik programlarından oluşan
lisansüstü eğitim ve öğretimi düzenler.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı
Yükseköğretim Kanununun 44 üncü maddesinin (c) fıkrasına dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 –
(1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) ALES: Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi
Giriş Sınavını,
b) AKTS: Avrupa Kredi Transfer Sistemini,
c) İntihal: Başkalarının fikirlerini, metotlarını,
verilerini veya eserlerini bilimsel kurallara uygun biçimde atıf yapmadan
kısmen veya tamamen kendi eseri gibi göstermeyi,
ç) ÖSYM: Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi
Başkanlığını,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Yüksek Lisans Programları
Genel
esaslar
MADDE 4 –
(1) Yüksek lisans programı, tezli
ve tezsiz olmak üzere iki şekilde yürütülebilir. Bu programların hangi
enstitü anabilim/anasanat dallarında ve nasıl yürütüleceği ile
yükseköğretim kurumlarının yetkisinde olan tezli ve tezsiz yüksek lisans
programları arasında geçişe izin hususları senatolar tarafından çıkarılan
yönetmelikle düzenlenir.
(2) Yükseköğretim Kurulu kararı üzerine
yükseköğretim kurumlarında; öğretim elemanı ve öğrencilerin aynı mekânda
bulunma zorunluluğu olmaksızın, bilgi ve iletişim teknolojilerine dayalı
olarak öğretim faaliyetlerinin planlandığı ve yürütüldüğü lisansüstü
uzaktan öğretim programları açılabilir. Uzaktan öğretim programlarının
açılabileceği alanlar, uzaktan öğretim yoluyla verilecek dersler ve kredi
ile AKTS kredi miktarları, ders materyallerinin hazırlanması, sınavlarının
yapılma şekli, yükseköğretim kurumları arasında bu amaçla yapılacak
protokoller ile uzaktan öğretime ilişkin diğer hususlar Yükseköğretim
Kurulu tarafından belirlenir.
Başvuru
ve kabul
MADDE 5 – (1) Yüksek lisans programına başvurabilmek için
adayların, lisans diplomasına ve başvurduğu puan türünde senato tarafından
belirlenecek 55 puandan az olmamak üzere ALES puanına sahip olmaları
gerekir. Ancak güzel sanatlar fakültelerinin ve konservatuvarın enstitülerdeki
anabilim ve anasanat dallarına öğrenci kabulünde ALES puanı aranmaz.
(2) Tezsiz yüksek lisans programlarına öğrenci
kabulünde, yükseköğretim kurumları ALES puanı aramayabilir, ALES puanı
istenildiği takdirde taban puan senatolar tarafından belirlenir.
(3) Mezun durumda olan/olabilecek adayların
başvurusuna ilişkin esaslar, ALES puanının %50'den az olmamak koşuluyla ne
kadar ağırlıkla değerlendirmeye alınacağı ve lisansüstü eğitim-öğretime
öğrenci kabulüne dair diğer hususlar senato tarafından belirlenir.
(4) Yükseköğretim kurumları yüksek lisans
programlarına yalnız ALES puanı ile de öğrenci kabul edebileceği gibi ALES
puanına ek olarak lisans not ortalaması, yazılı olarak yapılacak bilimsel
değerlendirme ve/veya mülakat sonucunu da değerlendirmeye alabilir.
Tezli
yüksek lisans programı
MADDE 6 – (1) Tezli yüksek lisans programı öğrencinin
bilimsel araştırma yöntemlerini kullanarak bilgilere erişme, bilgiyi
derleme, yorumlama ve değerlendirme yeteneğini kazanmasını sağlar.
(2) Tezli yüksek lisans programı toplam yirmi bir
krediden az olmamak koşuluyla en az yedi ders, bir seminer dersi ve tez
çalışmasından oluşur. Seminer dersi ve tez çalışması kredisiz olup başarılı
veya başarısız olarak değerlendirilir. Tezli yüksek lisans programı bir
eğitim-öğretim dönemi 60 AKTS kredisinden az olmamak koşuluyla seminer
dersi dahil en az sekiz ders ve tez çalışması olmak üzere toplam en az 120
AKTS kredisinden oluşur. Öğrenci, en geç danışman atanmasını izleyen
dönemden itibaren her yarıyıl tez dönemi için kayıt yaptırmak zorundadır.
(3) Öğrencinin alacağı derslerin en çok ikisi,
lisans öğrenimi sırasında alınmamış olması kaydıyla, lisans derslerinden
seçilebilir. Ayrıca enstitü anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve
enstitü yönetim kurulu onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında
verilmekte olan derslerden en fazla iki ders seçilebilir.
(4) Tezli yüksek lisans programı ikinci lisansüstü
öğretim programı olarak yürütülebilir.
Süre
MADDE 7 – (1) Tezli yüksek lisans programının süresi
bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç, kayıt olduğu programa ilişkin
derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp
yaptırmadığına bakılmaksızın dört yarıyıl olup, program en çok altı
yarıyılda tamamlanır.
(2) Dört yarıyıl sonunda öğretim planında yer alan
kredili derslerini ve seminer dersini başarıyla tamamlayamayan veya bu süre
içerisinde yükseköğretim kurumunun öngördüğü başarı koşullarını/ölçütlerini
yerine getiremeyen; azami süreler içerisinde ise tez çalışmasında başarısız
olan veya tez savunmasına girmeyen öğrencinin yükseköğretim kurumu ile
ilişiği kesilir.
(3) Yüksek lisans programından süresinden önce
mezun olabilecek öğrenciler ile ilgili düzenlemeler senato tarafından kabul
edilen yönetmelikle belirlenir.
Tez
danışmanı atanması
MADDE 8 – (1) Tezli yüksek lisans programında, enstitü
anabilim/anasanat dalı başkanlığı her öğrenci için kendi üniversitesinin
kadrosunda bulunan bir tez danışmanını en geç birinci yarıyılın sonuna
kadar; öğrencinin danışmanıyla beraber belirlediği tez konusunu da en geç
ikinci yarıyılın sonuna kadar enstitüye önerir. Tez danışmanı ve tez konusu
enstitü yönetim kurulu onayı ile kesinleşir.
(2) Tez danışmanı, senatonun belirleyeceği niteliklere
sahip öğretim üyeleri arasından seçilir. Yükseköğretim kurumunda belirlenen
niteliklere sahip öğretim üyesi bulunmaması halinde üniversite senatosunun
belirlediği ilkeler çerçevesinde enstitü yönetim kurulu tarafından başka
bir yükseköğretim kurumundan öğretim üyesi danışman olarak seçilebilir. Tez
çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanı gerektirdiği durumlarda
atanacak ikinci tez danışmanı, üniversite kadrosu dışından en az doktora
derecesine sahip kişilerden olabilir.
Yüksek
lisans tezinin sonuçlanması
MADDE 9 – (1) Tezli yüksek lisans programında eğitim alan
bir öğrenci, elde ettiği sonuçları senato tarafından belirlenen yazım
kurallarına uygun biçimde yazar ve tezini jüri önünde sözlü olarak savunur.
(2) Yüksek lisans tezinin savunmasından önce ve
düzeltme verilen tezlerde ise düzeltme ile birlikte öğrenci tezini
tamamlayarak danışmanına sunar. Danışman tezin savunulabilir olduğuna
ilişkin görüşü ile birlikte tezi enstitüye teslim eder. Enstitü söz konusu
teze ilişkin intihal yazılım programı raporunu alarak danışmana ve jüri
üyelerine gönderir. Rapordaki verilerde gerçek bir intihalin tespiti
halinde gerekçesi ile birlikte karar verilmek üzere tez enstitü yönetim
kuruluna gönderilir.
(3) Yüksek lisans tez jürisi, tez danışmanı ve
ilgili enstitü anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü
yönetim kurulu onayı ile atanır. Jüri, biri öğrencinin tez danışmanı, en az
biri de kendi yükseköğretim kurumu dışından olmak üzere üç veya beş öğretim
üyesinden oluşur. Jürinin üç kişiden oluşması durumunda ikinci tez danışmanı
jüri üyesi olamaz.
(4) Tez çalışmasını tamamlayan öğrenci, tezin
istenen sayıda nüshasını tez danışmanına teslim eder. Danışman, tezin yazım
kurallarına uygunluğu yönünden yazılı olarak belirttiği görüşü ile tezin
nüshalarını anabilim/anasanat/bilim/sanat dalı/program başkanlığı
aracılığıyla ilgili enstitüye gönderir.
(5) Jüri üyeleri, söz konusu tezin kendilerine
teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak öğrenciyi
tez sınavına alır. Tez sınavı, tez çalışmasının sunulması ve bunu izleyen
soru-cevap bölümünden oluşur. Tez sınavı, öğretim elemanları, lisansüstü
öğrenciler ve alanın uzmanlarından oluşan dinleyicilerin katılımına açık
ortamlarda gerçekleştirilir.
(6) Tez sınavının tamamlanmasından sonra jüri tez
hakkında salt çoğunlukla kabul, ret veya düzeltme kararı verir. Bu karar
enstitü anabilim/anasanat dalı başkanlığınca tez sınavını izleyen üç gün
içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir.
(7) Tezi başarısız bulunarak reddedilen öğrencinin
yükseköğretim kurumu ile ilişiği kesilir.
(8) Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci
en geç üç ay içinde düzeltmeleri yapılan tezi aynı jüri önünde yeniden
savunur. Bu savunma sonunda da başarısız bulunarak tezi kabul edilmeyen
öğrencinin yükseköğretim kurumu ile ilişiği kesilir.
(9) Tezi reddedilen öğrencinin talepte bulunması
halinde, tezsiz yüksek lisans programının ders kredi yükü, proje yazımı ve
benzeri gereklerini yerine getirmiş olmak kaydıyla kendisine tezsiz yüksek
lisans diploması verilir.
Diploma
MADDE 10
– (1) Tez sınavında başarılı olmak
ve senato tarafından belirlenen mezuniyet için gerekli diğer koşulları da
sağlamak kaydıyla, yüksek lisans tezinin ciltlenmiş en az üç kopyasını tez
sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili enstitüye teslim
eden ve tezi şekil yönünden uygun bulunan yüksek lisans öğrencisine tezli
yüksek lisans diploması verilir. Enstitü yönetim kurulu talep halinde
teslim süresini en fazla bir ay daha uzatabilir. Bu koşulları yerine
getirmeyen öğrenci koşulları yerine getirinceye kadar diplomasını alamaz,
öğrencilik haklarından yararlanamaz ve azami süresinin dolması halinde
ilişiği kesilir.
(2) Tezli yüksek lisans diploması üzerinde
öğrencinin kayıtlı olduğu enstitü anabilim/anasanat dalındaki programın
Yükseköğretim Kurulu tarafından onaylanmış adı bulunur. Mezuniyet tarihi
anasanat programlarına kayıtlı öğrenciler için tez sınavı sonrası yapılan
ve başarılı bulunan uygulamalı sınav tarihi; diğer programlara kayıtlı
öğrenciler için ise tezin kabul edildiği tez sınavı tarihidir.
(3) Tezin tesliminden itibaren üç ay içinde yüksek
lisans tezinin bir kopyası elektronik ortamda, bilimsel araştırma ve
faaliyetlerin hizmetine sunulmak üzere enstitü tarafından Yükseköğretim
Kurulu Başkanlığına gönderilir.
Tezsiz
yüksek lisans programı
MADDE 11
– (1) Tezsiz yüksek lisans
programı, öğrenciye mesleki konularda bilgi kazandırarak mevcut bilginin
uygulamada nasıl kullanılacağını gösterir.
(2) Tezsiz yüksek lisans programı toplam otuz
krediden ve 90 AKTS’den az olmamak kaydıyla en az on ders ile dönem projesi
dersinden oluşur. Öğrenci, dönem projesi dersinin alındığı yarıyılda dönem
projesi dersine kayıt yaptırmak ve yarıyıl sonunda yazılı proje ve/veya
rapor vermek zorundadır. Dönem projesi
dersi kredisiz olup başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir.
(3) Öğrencinin alacağı derslerin en çok üçü, lisans
öğrenimi sırasında alınmamış olması kaydıyla, lisans derslerinden
seçilebilir.
(4) Senato tarafından belirlenen esaslara göre
tezsiz yüksek lisans programının sonunda yeterlik sınavı uygulanabilir.
(5) Tezsiz yüksek lisans programı ikinci lisansüstü
öğretimde de yürütülebilir.
Süre
MADDE 12
– (1) Tezsiz yüksek lisans
programını tamamlama süresi, bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç, kayıt
olduğu programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her
dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın en az iki yarıyıl, en
çok üç yarıyıldır. Bu sürenin sonunda başarısız olan veya programı
tamamlayamayan öğrencinin yükseköğretim kurumu ile ilişiği kesilir.
Danışman
atanması
MADDE 13
– (1) Tezsiz yüksek lisans
programında enstitü anabilim/anasanat dalı başkanlığı her öğrenci için ders
seçiminde ve dönem projesinin yürütülmesinde danışmanlık yapacak bir
öğretim üyesi veya ilgili senato tarafından belirlenen niteliklere sahip
doktora derecesine sahip bir öğretim görevlisini en geç birinci yarıyılın
sonuna kadar belirler.
Diploma
MADDE 14
– (1) Kredili derslerini ve dönem
projesini başarıyla tamamlayan öğrenciye tezsiz yüksek lisans diploması
verilir.
(2) Tezsiz yüksek lisans diploması üzerinde
öğrencinin kayıtlı olduğu enstitü anabilim/anasanat dalındaki programın
Yükseköğretim Kurulu tarafından onaylanmış adı bulunur.
(3) Tezsiz yüksek lisans programına devam edenler,
başvurdukları yükseköğretim kurumunca tezli yüksek lisans programı için
belirlenmiş olan asgari şartları yerine getirmek kaydıyla, tezli yüksek
lisans programına geçiş yapabilirler. Bu durumda tezsiz yüksek lisans
programında alınan dersler enstitü yönetim kurulu kararıyla tezli yüksek
lisans programındaki derslerin yerine sayılabilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Doktora
Programı
Genel
esaslar
MADDE 15
– (1) Doktora programı, öğrenciye
bağımsız araştırma yapma, bilimsel problemleri, verileri geniş ve derin bir
bakış açısı ile irdeleyerek yorum yapma, analiz etme ve yeni sentezlere
ulaşmak için gerekli becerileri kazandırır.
(2) Doktora programı, tezli yüksek lisans derecesi
ile kabul edilmiş öğrenciler için toplam yirmi bir krediden ve bir
eğitim-öğretim dönemi 60 AKTS’den az olmamak koşuluyla en az yedi ders,
seminer, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışması olmak üzere en az
240 AKTS kredisinden oluşur. Lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler
için de en az kırk iki kredilik 14 ders, seminer, yeterlik sınavı, tez
önerisi ve tez çalışması olmak üzere toplam en az 300 AKTS kredisinden
oluşur.
(3) Doktora programlarında enstitü anabilim/anasanat
dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile diğer
yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden yüksek lisans
derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için en fazla iki, lisans derecesiyle
kabul edilmiş öğrenciler için en fazla dört ders seçilebilir.
(4) Lisans dersleri ders yüküne ve doktora
kredisine sayılmaz.
(5) Doktora programları ikinci öğretim olarak
açılamaz.
(6) Doktora çalışması sonunda hazırlanacak tezin,
bilime yenilik getirme, yeni bir bilimsel yöntem geliştirme, bilinen bir
yöntemi yeni bir alana uygulama niteliklerinden en az birini yerine
getirmesi gerekir.
Başvuru
ve kabul
MADDE 16
– (1) Doktora programına
başvurabilmek için adayların;
a) Tezli yüksek lisans diplomasına sahip olmaları
ve ALES’ten başvurduğu programın puan türünde 55 puandan az olmamak
koşuluyla ilgili senato kararı ile belirlenecek ALES puanına sahip olmaları
gerekir.
b) Tıp, diş hekimliği, veteriner, eczacılık
fakülteleri ile hazırlık sınıfları en az on yarıyıl süreli lisans diplomasına
veya Sağlık Bakanlığınca düzenlenen esaslara göre bir laboratuvar dalında
kazanılan uzmanlık yetkisine sahip olmaları ve ALES’ten başvurduğu
programın puan türünde 55 puandan az olmamak koşuluyla senato tarafından
belirlenecek ALES puanına sahip olmaları gerekir.
c) Lisans derecesiyle doktora programına
başvuranların lisans mezuniyet not ortalamalarının 4 üzerinden en az 3 veya
muadili bir puan olması ve ALES’ten başvurduğu programın puan türünde 80
puandan az olmamak koşuluyla senato tarafından belirlenecek ALES puanına
sahip olmaları gerekir. Doktora programına başvuracak olanların programa
kabulünde, ALES puanı yanı sıra yazılı olarak yapılacak bilimsel
değerlendirme sınavı ve/veya mülakat sonucu ile yüksek lisans derecesiyle
başvuranlar için yüksek lisans not ortalaması da değerlendirilebilir. Bu
değerlendirmeye ilişkin hususlar ile başvuru koşulları ve öğrenci kabulüne
dair diğer hususlar ilgili senato tarafından düzenlenen yönetmelikle
belirlenir.
(2) Hazırlık sınıfları hariç, on yarıyıl süreli
lisans eğitimi alanlar yüksek lisans derecesine sahip sayılır.
(3) ALES puanının % 50'den az olmamak koşuluyla ne
kadar ağırlıkla değerlendirmeye alınacağı senato tarafından belirlenir.
Yükseköğretim kurumu yalnız ALES puanı ile de öğrenci kabul edebilir.
ALES'e eşdeğer kabul edilen ve Yükseköğretim Kurulunca ilan edilen eşdeğer
puanlar, her bir üniversitenin senato kararları ile yükseltilebilir.
(4) Güzel sanatlar fakültelerinin ve
konservatuvarın enstitülerdeki anabilim ve anasanat dallarına öğrenci kabulünde
ALES puanı aranmaz. Ancak üniversite senatosunun kararı ile ALES puanı
aranabilir. ALES puanı istenildiği takdirde taban puan senato tarafından
belirlenir.
(5) Doktora programına öğrenci kabulünde anadilleri
dışında Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen merkezî yabancı dil
sınavları ile eşdeğerliği kabul edilen uluslararası yabancı dil
sınavlarından en az 55 puan veya ÖSYM tarafından eşdeğerliği kabul edilen
uluslararası yabancı dil sınavlarından bu puan muadili bir puan alınması
zorunlu olup, bu asgari puanların girilecek programların özelliklerine göre
gerekirse yükseltilmesine üniversite senatoları tarafından karar verilir.
(6) Temel tıp bilimlerinde doktora programlarına
başvurabilmek için tıp fakültesi mezunlarının lisans diplomasına ve 50
puandan az olmamak koşuluyla ilgili senato kararı ile belirlenecek Tıpta
Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavından alınmış temel tıp puanına veya ALES’in
sayısal puan türünde 55 puandan az olmamak koşuluyla senato kararı ile
belirlenecek ALES puanına sahip olmaları; tıp fakültesi mezunu olmayanların
ise yüksek lisans diplomasına (diş hekimliği ve veteriner fakülteleri
mezunlarının lisans derecesine) ve ALES’in sayısal puan türünde 55 puandan
az olmamak koşuluyla senato kararı ile belirlenecek ALES puanına sahip
olmaları gerekir. Temel tıp puanı, Tıpta Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavında
temel tıp bilimleri Testi-1 bölümünden elde edilen standart puanın 0,7;
klinik tıp bilimleri testinden elde edilen standart puanın 0,3 ile
çarpılarak toplanması ile elde edilir. Doktora programlarına öğrenci
kabulünde, temel tıp puanı veya ALES puanı yanı sıra gerekirse, lisans
ve/veya yüksek lisans not ortalaması, bilimsel değerlendirme ve/veya
mülakat sonucu da değerlendirilebilir. Bu değerlendirmeye ilişkin hususlar
ile başvuru için adayların sağlaması gereken diğer belgeler (referans
mektubu, neden doktora yapmak istediğini belirten kompozisyon, uluslararası
standart sınavlar ve benzeri) ilgili senato tarafından düzenlenen
yönetmelikle belirlenir. Ancak temel tıp bilimlerinde doktora programına
öğrenci kabulünde, anadilleri dışında Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul
edilen merkezî yabancı dil sınavları ile eşdeğerliği kabul edilen uluslararası
yabancı dil sınavlarından en az 55 puan veya ÖSYM tarafından eşdeğerliği
kabul edilen uluslararası yabancı dil sınavlarından bu puan muadili bir
puan alınması zorunlu olup, bu asgari puanların girilecek programların
özelliklerine göre gerekirse yükseltilmesine üniversite senatoları
tarafından karar verilir. Temel tıp puanının veya ALES puanının %50'den az
olmamak koşuluyla ne kadar ağırlıkla değerlendirmeye alınacağı senato
tarafından belirlenir. Yükseköğretim kurumu yalnız temel tıp puanı veya
ALES puanı ile de öğrenci kabul edebilir.
Süre
MADDE 17
– (1) Doktora programı, bilimsel
hazırlıkta geçen süre hariç tezli yüksek lisans derecesi ile kabul
edilenler için kayıt olduğu programa ilişkin derslerin verildiği dönemden
başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın
sekiz yarıyıl olup azami tamamlama süresi on iki yarıyıl; lisans derecesi
ile kabul edilenler için on yarıyıl olup azami tamamlama süresi on dört
yarıyıldır.
(2) Doktora programı için gerekli kredili dersleri
başarıyla tamamlamanın azami süresi tezli yüksek lisans derecesi ile kabul
edilenler için dört yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için altı
yarıyıldır. Bu süre içinde kredili derslerini başarıyla tamamlayamayan veya
yükseköğretim kurumunun öngördüğü en az genel not ortalamasını sağlayamayan
öğrencinin yükseköğretim kurumu ile ilişiği kesilir.
(3) Kredili derslerini başarıyla bitiren, yeterlik
sınavında başarılı bulunan ve tez önerisi kabul edilen, ancak tez
çalışmasını birinci fıkrada belirtilen on iki veya on dört yarıyıl sonuna
kadar tamamlayamayan öğrencinin ilişiği kesilir.
(4) Lisans derecesi ile doktora programına
başvurmuş öğrencilerden, kredili derslerini ve/veya azami süresi içinde tez
çalışmasını tamamlayamayanlara, doktora tezinde başarılı olamayanlara
tezsiz yüksek lisans için gerekli kredi yükü, proje ve benzeri diğer
şartları yerine getirmiş olmaları kaydıyla talepleri halinde tezsiz yüksek
lisans diploması verilir.
Tez
danışmanı atanması
MADDE 18
– (1) Enstitü anabilim/anasanat
dalı başkanlığı her öğrenci için kendi üniversite kadrosunda bulunan bir
tez danışmanını ve danışmanla öğrencinin birlikte belirleyeceği tez konusu
ile tez başlığını ilgili enstitüye önerir. Tez danışmanı ve tez önerisi
enstitü yönetim kurulu kararıyla kesinleşir. Tez danışmanının öğrencinin
programı içinde ne zaman atanacağı senato tarafından kabul edilen
yönetmelikte belirtilir. Ancak tez danışmanının, en geç ikinci yarıyılın
sonuna kadar atanması zorunludur.
(2) Tez danışmanı, senatonun belirleyeceği
niteliklere sahip öğretim üyeleri arasından seçilir. Yükseköğretim
kurumunda belirlenen niteliklere sahip öğretim üyesi bulunmaması halinde
üniversite senatosunun belirlediği ilkeler çerçevesinde enstitü yönetim
kurulu tarafından başka bir yükseköğretim kurumundan öğretim üyesi danışman
olarak seçilebilir. Doktora programlarında öğretim üyelerinin tez
yönetebilmesi için, başarıyla tamamlanmış en az bir yüksek lisans tezi
yönetmiş olması gerekir. Tez çalışmasının niteliğinin birden fazla tez
danışmanı gerektirdiği durumlarda atanacak ikinci tez danışmanı, üniversite
kadrosu dışından en az doktora derecesine sahip kişilerden olabilir.
Yeterlik
sınavı
MADDE 19
– (1) Yeterlik sınavı, derslerini
ve seminerini tamamlayan öğrencinin alanındaki temel konular ve kavramlar
ile doktora çalışmasıyla ilgili bilimsel araştırma derinliğine sahip olup
olmadığının ölçülmesidir. Bir öğrenci bir yılda en fazla iki kez yeterlik
sınavına girer.
(2) Öğrencinin yeterlik sınavına ne zaman gireceği
senato tarafından kabul edilen yönetmelikle belirlenir. Ancak yüksek lisans
derecesi ile kabul edilen öğrenci en geç beşinci yarıyılın, lisans derecesi
ile kabul edilmiş olan öğrenci en geç yedinci yarıyılın sonuna kadar
yeterlik sınavına girmek zorundadır.
(3) Yeterlik sınavları, enstitü anabilim/anasanat
dalı başkanlığı tarafından önerilen ve enstitü yönetim kurulu tarafından
onaylanan beş kişilik doktora yeterlik komitesi tarafından düzenlenir ve
yürütülür. Komite, farklı alanlardaki sınavları hazırlamak, uygulamak ve
değerlendirmek amacıyla sınav jürileri kurar. Sınav jürisi en az ikisi
kendi yükseköğretim kurumu dışından olmak üzere, danışman dahil beş öğretim
üyesinden oluşur. Danışmanın oy hakkı olup olmadığı hususunda ilgili
yönetim kurulu karar verir. Danışmanın oy hakkı olmaması durumunda jüri
altı öğretim üyesinden oluşur. Yeterlik sınavı toplantıları öğretim
elemanları, lisansüstü öğrenciler ve alanın uzmanlarından oluşan
dinleyicilerin katılımına açık olarak yapılır.
(4) Yeterlik sınavı yazılı ve sözlü olarak iki
bölüm halinde yapılır. Yazılı sınavda başarılı olan öğrenci sözlü sınava
alınır. Sınavların ağırlıkları ile notlarının hesaplanmasında yükseköğretim
kurumunun yönetmeliklerine göre işlem yapılır. Sınav jürileri öğrencinin
yazılı ve sözlü sınavlardaki başarı durumunu değerlendirerek öğrencinin
başarılı veya başarısız olduğuna salt çoğunlukla karar verir. Bu karar,
enstitü anabilim/anasanat dalı başkanlığınca yeterlik sınavını izleyen üç
gün içinde enstitüye tutanakla bildirilir.
(5) Yeterlik sınavında başarısız olan öğrenci
başarısız olduğu bölüm/bölümlerden bir sonraki yarıyılda tekrar sınava
alınır. Bu sınavda da başarısız olan öğrencinin doktora programı ile
ilişiği kesilir.
(6) Yeterlik sınavı jürisi, yeterlik sınavını
başaran bir öğrencinin, ders yükünü tamamlamış olsa bile, toplam kredi
miktarının üçte birini geçmemek şartıyla fazladan ders/dersler almasını
isteyebilir. Öğrenci, ilgili enstitü kararıyla belirlenecek dersleri
başarmak zorundadır.
(7) Lisans derecesi ile doktora programına kabul
edilmiş ve en az yedi dersini başarı ile tamamlamış bir öğrenci yüksek lisans
programına geçebilir. Yüksek lisans programına geçme şartları senato
tarafından hazırlanacak yönetmelikle belirlenir.
Tez
izleme komitesi
MADDE 20
– (1) Yeterlik sınavında başarılı
bulunan öğrenci için ilgili enstitü anabilim/anasanat dalı başkanlığının
önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile bir ay içinde bir tez izleme
komitesi oluşturulur.
(2) Tez izleme komitesi üç öğretim üyesinden oluşur.
Komitede tez danışmanından başka enstitü anabilim/anasanat dalı içinden ve
dışından birer üye yer alır. İkinci tez danışmanının atanması durumunda
ikinci tez danışmanı dilerse komite toplantılarına katılabilir.
(3) Tez izleme komitesinin kurulmasından sonraki
dönemlerde, enstitü anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü
yönetim kurulu onayı ile üyelerde değişiklik yapılabilir.
Tez
önerisi savunması
MADDE 21
– (1) Doktora yeterlik sınavını
başarı ile tamamlayan öğrenci, en geç altı ay içinde, yapacağı araştırmanın
amacını, yöntemini ve çalışma planını kapsayan tez önerisini tez izleme
komitesi önünde sözlü olarak savunur. Öğrenci, tez önerisi ile ilgili
yazılı bir raporu sözlü savunmadan en az on beş gün önce komite üyelerine
dağıtır.
(2) Tez izleme komitesi, öğrencinin sunduğu tez
önerisinin kabul, düzeltme veya reddedileceğine salt çoğunlukla karar
verir. Düzeltme için bir ay süre verilir. Bu süre sonunda kabul veya red
yönünde salt çoğunlukla verilen karar, enstitü anabilim/anasanat dalı
başkanlığınca işlemin bitişini izleyen üç gün içinde enstitüye tutanakla
bildirilir.
(3) Tez önerisi reddedilen öğrenci, yeni bir
danışman ve/veya tez konusu seçme hakkına sahiptir. Bu durumda yeni bir tez
izleme komitesi atanabilir. Programa aynı danışmanla devam etmek isteyen
öğrenci üç ay içinde, danışman ve tez konusunu değiştiren öğrenci ise altı
ay içinde tekrar tez önerisi savunmasına alınır. Tez önerisi bu savunmada
da reddedilen öğrencinin yükseköğretim kurumu ile ilişiği kesilir.
(4) Tez önerisi kabul edilen öğrenci için tez
izleme komitesi, Ocak-Haziran ve Temmuz-Aralık ayları arasında birer defa
olmak üzere yılda en az iki kez toplanır. Öğrenci, toplantı tarihinden en
az bir ay önce komite üyelerine yazılı bir rapor sunar. Bu raporda o ana
kadar yapılan çalışmaların özeti ve bir sonraki dönemde yapılacak çalışma
planı belirtilir. Öğrencinin tez çalışması, komite tarafından başarılı veya
başarısız olarak belirlenir. Komite tarafından üst üste iki kez veya
aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin yükseköğretim kurumu
ile ilişiği kesilir.
(5) Tez önerisi savunmasına geçerli bir mazereti
olmaksızın birinci fıkrada belirtilen sürede girmeyen öğrenci başarısız
sayılarak tez önerisi reddedilir.
Doktora
tezinin sonuçlandırılması
MADDE 22
– (1) Doktora programındaki bir
öğrenci, elde ettiği sonuçları senato tarafından kabul edilen yazım
kurallarına uygun biçimde yazar ve tezini jüri önünde sözlü olarak savunur.
(2) Doktora tezinin savunmasından önce ve düzeltme
verilen tezlerde ise düzeltme ile birlikte öğrenci tezini tamamlayarak
danışmanına sunar. Danışman tezin savunulabilir olduğuna ilişkin görüşü ile
birlikte tezi enstitüye teslim eder. Enstitü söz konusu teze ilişkin
intihal yazılım programı raporunu alarak danışmana ve jüri üyelerine gönderir.
Rapordaki verilerde gerçek bir intihalin tespiti halinde gerekçesi ile
birlikte karar verilmek üzere tez enstitü yönetim kuruluna gönderilir.
(3) Öğrencinin tezinin sonuçlanabilmesi için en az
üç tez izleme komitesi raporu sunulması gerekir.
(4) Doktora tez jürisi, danışman ve enstitü
anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu
onayı ile atanır. Jüri, üçü öğrencinin tez izleme komitesinde yer alan
öğretim üyeleri ve en az ikisi kendi yükseköğretim kurumu dışından olmak
üzere danışman dahil beş öğretim üyesinden oluşur. Danışmanın oy hakkı olup
olmadığı hususunda ilgili yönetim kurulu karar verir. Danışmanın oy hakkı
olmaması durumunda jüri altı öğretim üyesinden oluşur. Ayrıca ikinci tez
danışmanı oy hakkı olmaksızın jüride yer alabilir.
(5) Jüri üyeleri, söz konusu tezin kendilerine
teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak öğrenciyi
tez savunmasına alır. Tez savunma sınavı, tez çalışmasının sunumu ve bunu
izleyen soru-cevap bölümünden oluşur. Tez savunma toplantıları öğretim
elemanları, lisansüstü öğrenciler ve alanın uzmanlarından oluşan dinleyicilerin
katılımına açık olarak yapılır.
(6) Tez sınavının tamamlanmasından sonra jüri
dinleyicilere kapalı olarak, tez hakkında salt çoğunlukla kabul, ret veya
düzeltme kararı verir. Tezi kabul edilen öğrenciler başarılı olarak
değerlendirir. Bu karar, enstitü anabilim/anasanat dalı başkanlığınca tez
sınavını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Tezi
başarısız bulunarak reddedilen öğrencinin yükseköğretim kurumu ile ilişiği
kesilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç altı ay
içinde gerekli düzeltmeleri yaparak tezini aynı jüri önünde yeniden
savunur. Bu savunmada da başarısız bulunan öğrencinin yükseköğretim kurumu
ile ilişiği kesilir. Lisans derecesi ile doktoraya kabul edilmiş olanlardan
tezde başarılı olamayanlar için talepleri halinde 17 nci maddenin dördüncü
fıkrasına göre tezsiz yüksek lisans diploması verilir.
Doktora
diploması
MADDE 23
– (1) Tez çalışmasını tamamlayan
öğrenci, tezin istenen sayıda nüshasını danışmanına teslim eder. Danışman,
tezin yazım kurallarına uygunluğu yönünden yazılı olarak belirttiği görüşü
ile tezin nüshalarını anabilim/bilim dalı başkanlığı aracılığıyla ilgili enstitüye
gönderir.
(2) Tez savunmasında başarılı olmak ve diğer
koşulları da sağlamak kaydıyla doktora tezinin ciltlenmiş en az üç
kopyasını tez sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili
enstitüye teslim eden ve tezi şekil yönünden uygun bulunan öğrenci doktora
diploması almaya hak kazanır. Enstitü yönetim kurulu başvuru üzerine teslim
süresini en fazla bir ay daha uzatabilir. Bu koşulları yerine getirmeyen
öğrenci koşulları yerine getirinceye kadar diplomasını alamaz, öğrencilik
haklarından yararlanamaz ve azami süresinin dolması halinde ilişiği
kesilir.
(3) Doktora diploması üzerinde enstitü
anabilim/anasanat dalındaki programın Yükseköğretim Kurulu tarafından
onaylanmış adı bulunur. Mezuniyet tarihi, tezin kabul edildiği tez sınavı
tarihidir.
(4) İlgili enstitü tarafından tezin tesliminden
itibaren üç ay içinde doktora tezinin bir kopyası elektronik ortamda,
bilimsel araştırma ve faaliyetlerin hizmetine sunulmak üzere Yükseköğretim
Kurulu Başkanlığına gönderilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Sanatta
Yeterlik Programı
Genel
esaslar
MADDE 24
– (1) Sanatta yeterlik çalışması,
özgün bir sanat eserinin ortaya konulmasını, müzik ve sahne sanatlarında
ise üstün bir uygulama ve yaratıcılığı amaçlayan doktora eşdeğeri bir
yükseköğretim programıdır.
(2) Sanatta yeterlik programı tezli yüksek lisans
derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için toplam yirmi bir krediden ve bir
eğitim-öğretim dönemi 60 AKTS’den az olmamak koşuluyla en az yedi ders,
uygulamalar ile tez, sergi, proje, resital, konser, temsil gibi çalışmalar
olmak üzere en az 240 AKTS kredisinden oluşur. Lisans derecesi ile kabul
edilmiş öğrenciler için de en az kırk iki kredilik on dört ders,
uygulamalar ile tez, sergi, proje, resital, konser, temsil gibi çalışmalar
olmak üzere en az 300 AKTS kredisinden oluşur.
(3) Lisansüstü dersler, ilgili enstitü
anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu
onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden
yüksek lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için en fazla iki,
lisans derecesiyle kabul edilmiş öğrenciler için en fazla dört ders
seçilebilir.
Başvuru
ve kabul
MADDE 25
– (1) Sanatta yeterlik çalışmasına
başvurabilmek için adayların lisans veya yüksek lisans diplomasına sahip
olmaları ve güzel sanatlar fakülteleri ile konservatuvar mezunları ile
diğer fakültelerin eşdeğer programlarından mezun olanların haricinde yüksek
lisans derecesiyle başvuran adayların ALES sözel puan türünde en az 55
puandan, lisans derecesiyle başvuran adayların ise ALES sözel puan türünde
en az 80 puandan az olmamak koşuluyla ilgili senato kararı ile belirlenecek
ALES puanına sahip olmaları gerekir.
(2) Lisans derecesiyle sanatta yeterlik programına
başvuranların lisans mezuniyet not ortalamalarının 4 üzerinden en az 3 veya
muadili bir puan olması gerekir. Sanatta yeterlik programına başvuracak
olanların sanatta yeterlik programlarına kabulünde, ALES puanı, yüksek
lisans not ortalaması ile mülakat/yetenek sınavı/portfolyö incelemesi
sonucu da değerlendirilebilir. Bu değerlendirmeye ilişkin hususlar ile
başvuru için adayların sağlaması gereken referans mektubu, neden sanatta
yeterlik yapmak istediğini belirten kompozisyon, uluslararası standart
sınavlar ve benzeri diğer belgeler senato tarafından belirlenir.
(3) Sanatta yeterlik programına öğrenci kabulünde,
anadilleri dışında Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen merkezî
yabancı dil sınavları ile eşdeğerliği kabul edilen uluslararası yabancı dil
sınavlarından en az 55 puan veya ÖSYM tarafından eşdeğerliği kabul edilen
uluslararası yabancı dil sınavlarından bu puan muadili bir puan alınması
zorunlu olup, bu asgari puanların girilecek programların özelliklerine göre
gerekirse yükseltilmesine üniversite senatoları tarafından karar verilir.
(4) ALES puanının %50’den az olmamak koşuluyla ne
kadar ağırlıkla değerlendirmeye alınacağı senato tarafından belirlenir.
Yükseköğretim kurumu yalnız ALES puanı ile de öğrenci kabul edebilir.
ALES’e eşdeğer kabul edilen ve Yükseköğretim Kurulunca ilan edilen eşdeğer
puanlar, her bir üniversitenin senato kararları ile yükseltilebilir. Ancak
enstitülerdeki, güzel sanatlar fakülteleri ile konservatuvarlara ilişkin
anabilim/anasanat dallarına öğrenci kabulünde birinci fıkra hükümleri
uygulanır.
Süre
MADDE 26
– (1) Sanatta yeterlik programını
tamamlama süresi, bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç yüksek lisans
derecesi ile kabul edilenler için kayıt olduğu programa ilişkin derslerin
verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına
bakılmaksızın sekiz yarıyıl olup azami tamamlama süresi on iki yarıyıl,
lisans derecesi ile kabul edilenler için on yarıyıl olup azami tamamlama
süresi on dört yarıyıldır.
(2) Sanatta yeterlik programı için gerekli kredili
dersleri başarıyla tamamlamanın azami süresi tezli yüksek lisans derecesi
ile kabul edilenler için dört yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler
için altı yarıyıldır. Bu süre içinde kredili derslerini başarıyla
tamamlayamayan veya yükseköğretim kurumunun öngördüğü en az genel not
ortalamasını sağlayamayan öğrencinin yükseköğretim kurumu ile ilişiği
kesilir.
(3) Kredili derslerini ve uygulamalarını başarı ile
bitiren, ancak tez, sergi, proje, resital, konser, temsil gibi çalışmalarını
birinci fıkrada belirtilen azami on iki yarıyıl veya on dört yarıyıl sonuna
kadar tamamlayamayan öğrencinin ilişiği kesilir.
(4) Lisans derecesi ile sanatta yeterlik programına
başvurmuş öğrencilerden gerekli kredi yükü, proje ve benzeri diğer şartları
yerine getirmiş olmaları kaydıyla sanatta yeterlik tezinde başarılı
olamayanlara talepleri halinde tezsiz yüksek lisans diploması verilir.
Danışman
atanması
MADDE 27
– (1) Enstitü anabilim/anasanat
dalı başkanlığı, her öğrenci için danışmanlık yapacak kendi üniversite
kadrosunda bulunan, ders ve uygulama seçimi ile tez, sergi, proje, resital,
konser, temsil gibi çalışmaların yürütülmesi için bir danışman ile danışman
ve öğrencinin birlikte belirleyeceği tez, sergi, proje, resital, konser,
temsil gibi çalışmaların konusunu ve başlığını enstitüye önerir, bu öneri
enstitü yönetim kurulu kararı ile kesinleşir. Danışmanın öğrencinin
programı içinde ne zaman atanacağı ilgili senato tarafından kabul edilen
yönetmelikle belirlenir. Ancak danışmanın, en geç ikinci yarıyılın sonuna
kadar atanması zorunludur. Sanatta yeterlik çalışmasının niteliğinin birden
fazla tez danışmanı gerektirdiği durumlarda ikinci tez danışmanı
atanabilir. Sanatta yeterlik programlarında tez, sergi, proje, resital,
konser, temsil gibi çalışmalar yönetilebilmesi için, başarıyla tamamlanmış
en az bir yüksek lisans tezi yönetmiş olmak gerekir. İkinci tez danışmanı
üniversite kadrosu dışından doktora/sanatta yeterlik derecesine sahip
kişilerden de olabilir.
(2) Danışman, nitelikleri ilgili senato tarafından
belirlenen öğretim üyeleri ile doktora/sanatta yeterlik derecesine sahip
öğretim görevlileri arasından seçilir.
Sanatta
yeterlik çalışmasının sonuçlanması
MADDE 28
– (1) Tez hazırlayan öğrenci elde
ettiği sonuçları, sergi, proje, resital, konser, temsil gibi çalışmasını
açıklayan ve belgeleyen metni ilgili senato tarafından kabul edilen yazım
kurallarına uygun biçimde yazarak, tez, sergi, proje, resital, konser,
temsil gibi çalışmalarını jüri önünde sözlü olarak savunur.
(2) Sanatta yeterlik çalışmasının savunmasından
önce ve düzeltme verilen tez ve çalışmalarda ise düzeltme ile birlikte
öğrenci tezini/çalışmasını tamamlayarak danışmanına sunar. Danışman tezin
savunulabilir olduğuna ilişkin görüşü ile birlikte tezi enstitüye teslim
eder. Enstitü söz konusu teze ilişkin intihal yazılım programı raporunu
alarak danışmana ve jüri üyelerine gönderir. Rapordaki verilerde gerçek bir
intihalin tespiti halinde gerekçesi ile birlikte karar verilmek üzere tez
enstitü yönetim kuruluna gönderilir.
(3) Sanatta yeterlik çalışmasını tamamlayan
öğrenci, tezin istenen sayıda nüshasını danışmanına teslim eder. Danışman,
tezin yazım kurallarına uygunluğu yönünden görüşünü yazılı olarak belirtir
ve tezleri anabilim/anasanat dalı başkanlığı aracılığıyla ilgili enstitüye
gönderir.
(4) Sanatta yeterlik jürisi, danışman ve enstitü
anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu
onayı ile atanır. Jüri, en az ikisi kendi yükseköğretim kurumu dışından
öğretim üyesi olmak üzere danışman dahil beş kişiden oluşur. Danışmanın oy
hakkı olup olmadığı hususunda ilgili yönetim kurulu karar verir. Danışmanın
oy hakkı olmaması durumunda jüri altı kişiden oluşur. Ayrıca ikinci tez
danışmanı oy hakkı olmaksızın jüride yer alabilir.
(5) Jüri üyeleri, söz konusu tezin veya metnin
kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde
toplanarak öğrenciyi sınava alır. Sınav, sanatta yeterlik çalışmasının
sunumu ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur. Sınav öğretim
elemanları, lisansüstü öğrenciler ve alanın uzmanlarından oluşan
dinleyicilerin katılımına açık olarak yapılır.
(6) Sınavın tamamlanmasından sonra jüri,
dinleyicilere kapalı olarak, öğrencinin tez, sergi, proje, resital, konser,
temsil gibi sanatta yeterlik çalışması hakkında salt çoğunlukla kabul, ret
veya düzeltme kararı verir. Tezi ve sanatta yeterlik çalışması kabul edilen
öğrenciler başarılı olarak değerlendirilir. Bu karar, enstitü
anabilim/anasanat dalı başkanlığınca sınavı izleyen üç gün içinde ilgili
enstitüye tutanakla bildirilir. Tezi ve sanatta yeterlik çalışması başarısız
bulunarak reddedilen öğrencinin yükseköğretim kurumu ile ilişiği kesilir.
Sanatta yeterlik çalışması hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç
altı ay içinde gerekli düzeltmeleri yaparak tez, sergi, proje, resital,
konser, temsil gibi sanatta yeterlik çalışmasını aynı jüri önünde yeniden
savunur. Bu savunma sonunda da başarısız bulunarak sanatta yeterlik
çalışması kabul edilmeyen öğrencinin yükseköğretim kurumu ile ilişiği
kesilir. Lisans derecesi ile sanatta yeterlik programına kabul edilmiş
olanlardan tez, sergi, proje, resital, konser, temsil gibi sanatta yeterlik
çalışması başarılı olamayanlar için talepleri halinde 26 ncı maddenin
dördüncü fıkrasına göre tezsiz yüksek lisans diploması verilir.
Sanatta
yeterlik diploması
MADDE 29
– (1) Sanatta yeterlik
çalışmasında başarılı olan öğrenciye, diğer koşulları da sağlamak kaydıyla
Yükseköğretim Kurulu tarafından onaylanan sanat dalının özelliğine göre
alanı belirleyen bir diploma verilir. Mezuniyet tarihi, tez sınavı sonrasında
yapılan ve başarılı bulunan uygulamalı sınav tarihidir.
(2) Tez savunmasında başarılı olmak ve diğer
koşulları da sağlamak kaydıyla sanatta yeterlik tezinin ciltlenmiş en az üç
kopyasını tez sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili enstitüye
teslim eden ve tezi şekil yönünden uygun bulunan öğrenci doktora diploması
almaya hak kazanır. Enstitü yönetim kurulu başvuru üzerine teslim süresini
en fazla bir ay daha uzatabilir. Bu koşulları yerine getirmeyen öğrenci
koşulları yerine getirinceye kadar diplomasını alamaz, öğrencilik
haklarından yararlanamaz ve azami süresinin dolması halinde ilişiği kesilir.
(3) İlgili enstitü tarafından tezin tesliminden
itibaren üç ay içinde sanatta yeterlik tezinin bir kopyası elektronik
ortamda, bilimsel araştırma ve faaliyetlerin hizmetine sunulmak üzere
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığına gönderilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son
Hükümler
Bilimsel
hazırlık programına öğrenci kabulü
MADDE 30
– (1) Yüksek lisans ve doktora
programlarına kabul edilen öğrencilerden lisans veya yüksek lisans
derecesini kabul edildikleri yüksek lisans veya doktora programından farklı
alanlarda almış olanlar ile lisans veya yüksek lisans derecesini kabul
edildikleri yükseköğretim kurumu dışındaki yükseköğretim kurumlarından
almış olan yüksek lisans veya doktora programı adayları için eksikliklerini
gidermek amacıyla bilimsel hazırlık programı uygulanabilir.
(2) Bilimsel hazırlık programında alınması zorunlu
dersler, ilgili lisansüstü programını tamamlamak için gerekli görülen
derslerin yerine geçemez. Ancak bilimsel hazırlık programındaki bir
öğrenci, bilimsel hazırlık derslerinin yanı sıra ilgili enstitü
anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun
onayı ile lisansüstü programa yönelik dersler de alabilir.
(3) Bilimsel hazırlık programı ile ilgili devam,
ders sınavları, ders notları, derslerden başarılı sayılma koşulları, ders
tekrarı, kayıt silme ve diğer esaslar senato tarafından kabul edilen
yönetmelikle belirlenir.
(4) Bilimsel hazırlık programında geçirilecek süre
en çok iki yarıyıldır. Yaz öğretimi bu süreye dahil edilmez. Bu süre dönem
izinleri dışında uzatılamaz ve süre sonunda başarılı olamayan öğrencinin
ilişiği kesilir. Bu programda geçirilen süre yüksek lisans veya doktora
programı sürelerine dahil edilmez.
Özel
öğrenci kabulü
MADDE 31
– (1) Bir yükseköğretim kurumu
mezunu veya öğrencisi olup, belirli bir konuda bilgisini artırmak
isteyenler, enstitü anabilim/anasanat dalı başkanlığının onayı ile
lisansüstü derslere özel öğrenci olarak kabul edilebilir. Özel öğrencilik
ilgili programda doğrudan derece elde etmeye yönelik bir eğitim olmayıp
süresi iki yarıyılı geçemez. Özel öğrenci statüsünde ders alanlar
öğrencilik haklarından yararlanamaz. Özel öğrenci kabul koşulları ve bu
konudaki diğer hükümler senato tarafından kabul edilen yönetmelikle
belirlenir. Lisansüstü programa kabul edilen öğrencilerin özel öğrenci olarak
aldığı ve başarılı olduğu derslerin muafiyet işlemlerinde, muafiyet verilen
dersler ilgili lisansüstü eğitiminde verilen derslerin %50’sini geçemez.
Yatay
geçiş yoluyla öğrenci kabulü
MADDE 32
– (1) Yükseköğretim kurumu
içindeki başka bir enstitü anabilim/anasanat dalında veya başka bir
yükseköğretim kurumunun lisansüstü programında en az bir yarıyılı
tamamlamış olan başarılı öğrenci, lisansüstü programlara yatay geçiş
yoluyla kabul edilebilir. Yatay geçiş yoluyla kabul edilme koşulları ilgili
senato tarafından kabul edilen yönetmelikle belirlenir.
Lisansüstü
programlara kayıt
MADDE 33
– (1) Lisansüstü programlara kabul
edilen öğrencilerin kayıtlarının kesinleşmesi için gerekli koşullar senato
tarafından kabul edilen yönetmelikle belirlenir.
Programlar,
sınavlar ve değerlendirme
MADDE 34
– (1) Enstitü anabilim/anasanat
dallarındaki lisansüstü öğretim planları, lisansüstü programdan mezun
olunabilmesi için alınması gereken zorunlu/seçmeli dersler, tez, seminer ve
benzeri çalışmaları ile kredi toplamlarıdır. Bu öğretim planları üniversite
senatoları tarafından kararlaştırılan asgari muhtevaya uymak şartı ile
ilgili enstitü kurulunda görüşülerek onaylanır.
(2) Bir yarıyılda hangi lisansüstü derslerin
açılacağı ve bu derslerin hangi öğretim üyeleri tarafından verileceği,
ilgili enstitü anabilim/anasanat dalları başkanlarının önerileri üzerine
enstitü yönetim kurulu tarafından belirlenir.
(3) Lisansüstü programların kredi veya
Yükseköğretim Kurulu tarafından ilgili programın yer aldığı diploma düzeyi
ve alan için Türkiye Yükseköğretim Yeterlilikler Çerçevesine göre
belirlenen kredi aralığı ve öğrencilerin çalışma saati göz önünde tutularak
yükseköğretim kurumlarının senatoları tarafından belirlenen AKTS kredisine
göre oluşturulmasında aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Bir lisansüstü dersin yarıyıl kredi değeri, bir
yarıyıl devam eden dersin haftalık teorik ders saatinin tamamı ile haftalık
uygulama veya laboratuvar saatinin yarısının toplamıdır.
b) İlgili diploma programını bitiren öğrencinin
kazanacağı bilgi, beceri ve yetkinliklere o dersin katkısını ifade eden
öğrenim kazanımları ile açıkça belirlenmiş teorik veya uygulamalı ders
saatleri ve öğrenciler için öngörülen diğer faaliyetler için gerekli
çalışma saatleri de göz önünde bulundurularak yükseköğretim kurumlarının
senatoları tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde AKTS ders kredileri
hesaplanır.
(4) Lisansüstü programlarla ilgili devam, ders
sınavları, ders notları, derslerden başarılı sayılma koşulları, ders
tekrarı ve diğer esaslar senato tarafından kabul edilen yönetmelikle
belirlenir.
(5) Bilimsel araştırma teknikleri ile araştırma ve
yayın etiği konularını içeren en az bir dersin lisansüstü eğitim sırasında
verilmesi zorunludur.
(6) Enstitü kurulu tarafından onaylanan dersler
içinden hangilerinin öğrencilerin ders programlarında yer alacağına,
öğrenci ile birlikte öğrencinin danışmanı karar verir. Danışmanlık görevi
tez danışmanı atanıncaya kadar, enstitü anabilim/anasanat dalı başkanı veya
program koordinatörü/başkanı tarafından yapılır.
(7) Yükseköğretim kurumlarınca, öğrencinin herhangi
bir yarıyıldan sonra programına devam edebilmesi için gerekli ek başarı
koşulları belirlenebilir.
(8) Yeterlik, seviye tespit veya ders başarılarını
ölçen tüm sınavlar, kağıt ortamında ve tüm adaylara eş zamanlı olarak
yapılabileceği gibi, alan ve zorluk düzeyine göre tasnif edilerek güvenli
biçimde saklanan bir soru bankasından, her bir adaya farklı zamanlarda
farklı soru sorulmasına izin verecek şekilde elektronik ortamda da
yapılabilir. Sınavlarda sorulacak soruların hazırlanması, soru bankasının
oluşturulması ve şifrelenmesi, sınav sorularının kağıt ortamında veya
elektronik ortamda saklanması ile sınav güvenliğinin sağlanmasına ilişkin
ilkeler Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenir.
Diğer
hükümler
MADDE 35
– (1) Yüksek lisans ve doktora
programları ile sanatta yeterlik çalışmasına, hangi lisans ve yüksek lisans
programlarından mezun olanların başvurabileceği, yükseköğretim kurumlarının
senatoları tarafından belirlenmekle birlikte gerek görülmesi durumunda
Üniversitelerarası Kurulun görüşü alınarak Yükseköğretim Kurulu kararı ile
belirlenebilir.
(2) Yabancı uyruklu adaylarla lisans eğitiminin
tamamını yurt dışında tamamlayan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı adayların
lisansüstü programlara kabulüne ilişkin usul ve esaslar, yükseköğretim
kurumlarının senatoları tarafından belirlenir.
(3) Yükseköğretim kurumları öğrenci kabul
edecekleri lisansüstü programların adlarını, başvurma koşullarını, son
başvuru tarihini, istenilen belgeleri ve diğer hususları ilan eder. Söz
konusu ilan her yarıyıl başında öğrenci almak üzere verilebilir.
(4) Yükseköğretim kurumları, Yükseköğretim Kurulu
tarafından açılmasına izin verilen lisansüstü programları rektörlüğünün
bulunduğu il dışında sürdüremez.
(5) Öğretmen yetiştirme alanlarındaki lisansüstü
programlara kabul, değerlendirme ve verilecek diplomalara ilişkin usul ve
esaslar ile bu programların asgari müşterek dersleri ve uygulamalarına
ilişkin esaslar, gerekli hallerde Milli Eğitim Bakanlığının görüşü alınarak
Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenir.
(6) Tezsiz yüksek lisans programları hariç, aynı
anda birden fazla lisansüstü programa kayıt yaptırılamaz ve devam edilemez.
(7) Tıpta ve diş hekimliğinde uzmanlık doktoraya
eşdeğer düzeyde olup, bu uzmanlık eğitimleri 26/4/2014 tarihli ve 28983
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tıpta ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık
Eğitimi Yönetmeliğine göre yürütülür.
Yürürlükten
kaldırılan yönetmelik
MADDE 36
– (1) 1/7/1996 tarihli ve 22683
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği
yürürlükten kaldırılmıştır.
Geçiş
hükümleri
GEÇİCİ
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmelikle
getirilmiş hükümlerin uygulaması ve belirlenmiş süreler yönetmeliğin
yürürlüğe girdiği tarihinden itibaren başlar.
(2) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce aynı
anda birden fazla lisansüstü programa kayıtlı olan öğrenciler hakkında 35
inci maddenin altıncı fıkrası uygulanmaz.
(3) 6/2/2013 tarihinden önce tezsiz yüksek lisans
programlarına kayıtlı olan veya mezun olan öğrenciler doktora programlarına
başvurabilir.
Yürürlük
MADDE 37
– (1) Bu Yönetmelik yayımı
tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 38
– (1) Bu Yönetmelik hükümlerini
Yükseköğretim Kurulu Başkanı yürütür.
|