Yönetmelik Türk
Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Mimarlar Odasından: Türk Mühendis ve
Mimar Odaları Birliği Mimarlar Odası Serbest Mimarlık
Hizmetlerini Uygulama, Tescil ve Mesleki Denetim
Yönetmeliği BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve
Tanımlar Amaç Madde 1 —
Bu Yönetmeliğin amacı; mesleki uygulamalarda kamu yararını, meslek haklarını
ve etiğini korumak, müelliflik haklarını gözetmek,
haksız rekabeti önlemek, mesleki sorumlulukları tanımlamak ve mesleki
değerlendirmeye esas sicilleri tutmaktır. Kapsam Madde 2 —
Bu Yönetmelik, serbest mimarlık hizmetleri üreten mimarlara tescil belgesi
verilmesi, tescil belgesi verilen mimarların görev ve sorumlulukları ile
mesleki etkinliklerinin denetim kurallarını, serbest mimarlık hizmetlerinin
yapılmasında uyulacak kuralları ve uygulamaların tarifini kapsar. Dayanak Madde 3 —
Bu Yönetmelik, 17/6/1938 tarihli ve 3458 sayılı Mühendislik ve Mimarlık
Hakkında Kanun ile 27/1/1954 tarihli ve 6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar
Odaları Birliği Kanununun 13 üncü ve 39 uncu maddesine dayanılarak hazırlanmıştır. Tanımlar Madde 4 —
Bu Yönetmelikte geçen; Oda:
Mimarlar Odasını, Şube:
Mimarlar Odasına bağlı şubeyi, Mimar:
Mimarlık hizmetlerini, eğitimi, uzmanlığı ve çalışma konularına göre, Mimarlar
Odasının ilgili kanun, tüzük ve yönetmeliklerine uygun olarak yapmaya
yetkili, yükümlülüklerini yerine getirerek üyelik sıfatını ve unvanını
koruyan, çalışması kısıtlanmamış serbest, kamu görevlisi ya
da ücretli çalışanları, Mimarlık
hizmetleri: Uygulamaya, yapmaya, kabule ve imzaya mimarın yetkili olduğu, her
türlü araştırma, danışmanlık, bilirkişilik, etüt, tasarım, plan, proje, resim
ve hesapların hazırlanması ve bunların uygulanması ile her türlü denetim ve
kontrollük hizmetlerini, Kamu
çalışanı mimar: Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan mimarları, Ücretli
çalışan mimar: Hizmet sözleşmesi ile çalışan mimarları, Serbest
mimar: 3458 sayılı Mühendislik ve Mimarlık Hakkında Kanun, 6235 sayılı Türk
Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanunu, yürürlükteki kanunlar ve yönetmelik
hükümlerinin verdiği yetki ile mimarlık hizmet alanlarından birini ya da bir kaçını kendi hesabına ya
da ortak olarak yapan ve durumunu Mimarlar Odasına onaylatmış, serbest
mimarlar listesine kayıtlı mimarı, Serbest mimarlık hizmetleri: Sadece serbest
mimarlık hizmetleri tescil belgesi sahibi mimarın ya
da bu Yönetmelikte tanımlanan istisna koşulları taşıyan mimarın yapmaya
yetkili olduğu mimarlık hizmetlerini, Serbest
mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi: Mimarlar Odası tarafından verilen ve
her yıl yenilenen, serbest mimarın serbest mimarlık hizmeti yapmaya yetkili
olduğunu belirleyen belgeyi, Proje müellifi: 3458 sayılı Mühendislik ve
Mimarlık Hakkında Kanun, 6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanunu
ve 5/12/1951 tarihli ve 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa göre,
tasarladığı projenin müelliflik hakkını kazanmış eser sahibi mimar ya da mimarları, İş
sahibi: Serbest mimarla sözleşme yapan, özel hukuka tabi gerçek ve tüzel
kişilerle, kamu tüzel kişileri, kamu kurum ve kuruluşlarını, Eser
sahipliği: Mimarın 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa göre
kazandığı başkasına devredilemeyen hakkını, Mesleki
denetim: Mimarlık hizmetlerinin; kamu yararını gözetmek, haksız rekabeti
engellemek, meslek etiğini ve eser sahibi mimarın
5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunundan gelen haklarını korumak
amaçlarıyla, Mimarlar Odası tarafından yürürlükteki standart ve normlara göre
incelenerek, mimarın kayıt ve sicillerinin tutulmasını, Tescil:
Mimarın, Mimarlar Odasına başvurarak serbest mimarlık hizmetleri büro tescil
belgesi almasını, Tescil
yenileme: Serbest mimarın, bu Yönetmelik hükümlerini yerine getirdikten sonra
serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesini her yıl onaylatması
işlemini, Mimari
proje müellifi sicil durum belgesi: Mimarın ürettiği projeleri kurum ve
kuruluşlara vermeden önce ilgili Mimarlar Odası biriminden aldığı belgeyi, Mimari
fenni mesul sicil durum belgesi: Serbest mimarın fenni mesuliyetini
üstleneceği yapının kurum ve kuruluşlarına müracaat etmeden önce ilgili
Mimarlar Odası biriminden aldığı belgeyi, İş
bitim belgesi: Mesleki kontrollük ve fenni mesuliyet görevlerini üstlenen
mimarın talebi halinde, yapı kullanma izin başvurusundan önce Mimarlar Odası
tarafından düzenlenen belgeyi, ifade
eder. İKİNCİ BÖLÜM Hizmetler Mimarlık hizmetleri Madde 5 —
Mimarın ihtisasına, formasyonuna ve iştigal konusuna göre; müellif olarak
tasarlamaya, uygulamaya, kabule, imzaya yetkili ve sorumlu olduğu mimarlık
hizmet alanları şunlardır: a)
Mimari tasarım hizmetleri: Mimari proje hizmetleri, rölöve,
restitüsyon, restorasyon hizmetleri, imalat projesi
çalışmalarıdır. b)
Mimari uygulama ve yönetimi hizmetleri: Mimari mesleki kontrollük, proje ve
şantiye koordinasyonu ve planlaması; şantiye şefliği, saha mimarlığı; mimari
fenni mesuliyet, kontrollük, geri besleme çalışmaları ve kabul teslim
çalışmalarıdır. c)
Mimari danışmanlık hizmetleri: Mimari danışmanlık, müşavirlik, bilirkişilik,
hakemlik, eksperlik, jüri üyeliği, raportörlük; mimari proje yönetimi,
yapılabilirlik, fizibilite çalışmaları, program hazırlığı, özel araştırma ve
çalışmalar, dosya hazırlığı, iş ve işlem takibi gerektiren işlerin yapılması,
ihale dosyası hazırlanması, karşılaştırmalı keşif ve şartname
hazırlanmasıdır. d)
Mimari eğitim çalışmaları: Mimari eğitim ve öğretim çalışmalarıdır. e)
Diğer sanatsal çalışmalar: Sanat eseri seçimi, maket çalışmaları, üç boyutlu
görsel çalışmalar ve benzeri hizmetlerdir. Mimar
ulusal ve uluslararası düzenlemelerle tanımlanacak yeni mesleki hizmet
alanlarında da, bu düzenlemeler çerçevesinde hizmet verir. Serbest mimarlık hizmetleri büro
tescil belgesine tabi mimarlık hizmetleri Madde 6 —
Mimarlık hizmetleri içerisinde tanımlanan; mimari proje hizmetleri, rölöve, restitüsyon, restorasyon
çalışmaları, imar planlama çalışmaları, koruma amaçlı imar planları, mimari
mesleki kontrollük hizmetleri, mimari fenni mesuliyet hizmetleri serbest mimarlık
hizmetleri büro tescil belgesine tabi mimarlık hizmetleridir. Bu
hizmetler serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi sahibi olmayan ya da bu Yönetmelikte tanımlanan istisna koşulları
taşımayan mimarlar tarafından yapılamaz. Serbest
mimarlık hizmetleri; ilgili kanunlar, yönetmelikler, Mimarlar Odasının
şartname, tarife ve mimari proje çizim ve sunuş standartlarına uygun olarak
yürütülür. ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM Serbest Mimarlık
Hizmetleri Verilmesi ve Belgelendirme Koşulları Kendi adına serbest çalışan
mimarın tescili ve tescil yenilemesi Madde 7 —
Kendi adına serbest çalışan serbest mimarın, Mimarlar Odasınca tescilin
yapılması ve serbest mimar mührü alabilmesi için; a)
Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanununun 26 ncı
maddesi uyarınca verilen disiplin cezaları nedeniyle mesleki faaliyetini
yapmaya engel bir kısıtlılığının bulunmaması, b) Serbest
mimarlık hizmetini yürütebileceği işyerinin olması, c)
Serbest meslek defterinin o yıl için noter onaylı sayfasının fotokopisini
vermiş olması, d)
Mimarlar Odasınca düzenlenen imza sirküleri, taahhütname ve başvuru yerine
geçen formu şahsen doldurmuş ve imzalamış olması, e)
İşyerinde ücretli çalışan mimar ya da mimarlara,
Mimarlar Odasınca her yıl belirlenen asgari ücretten az ücret ödenmediğini
belgelemesi, f)
Ücretli olarak çalıştıracağı mimarlarla imzalayacağı iş düzeni ve çalışma
şartlarını düzenleyen sözleşmeyi vermiş olması, g)
Serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi ilk tescil, mühür harcı ve
üyelik aidatını ödemiş olması, h)
Mimarlar Odasının öngördüğü meslek içi eğitimi almış olması, i)
Serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi ve mührünü elden alması,
kendisi elden alamıyorsa dilekçe ile başvurusu, gerekir. Tescilin
yenilenmesi için ise; a)
Disiplin cezası nedeniyle mesleki faaliyetini yapmaya engel bir
kısıtlılığının bulunmaması, b)
Serbest meslek defterinin o yıl için noter onaylı sayfasının fotokopisini
vermiş olması, c)
Mimarlar Odasınca düzenlenen imza sirküleri, taahhütname ve başvuru yerine
geçen yenileme formunu şahsen doldurmuş ve imzalamış olması, d)
İşyerinde ücretli çalışan mimar ya da mimarlara
Mimarlar Odasınca her yıl belirlenen asgari ücretten az ücret ödenmediğinin
belgelenmesi, e)
Ücretli olarak çalıştıracağı mimarlarla imzalayacağı iş düzeni ve çalışma
şartlarını düzenleyen sözleşmeyi vermiş olması, f)
Varsa tamamlanan yıl içerisinde gerçekleştirdiği ya
da sürdürülen serbest mimarlık hizmetlerinin listesini vermesi, g)
Tescil yenileme harcını ve üyelik aidatını ödemiş olması, h)
Serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesini elden alması, kendisi elden
alamıyorsa dilekçe ile başvurusu, i)
Mimarlar Odasının öngördüğü meslek içi eğitimi almış olması, gerekir. Adi ortaklıklarda mimarların
tescili ve tescil yenilemeleri Madde 8 —
Adi ortaklıklarda mimarların, Mimarlar Odasınca tescilin yapılması ve serbest
mimar mührü alabilmeleri için, bu Yönetmeliğin 7 nci
maddesinin birinci fıkrasında yazılı koşullara ilave olarak; a)
Ortakların tamamı tarafından imzalanmış ortaklık sözleşmesini vermiş olması, b)
Mimarların kendi aralarında kuracakları ortaklıklarda müelliflik haklarını
düzenleyen sözleşmeyi vermiş olması, c)
Mimarın tasarım ve yapı sektörü ile ilgili Türk Mühendis ve Mimar Odaları
Birliği üyeleri ile kurdukları ortaklıklarda ihtisas ayrımı taahhütnamesini
vermiş olması, gerekir. Tescilin
yenilenmesinde ise; bu Yönetmeliğin 7 nci
maddesinin ikinci fıkrasında yazılı koşullar aranır. Mimarın,
birinci fıkranın (a) ve (b) bentleri dışındaki adi ortaklıklarına serbest
mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi verilmez. Sermaye şirketi ortaklığı mimar ya da mimarların tescilleri ve tescil yenilemeleri Madde 9 —
Sermaye şirketi ortağı olarak serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi
alınabilmesi için mimarın şirketteki hisse oranı şirket sermayesinin
ortaklara bölünmesiyle bulunacak paydan ve aynı zamanda diğer ortaklardaki en
yüksek hisse oranından fazla olacaktır; bu oran yüzde 10’dan az olamaz. Bu
şirketlerde şirket ana sözleşmesinde belirtilen iştigal konuları arasında
"mimarlık hizmetleri"nin yer alması koşulu aranır. Ortaklarının
tamamı tasarım ve yapı sektörüyle ilgili Türk Mühendis ve Mimar Odaları
Birliği üyesi olan mimarlık ve mühendislik hizmeti vermek amacıyla kurulmuş
bulunan sermaye şirketlerinde mimar ortağın payı; şirket sermayesinin
ortakların üye olduğu meslek disiplinlerine bölünmesiyle bulunacak yüzde
paydan az olamaz. Ortakların
pay durumu, serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi alacak sermaye
şirketi ortağı mimar tarafından belgelenir. Sermaye
şirketi ortağı mimarın, Mimarlar Odasınca tescilinin yapılması ve serbest
mimar mührü alabilmesi için; a)
Disiplin cezası nedeniyle mesleki faaliyetini yapmaya engel bir
kısıtlılığının bulunmaması, b)
Serbest mimarlık hizmetini yürütebileceği işyerinin olması, c)
Sermaye şirketinin ana sözleşmesinin yayınlandığı Ticaret Sicil Gazetesi ya da noter onaylı suretini vermiş olması, d)
Sermaye şirketinin mali kaydının o yıl için noter onaylı sayfasının
fotokopisini vermiş olması, e)
Sermaye şirketinde ücretli çalışan mimar ya da
mimarlara Mimarlar Odasınca her yıl belirlenen asgari ücretten az ücret ödenmediğini
belgelemesi, f)
Sermaye şirketinin ücretli olarak çalıştıracağı mimarlarla imzalayacağı iş
düzeni ve çalışma şartlarını düzenleyen sözleşmeyi vermiş olması, g)
Mimar sermaye şirketindeki faaliyetinin ve kendi yetkisinin devam etmekte
olduğu beyanı yanında Mimarlar Odasınca düzenlenen imza sirküleri,
taahhütname ve başvuru yerine geçen formu şahsen doldurmuş ve imzalamış
olması, h)
Sermaye şirketi ile müelliflik haklarını düzenleyen sözleşmeyi vermiş olması,
i)
Mimarlar Odasının öngördüğü meslek içi eğitimi almış olması, j)
Serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi ilk tescil, mühür harcı ve
üyelik aidatını ödemiş olması, gerekir. Tescilin
yenilenmesi için ise; a)
Disiplin cezası nedeniyle mesleki faaliyetini yapmaya engel bir kısıtlılığının
bulunmaması, b)
Sermaye şirketinin mali kaydının o yıl için noter onaylı sayfasının
fotokopisini vermiş olması, c)
Şirket ortağı olduğunun ve hisse oranının bu Yönetmelikte belirlenen asgari
ortaklık payının altına düşmediğinin sicil memurluğundan belgelemesi, d)
Sermaye şirketinde ücretli çalışan mimar ya da
mimarlara Mimarlar Odasınca her yıl belirlenen asgari ücretten az ücret ödenmediğini
belgelemesi, e)
Sermaye şirketinin ücretli olarak çalıştıracağı mimarlarla imzalayacağı iş
düzeni ve çalışma şartlarını düzenleyen sözleşmeyi vermiş olması, f)
Mimar sermaye şirketindeki faaliyetinin ve yetkisinin devam etmekte olduğunu
beyanı yanında Mimarlar Odasınca düzenlenen imza sirküleri, taahhütname ve
başvuru yerine geçen tescil yenileme formunu şahsen doldurmuş ve imzalamış
olması, g)
Sermaye şirketi ile müelliflik haklarını düzenleyen sözleşmeyi vermiş olması,
h)
Mimarlar Odasının öngördüğü meslek içi eğitimi almış olması, i)
Serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesini elden alması, kendisi elden
alamıyorsa dilekçe ile başvurusu, j)
Tescil yenileme harcını ve üyelik aidatını ödemiş olması gerekir. Ücretli çalışan mimarın serbest
mimarlık hizmeti verebilme koşulları Madde 10 —
Bu Yönetmeliğin 9 uncu maddesindeki koşullara sahip olmayan sermaye
şirketlerinde hizmet sözleşmesi ile çalışan mimarlar, çalıştığı sermaye
şirketine ait gayrı menkuller üzerinde, kazanç amacı gütmeksizin, şirket ana
sözleşmesinde belirlenmiş iştigal konularını yürütmek üzere, yalnızca şirket
tarafından kullanılacak kendilerine ait binaları için aşağıda yazılı
hususları yerine getirmeleri koşulu ile; serbest mimarlık hizmetleri büro
tescil belgesi aranmaksızın serbest mimarlık hizmeti verebilirler. Ancak;
fenni mesuliyet üstlenemez, üçüncü şahısların işleri için serbest mimarlık
hizmeti veremezler. Sermaye şirketlerinde hizmet sözleşmesi ile çalışan
mimar, bahsi geçen iş ile ilgili mimari hizmeti Mimarlar Odası tarafından
belgelenmeden mimarlık hizmeti yapamaz, imza koyamaz. Bu durumu belirlenen
sermaye şirketinde ücretli çalışan mimarın; a)
Disiplin cezası nedeniyle mesleki faaliyetini yapmaya engel bir
kısıtlılığının bulunmaması, b)
Şirket ana sözleşmesinin yayınlandığı ticaret sicil gazetesi ya da fotokopisini vermiş olması, c)
Şirketin mali kaydının o yıl için noter onaylı sayfasının fotokopisini vermiş
olması, d)
Şirketin ücretli olarak çalıştıracağı mimarlarla imzalayacağı iş düzeni ve
çalışma şartlarını düzenleyen sözleşmeyi vermiş olması, e)
Şirkette ücretli çalışan mimar ya da mimarlara
Mimarlar Odasınca her yıl belirlenen asgari ücretten az ücret ödenmediğini
belgelemesi, f)
Mimarlık hizmeti vermek üzere şirket adına yetkilendirildiğine dair noter
onaylı yönetim kurulu kararını vermesi, g)
Şirket ile arasında düzenlenmiş müelliflik ve telif haklarını tanımlayan,
asgari oda tip sözleşmesinin koşullarını sağlayan sözleşmeyi vermiş olması, h)
SSK giriş beyannamesi ya da son dört aylık SSK prim
bordrosu fotokopisini vermesi, bu dört aylık prim bordroları iş bitimine
kadar odaya sürekli getirilir. i)
Mimar sermaye şirketindeki faaliyetinin ve kendi yetkisinin devam etmekte
olduğunu beyanı yanında Mimarlar Odasınca düzenlenen imza sirküleri,
taahhütname ve başvuru yerine geçen formu şahsen doldurmuş ve imzalamış
olması, j)
Mimarlar Odasının öngördüğü meslek içi eğitimi almış olması, k)
Üyelik aidatını ödemiş olması, gerekir. Kamu kurum ve kuruluşlarında
çalışan mimarların mimarlık hizmeti verebilme koşulları Madde 11 —
Kamu kurumlarında çalışan mimarlar, bu kuruluşların kendilerine ait yapı
işleri için serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi aranmaksızın
mimarlık hizmetleri verebilirler. Bu durumda mimarın; a)
Disiplin cezası nedeniyle mesleki faaliyetini yapmaya engel bir
kısıtlılığının bulunmaması, b)
İlgili kamu kuruluşu adına mimarlık hizmeti vermek üzere yetkilendirildiğine
dair belgeyi vermiş olması, c)
Mimarlar Odasınca düzenlenen imza sirküleri, taahhütname ve başvuru yerine
geçen formu şahsen doldurmuş ve imzalamış olmasının yanında Mimar kamu
kurumundaki faaliyetinin ve kendi yetkisinin devam etmekte olduğunu beyan
etmiş olması, d)
Mimarlar Odasının öngördüğü meslek içi eğitimi almış olması, e)
Üyelik aidatını ödemiş olması, gerekir. Üniversite döner sermaye
yetkilendirmesi ile serbest mimarlık hizmeti verebilme koşulları Madde 12 —
Mimarlık eğitimi veren üniversitelerin kadrolu öğretim elemanları, eğitim,
öğretim ve bilimsel araştırmaya katkıda bulunmayı ön planda tutmak koşuluyla
uzmanlık konularında bağlı bulundukları üniversitelerin döner sermaye
işletmelerinin yetkilendirmesi ve aşağıda yazılı hususları yerine getirmek
koşuluyla serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi aranmaksızın
üniversitelerin ve diğer kamu ve kuruluşlarının asli işlerine yönelik
mimarlık hizmeti verebilirler. Ancak; fenni mesuliyet üstlenemezler. Bu durumu
belirlenen döner sermaye yetkilendirmesi ile çalışan mimarın; a)
Disiplin cezası nedeniyle mesleki faaliyetini yapmaya engel bir
kısıtlılığının bulunmaması, b)
İlgili üniversitenin döner sermayesi adına hizmet vermek üzere
yetkilendirildiğine dair belgeyi vermesi, c)
Üniversite döner sermaye yetkilisi ile arasında düzenlenmiş müelliflik ve
telif haklarını tanımlayan, asgari oda tip sözleşmesinin koşullarını sağlayan
sözleşmeyi vermesi, d)
Mimarlar Odasınca düzenlenen imza sirküleri, taahhütname ve başvuru yerine
geçen formu şahsen doldurmuş ve imzalamış olması yanında Üniversite döner
sermaye faaliyetinin ve kendi yetkisinin devam etmekte olduğunu beyan etmiş
olması, e)
Mimarlar Odasının öngördüğü meslek içi eğitimi almış olması, f)
Üyelik aidatını ödemiş olması, gerekir. Mimarların kendilerine özel,
serbest mimarlık hizmeti vermesinde uyulacak esaslar Madde 13 —
Mimar kendisi, eşi, annesi, babası, kardeşleri ve çocukları gerçek kişi
olarak, iş sahibi konumunda olduğu durumlarda ve ticari amacı olmayan kendi
kullanımları için yaptıracakları binalarda, serbest mimarlık hizmetlerini, bu
durumu belgelemek ve bir defaya mahsus olmak üzere, serbest mimarlık
hizmetleri büro tescil belgesi ve fatura aranmaksızın asgari ücret üzerinden
mesleki denetim bedeli ödeyerek yapabilirler. Bu durumu belirlenen mimarın; a)
Disiplin cezası nedeniyle mesleki faaliyetini yapmaya engel bir
kısıtlılığının bulunmaması, b)
Mimarlar Odasınca düzenlenen imza sirküleri, taahhütname, başvuru yerine
geçen formu şahsen doldurmuş ve imzalamış olması, c)
Üyelik aidatını ödemiş olması, gerekir. Serbest mimarlık hizmetleri büro
tescil belgesi verilmesi ve yenilenmesinde uyulacak esaslar Madde 14 —
Mimarlar Odasına tescilini ve tescil yenilemesini yapan serbest mimarlara
serbest mimarlık hizmetleri yapmaya yetkili olduğunu belirten serbest
mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi ile birlikte serbest mimarlık mührü
verilir. Serbest
mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi ve serbest mimar mührü olmayan
mimarlar, serbest mimarlık hizmeti yapamazlar. Serbest
mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi, verilmesi ve yenilenmesi aşağıda
yazılı kurallara uygun olarak yürütülür; a)
Serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi ve serbest mimar mührü
serbest mimar adına düzenlenir. b)
Mimara birden fazla serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi ve mührü
verilmez. c) Bu
Yönetmeliğin 7, 8 ve 9 uncu maddelerinde belirtilen koşulları sağlayan
mimarlar, ilgili maddede belirtilen belgeleri tamamlayarak, iş yerinin
bulunduğu ilin ya da ilçenin bağlı olduğu birimine
yazılı olarak başvurur. d) Bu
belgeler 7 gün içinde şube etkinlik alanlarındaki birimlerce ilgili şubeye
iletilir. Şube yönetim kurulları başvuruyu, başvuru tarihinden itibaren en
geç 30 gün içinde inceleyip sonuçlandırır. e)
Şube yönetim kurulu tarafından düzenlenen ve onaylanan serbest mimarlık
hizmetleri büro tescil belgesi ve serbest mimar mührü, ilgili birimlere
gönderilir. Serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi ve serbest mimar
mührü serbest mimara ilgili birimlerce elden verilir. f)
Serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi ilk tescilde, o yıl sonuna
dek geçerli olmak üzere verilir. Tescil harcı ve o yılın üyelik aidatı tam
olarak alınır. g)
Serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi her yıl Ocak ayı sonuna kadar
serbest mimarın yazılı başvurusu ile o yıl sonuna dek geçerli olmak üzere
yenilenir. Tescil yenileme harcı ve o yılın üyelik aidatı tam olarak alınır.
Belirlenmiş süresi içerisinde tescil yenilemesi yapılmamış ise yenileme
işlemi yapılırken ilk tescil harcı ve o yılın üyelik aidatı alınır. h)
Tescil ve tescil yenileme harçları her yıl Mimarlar Odası yönetim kurulu
tarafından Aralık ayı içinde belirlenir ve ilan edilir. i)
Serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesinin ya
da serbest mimarlık mührünün kaybedilmesi durumunda, kaybın ve geçersizliğinin
belgelenmesi koşulu ile yapılacak başvuru ve tescil harcının yatırılması
durumunda serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi ve serbest mimar
mührü yeniden düzenlenir. j)
Unvan, adres, statü değişikliği gibi tescile esas koşullarda olan
değişiklikler serbest mimarın en geç 30 gün içinde yapacağı yazılı başvuru
sonucunda değiştirilir. k)
Serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgeleri ülke çapında, karışıklığa
ve tekrara neden olmayacak şekilde, şube ve şubelere bağlı birimler ile
tescil tarihi esas alınarak numaralanır. İptal edilen numara bir başka
serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesine verilmez. Tescili silinen
serbest mimarın yeniden başvurusu durumunda eski belge numarası verilir. l)
Şube değiştiren serbest mimar serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi
ve mührünü kayıtlı olduğu şubeye iade eder. Yeni serbest mimarlık hizmetleri
tescil belgesi ve mührü nakil olduğu şube tarafından verilir. m)
Tescil ile ilgili evraklar Mimarlar Odası tarafından, üyenin mesleki
faaliyeti süresince saklanır. DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Görev, Hak,Yetki ve
Sorumluluklar Mimarların görev, hak ve
sorumlulukları Madde 15 —
Mimarların görev, hak ve sorumlulukları şunlardır; a)
Mimar, bu Yönetmelik kapsamına giren tüm serbest mimarlık hizmetlerini
Mimarlar Odasının mesleki denetimine sunmakla yükümlüdür. Mimarın bu
yükümlülüğü iş sahibinin, ilgili idarenin, inşaat ve kullanma izni veren
mercilerin Mimarlar Odası mesleki denetimini istememesi durumunda da ortadan
kalkmaz. b)
Mimarın kendisine tanınmış görev, hak ve sorumlulukları Mimarlar Odası
dışında başka bir kuruluş tarafından sınırlanamaz ve kısıtlanamaz. c)
Mimar, bu Yönetmelik kapsamında olan serbest mimarlık hizmetleri ile ilgili
olarak, hizmetin başlamasından önce iş sahibi ile sözleşme imzalamak
zorundadır. Bu sözleşme; işin kapsamı, süresi, aşamaları, bedeli ve
karşılıklı haklar konularında Mimarlar Odasınca hazırlanmış tip sözleşmedeki
asgari koşulları kapsar. Mimarlık hizmetleri şartnamesi ve ücret tarifesi
serbest mimarlık hizmetleri sözleşmesinin ayrılmaz eki sayılır. d)
Mimar, işvereni ile imzalayacağı sözleşme ve sunacağı serbest mimarlık
hizmetlerini; 1) Bu
Yönetmelik hükümlerine, 2)
Mimarlar Odası Mimarlık Mesleğini Uygulama, Mimarlar Arası Dayanışma,
Mimarlık Şeref ve Haysiyetini Koruma Yönetmeliğine, 3)
Mimarlık hizmetleri şartnamesi ve ücret tarifesi hükümlerine, 4)
Zorunlu standart ve normlara, 5)
Genel olarak bilinen fen ve yapı sanatı kurallarına, 6)
Mimari proje çizim ve sunuş standartlarına, 7)
Mimarlar Odasının serbest mimarlık hizmetleri sunulması ile ilişkili
kanunlar, yönetmelikler çerçevesinde belirlediği esaslara, göre
yürütmekle yetkili, yükümlü ve bundan dolayı sorumludur. e)
Tescile esas bilgi ve belgelerin Mimarlar Odasına verilmesi aşamasında
gerçeğe aykırı bildirimde bulundukları saptanan, serbest mimarlık hizmetleri
büro tescil belgesi üzerinde herhangi bir değişiklik yapan ve bu Yönetmeliğe
göre mesleği uygulama koşullarında değişiklik olan serbest mimarın büro
tescil belgesi geçersiz kılınır, mührü geri alınır. f)
Mimar, serbest mimarlık hizmetleri için verilen evrak, belge ve hazırladığı
yazılı ve çizili dokümanları, işin sona ermesinden sonra 5 yıl süre ile
saklamak zorundadır. Mimar eserlerinin orijinallerini 5846 sayılı Fikir ve
Sanat Eserleri Kanunu uyarınca, yaşamı boyunca ve ölümünden 70 yıl sonrasına
kadar korunacağını bilerek hareket eder. g)
Mimar, eser sahibi mimarın oluru olmadan tadilat yapamaz. h)
Eser sahibi mimarın bulunamaması durumunda, mimar tadilat projesi
üstlenebilmek için Odaya başvurmak ve iş sahibinin yasal tebligat ve ilan
yapmasını talep etmekle yükümlüdür. i)
Mimar, mimarlık hizmetlerinin yerine getirilmesinde işverene bilgi vermek
koşuluyla projesinde değişiklik yapma hakkına sahiptir. j)
Mimar, serbest mimarlık hizmetleri sonunda meydana gelen eserini teslim
edecek ve kabul tutanağını gerektiği durumlarda ilgili mercilere verecektir. k)
Mimar, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununun 7 ve 14 üncü maddeleri
uyarınca eserini umuma arz etme yetkisine sahiptir. Bu nedenle mimar yapı
üretim sürecinin tüm aşamalarında mesleki kontrol olarak eserin vücut
bulmasını denetleyerek, eserin tamamlanıp kullanıma açılmasına izin vermek
durumundadır. Mimarlar Odasının görev, yetki ve
sorumlulukları Madde 16 —
Mimarlar Odasının görev, yetki ve sorumlulukları şunlardır; a)
Mimarlar Odası, serbest mimarlık hizmetlerinin yürütülmesinde meslek
mensupları arasında haksız rekabeti önlemek, üretilen hizmetlerin nitelikli,
toplum ve meslek yararına olmasını sağlamak amacıyla gerekli gördüğü
önlemleri alır. b)
Mimarlar Odası, tescil süresi içinde serbest mimarların, hizmetlerini ve
bürolarını, denetlemeye ve sicillerini tutmaya yetkilidir. c)
Mimarlar Odası, şubeler tarafından her yıl güncellenerek düzenlenen serbest
mimarlar listesini, belirlediği ilan şekli ile kamuoyuna, inşaat ve kullanma
izni veren yetkili mercilere duyurur. d)
Mimarlar Odası, mimar ile işveren arasındaki ilişkileri hakkaniyet
çerçevesinde düzenleyecek tedbirler alır, çalışmalar yapar. Bu anlamda
işveren ile mimar arasında doğabilecek uyuşmazlıklarda arabuluculuk görevini
üstlenir. e)
Mimarlar Odası, eser sahibi mimarın bulunabilmesi için, iş sahibinin yasal
tebligat ve ilanıyla eş zamanlı olarak, Oda yayın ve iletişim organları
yoluyla duyuru yapar. BEŞİNCİ
BÖLÜM Serbest Mimarlar Listesi
ve Mesleki Denetim Serbest mimarlar listesi Madde 17 —
Mimarlar Odası şubeleri, her yıl Ocak ayı sonuna kadar tescilini ve tescil
yenilemesini yaptırmış olan serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi
sahibi serbest mimarları bir listeye kaydeder. Şubeler
bu listeleri her yıl Şubat ayı sonuna kadar Mimarlar Odası genel merkezine
yayınlanmak üzere ve birimlere bilgi için onaylayarak gönderir. Oda
sicil numarasına göre düzenlenen bu listelere serbest mimar ve bürosunun; a)
Oda sicil numarası, b)
İsim ve soyadı, c)
Serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belge numarası, d)
Büro unvanı, e) İş
adresi, f)
Çalışma ve uzmanlık alanı işlenir
ve listeler Mimarlar Odası mührünü taşır. Bu
listenin yayınlanmasından sonra serbest mimarlık hizmetleri büro tescil
belgesi alan ya da yenileyen serbest mimarlar,
listeye eklenir. Mimarlık
hizmetleri yapması süreli ya da süresiz
durdurulmuş, meslekten men edilmiş serbest mimarın bu durumunun yürürlük
kazanmasının ardından, men süresine koşut olarak listelerden çıkarılır. Yeni
ilaveler ve listelerden çıkarılanlarla ilgili bilgilerin güncellenme süreleri
ve duyuruların biçimi Mimarlar Odası genel merkezince saptanır. Mesleki denetimin yapılmasında
uyulacak esaslar Madde 18 —
Mimarlar Odasının mesleki denetim yapmaya yetkili birimleri, mesleki denetimi
bir kamu kurumu niteliğinde olan Mimarlar Odasının tüzel kişiliği adına
yaparlar. Ön
proje çalışmaları, uygulama projesi, mesleki kontrollük ve kabul teslim
çalışmaları, mimar tarafından yapılması ve iş sahibi tarafından mimara
yaptırılması zorunlu olan ve mesleki denetim uygulanan hizmetlerdir. Mimar
tarafından üstlenilen mimarlık hizmetlerinin, bütün alanları ve iş aşamaları
için talep edilmesi durumunda; ilgili mimarlık hizmetine ilişkin şartname
hükümlerine uygun olarak mesleki denetim işlemi yapılır. Mesleki
denetim ve onay hizmeti için serbest mimarlık hizmetleri şartnamesi ve
mimarlık hizmetleri tarifesine göre hesaplanmış katma değer vergisi hariç
bedeli üzerinden %2 mesleki denetim bedeli ödenir. Serbest
mimarlık hizmetlerinin ayrı yıllarda yapılması durumunda her iş aşamasının
bedeli tamamlandığı yılda geçerli olan en az bedel tarifesine göre
hesaplanır. Mesleki
denetim işlemi, mimarlık hizmetinin yapıldığı bölgenin bağlı olduğu Mimarlar
Odası birimi tarafından gerçekleştirilir. Mimarlar
Odasının mesleki denetim yapan birimi aşağıdaki koşulları sağlayan mimara, en
geç 15 gün içinde proje mesleki denetimini yapar ve mimari proje sicil durum
belgesi düzenler; a)
Mimarın serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesinin ilgili yıl için
tescil yenilemesinin yapılmış olması. b)
Mimar ve iş sahibi arasında imzalanmış, Mimarlar Odasınca hazırlanmış, tip
sözleşmenin asgari hükümlerini taşıyan sözleşmesi. c)
Mimarın mührü ve imzasını taşıyan, mimari proje çizim ve sunuş standartları,
ilgili yönetmelik, standart ve normlara uygun olarak düzenlenmiş uygulama
projeleri ve ekleri. d)
Tapu, çap, röperli kroki, imar durumu, kot krokisi
ve gerekli diğer dokümanlar. e)
Serbest mimarlık hizmetlerine ilişkin, en az bedel tarifesine göre
hesaplanmış ücret tutarında düzenlenmiş serbest meslek makbuzu ya da fatura, bu Yönetmeliğin 11, 12 ve 13 üncü
maddelerinde belirtilen mimarlardan ise, serbest meslek makbuzu ya da fatura yerine ücret bordrosu aranır. f)
Eski eser yapılarda, Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu kararlarına
uygun hazırlanmış rölöve, restorasyon, restitüsyon projeleri, fotoğraf ve gerekli belgeleri. g)
Tadilat projelerinde eser sahibi mimarın kendisi değilse, eser sahibinin
noter ya da Oda onaylı oluru; eser sahibinin bulunamaması
durumunda ise, tebligat ve ilan belgeleri ile mimar ve mal sahibinden ileride
doğabilecek tüm sorumluluğun kendilerine ait olduğuna dair taahhütname. Mimarlar
Odasının mesleki denetim yapan birimi mimari fenni mesul sicil durum belgesi
almak için yapılan başvurularda aşağıdaki koşulları sağlayan mimara mimari
fenni mesul sicil durum belgesi düzenler; a)
Mimarın, fenni mesuliyet üstleneceği yapının bulunduğu yerin şubesine kayıtlı
olması. b)
Mimarın serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesinin ilgili yıl için
tescil yenilemesinin yapılmış olması. c)
Mimarın ilgili kanun ve yönetmelikler ile belirlenen sınır, mesafe, yapı
alanı, adet ve kontenjanı doldurmamış olması. d)
Aynı parsele ilişkin düzenlenen mimari proje müellifi sicil durum belgesi
örneğinin sunulması. e)
Mimar ve iş sahibi arasında imzalanmış, Mimarlar Odasınca hazırlanmış tip
sözleşmenin asgari hükümlerini taşıyan sözleşmesinin sunulması. Mesleki
kontrollük ve fenni mesuliyet görevlerini üstlenen mimarın talebi halinde,
yapı kullanma izni başvurusundan önce iş bitim belgesi düzenlenir. Bu belge,
Mimarlar Odası tarafından onaylanır ve mimarın siciline işlenir. İş bitim
belgesi düzenlenirken aşağıdaki belgeler istenir; a)
Şantiye talimat defteri, b)
Mimarın kabul tutanağı, c)
Mimar ile iş sahibi arasında düzenlenmiş teslim tutanağı. ALTINCI
BÖLÜM Geçici ve Son Hükümler Hüküm bulunmayan haller Madde 19 —
Oda Yönetim Kurulu bu Yönetmelik kapsamında oluşacak belirsizlikleri ortadan
kaldırmak üzere, oda birimlerinin görüşlerini alarak bir sonraki genel kurula
kadar, uygulamayı yönlendirmeye yetkilidir. Geçici Madde 1 —
Bu Yönetmeliğin uygulamasına esas olan şartname, tarife ve belgeler, Oda
Yönetim Kurulunca en geç 6 ay içinde hazırlanır. Geçici Madde 2 —
Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce sermaye şirketi ortağı mimar ya da mimarlara verilen büro tescil belgelerinin tescil
yenilemeleri 1/1/2006 tarihine kadar, belge alınan tarihteki şube yönetim
kurulu kararıyla belirlenen hisse oranının altına düşmemek koşuluyla yapılır.
Yürürlük Madde 20 —
Bu yönetmeliğin; a) 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendi, ikinci
fıkrasının (i) bendi, 9 uncu maddesinin beşinci fıkrasının (i) bendi ve
altıncı fıkrasının (h) bendi, 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (j)
bendi, 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi, 12 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi 1/1/2006
tarihinde, b)
Diğer hükümleri yayımı tarihinde, yürürlüğe
girer. Yürütme Madde 21 —
Bu Yönetmelik hükümlerini Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Mimarlar
Odası Yönetim Kurulu yürütür. |