Yönetmelik Çevre ve Orman Bakanlığından: Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği (2002/49/EC) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar
ve Genel İlkeler Amaç
Madde 1 — Bu Yönetmelik; kişilerin beden ve
ruh sağlığını, huzur ve sükununu gürültü
ile bozmayacak bir çevrenin geliştirilmesi için, çevresel gürültüye maruz
kalmanın etkileriyle mücadele etmeye yönelik esas ve kriterleri belirlemek ve
bu kriterlerin gürültü kaynakları bazında uygulanması için; a) Değerlendirme yöntemleri kullanılarak
hazırlanan gürültü haritaları ve akustik raporlar ile çevresel gürültüye
maruz kalma düzeylerinin belirlenmesi, b) Çevresel gürültü ve etkileri
hakkında kamuoyunun bilgilendirilmesi, c) Gürültü haritaları ve akustik
rapor sonuçları esas alınarak; özellikle çevresel gürültüye maruz kalma
düzeylerinin insan sağlığı üzerinde zararlı etkilere yol açmasının mümkün
olduğu ve çevresel gürültü kalitesini korumanın gerekli olduğu yerlerde,
gürültüyü önleme ve azaltmaya yönelik eylem planlarının hazırlanması ve bu
planların uygulanması, d) Gürültü haritası ve akustik
rapor hazırlanması zorunlu olmayan diğer gürültü kaynaklarından yayılan
çevresel gürültüyü azaltmaya yönelik kontrol tedbirlerinin alınması, amacıyla hazırlanmıştır. Kapsam Madde 2 —
Bu Yönetmelik; inşa
edilmiş ve edilecek alanlarda, parklarda veya yerleşim alanları içindeki diğer sakin olması gereken
gürültüye duyarlı alanlarda (hastane, okul ve benzeri) ve diğer gürültülü
yoğun bina ve
alanlarda
insanların maruz kaldıkları çevresel gürültüler ile titreşimin
yapılarda oluşturduğu hasarlara ilişkin esas ve kriterleri kapsar. Ulaşım araçlarının, sanayi
tesislerinde,
açık alanlarda ve ev işlerinde kullanılan alet, ekipman ve makinelerin ses
gücü düzeyi, buna ilişkin diğer belirlemeler ve değerlendirmeler ile 10/6/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu kapsamındaki
işyerlerinde çalışan işçilerin maruz kaldığı gürültü ve titreşim düzeyleri
için getirilen esasları kapsamaz. Türk Silahlı Kuvvetlerine
ait taşınır ve taşınmaz mallar için, savunma ve güvenlik gerekçeleri ile
milletlerarası yükümlülüklerin yerine getirilmesinin söz konusu olduğu durumlarda
bu Yönetmelik hükümleri
uygulanmaz. Dayanak Madde 3 —
Bu Yönetmelik; 1/5/2003 tarihli
ve 4856 sayılı Çevre ve Orman Bakanlığı
Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun’un 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi ile 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre
Kanunu’nun 14 üncü maddesine dayanılarak, 25/6/2002 tarihli 2002/49/EC Çevresel Gürültünün
Yönetimi ve Değerlendirilmesi Direktifine paralel olarak hazırlanmıştır. Tanımlar Madde 4 —
Bu Yönetmelikte geçen; Bakanlık: Çevre ve Orman
Bakanlığını, Açık arazideki sakin alan:
Yerleşim alanlarının dışında, ulaşım, endüstri veya rekreasyon faaliyetlerinden
kaynaklanan her türlü gürültü rahatsızlığına maruz kalmayacak şekilde
ayrılmış bir alanı, Ağırlıklama: İnsan işitme sisteminin
özelliğini dikkate alarak, ses basıncının frekanslara göre farklı şekilde
değiştirilmesini, Ağırlıklı ses azaltım indeksi (Rw): Ses azaltım performansının laboratuvar
şartlarında tek değer cinsinden ölçülmesini, Ana kara yolu: Yılda üç
milyondan fazla aracın geçtiği bölgesel, ulusal
veya ulus-lararası bir kara yolunu, Ana hava limanı: Hafif uçaklarla
tamamen eğitim amaçlı olarak yapılanlar hariç olmak üzere, yılda elli binden
fazla hareketin (her bir kalkış veya iniş bir harekettir) gerçekleştiği sivil
hava alanını, Ana demir yolu: Yılda otuz
binden fazla trenin geçtiği bir demir yolunu, Arka plan gürültüsü: Bir çevrede
incelenen gürültü kaynağının dışında, diğer kaynakların aynı anda oluşturdukları ortam
(fon) gürültüsünü, Akustik planlama: Gelecekte var
olabilecek gürültülerin arazi kullanım planlaması, trafik ve trafik planlama
için sistem mühendisliği ile ses yalıtımı önlemleri ve gürültü kaynaklarının
kontrolü gibi planlanmış eylemler kullanılarak kontrol edilmesini, Akustik rapor: Bu Yönetmelik
Ek-VII Liste A ve B de yer alan işletmelerin gürültü kaynaklarına bağlı
olarak çevresel gürültü düzeyleri ile ilgili değerlendirmelerin (ölçüm ve
hesaplama) yapıldığı ve belirli standartlara göre yapılacak hesaplamalara
dayalı olarak alınacak teknik önlemleri içeren ve Bakanlıkça Yeterlilik
Belgesi verilmiş kurum, kuruluşlar tarafından hazırlanmış raporu, Akustik gölge bölgesi: Ses
dalgalarının bir çevrede yayılmaları sırasında engeller, rüzgar etkisi ve günlük sıcaklık değişimleri
gibi dış etkilerle kırılma ve kıvrılmalara uğramaları sonucu ortaya
çıkan ve içerisinde ses düzeylerinin 10 dB kadar
azalma gösterdiği alanları, Çevresel gürültü: Ulaşım araçları, kara yolu trafiği, demir yolu trafiği, hava yolu trafiği, deniz yolu trafiği, açık alanda kullanılan teçhizat, şantiye alanları, sanayi tesisleri,
atölye, imalathane, işyerleri ve benzeri ile rekreasyon ve eğlence yerlerinden
çevreye (dışarıya) yayılan, istenmeyen veya zararlı
açık hava seslerinin bütünü ile
yapı içindeki mekanik sistemler ve diğer kaynaklardan doğan ve diğer bir
mekan içinde bulunan insanları olumsuz etkileyen yapı içi gürültüleri, Çevresel titreşim: Maden ve
taş ocakları, ulaşım
araçları (ağır taşıtlar, lokomotifler ve diğerleri), sanayi ve inşaat makine ve benzeri işlemlerinden doğan ve
yapılarda kullanım alanı dışında başka amaçlarla kullanılan hacimlerdeki
faaliyetler sırasında oluşan genellikle katı, sıvı ve gaz ortamlarda yayılan ve
insan vücudunca hissedilen mekanik salınım hareketlerini, Çınlama süresi: Bir hacmin akustik
özelliğini frekansa bağlı olarak belirleyen bir parametredir. Hacim içinde
faaliyette olan bir ses kaynağının susmasından itibaren ses basınç düzeyinin
60 dB azalması için geçen süreyi (birimi
saniyedir), Çok duyarlı kullanımlar:
Konutlar, eğitim, kültür alan ve yapıları, sağlık tesisleri, otel ve dinlenme
tesisleri, parklar ve mezarlıklar gibi kullanımları, Darbe gürültüsü: İki kütlenin
birbirine çarpması ve/veya sürtünmesi ile ortaya çıkan ve havaya iletilen
gürültüyü, dB: Birbirinden mertebe farklılıkları
gösteren, nicelikleri anlamlı olarak ifade etmede kullanılan logaritmik bir ölçeği, dBA: İnsan işitme sisteminin en çok duyarlı olduğu orta
ve yüksek frekanslara daha fazla ağırlık veren bir ses düzeyi ölçütünü (A
ağırlıklı ses düzeyi olarak tabir edilen dBA, gürültünün
etkilenim değerlendirilmesi ve kontrolünde yaygın olarak kullanılır), Değerlendirme: Bir gürültü
göstergesi veya ilgili tehlikeli etkilerin değerini hesaplamak, tayin etmek,
ön görmek, tahmin etmek veya ölçmek için kullanılan her türlü yöntemi, Doz-etki
ilişkisi: Zararlı etkiler ile gürültü dozu arasındaki ilişkiyi, Duyarlı olmayan kullanımlar:
Otoparklar, garajlar, eğlence yerleri, sanayi işlemleri ve yapı dışı
donatımları, sanayi tesisleri gibi kendisi gürültü kaynağı olabilen alan ve
kullanımları, Eşdeğer
gürültü düzeyi (Leq): Belli bir süre
içinde düzeyleri değişim gösteren gürültünün enerji açısından eşdeğeri olan
sabit düzeyi (Genellikle A ağırlıklanmış ses düzeyi
olarak ölçülür.) Eylem planı: Gerektiğinde
gürültü düzeyinin düşürülmesi de dahil olmak üzere, gürültü ile ilgili
sorunlar ve etkileriyle baş etmek için tasarımlanan teknik önlemler, planlar,
etkinlikler ve yaptırımların bir bütününü, Fiziksel çevre faktörleri: Sesin
kaynaktan kullanıcıya, yapı veya etkilenen kişilere iletilmesi sırasında geçtiği fiziksel çevrede bulunan ve ses yayılımını
etkileyen gürültüyü artırıcı veya azaltıcı her türlü faktörü, Gürültü göstergesi: Çevresel gürültünün
tanımlanmasında kullanılan fiziksel bir ölçeği, Gürültüden Etkilenme:
Gürültünün, insan sağlığı ve konforu üzerinde; fiziksel, fizyolojik,
psikolojik ve performans etkileri olmak üzere dört farklı olumsuz etkiyi, Gürültü haritalama: Yürürlükte
bulunan her türlü sınır değerin aşılıp aşılmadığını göstermek amacıyla,
belirli bir alanda etkilenen kişi ve konut sayısı da dahil olmak üzere,
mevcut veya gelecekte ortaya çıkabilecek bir gürültü durumu hakkındaki
verilerin; gürültü göstergesi kullanılarak söz konusu alanın fiziksel haritası
üzerinde standartlara uygun olarak belirtilmesini, Gürültüye duyarlı alanlar ve
mekanlar: Kamu ve özel mülkiyetli arazilerde kurulmuş ve içinde yer alan
faaliyetler (eylemler, aktiviteler, fonksiyonlar) gereği, gürültüden etkilenmenin
yüksek düzeylerde olduğu, bu nedenle dış ve iç gürültülerden yeterince korunması
gereken ve istenen seslerin en iyi biçimde duyulabilmesi için gerekli iç
akustik koşulların sağlanması gereken bina ve mekanları (Örneğin; konut,
hastane, yataklı tedavi kurumları, okul, motel, pansiyon, dinlenme tesisleri,
kültür merkezleri içinde konferans ve konser salonları, tatil ve dinlenme
parkları, mezarlıklar ve diğerleri olup, bu alanlar; kendi içinde çok ve orta
derecede duyarlı olarak ayrılabilirler.), Gürültü
kontrol izin belgesi: Bu Yönetmeliğin Ek-VII Liste A ve B sinde yer alan işletmelerin
bu Yönetmelikte yer alan esaslara uygun olarak çalıştığını gösteren bir belgeyi, Gürültü kontrolü: Herhangi bir
ses kaynağından yayılan gürültü niteliğine sahip sesleri, kabul edilebilir düzeye
indirmek, akustik özelliğini değiştirmek, etki süresini azaltmak, hoşa giden
veya daha az rahatsız eden bir başka ses ile maskelemek gibi yöntemlerle
zararlı etkilerini tamamen veya kısmen yok etmek için yapılan işlemleri
(Gürültü kontrolü; gürültü kaynağında, gürültünün yayıldığı çevrede ve
gürültüden etkilenen kişilerde olmak üzere üç elemanda yapılabilir.
Getirilecek önlemlerin, istenilen sınır değerleri sağlaması, diğer standartlar
açısından da kabul edilebilir ve uygulanabilir olması ve ekonomik olması
gerekir.), Kaynakta önlemler: Gürültü
üreten ses kaynağının yapısı, işletme tekniği, oturduğu zemin, tespit biçimi
ve buna benzer doğrudan kaynak ile ilgili olarak alınabilecek önlemleri, Alıcıda önlemler: Gürültünün
azaltılamadığı ortamlarda özellikle yüksek düzeyli gürültüden korunmak için
kişilerin işitme organlarının korunmasına yönelik alınabilecek tedbirleri, Çevresel önlemler: Yapıların
dışında veya içinde yer alan gürültü kaynaklarından doğan seslerin, yapı
içindeki kişilere ulaşıncaya kadar yayıldığı ortamda yapılabilecek her türlü
gürültü kontrolü çalışmasını, İç ortam gürültüsü: Yapı içindeki mekanik sistemler ve
diğer gürültü kaynaklarından doğan ve mekan içinde bulunan insanları olumsuz
etkileyen istenmeyen
ve zararlı seslerin bütününü, Kamuoyu: Bir veya daha fazla gerçek veya tüzel kişi ile bunların
ulusal mevzuat veya uygulamaya uygun olarak oluşturduğu dernek, örgüt veya grupları, Lgag ( Gündüz, akşam, gece gürültü
göstergesi): A ağırlıklı uzun dönem ses düzeyi ortalaması olup, günlük rahatsızlık düzeyini, Lgündüz (Gündüz gürültü göstergesi): A
ağırlıklı uzun dönem ses düzeyi ortalaması olup, yılın gündüz sürelerinin tamamına göre belirlenir ve gündüz süresince rahatsızlık düzeyini, Lakşam (Akşam gürültü göstergesi): A ağırlıklı uzun dönem ses
düzeyi ortalaması olup, yılın akşam sürelerinin tamamına göre belirlenir ve akşam süresince rahatsızlık düzeyini, Lgece (Gece gürültü göstergesi): A
ağırlıklı uzun dönem ses düzeyi ortalaması olup, yılın gece sürelerinin tamamına göre belirlenir
ve gece süresince
uyku kaçırıcı rahatsızlık
düzeyini, LA max
: Ölçüm süresi içerisinde A ağırlıklı ses
düzeyinin en büyük değerini (dBA olarak
ölçülür.), Oktav bant: Gürültü enerjisinin
frekansa göre değişimini ortaya çıkarmakta yararlanılan ve alt ve üst frekans
sınırlarının birbirinin iki katı olan frekans bandı ve bant genişliğinin
merkez frekansının % 70’ ine eşit olduğu bandı, Orta derecede duyarlı
kullanımlar: İdari ve ticaret binaları, çocuk bahçeleri, oyun alanları ve
spor tesisleri gibi kullanımları, Rahatsızlık:
Alan araştırmaları vasıtasıyla belirlenen toplumsal gürültü veya titreşim
rahatsızlığının derecesini, Rekreasyon alanı: Kişinin
fiziksel ve psikolojik olarak kendisini tekrar kazanabilmesini sağlayan
dinlenme, eğlenme, gezi, serbest zamanları değerlendirme gibi çeşitli aktiviteleri
kapsayan geniş eylem alanlarını, Ses gücü düzeyi (Lw): Bir ses kaynağının yaydığı ses gücünün uluslararası
standartlarda tanımlanan referans (10 -12 Watt)
ses gücüne oranının 10 tabanına göre logaritmasının 10 ile çarpımı ile elde
edilen değeri (dB cinsinden elde edilir), Ses basıncı düzeyi (Lp): Ortamda belli bir noktada ölçülen ses basıncının
referans (20x 10-6 Pa veya 20 µPa) ses basıncına oranının 10 tabanına göre
logaritmasının 20 ile çarpılmasıyla bulunan değeri (dBA
cinsinden ifade edilir), Sınır
değer: Aşılması halinde yetkililerce dikkate alınan veya azaltıcı önlemlerin
uygulamaya sokulmasına yol açan Lgag ve L gece, ve
uygun olan hallerde Lgündüz
ve Lakşam ve Leq
değerlerini (Farklı gürültü türleri (kara yolu, demir yolu, hava yolu
trafiği gürültüleri, endüstriyel gürültüler ve benzeri), farklı fiziksel, sosyal,
kültürel ve ekonomik çevreler ile nüfusların farklı gürültü duyarlılıkları için, bu Yönetmelikte verilen sınır değerlerin aşılmaması kaydıyla, yeni durumlar (gürültü
kaynağı veya muhitin kullanım amacı açısından bir değişiklik olması halinde), tasarım veya planlama amacıyla farklı sınır değerler
kullanılabilir.), Stratejik gürültü haritası:
Belirli bir alan dahilinde farklı kaynaklardan yayılan gürültü etkilerini bir
bütün olarak değerlendirmek veya bu tür bir alanın tüm kaynaklar ve fiziksel
çevre faktörleri hesaba katılarak değerlendirilmesi için
hazırlanan/tasarımlanan bir haritayı, Tepe değer: Verilen bir zaman
aralığındaki en yüksek titreşim değerini, Titreşimin (yer değiştirme, hız,
ivme cinsinden) rms Değeri: Belirli bir zaman aralığında
ölçülen titreşim değerlerinin karelerinin ortalamasının kare kökünü, Titreşimden
etkilenme sınırı: Titreşimin; insan sağlığı, performansı ve konforu üzerinde
oluşturduğu hareket hastalığı gibi fizyolojik ve psikolojik etkilerle
yapılarda, köprülerde ve diğerlerinde oluşturduğu hasarların başlama
sınırlarındaki, titreşim ivmesi, hızı, genliği, frekansları ve etkilenme
süresi gibi parametrelerle ortaya konulmuş kriterleri, Yerleşim alanı: Nüfusu yüz bin ve
daha fazla olan, şehirleşmiş alan olarak kabul edilen, yüksek nüfus
yoğunluğuna sahip toprak parçasını, Yerleşim alanı içindeki sakin
alan: Bakanlıkça
belirlenen belirli
bir değerden daha büyük bir gürültü gösterge değerine maruz kalmayacak
şekilde planlanmış/planlanması
gerekli, her türlü gürültü kaynağından korunmuş eğitim, sağlık, dinlenme tesisleri, konutlar,
doğal parklar gibi gürültüye duyarlı bir arazi kullanım alanını, Zararlı
etkiler: İnsan sağlığı üzerindeki olumsuz etkileri, ifade eder. Genel ilkeler Madde 5 — Çevresel gürültünün kontrolüne ilişkin genel ilkeler
aşağıda belirtilmiştir: a) Hiç kimse susturucu veya ses
giderici diğer parçaları olmadan bir motorlu kara taşıtını çalıştıramaz veya
çalışmasına sebep olamaz, bakım onarım veya diğer değiştirme amacı dışında
bir motorlu araç veya motosiklet üzerindeki susturucu veya ses giderici parça
çıkarılmaz, çalışamaz hale getirilmez. b) Bir motorlu araç üzerinde
veya içinde; korna veya ses çıkaran başka bir cihazın zorunlu haller dışında
gürültü rahatsızlığına neden olacak şekilde çalınması yasaktır. c) Radyo, televizyon, müzik seti ve her türlü müzik aletlerini, kamuya açık alanlar ile kamunun geçit hakkı olan kara ve denizde
toplu taşıma araçlarında rahatsızlık verecek
şekilde çalmak
yasaktır. d) Bu Yönetmeliğin 31 inci
maddesine ekli Tablo-12’de yer alan gürültüye duyarlı yapıların bulunduğu alanlarda; yüksek sesle konuşmak, bağırmak, ses
yükselticisi gibi (anons sistemleri) araçlar kullanılarak ve darbeli
düzenli veya düzensiz sesler çıkararak propaganda, reklam, duyuru, tanıtım ve
satış yapmak yasaktır. e) Oturma alanları ve yakın
çevresi ile gürültüye duyarlı alanlarda deniz motoru, motosiklet veya
herhangi bir motorlu araçta deneme çalışmaları yapmak yasaktır. f) Model deniz motorları, model uçaklar gibi model araçları; oturma
alanları ve yakın çevresi ile gürültüye duyarlı ve kamuya açık alanlarda
20.00-06.00 saatleri arasında çalıştırmak ve çalıştırılmasına izin vermek
yasaktır. g) Bina içi ve dışı dahil olmak
üzere konut alanlarında ve diğer gürültüye duyarlı alanlarda mekanik veya
motorlu dikiş makinesi,
matkap, testere, öğütücü, çim biçme makinesi, koşu bandı veya benzeri araçların
19.00-07.00 saatleri arasında çalıştırılması veya çalıştırılmasına izin
verilmesi yasaktır. h) Patlayıcı, maytap ve benzeri
şeyleri kullanmak, ateşlemek gibi benzeri faaliyetlerin kamuya açık
alanlarda, yollarda ve oturma alanlarında yapılması yasaktır. ı) Yangın, hava saldırısı,
soygun gibi olağanüstü durumlar ve mecburi denemeler dışında, herhangi bir
yangın alarmı, soygun alarmı veya sivil savunma alarmı, siren, düdük veya
benzeri olağanüstü durum sinyal aletlerinin kasten çalıştırılmaları veya
çalıştırılmasına izin verilmesi yasaktır. Olağanüstü durum sinyallerinin
denenmesi saat 10.00’dan önce 20.00’den sonra olmamak şartıyla her zaman
günün aynı saatinde uygulanır. Bu deneme günde bir defadan fazla yapılamaz.
Bu alarm denemesi lojmanı olan tesislerde aynı zamanda yapılabilir, ancak otuz saniyelik
süreyi geçemez. Acil durum tatbikatlarının günün herhangi bir zamanında yapılması durumunda, yetkili makamlara bildirimde bulunularak ilgili alarm/sinyalleri çalıştırılır. Bina
dışında kullanılan soygun veya yangın alarmı ile motorlu araç soygun
alarmları bir dakika için otomatik olarak ayarlanmadığı takdirde bunlara izin
verilmez. j)
Yerleşim alanı içerisinde, bu Yönetmeliğin 31 inci maddesine ekli Tablo-12
de verilen gürültüye duyarlı faaliyet alanlarının yakınında, bitişiğinde alt ve
üstündeki alanlarda açık hava aktivitelerinin (konser, gösteri, miting, tören
festival, düğün ve benzeri) gerçekleştirilmesi yasaktır. k) 26/9/1995 tarihli
ve 22416 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gayri Sıhhi Müesseseler Yönetmeliğinde yer almayan ve gürültü rahatsızlığına
neden olan poligonlar
ve benzeri yerlerin, bu
Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren konut alanında kurulması yasaktır. İKİNCİ BÖLÜM Görev, Yetki ve Sorumluluklar Bakanlığın görev,
yetki ve sorumlulukları
Madde 6 — Bakanlık; a) Kişilerin beden
ve ruh sağlığını, huzur ve sükununu gürültü ile bozmayacak bir çevrenin
geliştirilmesi amacıyla, çevresel gürültüyü azaltacak program ve politikaları saptamak,
bu Yönetmeliğin uygulanmasında işbirliği ve koordinasyonu sağlamak ve idari
tedbirleri almakla, b) Bu Yönetmelikte belirtilen
ölçümleri yapacak, rapor, harita ve eylem planlarını hazırlayacak kurum ve
kuruluşların yetkilendirme esaslarını belirlemek, bu amaçla yapılacak
başvuruları değerlendirmek ve uygun bulunması durumunda Yeterlik Belgesi
vermek, Yeterlik Belgesi verilen kurum ve kuruluşları denetlemek, bu
Yönetmeliğe ve yetkilendirme esaslarına aykırılık halinde gerekli yaptırımın
uygulanmasını sağlamak ve gerekirse yetkiyi iptal etmekle, c) Bu Yönetmeliğin Ek-VII liste
A sında yer alan işletmelere Gürültü Kontrol İzin
Belgesi vermek, Gürültü Kontrol İzin Belgesini yenilemek, bu çerçevede
işletmeleri denetlemek, bu Yönetmelikte belirtilen esaslara aykırılık halinde
gerekli yaptırımın uygulanmasını sağlamak ve gerekirse, Gürültü Kontrol İzin
Belgesini iptal etmekle, d) Stratejik Gürültü Haritaları
ve Eylem Planlarının; Bakanlık, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı, Ulaştırma
Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı, Devlet Planlama
Teşkilatı, Hazine Müsteşarlığı, valilik, büyükşehir
belediyesi ve/veya il/ilçe/ilk kademe
belediyesi, il özel idaresi, araştırma kurumları, kamu kurumu niteliğindeki
meslek kuruluşları ve sivil toplum örgütleri temsilcilerinden oluşan
komisyonca değerlendirilerek onaylanmasını sağlamakla, e) Stratejik Gürültü Haritalarının
hazırlanmasına yönelik her türlü bilgi sağlamayı kolaylaştırmak için bir veri
tabanını kurmak veya kurdurmakla, f) Bu Yönetmeliğin Ek-VI da yer
alan her türlü bilgi ve belgeyi toplamakla, g) Gürültü haritalarını ve eylem
planlarını toplamakla, h) Araştırma kurumları ve
üniversitelerin desteğiyle ileriye yönelik olarak çevresel gürültü sınır
değerlerinin etkilenme analizleri (Doz-Etki İlişkisi) yardımıyla saptanmasını
sağlamakla, ı) Stratejik
gürültü haritası hazırlanması zorunlu olmayan gürültü kaynakları için hazırlanan
performans raporlarını değerlendirmekle, j) Bu Yönetmelik kapsamında
gereklilik arz eden açıklayıcı kullanım kılavuzları, el kitapları ve benzeri
dokümanları hazırlamak veya hazırlatmakla, k) Akustik Rapora esas bilgi,
belge ve dokümanların belirlenmesi ve yayımlanmasını sağlamakla, l) Çevresel gürültüyü önleme ve
azaltmaya yönelik bilinçlendirme programlarını hazırlamak veya hazırlatmakla, yetkili ve sorumludur. Mülki amirlerce alınacak tedbirler Madde 7 —
Mahallin en büyük mülki amiri; a) İl sınırları içinde faaliyette
bulunan ve bu Yönetmeliğin Ek-VII Liste A sında verilen
işletmeleri tespit ederek, Bakanlığa bildirmekle, b) Belediye ve mücavir alan
sınırları dışında; bu Yönetmeliğin Ek-VII Liste B sinde yer alan işletmeler
için Gürültü Kontrol İzin Belgesini vermek, Gürültü Kontrol İzin Belgesini
yenilemek, bu çerçevede işletmeleri denetlemek, bu Yönetmelikte belirtilen
esaslara aykırılık halinde gerekli yaptırımın uygulanmasını sağlamak ve
gerekirse, Gürültü Kontrol İzin Belgesini iptal etmekle, c) Belediye ve mücavir alan
sınırları dışında; bu Yönetmeliğin 5 ve 53 üncü maddelerine ilişkin uygulamalarda, 4/7/1934 tarihli ve 2559 sayılı Polis Vazife ve
Salahiyet Kanunu kapsamındaki yerler için genel kolluğun,
10/3/1983 tarihli ve 2803
sayılı Jandarma
Teşkilat, Görev
ve Yetkileri Kanunu hükümlerine göre çıkarılmış bulunan 3/11/1983
tarihli ve 83/7362 sayılı Jandarma Teşkilatı Görev ve Yetkileri Yönetmeliği’nin 62 nci maddesi kapsamındaki konular
için jandarmanın desteğini sağlayarak denetimini yapmakla, d) Belediye ve mücavir alan
sınırları dışında; gürültü kontrolü amaçlı denetim programlarını hazırlamak
ve denetimleri yapmak, denetim ve şikayetlerin değerlendirilmesi sırasında,
bu Yönetmeliğin Üçüncü Bölümünde yer alan mevzuata ilişkin tespit edilen
hususları sorumlu kurum veya kuruluşlara bildirmekle, e) Belediye ve mücavir alan
sınırları dışında; yapıların mimari projelerinde ve tesisat projelerinde bu
Yönetmeliğin 28 inci maddesinin (c), (d) ve (e) bentleri ile 31 inci maddesine
ilişkin uygun düzenlemelerin yapılmasını ve proje kontrolünde adı geçen
maddelerdeki şartların aranmasıyla, f) Belediye ve mücavir alan sınırları dışında; sahil güvenlik ekiplerinin
de desteği alınarak denizlerimizde, koylarda ve sahillerde çevresel
gürültü sınır değerinin sağlanıp sağlanmadığının tespit edilmesine ilişkin periyodik
denetimlerin
yapılması ve sahilden
işitilecek biçimde yükseltilmiş müzik yayını ile tekne içinde bulunan
kişilerin eğlenmesi sonucu oluşan gürültünün önlenmesinde sorumluların gerekli
kontrol tedbirlerini
almasının
sağlanmasıyla, g) Bu Yönetmeliğin 5 inci
maddesi (d), (h) ve (j) bentlerinde sıralanan alanlar dışındaki yerlerde; 1) Ses yükselticisi gibi (anons
sistemleri) araçlar kullanılarak ve darbeli düzenli veya düzensiz sesler
çıkararak propaganda, reklam, duyuru, tanıtım ve satış yapılması, 2) Patlayıcı, maytap ve benzeri
şeyleri kullanma, ateşleme ve benzeri faaliyetler, 3) Konser, gösteri, miting, tören, festival, düğün ve benzeri açık hava
aktivitelerinden, çevreye yayılan gürültü düzeyinin kontrol altına
alınması için uygun alanların ve sürelerin belirlenmesiyle, h) Belediye ve mücavir alan
sınırları dışında gerekli görüldüğü takdirde hava alanları, demir yolları, kara yolları, turizm alanları,
sanayi bölgeleri, eğlence merkezleri ve yerleşim alanlarında çevresel
gürültünün sürekli veya periyodik olarak ölçülmesine ve iletişim sistemleri yardımı ile verilerin
merkeze aktarılmasına yönelik sistemin kurdurulmasıyla, ilgili hususlarda gerekli
tedbirleri alır. Mahalli idarelerce alınacak tedbirler Madde 8 —
Mahalli idarelerce alınacak tedbirler aşağıda belirtilmiştir. a) İl özel idareleri; Belediye ve mücavir alan sınırları dışında Gayri
Sıhhi Müesseseler Yönetmeliği veya
diğer mevzuat kapsamında verilecek açılma ve çalışma ruhsatlarında Gürültü
Kontrol İzin Belgesini arar. b) Belediyeler; 1) Stratejik gürültü haritalarını ve buna bağlı olarak eylem planlarının
hazırlanmasıyla, 2) Stratejik gürültü haritası
hazırlanması zorunlu olan kara yolu, demir yolu, hava-alanı ve yerleşim
alanları listesinin Bakanlığa iletilmesiyle, 3) Stratejik gürültü haritaları
ve buna bağlı olarak hazırlanan eylem planlarının kamuoyu görüşüne
açılmasıyla, 4) Stratejik
gürültü haritası hazırlanması zorunlu olmayan gürültü kaynakları için
performans raporlarının hazırlanmasını ve Bakanlığa sunulmasıyla, 5) Bu
Yönetmeliğin Ek-VII Liste B sinde yer alan işletmeler için Gürültü Kontrol İzin Belgesinin verilmesini,
Gürültü Kontrol İzin Belgesinin yenilenmesini, bu çerçevede işletmelerin
denetlenmesi ve bu Yönetmelikte belirtilen esaslara aykırılık halinde gerekli
yaptırımın uygulanmasının sağlanmasını ve gerekirse, Gürültü Kontrol İzin
Belgesinin iptal edilmesiyle, 6) Bu Yönetmeliğin 5 inci
maddesi (d), (h) ve (j) bentlerinde sıralanan alanlar dışındaki yerlerde; ses
yükselticisi gibi (anons sistemleri) araçlar kullanılarak ve darbeli düzenli
veya düzensiz sesler çıkararak propaganda, reklam, duyuru, tanıtım ve satış
yapılması, maytap ve benzeri şeyleri kullanma, ateşleme ve benzeri
faaliyetler ile konser, gösteri, miting, tören, festival, düğün ve benzeri
açık hava aktivitelerinden çevreye yayılan gürültü düzeyinin kontrol altına
alınması amacıyla uygun alanların ve sürelerin belirlenmesiyle, 7) Yapıların mimari projelerinde,
tesisat projelerinde ve yapı ruhsatında bu Yönetmeliğin 28 inci maddesinin (c),
(d) ve (e) bentleri ile 31 inci maddesine ilişkin uygun düzenlemelerin
yapılmasını ve proje kontrolünde adı geçen maddelerdeki şartların
aranmasıyla, 8) Gayri Sıhhi Müesseseler
Yönetmeliği veya diğer mevzuat kapsamında verilecek açılma ve çalışma
ruhsatlarında Gürültü Kontrol İzin Belgesinin aranmasıyla, 9) Bu Yönetmeliğin 5 ve 53 üncü
maddelerine ilişkin uygulamalarda, 4/7/1934 tarihli ve 2559 sayılı Polis Vazife ve
Salahiyet Kanunu kapsamındaki yerler için genel kolluğun, 10/3/1983
tarihli ve 2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu hükümlerine göre
çıkarılmış bulunan 3/11/1983 tarihli ve 83/7362 sayılı Jandarma Teşkilatı Görev ve Yetkileri
Yönetmeliği’nin 62 nci maddesi kapsamındaki konular için
jandarmanın desteğinin sağlanarak denetiminin yapılmasını ve denetim
sonuçlarının mahallin en büyük mülki amirine iletilmesiyle, 10) Gürültü kontrolü amaçlı
denetim programlarını hazırlamak ve denetimleri yapmak, denetim ve
şikayetlerin değerlendirilmesi sırasında, bu Yönetmeliğin Üçüncü Bölümünde
yer alan mevzuata ilişkin tespit edilen hususların sorumlu kurum veya
kuruluşlara bildirilmesiyle, 11) Sahil güvenlik ekiplerinin de desteği
alınarak denizlerimizde, koylarda ve sahillerde çevresel gürültü sınır
değerinin sağlanıp sağlanmadığının tespit edilmesine ilişkin periyodik denetimlerin yapılmasını ve sahilden
işitilecek biçimde yükseltilmiş müzik yayını ile tekne içinde bulunan
kişilerin eğlenmesi sonucu oluşan gürültünün önlenmesi konusunda, sorumlularca gerekli
kontrol tedbirlerinin
alınmasıyla, 12) Gerekli görüldüğü takdirde
hava alanları, demir yolları, kara yolları, turizm alanları, sanayi bölgeleri, eğlence
merkezleri ve yerleşim alanlarında çevresel gürültünün sürekli veya periyodik
olarak ölçülmesine ve
iletişim sistemleri yardımı ile verilerin merkeze aktarılmasına yönelik sistemin
kurulmasıyla, ilgili hususlarda gerekli
tedbirleri alır. İlgili kamu kurum veya kuruluşlarının yükümlülükleri Madde 9 — İlgili
kamu kurum veya kuruluşların yükümlülükleri; a) İşitme sağlığı ve kritik
sağlık etkileri göz önüne alınarak gürültüden etkilenme düzeylerinin
belirlenmesi ve izlenmesine ilişkin esas ve usuller 13/12/1983 tarihli ve 181
sayılı Sağlık Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde
Kararname gereği Sağlık Bakanlığınca, b) Stratejik gürültü
haritalarına istinaden hazırlanan ve onaylanan eylem planları esas alınarak mekansal planlamanın
yapılması 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanunu gereği Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca, c) Dini tesislerde ses
yükseltici kullanımından çevreye yayılan gürültünün kontrolüne ilişkin
esaslar dini tesislerin bağlı olduğu kurumlarca, düzenlenir. Faaliyet sahiplerinin yükümlülükleri Madde 10 — Bu Yönetmelikte yer alan gürültü
kaynaklarının planlama ve işletilmesi aşamasında işleticiler; a) Stratejik
gürültü haritalarının hazırlanması ve buna bağlı olarak gürültü kaynağı
çevresinde oluşan çevresel gürültüye maruz kalma düzeylerinin insan
sağlığı üzerinde zararlı etkilere yol açmasının mümkün olduğu ve çevresel
gürültü kalitesini korumanın gerekli olduğu yerlerde, gürültüyü önleme ve
azaltmaya yönelik eylem planlarının hazırlanması ve uygulanması ile, b) Stratejik gürültü haritaları ve
buna bağlı olarak hazırlanan eylem planlarını kamuoyu görüşüne açmakla, c) Stratejik gürültü haritası
hazırlanması zorunlu olan kara yolu, demir yolu, havaalanı ve yerleşim
alanları listesini Bakanlığa iletmekle, d) Stratejik gürültü
haritası hazırlanması zorunlu olmayan gürültü kaynakları için bu Yönetmelikte
verilen sınır değerin sağlanıp sağlanmadığının tespiti ve sağlanmaması durumunda
alınacak kontrol tedbirine ilişkin performans raporunu hazırlamakla ve
Bakanlığa sunmakla, e) Çevresel Etki Değerlendirme
Yönetmeliğine tabi faaliyetler için hazırlanacak, Çevresel Etki Değerlendirme
Raporunun gürültü ile ilgili bölümünün bu Yönetmelikte yer alan esaslar
çerçevesinde hazırlanmasını sağlamakla, f) Bu Yönetmeliğin Ek-VII Liste
A ve B sinde verilen işletmeler için getirilen çevresel gürültü kriterlerini
sağlamakla, g) Tesisi işleten tarafından bu
Yönetmelikte belirtilen esas ve usullere uygun olarak çevre gürültüsünün
ölçüm ve/veya hesaplama yoluyla değerlendirmek ve raporlamakla, h) Bakanlar Kurulu kararı ile
kurulmuş olan bölgelerde aynı faaliyetleri yürütmekte olan işletmelerce
müştereken çevresel gürültü ölçümlerini yaptırmakla, ı)
Bakanlıkça Yeterlik Belgesi verilen kurum veya kuruluşlarca hazırlanan
Akustik Raporun sunularak Gürültü Kontrol İzin Belgesini almakla, j) Bu Yönetmelik kapsamında getirilen
izne tabi olmayan diğer gürültü kaynakları için; sınır değerleri sağlayacak şekilde gerekli
önlemleri almak ve kontrolünü sağlamakla, yükümlüdürler. ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Kaynakların Ses Düzeyleri Kara yolu araçlarında uyulması gereken şartlar Madde 11 —
Motorlu kara yolu araçlarının aşağıdaki esaslara
uymaları zorunludur. a) Motorlu kara yolu araçlarının kara yoluna uygunluğu ve teknik esasları 13/10/1983
tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik
Kanunu’nun 29 uncu maddesi uyarınca; araçların, yapım ve kullanım bakımından kara yolu yapısına ve trafik
güvenliğine uyması zorunludur. Bununla ilgili yönetmelik hazırlama ve
diğer alt düzenleyici işlemleri belirleme Sanayi ve Ticaret Bakanlığının
yetkisindedir. b) Kamuya açık
yerlerde çalıştırılan motorlu kara yolu taşıtlarının dış gürültü seviyesi ve egzoz sistemleri
ile ilgili olarak Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca hazırlanan 30/11/2000
tarihli ve 24246 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Motorlu Araçların Dış
Gürültü Emisyonları ve Egzoz Sistemleri ile İlgili Tip Onayı Yönetmeliği (70/157/AT)
kapsamında getirilen esaslar sağlanır. c) Motorlu kara yolu araçlarının sesli uyarı cihazları (kornaları) ile
ilgili olarak, Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca hazırlanan, 1/5/1999 tarihli ve 23682 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Motorlu Araçların Sesli İkaz Cihazları ve Bunların
Takılması ile İlgili Tip Onayı Yönetmeliği (70/388/AT) kapsamında getirilen
esasların sağlanması zorunludur. Geçiş üstünlüğüne
haiz taşıtlara 18/7/1997 tarihli ve 23053 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Kara Yolları Trafik Yönetmeliğinin 141 inci maddesi uygulanır. d) Tekerlekli tarım veya orman
traktörlerinin dış gürültü düzeyleri ile ilgili olarak, Sanayi ve Ticaret
Bakanlığınca hazırlanan
ve 13/6/2002 tarihli ve 24784 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tekerlekli
Tarım veya Orman Traktörlerinin Bazı Parçaları ve Özellikleri ile İlgili Tip
Onayı Yönetmeliği (74/151/AT) kapsamında getirilen esaslar sağlanır. e) İki veya üç tekerlekli motorlu kara yolu araçlarının dış gürültü
düzeyleri ile ilgili olarak, Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca hazırlanan ve
18/7/2003 tarihli ve 25172 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İki veya Üç
Tekerlekli Motorlu Araçların Bazı Aksam ve Özellikleri ile İlgili Tip Onayı
Yönetmeliği (97/24/AT) eki Dokuzuncu Kısımda getirilen esaslar sağlanır. Demir yolu ulaşım
araçlarında uyulması gereken şartlar
Madde 12 — Banliyö ve şehirlerarası trenler
ile ağır ve hafif metroların dış gürültü düzeyleri ile yolcu ve tren
çalışanlarının kulak sağlığı ve konforu açısından iç gürültü ve vagon içi
titreşim düzeylerine ilişkin düzenlemeler 9/4/1987 tarihli ve 3348 sayılı
Ulaştırma Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun hükümleri
uyarınca Ulaştırma Bakanlığının yetkisindedir. Hava yolu ulaşım araçlarında uyulması gereken
şartlar Madde 13 — Türk
sicilindeki ve yabancı ülke sicilindeki hava yolu araçlarının iç ve dış
trafiğe açık hava alanlarımıza iniş ve kalkış yapabilmeleri için hava alanı
araçlarının dış gürültü düzeyleri ile
yolcu ve hava aracı çalışanlarının kulak sağlığı ve konforu açısından iç gürültü ile araç içi titreşim düzeylerine
ilişkin düzenlemeler 9/4/1987 tarihli ve 3348 sayılı Ulaştırma Bakanlığının
Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun hükümleri uyarınca Ulaştırma
Bakanlığının yetkisindedir. Su yolu ulaşım araçlarında uyulması gereken
şartlar Madde 14 — Deniz, göl veya başka su yollarında kullanılan araçların dış gürültü düzeyleri
ile yolcu ve su yolu aracı çalışanlarının kulak sağlığı ve konforu açısından iç gürültü ile
araç içi titreşim düzeylerine ilişkin
düzenlemeler 10/8/1993 tarihli ve 491 sayılı Denizcilik Müsteşarlığının Kuruluş ve
Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümleri uyarınca Denizcilik Müsteşarlığının
yetkisindedir. Açık alanda kullanılan
ekipmanlarda uyulması
gereken şartlar Madde 15 — Açık
alanda kullanılan ekipmanların gürültü düzeyi, Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca
hazırlanan ve 22/1/2003 tarihli ve 25001 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Açık Alanda Kullanılan Teçhizat Tarafından Oluşturulan Çevredeki Gürültü
Emisyonu ile İlgili Yönetmelik (2000/14/AT) hükümlerine tabidir. Açık alanda kullanılan
ancak söz konusu yönetmelikte yer almayan ekipmanlarla ilgili düzenlemeler
8/1/1985 tarihli ve 3143 sayılı Sanayi ve Ticaret Bakanlığının Teşkilat ve
Görevleri Hakkında Kanun hükümleri uyarınca Sanayi ve Ticaret Bakanlığının yetkisindedir. Ev aletlerinde uyulması gereken
şartlar Madde 16 — Ev
ekipmanlarının gürültü düzeyi, Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca hazırlanan ve
26/2/2003 tarihli ve 25032 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ev Aletlerinden
Çevreye Yayılan Gürültüye İlişkin Tebliğ: 2003/2 (86/594/AET) hükümlerine
tabidir. Ev işlerinde
kullanılan,
ancak söz konusu tebliğde yer almayan aletlerle ilgili (elektrikli veya elektriksiz)
düzenlemeler 3143 sayılı Sanayi ve Ticaret Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri
Hakkında Kanun hükümleri uyarınca Sanayi ve Ticaret Bakanlığının yetkisindedir. Sanayi tesislerinde kullanılan
alet, ekipman ve makinelerde uyulması gereken şartlar Madde 17 — Sanayi
tesislerinde kullanılan alet, ekipman ve makinelerde Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca
hazırlanan ve 5/6/2002 tarihli ve 24776 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Makine Emniyeti Yönetmeliği’nde (98/37/AT) verilen esaslar sağlanır. Sanayi tesislerinde kullanılan alet, ekipman ve
makinelerin ses
gücü düzeyleri ile ilgili düzenlemeler 3143 sayılı Sanayi ve Ticaret
Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun hükümleri uyarınca Sanayi ve Ticaret Bakanlığının
yetkisindedir. Sanayi
tesislerinde çalışanların
kulak sağlık ve
konforu açısından maruz kaldıkları gürültü ve titreşim düzeyleri için; Çalışma ve Sosyal Güvenlik
Bakanlığınca
hazırlanan ve 23/12/2003 tarihli ve 25325 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gürültü Yönetmeliği ile Titreşim Yönetmeliği’nde getirilen esaslar
sağlanır. Kaynak gürültüsü konusunda
sorumlu kuruluşların haberdar edilmesi Madde 18 — Bu Yönetmeliğin uygulanması sırasında 11, 12, 13, 14, 15,
16 ve 17 nci maddelere ilişkin bir
hususun tespiti halinde, konu sorumlu kuruluşa bildirilir. DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Çevresel
Gürültü Esas ve Kriterleri Çevresel gürültü göstergeleri ve
bu göstergelerin
uygulanması Madde
19 — Çevresel gürültü göstergelerinin
seçimine ve bu göstergelerin uygulanmasına ilişkin esaslar aşağıda belirtilmiştir: a) Stratejik gürültü haritaları
ve stratejik gürültü haritalarını revize etme çalışmalarında kullanılacak olan
Lgag ve Lgece
gürültü göstergeleri Ek-I-1 ve
Ek-I-2 de belirtildiği şekilde uygulanır. b) Ek-I-3 de listelenenler ve benzeri durumlar için yardımcı gürültü
göstergeleri kullanılabilir. c) Akustik rapor hazırlama, akustik hususların
planlanması ve gürültü bölgeleme ve diğer çalışmalar için Lgag
ve Lgece dışında bu
maddenin (b) bendinde belirtilen başka göstergeler kullanılabilir. Değerlendirme
yöntemleri Madde
20 — Çevresel
gürültü düzeylerinin değerlendirilmesine ilişkin yöntemler aşağıda
belirtilmiştir: a) Ek-I de tanımlanan çevresel
gürültü göstergeleri Ek-II de belirtilen değerlendirme yöntemleri aracılığı
ile belirlenir. b) Mevcut gürültü düzeyinin
toplum üzerindeki etkilenme derecesi ve gürültünün günlük yaşamda çeşitli
eylemler üzerinde olabilecek zararlı
etkileri ve çevresel gürültü sınır değerleri Ek-III de verilen
doz-etki ilişkileri kullanılarak tespit edilir. Doz-etki
ilişkisine ait etkilenme analizine dair kılavuz Sağlık Bakanlığı ile koordinasyon içinde Bakanlıkça hazırlanır. c) Çevresel gürültü sınır değerlerinin aşıldığı durumlarda
gürültü kontrolü açısından alınacak tedbirlerin belirlenmesinde doz-etki
ilişkilerinin göz önünde bulundurulması gerekir. Kara yolu çevresel gürültü kriterleri Madde 21 — Kara
yolundan kaynaklanan çevresel gürültü düzeyi ve gürültünün önlenmesine
ilişkin kriterler aşağıda belirtilmiştir: a) Stratejik gürültü haritası
hazırlanması zorunlu olan kara yollarının geçtiği
alana ve zaman dilimine bağlı olarak, bu Yönetmeliğin 20 nci
maddesinin (a) bendi çerçevesinde yapılan değerlendirme sonuçlarına göre kara
yolu çevresel gürültü düzeyi Lgündüz ve Lgece
cinsinden Tablo-1
de verilen sınır değerleri aşamaz. Tablo-1: Kara Yolu Çevresel Gürültü Sınır
Değerleri
b) Yılda üç milyonun altında
taşıtın geçtiği kara yolunun bulunduğu alanın nüfus
yoğunluğu ve kara yolundan kaynaklanan gürültü nedeniyle yaşanan şikayetin
yoğunluğu dikkate alınarak kara yollarının maksimum çevresel gürültü
düzeyinin Lgündüz 68 dBA’yı
aştığı yerlerde, işletmeci kurum/kuruluş tarafından, karayolu civarında var
olan evlerin mevcut yollardan etkilenmemesi için; kara yolu ve çevresinde
trafik akışı, yol
kaplaması ve benzeri veya yol kenarlarına TSEN
1793-1, TSEN 1793-2
ve TSEN 1793-3
standartlarına uygun gürültü perdeleme teknikleri dikkate alınarak etkin ve
uygulanabilir tedbirler alınır. Alınan tedbirlerin etkinliğinin ölçüm ve
performans testleri yaptırılır. Raylı sistem çevresel gürültü kriterleri Madde 22 — Raylı
sistemlerden kaynaklanan çevresel gürültü düzeyi ve gürültünün
önlenmesine ilişkin kriterler aşağıda belirtilmiştir: a) Stratejik gürültü haritası
hazırlanması zorunlu olan demir yollarının geçtiği
yerleşim yerlerinde ve doğal yaşamın koruma altında bulunduğu alanlardaki
uzun mesafeli demir yolu hatlarında zaman dilimine bağlı olarak bu
Yönetmeliğin 20 nci maddesinin (a) bendi
çerçevesinde yapılan değerlendirme sonuçlarına göre, çevresel gürültü
düzeyleri Lgündüz 65 dBA ve Lgece 55 dBA
sınır değerlerini aşamaz. b) Metro istasyonlarında metronun geçtiği
hatlarda; bekleme, iniş ve biniş platformlarında ve istasyonlarda, havalandırma kanallarında zaman dilimine bağlı olarak
oluşabilecek çevresel gürültü sınır değerleri Tablo-2 deki değerleri aşamaz. Tablo-2:
Metrolar İçin Çevresel Gürültü Sınır Değerleri
c) Yılda
otuz binin altında trenin geçtiği demir yolunun bulunduğu
alanın nüfus yoğunluğu, alan özelliği (gürültüye duyarlılık açısından) ve
demir yolundan kaynaklanan gürültü nedeniyle yaşanan şikayetin yoğunluğu
dikkate alınarak; demir yolunun maksimum çevresel gürültü düzeyinin Lgündüz 65 dBA’yı
aştığı yerlerde, işletmeci kurum/kuruluş tarafından, demir yolu civarında var
olan evlerin mevcut yollardan etkilenmemesi için; 1) Bütün tren ve lokomotiflerin ses ölçümlerinin yapılması, 2) Trenlerde gürültü kontrolü amacıyla lokomotiflere susturucu takılması,
3) Pik fren
pabucu yerine komposit malzemelerin kullanılması, 4) Fren özelliklerinin değiştirilerek diskli frenlerin kullanılması, 5) Makine yapısında önlemlerin alınması, 6) Lokomotif ve
vagon tekerlek profillerinin
düzeltilmesi, yağlanması ve tekerleklerde ses yutucu malzeme kullanımı gibi
yapı ile ilgili tedbirlerin alınması, 7) Demir yollarında ise; rayların sık sık düzeltilmesi, parlatılması,
rayların belirli kesimlerinde lastik takozlar kullanılması, ray
bağlantılarının kaynaklı duruma getirilmesi, demir yolu dönüşlerinin uygun
biçimlenmesi, banketlerin titreşim iletmeyen malzeme ile kaplanması, tren
yolu kodunun çevreye göre ayarlanması, tren yolu çevrelerinin iç yüzeylerinde
ses yutuculuğunun artırılması, ve/veya 8) Sorunun
yaşandığı alanda bulunan evlerde TSEN 12354 -1, TSEN 12354 -2, TSEN 12354 -3
ve TSEN 12354 -4
standartlarına göre yapılacak yalıtım
hesaplama sonuçları ve TSEN ISO 140-1, TSEN ISO 140-2, TSEN ISO 140-6, TSEN ISO 140-9, TSEN ISO 140-10 ve TS ISO 140-3, TS ISO 140-4, TS ISO 140-5, TS ISO 140-7, TS ISO 140-8 standartlarına göre
yapılacak ses
yalıtım ölçüm sonuçlarına uygun yapı elemanlarının belirlenerek
uygulanması ve /veya 9) Yol kenarlarına TSEN 1793-1, TSEN 1793-2 ve TSEN 1793-3 standartlarına uygun gürültü perdeleme
teknikleri dikkate alınarak etkin ve uygulanabilir bir tedbirin alınması, alınan tüm tedbirlerin etkinliğine
yönelik ölçüm ve
performans testlerinin yaptırılması gerekir. d) Metro
işletmecisi kurum/kuruluşlar, yer altı istasyonları içinde yansımış sesleri
kontrol etmek üzere duvar ve tavanlarda gerekli akustik tedbirleri alır.
İstasyon boş iken 500 Hz’de maksimum çınlama
süresi proje hedef değeri 1.4, kabul değeri 1.6 saniye olmalıdır. Kent içi ve dışında metronun
gürültüye duyarlı alanlardan geçtiği yerlerde
gürültü perdeleri uygulanır. Fanların ve diğer gürültülü ekipmanın bulunduğu
alanlar, diğer genel kullanım mekanlarından uzaklaştırılır, bu yapılamıyorsa
bölme duvarlarında ve kapılarında TSEN 12354 -1, TSEN 12354 -2, TSEN 12354 -3
ve TSEN 12354 -4
standartlarına göre yapılacak yalıtım
hesaplama sonuçları ve TSEN ISO 140-1, TSEN ISO 140-2, TSEN ISO 140-6, TSEN ISO 140-9, TSEN ISO 140-10 ve TS ISO 140-3, TS ISO 140-4, TS ISO 140-5, TS ISO 140-7, TS ISO 140-8 standartlarına göre yapılacak
ses yalıtım ölçüm sonuçlarına uygun yapı elemanları seçilerek
uygulamaya konulması işletmecinin sorumluluğundadır. Bu doğrultuda işletmeci
tarafından; alınan
tedbirlerin etkinliğine yönelik ölçüm ve performans testleri yaptırılır. Hava alanları çevresel gürültü kriterleri Madde 23 — Hava
alanlarından kaynaklanan çevresel gürültü düzeyi ve gürültünün önlenmesine
ilişkin kriterler aşağıda belirtilmiştir. a) Stratejik gürültü haritası hazırlanması zorunlu olan hava alanının bulunduğu alan ve zaman dilimine
bağlı olarak; bu Yönetmeliğin 20 nci maddesinin (a)
bendi çerçevesinde yapılan değerlendirme sonuçlarına göre, hava alanı çevresel
gürültü düzeyleri Lgündüz ve Lgece cinsinden Tablo-3 de verilen sınır
değerleri aşamaz. Tablo-3: Hava Alanı Çevresel Gürültü Sınır Değerleri
b) Helikopter iniş pistlerinde çevresel gürültü düzeyleri Lgündüz 65 dBA ve Lgece 55 dBA
sınır değerlerini aşamaz. c) Yılda elli binden fazla iniş/kalkışın yapıldığı hava alanlarında
işletmeci kuruluş tarafından; çevresel gürültünün tespitinde kullanılmak ve
bu Yönetmeliğin 13 üncü maddesi kapsamında hazırlanan mevzuat çerçevesinde
getirilen esasları sağlamak amacıyla TS 2605 standardı esas alınarak gürültü
ölçüm/kontrol/izleme sistemi kurulur. d) Yılda elli binin altında iniş/kalkışın yapıldığı
hava alanlarının bulunduğu yerlerde nüfus yoğunluğu ve alan özelliği (gürültüye
duyarlılık açısından) göz önünde bulundurularak, hava alanı çevresel gürültü düzeyinin
Tablo-3 de verilen sınır değerleri aştığı yerlerde işletmeci kuruluş
tarafından, kaynak ve alıcıda kontrole yönelik gerekli tedbirlerin alınması ve/veya çevredeki yapılarda
TSEN 12354-1, TSEN
12354-2, TSEN 12354-3 ve TSEN 12354-4 standartlarına göre yapılacak yalıtım hesaplama
sonuçları ve TSEN
ISO 140-1, TSEN ISO 140-2, TSEN ISO 140-6, TSEN ISO 140-9, TSEN ISO 140-10 ve
TS ISO 140-3, TS
ISO 140-4, TS
ISO 140-5, TS
ISO 140-7, TS ISO 140-8 standartlarına göre ses
yalıtım ölçüm sonuçlarına
uygun yapı elemanları hava alanı işletmecisi tarafından seçilerek uygulamaya konulur.
Alınan tedbirlerin
etkinliğine yönelik ölçüm ve performans testleri yaptırılır. Su yolları için çevresel gürültü kriterleri Madde 24 — Deniz, göl veya başka su yolları
ulaşım araçlarının çevresel gürültü düzeyi en yakın sahil şeridinde, bu
Yönetmeliğin 20 nci maddesinin (a) bendi
çerçevesinde yapılan değerlendirme sonuçlarına göre Lgündüz
65 dBA ve Lgece
55 dBA sınır değerlerini aşamaz. Endüstriyel tesisler için çevresel gürültü kriterleri Madde 25 — Endüstriyel tesislerden
kaynaklanan çevresel gürültü düzeyi ve gürültünün önlenmesine ilişkin
kriterler aşağıda belirtilmiştir. a) Endüstri tesislerinin bulunduğu alana ve tanımlanan zaman dilimine
bağlı olarak bu Yönetmeliğin 20 nci maddesinin (a)
bendi çerçevesinde yapılan değerlendirme sonuçlarına göre, endüstriyel
tesisler için çevresel gürültü düzeyleri Lgündüz
ve Lgece cinsinden Tablo-4 deki sınır
değerleri aşamaz. Bu
değerler Ek-VII Liste A ve B sinde sıralanan eğlence yerleri dışındaki tüm tesisler için uygulanır. Tablo-4:
Endüstriyel Tesisler İçin Çevresel Gürültü Sınır Değerleri
b) Bu Yönetmeliğin Ek-VII Liste A ve B sinde verilen endüstri
tesisleri için Tablo-4 de verilen çevresel gürültü sınır değerlerinin
aşılması halinde; her bir makine ve ekipman ile gürültüye maruz kalan işçiler
bazında sorumlu kurum veya kuruluşlarca hazırlanan ilgili mevzuat
çerçevesinde getirilen esasları sağlanmaya yönelik tedbirlerle birlikte etkin
ve uygulanabilir çevresel kontrol tedbirleri alınır. Şantiye alanları için gürültü kriterleri Madde 26 — Şantiye alanlarından kaynaklanan çevresel gürültü
düzeyi ve gürültünün önlenmesine ilişkin kriterler aşağıda belirtilmiştir: a) Şantiye alanındaki faaliyet türlerine ve zaman
dilimine bağlı olarak
bu Yönetmeliğin 20 nci maddesinin (a) bendi
çerçevesinde yapılan değerlendirme sonuçlarına göre, şantiye alanı çevresel
gürültü düzeyleri
Lgündüz cinsinden Tablo-5 deki sınır değerleri aşamaz. Tablo-5: Şantiye Alanı İçin Çevresel Gürültü
Sınır Değerleri
b) Kullanılan ekipmanlara bağlı
olarak şantiye faaliyetinde ortaya çıkan darbe gürültüsü LCmax
100 dBC’yi aşamaz. c)
Konut bölgeleri içinde ve yakın çevresinde gerçekleştirilen şantiye
faaliyetlerinin Tablo-5
de verilen gündüz zaman dilimi (07:00 - 19:00) dışında akşam ve gece zaman dilimlerinde
sürdürülmesi yasaktır. Tatil beldelerinde, turistik alanlarda ve benzeri durumlarda tüm
şantiye faaliyetleri büyükşehir belediyesi ve/veya il/ilçe belediyesinin kararı doğrultusunda hafta
sonları veya bir kaç ay süre ile tamamen durdurulabilir. d) Faaliyet sahibi şantiye alanında; inşaatın başlama, bitiş tarihleri ve çalışma periyotları ile büyükşehir belediyesi ve/veya il/ilçe belediyesinden alınan izinlere ilişkin bilgileri inşaat alanında herkesin kolayca görebileceği bir tabelada gösterilir. e) Şehir içi yolların ve yerleşim bölgelerinden geçen kara yollarının
yapım ve onarımları ile bina yapım, yıkım ve onarım işlemleri sırasında
doğacak gürültüleri kontrol etmek için mal sahibi veya yapımcı firma veya
kuruluş tarafından; Tablo-5’de verilen sınır değerleri sağlayacak şekilde
önlemler alınır. Bu önlemlerle ilgili olarak gerekli durumlarda gürültülü
makinelerin ve ağır nakliye taşıtlarının kullanımı, büyükşehir belediyesi ve/veya il/ilçe belediyesince sınırlandırılır
veya durdurulur. Rekreasyon ve eğlence yerlerinin
çevresel gürültü kriterleri Madde 27 — Eğlence yerleri ve rekreasyon alanlarından kaynaklanan çevresel gürültü
düzeyi ve gürültünün önlenmesine ilişkin kriterler aşağıda belirtilmiştir: a) Üzeri ve etrafı fiziksel
olarak açık ve yarı açık olan
bahçeli gazino, dans salonları, lunaparklar, animasyon ve eğlence merkezleri,
fuar, piknik yerleri, açık hava sinemaları, lokantalar, kahvehane ve
dükkanlar gibi kamuya açık yerler ile diskotek, kulüpler, barlar, restoran ve
düğün salonları gibi kapalı ve/veya
yarı açık olan yerlerde elektronik olarak yükseltilmiş müzik ve her türlü ses kaynağının
tam yükte çalışması durumunda eğlence yerlerinde, bu Yönetmeliğin 20 nci maddesinin (a) bendi çerçevesinde yapılan değerlendirme
sonuçlarına göre, çevreye yayılan gürültü düzeyi Leq
cinsinden ölçülen mevcut arka plan gürültü düzeyini 5 dBA’dan
fazla aşamaz. Ayrıca, söz
konusu eğlence yerlerinin bu Yönetmeliğin 31 inci maddesine ekli Tablo-12 de
verilen gürültüye duyarlı alanların bitişiğinde, alt ve üstünde bulunması
halinde 28 inci maddeye ekli Tablo-8 de verilen iç mekan gürültü düzeyi sınır
değerlerini sağlaması zorunludur. Çevresel gürültü düzeyi ölçümleri gürültü kaynakları en yüksek
düzeyi verecek durumda ve tümünün aynı anda çalıştırılması koşulunda yapılmalıdır. b) Yukarıda belirtilen kapalı eğlence
yerlerinin dış giriş kapılarının üzerine “Dikkat: içerideki ses düzeyi insan sağlığına zararlıdır.” şeklinde ışıklı ikaz
levhalarının asılması zorunludur. c) Bu maddede belirtilen eğlence
yerlerinde gürültüden etkilenme düzeyinin işitme sağlığı ve kritik sağlık
etkilerinin değerlendirilmesi ve izlenmesi bu Yönetmeliğin 9 uncu maddesi (a)
bendi çerçevesinde yapılır. d) Bu maddenin (a) ve (e)
bentlerinde verilen arka plan gürültü düzeyinin sağlanıp sağlanmadığı
periyodik denetimlerle kontrol edilir. e) Söz konusu eğlence
yerlerinin, yerleşim
alanlarındaki gürültüye duyarlı yapıların uzağında olması durumunda eğlence yerlerinden
çevreye yayılan gürültü düzeyi, Leq cinsinden ölçülen
mevcut arka plan gürültü düzeyini 10 dBA’dan fazla aşamaz. Eğlence
yerlerinin gürültüye duyarlı yapılardan uzaklık mesafesi belediye sınırları
içinde belediye, belediye sınırları
dışında ilin en büyük mülki amirince belirlenir. f) Bu maddenin (a) bendinde
belirtilen eğlence yerlerinde gürültü kaynağında uygulanacak kontrol
tedbirlerine rağmen (a) ve (e) bentlerinde verilen sınır değerlerin
aşılması halinde işletmeci tarafından; eğlence yerlerinin bulunduğu tüm
mekanları çeviren yapı elemanlarında (duvar, döşeme, tavan, merdiven evi ve
diğer) ses yalıtımın yapılması zorunludur. Bu durumda; yapı elemanlarında
sağlanması gerekli yalıtım miktarları 28 inci maddeye ekli Tablo-8 de belirtilen iç ortam gürültü düzeyleri ile
çevresel gürültü düzeyleri esas alınarak saptanır. Yalıtımın hangi malzeme ve
konstrüksiyon tipi ile yapılacağı; TSEN 12354-1, TSEN
12354-2, TSEN 12354-3 ve TSEN 12354-4 standartlarına göre yapılacak yalıtım
hesaplama sonuçları ve TSEN ISO 140-1, TSEN ISO 140-2, TSEN ISO 140-6,
TSEN ISO 140-9, TSEN ISO 140-10 ve TS ISO 140-3, TS ISO 140-4, TS ISO 140-5, TS ISO 140-7, TS ISO 140-8
standartlarına göre yapılacak ses yalıtım ölçüm sonuçları esas
alınarak belirlenir. Hesap ve ölçüm sonuçlarının, 1/3 oktav bantlarda ses geçiş kaybı değerleri (dB biriminde)
ve ISO 717’ye göre Rw değerinin verilmesi gerekir. Yerleşim alanları ve yapılar için gürültü kontrolü ve yalıtım kriterleri Madde
28 — Yerleşim
alanlarındaki çevresel gürültü esasları ile yerleşim alanı içerisinde bulunan
yapılardaki yalıtım kriterleri aşağıda belirtilmiştir. a)
Bu Yönetmeliğin 21, 22, 23, 24 ve 25 inci maddelerinde belirtilmeyen zaman dilimleri
için günün saatlerine
bağlı olarak Tablo-6 daki düzeltmeler
yapılır. Tablo-6: Günün Saatlerine Göre
Gerekli Düzeltme
b) Tablo-8 de verilen iç mekan gürültü düzeyi sınır değerleri
pencerenin kapalılık durumunu
yansıtmakta olup, pencerenin açık durumuna göre iç mekan gürültü düzeylerinin belirlenmesinde
Tablo-7 de verilen
düzeltmeler yapılır. Tablo-7: Pencere Durumuna Göre İçerdeki Düzeltme
c)
Yerleşim alanı içinde bulunan yapı tiplerine göre iç mekanlarda, bu Yönetmeliğin
20 nci maddesinin (a) bendi çerçevesinde yapılan
değerlendirme sonuçlarına göre iç mekan gürültü düzeyi Leq
dBA cinsinden Tablo-8
de verilen sınır değerleri aşamaz. Tablo-8: İç Mekan Gürültü Düzeyi Sınır
Değerleri
d) Bu Yönetmeliğin 31 inci
maddesine ekli
Tablo-12 de verilen gürültüye duyarlı faaliyet alanlarının
yakınında, bitişiğinde alt ve üstünde faaliyetini sürdüren; spor tesisleri,
ticari yapılar, kamu kurum kuruluşları, tabanca ve tüfek poligonları, alışveriş merkezleri, tedavi merkezleri, halı ve oto yıkama yerleri, depolama tesisleri, depolama ve sevkıyat işlemleri, atölye
ve imalathane ve
benzeri gibi diğer gürültülü yapı ve alanlardan çevreye
yayılan gürültü düzeyinin Leq cinsinden ölçülen mevcut
arka plan gürültü düzeyini 5 dBA’den fazla
aşmaması ve Tablo-8 de verilen iç mekan gürültü düzeyi sınır değerlerinin sağlanması gerekir. 1) Kaynakta kontrole yönelik
tedbirlerin alınmasına rağmen sınır değerlerin aşılması halinde, gürültü
kaynağı/kaynaklarının bulunduğu
tüm mekan/mekanları
çeviren yapı elemanlarında
(duvar, döşeme,
tavan, merdiven evi ve diğer) gerekli yalıtım tedbirleri sınır değerler
temel alınarak saptanır. 2) Yalıtımın hangi malzeme ve konstrüksiyon tipi ile yapılacağı TSEN 12354-1, TSEN
12354-2, TSEN 12354-3 standartlarına göre yapılacak yalıtım hesaplama
sonuçları ve
TSEN 12354-4 , TSEN ISO 140-1, TSEN ISO 140-2, TSEN ISO 140-6, TSEN ISO
140-9, TSEN ISO 140-10 ve TS ISO 140-3, TS ISO 140-4, TS ISO 140-5, TS ISO 140-7, TS ISO 140-8 standartlarına göre yapılacak
ölçüm sonuçlarına göre belirlenir. Hesap ve ölçüm sonuçlarının
1/3 oktav bantlarda ses geçiş kaybı değerleri (dB biriminde) ve ISO 717'ye göre de Rw değerinin
belirtilmesi gerekir.
3) Bu standartlarda belirtilmeyen çok katlı
yapı elemanlarının ses geçiş kaybı hesaplamasında, geçerliliği bilimsel
olarak kanıtlanmış bir yöntem seçilebilir ya da
ulusal veya uluslararası akreditasyon belgesine
sahip laboratuvarlarca yapılmış test sonuçları
kullanılabilir. 4) Hesaplama ve ölçüm sonuçları esas alınarak uygun yapı elemanlarının
seçilmesi ve uygulamaya konulması işletmecinin sorumluluğundadır. İşletmeci; bu çalışmalara
dayalı olarak yapısal tedbirleri alır ve alınan tedbirlerin etkinliğini içeren ölçüm
ve performans
testlerini yaptırır. 5) Söz konusu testler gürültü kaynakları en
yüksek düzeyi verecek durumda ve tümünün aynı anda çalıştırılması koşulunda yapılmalıdır. e)
Bitişik nizam yapılarda; ortak bölme elemanları, ara döşemeler, tavan ve
bitişik duvarlar aracılığıyla, mekanik merkezlerde (tesisat dairelerinde) yer alan veya yapı
içinde herhangi bir yerde bulunan soğutma fanı, hava kanalları, temiz ve pis
su tesisatı, jeneratör, hidrofor, kompresör, yakma kazanı, asansör, çöp bacaları ve benzeri kaynaklardan
iletilen gürültü düzeyi
Tablo-8 de verilen iç mekan gürültü düzeyi sınır değerini 3 dBA’dan fazla aşamaz. 1) İç mekan gürültülerinde iklimlendirme
sistemleri ve diğer
mekanik sistemlerin de katkısı bulunduğundan ayrı mühendislik tasarımı
gerektiren bu sistemler için uygulanacak gürültü kriterleri; TSEN 12354-1,
TSEN 12354-2, TSEN 12354-3 ve TSEN 12354-4 standartlarına
göre yapılacak yalıtım hesaplama sonuçları ve TSEN ISO 140-1, TSEN ISO 140-2, TSEN ISO 140-6, TSEN ISO 140-9, TSEN ISO 140-10 ve TS ISO 140-3, TS ISO 140-4, TS ISO 140-5, TS ISO 140-7, TS ISO 140-8
standartlarına göre yapılacak ölçüm sonuçlarına göre belirlenir. 2) Hesap ve ölçüm
sonuçlarının 1/3 oktav bantlarda ses geçiş kaybı
değerleri (dB biriminde) ve ISO 717 ye göre de Rw değerinin belirtilmesi gerekir. 3) Ayrıca mekanik tesisat
(donatım) elemanlarında, havalandırma kanalları ve sıhhi tesisat boru ve armatürlerinde alınacak önlemler tesisat projeleri
hazırlanırken göz önüne alınmalı ve uygulamada kontrol edilmelidir. Belirtilen mekanlardan
oluşacak titreşim kriterleri ve kontrolü için Beşinci Bölümdeki esaslar göz önüne alınır. 4) Yukarıda adı geçen gürültü kaynaklarının bulunduğu
mekanların içinde ve mekanı çeviren tüm yapı elemanlarında hesaplama ve ölçüm sonuçları esas
alınarak ses ve titreşim yalıtımı yapılır. 5) Ses yalıtımına ilişkin uygun yapı
elemanı,
malzeme ve konstrüksiyonların seçilmesi ve uygulamaya
konulması gerekir. f)
Dini tesislerde ses yükseltici kullanımından çevreye yayılan gürültünün kontrolüne
ilişkin düzenlemeler bu Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin (c ) bendi
çerçevesinde yapılır. g) Bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinin (g) bendinin (3) numaralı alt bendi ve 8
inci maddesinin (b) bendinin (6) numaralı alt bendi gereği belirlenecek alanlarda;
konser, gösteri, miting, tören, festival, düğün vb. açık hava
aktivitelerinden çevreye yayılacak gürültü düzeyi Leq
cinsinden ölçülen mevcut arka plan düzeyini 10 dBA’dan
fazla aşamaz. h) Bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinin (g) bendinin (2) numaralı alt bendi ve 8
inci maddesinin (b) bendinin (6) numaralı alt bendi gereği belirlenecek
alanlarda; patlayıcı, maytap ve benzeri şeyleri kullanma, ateşleme
ve benzeri faaliyetlerden çevreye yayılan gürültü düzeyinin Leq
cinsinden ölçülen mevcut arka plan gürültü düzeyini 10 dBA’dan
fazla aşamaz. ı) Konut içerisinde barındırılan
hayvan sahiplerince;
Tablo-8 de verilen iç mekan gürültü düzeyi, sınır değerleri sağlanacak şekilde
gerekli gürültü
kontrol tedbirleri
alınır. Yerleşim alanları içerisinde yer alan hayvan barınaklarından
kaynaklanan çevresel gürültü düzeyi Leq
cinsinden, mevcut arka plan gürültü düzeyini 5 dBA’dan
fazla aşmayacak şekilde hayvan sahiplerince gerekli önlemler alınır. BEŞİNCİ BÖLÜM Çevresel Titreşim Esas ve
Kriterleri Yerleşim alanlarında çevresel kaynaklar için titreşim kriterleri Madde 29 — Çeşitli titreşim
kaynaklarının neden olacağı çevresel titreşimin kontrol altına alınmasına
ilişkin esaslar aşağıda
belirtilmiştir: a) Maden ve taş ocakları ile benzeri faaliyette bulunulan alanlardaki patlamaların çevredeki yapılara zarar vermemesi için, en yakındaki yapının dışında, zeminde ölçülecek titreşim düzeyi Tablo-9 da verilen değerleri geçemez. Ölçümler üç yönde yapılır ve bunlardan en yüksek olanı alınır. Titreşimler 1/3 oktav bantlarında tepe değeri olarak ölçülür. Tablo -9: Maden ve Taş Ocakları ile Benzeri
Alanlarda Patlama Nedeniyle Oluşacak Titreşimlerin En Yakın Yapının Dışında
Yaratacağı Zemin Titreşimlerinin İzin Verilen En Yüksek Değerleri
(1 Hz- 4 Hz arasında 5 mm/s’den 19 mm/s’ye; 10 Hz- 30 Hz arasında 19 mm/s’den 50 mm/s’ye
, logaritmik çizilen grafikte doğrusal olarak
yükselmektedir) b) İnşaatlarda kazık çakma ve benzeri
titreşim yaratacak operasyonlar ile ağır inşaat makinelerinin neden olacağı
titreşimlerin çevrelerindeki yapılara zarar vermemesi için, en yakındaki
yapının dışında, zeminde ölçülecek titreşim düzeyi Tablo-10 da verilen değerleri
geçmez. Ölçümler, üç yönde yapılır ve bunların en
yüksek olanı alınır. Titreşimler
1/3 oktav bantlarında tepe değeri olarak ölçülür. Tablo
- 10: İnşaatlarda Kazık Çakma ve Benzeri Titreşim Yaratan Operasyonların ve
İnşaat Makinelerinin En Yakın Yapının Dışında Yaratacağı Zemin
Titreşimlerinin İzin Verilen En Yüksek Değerleri (1 Hz-
80 Hz
arasındaki frekans bantlarında )
c) Konut ve ofis olarak kullanılan binalarda, makine ve
teçhizatın (elektrik motoru, pompa, fan ve benzeri.) neden olacağı
titreşimler Tablo-11 de verilen sınır değerlerini geçemez.
Bu değerlerin üzerinde titreşim yaratan makine ve teçhizat için, başta
titreşim yalıtımı olmak üzere gerekli teknik önlemler alınarak, binada
ölçülen titreşimlerin sınır değerlerin altına indirilir. Titreşim ölçümü
titreşimin en fazla olduğu odada ve noktada üç yönde yapılır ve en yüksek
değer esas alınır. (Binaların yakınından geçen demir yolu ve kara yolu ulaşım
araçları ile, yerleşim bölgesi yakınındaki sanayi tesislerinin binalarda
yaratacağı titreşimler için de bu sınır değerleri kullanılır.) Titreşimler
1/3 oktav bantlarında rms değeri olarak ölçülür. Tablo-11: Binalarda, Bina
İçindeki Makine ve Teçhizatın Yaratacağı Titreşimlerin Sınır Değerleri
* 1Hz-8 Hz arasında, 1.5 mm/s’den 0.3
mm/s’ye logaritmik
çizilen grafikte doğrusal olarak azalmaktadır. ** 1Hz-8 Hz
arasında 3.5 mm/s’den 0.6 mm/ s’ye
logaritmik çizilen grafikte doğrusal olarak
azalmaktadır. ALTINCI BÖLÜM Planlama Aşamasında Temel
Kriterler Gürültüye maruz kalma kategorileri Madde
30 —
Planlama aşamasında uygun alanların tespitinde aşağıda verilen gürültüye maruz kalma
kategorileri dikkate alınır. a) Kategori A (Lgündüz cinsinden <55 dBA): Planlama kararları ve tesis kurma izni verilirken
çevresel gürültü faktörü öncelikli değildir. b)
Kategori B (Lgündüz cinsinden
55- 64 dBA): Çok ve orta derecede kullanımlar için
planlama kararları ve tesis kurma izni verilirken çevresel gürültü faktörü
değerlendirilir ve arka plan gürültüsünü koruyacak şekilde gerekli önlemler
alınır. Planlama sırasında yerleşmeyi korumak için alınacak fiziksel
önlemleri planlamacı alır. Yeni tesis kuruluşunda ise tesis sahibi önlemleri
alır. c)
Kategori C (Lgündüz cinsinden
64 -74 dBA): Çok duyarlı kullanımlar için planlama
kararları ve tesis kurma izni verilmez. Ancak kamu yararına izin verilmesinin
zorunlu olduğu hallerde arka plan gürültüsünü artırmayacak şekilde gerekli
önlemlerin alınması koşuluyla planlama kararları ve tesis kurma izni verilir.
Planlama sırasında yerleşmeyi korumak için alınacak fiziksel önlemleri
planlamacı alır. Yeni tesis kuruluşunda ise tesis sahibi etkin önlemler alır.
d) Kategori D (Lgündüz
cinsinden >74 dBA): Çok ve orta derecede
kullanımlar için planlama kararları ve tesis kurma izni kesinlikle verilmez.
Gürültüye duyarsız kullanımlar için durum incelenmeli ve yapılar gürültü
engeli oluşturacak biçimlerde düzenlenmesi halinde planlama izni verilir. Planlama
aşamasında uyulması zorunlu kriterler Madde 31 — Planlama aşamasındaki
faaliyetler
için uyulması zorunlu kriterler aşağıda belirtilmiştir: a) Planlama aşamasında yukarıda belirtilen kategorilerin dikkate alınması ve Dördüncü Bölümdeki her bir kaynak için
verilen çevresel gürültü kriterlerinin sağlanması zorunludur. b) Planlama
aşamasında; planlanan tesisin çevresinde bulunan mevcut
yerleşimlerin ve yapıların, imar planlarına göre gelecekte yapılabilecek
yapıların durumu göz önüne alınarak yukarıda verilen kategorilere göre değerlendirilir, uygun olmayan durum varsa
tesise izin verilmez. c) Yapıların mimari projelerinin
hazırlanmasında yapı tiplerine bağlı olarak etkilenen iç alanların
korunmasını sağlamak amacıyla Tablo-12 nin göz önünde
bulundurulması gerekir. d) Yerleşim bölgelerinde yeni
yapılacak yapılarda; 28 inci maddeye ekli Tablo-8 de verilen iç mekan gürültü
seviyeleri dikkate alınarak, 29/6/2001 tarihli ve 4708 sayılı Yapı Denetimi
Hakkında Kanun ve 8/9/2002 tarihli ve 24870 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Yapı Malzemeleri Yönetmeliğindeki (89/106/EEC) esasları sağlamak koşulu ile;
kat mülkiyeti esasına göre birden çok malikin bulunduğu yapılarda yapı
elemanlarında (duvar, döşeme, tavan, merdiven evi ve diğer) ses yalıtımının yapılması
zorunludur. Söz
konusu yapı elemanlarında sağlanması gerekli yalıtım miktarları; Tablo 8 deki iç mekan
gürültü sınır değerleri temel alınarak saptanır. Yalıtımın hangi malzeme ve konstrüksiyon tipi ile yapılacağı TSEN 12354-1, TSEN 12354-2, TSEN 12354-3 ve TSEN 12354-4 standartlarına göre yapılacak
yalıtım hesaplama sonuçları ve TSEN ISO 140-1, TSEN ISO 140-2, TSEN ISO
140-6, TSEN ISO 140-9, TSEN ISO 140-10 ve TS ISO 140-3, TS ISO 140-4, TS ISO 140-5, TS ISO 140-7, TS ISO 140-8
standartlarına
göre yapılacak ölçüm sonuçlarına göre belirlenir. 1) Hesap ve ölçüm
sonuçlarının 1/3 oktav bantlarda ses geçiş kaybı
değerleri (dB biriminde) ve ISO 717 ye göre de Rw değerinin belirtilmesi gerekir. 2) Bu standardda belirtilmeyen çok katlı yapı elemanlarının ses
geçiş kaybı hesaplamasında geçerliliği bilimsel
olarak kanıtlanmış diğer bir yöntem seçilebilir ya
da ulusal veya uluslararası akreditasyon belgesine
sahip laboratuvarlarca yapılmış test sonuçları
kullanılabilir. 3) Hesaplama ve ölçüm sonuçları esas alınarak
uygun yapı
elemanlarının seçilmesi ve uygulamaya konulmasına ilişkin detaylar bina
ruhsatı aşamasında büyükşehir belediyesi ve/veya il/ilçe belediyesince değerlendirilerek
bina ruhsatlandırılır. Tablo-12: Yapılarda
Gürültü Kaynağı Olan Faaliyet Alanı ve Etkilenen İç Alanlar (Gürültüye
Duyarlı Faaliyet Alanı)
e) Çevre Düzeni
Planları, Nazım İmar Planları ve Uygulama İmar Planlarının hazırlanması aşamasında
akustik planlamanın yapılabilmesi ve yerleşim alanları içindeki sakin alan ve
açık arazideki sakin alanların oluşturulması için gürültü haritaları ve eylem
planlarının, plan eki olarak istenmesi ve plan kararlarına esas olması
zorunludur. f) Planlama kararlarında ve eylem
planlarının hazırlanması aşamasında; gürültü kaynaklarına ilişkin
özelliklerden ulaşım hacmi, ağır taşıt yüzdeleri, günlük tren yoğunlukları,
tren türleri, hava alanı kapasitesi ve tesislerine ayrılacak alanlar,
endüstri türleri ve alanları, geçici veya sürekli şantiye alanları için ön
belirlemeler ve bu gürültü kaynaklarının gelecekte öngörülen gelişimleri göz
önünde tutulur. Öngörülen nüfus yoğunlukları için planlanacak arazi
parçalarının kullanım amaçları, hizmet alanları ve bu alanlar arası faaliyet
ilişkilerinin çevre gürültülerinden etkilenmeleri açısından gözden geçirilir.
Fiziksel çevre faktörlerinden arazi topografyası, bitki örtüsü ve ağaç
grupları, rüzgar, sıcaklık değişimleri gibi iklimle ilgili elemanların
oluşturduğu akustik gölge bölgeleri ve tabii ve suni engeller planlamada
gürültü kontrolü elemanı olarak kullanılır. g) Hastane, okul, park, kamp, sayfiye
yerleri, konut, otel, huzurevleri ve benzeri gibi dinlenme yerlerinin
bulunduğu alanlarda daha sakin çevre oluşturabilmek için belediye sınırları
içinde belediye, belediye sınırları dışında
ilin en büyük mülki amiri ek sınırlayıcı tedbirler alabilir. Bu çerçevede; bölgede kurulacak yeni
bir gürültü kaynağında çevresel gürültü düzeyi ile ilgili geçici veya sürekli
sınırlandırma kararları alınabilir ya da yeni
işletmenin bu bölge içinde kurulmasına izin verilmeyebilir. YEDİNCİ BÖLÜM Stratejik Gürültü Haritalama
Esas ve Kriterleri Stratejik gürültü haritalama esasları Madde 32 — Stratejik gürültü haritalarının hazırlanmasında aşağıdaki esaslara uyulur:
a) Gürültü kaynağı
işletmecilerince en geç 30/6/2013 tarihine kadar; 1) İki yüz elli binden fazla
yerleşik nüfusu olan yerleşim alanları, 2) Yılda altı milyondan fazla
aracın geçtiği ana kara yolları, 3) Yılda altmış binden fazla
trenin geçtiği ana demir yolları, 4) Yılda elli binden fazla
hareketin gerçekleştiği hava alanları, için bir önceki takvim yılındaki
durumu gösteren stratejik gürültü haritalarının hazırlanması ve uygun olan hallerde bu haritaların onaylanmış olması
temin edilir. b) Stratejik gürültü haritası
hazırlanması zorunlu olan kaynaklar için kaynak işletmecileri, en geç 30/6/2011 tarihine kadar ve
daha sonra her beş
yılda bir altı milyondan fazla aracın geçtiği
kara yolları, yılda altmış binden fazla sayıda trenin geçtiği
demir yolları, ana hava limanları ve iki yüz elli binden fazla yerleşik
nüfusu olan yerleşim alanlarını Bakanlığa bildirir. c) Bakanlık, 30/6/2018 tarihine kadar ve bu
tarihten sonra her beş yılda bir bütün yerleşim alanları, ana kara yolları ve ana demir
yolları için bir
önceki yıldaki durumu gösteren stratejik gürültü haritalarının yapılmış olmasını
ve onaylanmış
olmasını temin etmek için gereken tedbirleri uygulamaya koyar. d) Stratejik gürültü haritası
hazırlanması zorunlu olan kaynaklar için kaynak işletmecileri en geç 2014 tarihine kadar tüm
yerleşim alanları, ana kara yolları ve ana demir yollarını Bakanlığa
bildirir. e) Stratejik gürültü haritaları Ek-IV de yer alan Stratejik
Gürültü Haritalama
İçin Asgari Gereksinimleri karşılayacak nitelikte hazırlanır. f) Komşu konumda olan üye ülkelerle sınırlara yakın
bölgelerin stratejik gürültü haritalarının hazırlanmasında, Dışişleri Bakanlığı ile
koordinasyon içinde işbirliği
yoluna gidilir. g) Stratejik gürültü haritaları hazırlanıldıkları tarihten sonra en az beş yılda bir
gözden geçirilecek ve gerektiğinde revize edilir. SEKİZİNCİ BÖLÜM Eylem Planları Eylem planları
hazırlama esasları Madde 33 — Eylem planlarına ilişkin esaslar aşağıda belirtilmiştir: a) Eylem planları; 1) İki
yüz elli binden fazla
yerleşik nüfusu olan yerleşim alanları, 2)Yılda
altı milyondan fazla aracın geçtiği ana kara
yolları, 3)
Yılda altmış binden fazla trenin geçtiği ana demir
yolları, 4)) Ana hava limanları yakınındaki yerler, için
gerekmesi halinde en
geç 18/7/2014 tarihine kadar,
özellikle çevresel
gürültüye maruz kalma düzeylerinin insan sağlığı üzerinde zararlı etkilere
yol açmasının mümkün olduğu ve çevresel gürültü kalitesini korumanın gerekli
olduğu yerlerde, gürültü düzeyinin giderilmesine yönelik olarak tasarlanmış olması gerekir.
Bu planlar; yerleşim alanı içerisindeki
sakin alanları gürültü düzeyinin yükselmesine karşı korumayı amaçlayacak şekilde
hazırlanır. Planlarda
yer alacak tedbirler eylem planları
hazırlamakla sorumlu kurum ve kuruluşların takdir yetkisine tabidir. Ancak, bu tedbirler bu Yönetmelikte verilen sınır
değerlerin aşılması
durumunda alınacak önlemler veya eylem planlarını hazırlamakla sorumlu
kurum ve kuruluşlar tarafından
seçilen diğer kriterlere de yer vermeli ve bilhassa stratejik gürültü
haritalama ile tespit edilen en önemli alanlar için uygulanmalıdır. b) 18/7/2019 tarihine kadar eylem
planlarını hazırlamakla sorumlu kurum ve kuruluşlar, bu Yönetmelikte verilen sınır değerlerin aşılması durumunda
alınacak tedbirlere veya
eylem planlarını hazırlamakla sorumlu kurum
ve kuruluşlar tarafından
yerleşim alanları için ve ana demir yolları için olduğu kadar ana kara
yolları için seçilen
kriterler ile tanımlanabilen önceliklere belirgin bir şekilde yer veren
eylem planlarının hazırlanmış olmasını temin eder. c) Bu maddenin (a) ve (b) bendinde belirtilen sorumlular tarafından
seçilen kriterler
hakkında ilgili kurum ve kuruluşlar Bakanlığa bilgi verir. d) Eylem planları Ek-V de verilen Eylem Planları İçin Asgari Gereksinimleri karşılayacak şekilde hazırlanır. e) Eylem planları mevcut gürültü durumunu
etkileyen çok önemli bir değişikliğin meydana gelmesi üzerine ve onaylanma
tarihlerinden sonra en az beş yılda bir gözden geçirilir ve gerekiyorsa revize
edilir. f) Komşu konumda olan üye
ülkelerle sınırlara yakın bölgeler için eylem planlarının yapımında Dışişleri Bakanlığı ile
koordinasyon içinde işbirliği yoluna gidilir. g) Eylem planlarının hazırlanma
ve gözden geçirilmesine katılım için önceden ve etkili fırsatların
verilmiş olması koşuluyla, eylem planlarını hazırlamakla sorumlu
kurum ve kuruluşlarca eylem planlarının kamuoyuna danışılması, bu katılım sonuçlarının dikkate alınması
ve kamuoyunun alınan karar konusunda bilgilendirilmesi temin edilir. DOKUZUNCU
BÖLÜM Kamuoyunu Bilgilendirme,
Verilerin Toplanması
ve Raporlama Kamuoyunu bilgilendirme Madde 34 — Kamuoyunun bilgilendirilmesi ve
katılımın sağlanmasına yönelik esaslar aşağıda belirtilmiştir: a) Bu Yönetmeliğin 32 ve 33 üncü maddelerine istinaden Ek-IV ve Ek-V de yer alan esaslar
çerçevesinde yapılan stratejik gürültü haritaları ve buna bağlı olarak
hazırlanan eylem planlarının 9/10/2003 tarihli ve 4982 sayılı Bilgi Edinme
Hakkı Kanunu uyarınca kamuoyunun
görüşüne açılması ve kullanılabilecek bilgi teknolojilerinden de
yararlanılarak yayımlanması gerekir. b) Bu bilgiler kolay ulaşılabilir ve tam
anlaşılır şekilde sunulur. Bilgilerin en önemli noktalarını özetleyen bir
metin yurt çapında
yayın yapan yüksek tirajlı en az bir gazete ile mahalli gazetede ilan edilir. c) İlgili dokümanlar ilanın
yayımından itibaren bir ay süreyle kamuoyunun kullanımına açık tutulur. Bu
süre içerisinde stratejik gürültü haritaları ve eylem planları ile ilgili
görüşler yazılı olarak, stratejik gürültü haritaları ve eylem planlarını
hazırlayan kurum ve kuruluşlara verilir. Bu süreden sonra yapılacak itirazlar
kişisel haklarla ilgili değilse dikkate alınmaz. Verilerin Bakanlık
tarafından toplanması ve yararlanılması Madde 35 — Stratejik gürültü haritaları
ve eylem planlarına ilişkin verilerin Bakanlık tarafından toplanması ve
yararlanıcıların kullanımının sağlanmasına yönelik esaslar aşağıdaki şekilde tespit
edilmiştir: a) Ek-VI da değinildiği gibi 32
ve 33 üncü maddelerde belirtilen tarihlerden itibaren en geç altı ay içinde stratejik gürültü
haritalarından alınan bilgiler ile eylem planı özetleri Bakanlığa
gönderilir. b) Bakanlık; kurumlar arasında teknik ve bilgi sağlayıcı nitelik taşıyan işleri kolaylaştırmak için
stratejik gürültü haritalarındaki bilgiler ile ilgili bir veri tabanı kurar. c) Bakanlık, beş yılda bir stratejik gürültü
haritaları ve eylem planlarındaki bilgileri özetleyen bir raporu hazırlayarak ilgili
kurum ve kuruluşların kullanımına açar. İlk rapor 18/6/2015 tarihine kadar hazırlanır. ONUNCU BÖLÜM Harita ve Eylem Planı Onay
Prosedürü Stratejik gürültü
haritaları ve eylem planları onay prosedürü Madde 36 — Stratejik gürültü haritaları ve
eylem planları onay prosedürü aşağıda belirtilmiştir: a) Stratejik
gürültü haritası ve eylem planlarının hazırlanmasından sorumlu olan kurum
ve kuruluşlar; Ek-IV ve Ek-V de verilen tüm bilgi, belge ve dokümanları
eksiksiz olarak hazırlayıp bir dilekçe ekinde Bakanlığa sunar. b) Kaynak türüne göre 37 nci maddede belirtilen İnceleme ve Değerlendirme Komisyonunca
değerlendirilir. Uygun olması halinde onaylanır. c) Gürültü haritaları ve eylem planları onay prosedürü
en geç doksan gün içerisinde sonuçlandırılır.
İnceleme ve değerlendirme komisyonu Madde 37 — İnceleme
ve Değerlendirme Komisyonunun oluşturulması ve çalışma usulü aşağıda
belirtilmiştir: a) Ulaşım
kaynakları ve yerleşim yerleri için hazırlanan stratejik gürültü haritalarının
ve eylem
planlarının onay komisyonu; Bakanlığın Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü onayı ile oluşturulan bir başkan ve Bakanlığın ilgili
birimleri, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı, Ulaştırma
Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Sanayi
ve Ticaret Bakanlığı, Devlet Planlama Teşkilatı, Hazine
Müsteşarlığı, valilik, büyükşehir belediyesi
ve/veya il/ilçe/ilk kademe belediyesi,
il özel
idaresi, araştırma kurumları ve kamu kurumu niteliğindeki
meslek kuruluşları ve sivil toplum örgütleri uzman temsilcilerinden oluşur. b) Kurum ve
kuruluşlardan katılacak temsilci sayısı ile komisyonun çalışma plan ve
programı Genel Müdürlük Onayı ile belirlenir. c) İnceleme ve Değerlendirme
Komisyonu, temsilci sayısının salt çoğunluğu ile toplanır. d) Gerek görüldüğü hallerde
diğer kurum/kuruluşlardan da temsilciler çağrılabilir. e) Stratejik gürültü haritaları
ve eylem planları komisyon kararı esas alınarak Bakanlıkça onaylanır. ONBİRİNCİ BÖLÜM Gürültü Kontrol İzin Belgesi ve
Değerlendirme Kriterleri Gürültü kontrol izin belgesine tabi işletmeler Madde 38 — Çalışmaları ve yapısı uyarınca
gürültü kirliliğine neden olan ve bu Yönetmeliğin Ek-VII de A ve B listelerinde belirtilen
faaliyetlerin kurulması ve işletilmesi için Bakanlıktan Yeterlik Belgesi almış kurum veya kuruluşlarca hazırlanan Akustik Rapora istinaden Gürültü Kontrol İzin Belgesi alınır. a) Ek-VII Liste A da verilen
işletmeler için Gürültü Kontrol İzin Belgesi Bakanlıkça, b) Ek-VII Liste B de verilen
işletmeler için Gürültü Kontrol İzin Belgesi bu yönetmeliğin belediye sınırları içerisinde belediye, belediye
sınırları dışında ilin en büyük mülki amirince verilir. Gürültü kontrol izin belgesi talebinin değerlendirilmesi Madde 39 — Bu Yönetmeliğin Ek-VII Liste A
ve B sinde yer alan mevcut
ve planlanan faaliyetlerin
belge talepleri aşağıdaki
şekilde değerlendirilir: a) Planlanan işletme 16/12/2003 tarihli ve 25318 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan
Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) Yönetmeliğine tabi ise; faaliyet sahibinin
hazırlamak zorunda olduğu Çevresel Etki Değerlendirme Raporunun gürültü ile
ilgili bölümü, Akustik Raporda yer alan esaslar çerçevesinde hazırlanır.
Çevresel Etki Değerlendirme Yönetmeliğine göre verilen ÇED Olumlu Kararı veya
Çevresel Etkileri Önemsizdir Kararı, Gürültü Kontrol İzin Belgesi yerine geçer. b) Planlanan işletme ÇED
Yönetmeliğine tabi değilse; faaliyet sahibi tarafından, Bakanlıkça Yeterlik
Belgesi verilen kurum veya kuruluşlara hazırlatılan Akustik Rapora istinaden
Gürültü Kontrol İzin Belgesi alınır. c) Bu Yönetmeliğin Ek-VII Liste
A ve B sinde verilen mevcut işletmeler için; Bakanlıkça Yeterlik Belgesi
verilen kurum veya kuruluşlara hazırlatılan Akustik Rapora istinaden Gürültü
Kontrol İzin Belgesi alınır. Bu Yönetmeliğin yürürlüğe giriş
tarihinden önce kurulmuş mevcut faaliyetlerden ÇED Olumlu Kararı veya
Çevresel Etkileri Önemsizdir Kararı olanlar için bu belgeler Gürültü Kontrol İzin Belgesi yerine geçmez. Üç yıl içinde Gürültü Kontrol İzin Belgesi
alınır. d) İşletme sahibi; Bakanlıkça
Yeterlik Belgesi verilmiş kurum veya kuruluşlara hazırlattığı Akustik Raporu
bir dilekçe ekinde Gürültü Kontrol İzin Belgesi vermekle yetkili makama
verir. e) Akustik Raporda istenen bilgi
ve belgelerin eksiksiz olarak sunulması durumunda, işletmecinin Gürültü
Kontrol İzin Belgesi talebi en geç altmış gün içinde değerlendirilerek belge
düzenlenir. Açılma ve Çalışma Ruhsatı Madde 40 — Gayri Sıhhi Müesseseler Yönetmeliği ve diğer ilgili mevzuat kapsamında
verilecek açılma ve çalışma ruhsatlarında Gürültü Kontrol İzin Belgesi
aranır. Gayri Sıhhi Müesseseler Yönetmeliği ve diğer mevzuat kapsamında ruhsat almış ve bu Yönetmeliğin
Ek-VII Liste A ve B sinde yer alan faaliyetler, üç yıl içerisinde Gürültü Kontrol
İzin Belgesini alır. Gürültü kontrol izin belgesine
tabi işletmelerde yapılacak değişiklikler Madde 41 — Gürültü kaynaklarının yeri, yapısı ve işletmesinde yapılacak değişikliklerin,
gürültü seviyesinin artışına neden olması
durumunda bu değişiklikleri içeren Akustik Raporun hazırlatılarak Gürültü Kontrol İzin Belgesinin yenilenmesi
gerekir. Değişiklik başvuruları Gürültü Kontrol İzin Belgesi vermeye
yetkili makam tarafından en geç altmış gün içerisinde değerlendirilerek
karara bağlanır. İşletmenin faaliyetinin sona ermesi veya el
değiştirme Madde 42-— Bir
işletmenin faaliyetinin sona ermesi halinde, işletmeci tarafından otuz gün
içerisinde yetkili makama bilgi verilir. Bir tesisin kira veya satış ve
benzeri yolla el değiştirmesi durumunda 10 uncu maddede belirtilen
yükümlülüklere uyulmalıdır. Yenileme zorunluluğu Madde 43 — Bu Yönetmeliğin Ek-VII Liste A sında yer alan
işletmelerin üçer yıllık, Liste B sinde yer alan işletmelerin ise beşer
yıllık periyotlarla Gürültü
Kontrol İzin Belgelerinin
yenilenmesi
gerekir. İzin alınması zorunlu olmayan gürültü kaynaklarını işletenlerin yükümlülükleri Madde 44 — Gürültü Kontrol İzin Belgesine tabi olmayan
işletmelerce; işletme sırasında ortaya çıkan çevresel gürültü, mevcut arka
plan gürültüsünü 5 dBA’dan fazla aşmayacak ve 28 inci maddeye ekli Tablo-8
deki değerleri sağlayacak şekilde gürültü kontrol ve önleme tedbirlerinin
alınması zorunludur. Tedbirlerin alınabilmesi için, alınacak tedbirin
özelliğine bağlı olarak en az bir ay süre verilir. ONİKİNCİ BÖLÜM Ölçüm, Haritalama ve
Değerlendirme Çevresel gürültü
değerlendirme esasları Madde 45 — Çevresel
gürültü ölçümleri; bir çevrede gürültü sorunu boyutunun ve etki alanının
tespiti, gürültü kontrolü için alınacak önlemlerin saptanması veya etkilenme
analizleri için yapılır. Kaynak bazına bağlı olarak bu Yönetmelikte verilen
çevresel gürültü düzeyinin tespitinde Ek-II de detayları verilen ölçüm ve
hesaplanma yöntemleri kullanılır. Çevresel titreşim
değerlendirme esasları Madde 46 — Çevresel titreşim
ölçümleri; faaliyete bağlı olarak titreşim hızının, ya
tepe değer ya da rms
değeri cinsinden 1-100 Hz arasında 1/3 oktav bantlarda üç yönde yapılır ve bunlardan en
yüksek olanı alınır. Grafikler logaritmik
eksenlerde çizilir. Akustik yalıtım değerlendirme esasları Madde 47 — Yapı elemanlarından sesin iletimi ve yayılması; havada
oluşan sesin bir mekandan diğerine iletilmesi ve darbe (strüktür doğuşlu ses)
sesinin alıcı mekandan hava doğuşumlu ses olarak
yayılması ve yapı yoluyla daha uzak
mekanlara taşınıp hava doğuşumlu ses olarak
yayılması şeklinde olduğundan, akustik yalıtımın hesap yoluyla tespitinde ISO 12354-1, ISO 12354-2, ISO 12354-3
ve ISO 12354-4 standartları, ölçüm yoluyla tespitinde ise TSEN ISO 140-1, TSEN ISO
140-2, TSEN ISO 140-6, TSEN ISO 140-9, TSEN ISO 140-10 ve TS ISO 140-3,
TS ISO 140-4, TS ISO 140-5, TS ISO 140-7, TS ISO 140-8
standardındaki esaslara uyulur. Çok katlı yapı elemanlarının
kullanılması halinde çok
katlı yapı elemanlarının ses geçiş kaybı
hesaplamasında,
geçerliliği bilimsel olarak kanıtlanmış bir yöntem seçilebilir ya da
ulusal veya uluslar arası akreditasyon belgesine
sahip laboratuvarlarca yapılmış test sonuçları
kullanılabilir. Yalıtım değerlendirmelerinde ISO 717’ ye göre de Rw değeri kullanılır. Darbe gürültüsü ölçüm esasları Madde 48 — Döşemelerin darbe gürültüsü ses
geçirmezliğinin belirlenmesinde, TS ISO 140-8 standardı esas alınarak
ölçümler yapılacak ve yapılan ölçümlerde ISO 717’ye göre de Rw değeri kullanılır. Ölçümler için yapılacak
harcamalar Madde 49 — Bu
Yönetmelik çerçevesinde yapılacak gürültü ve titreşim ölçümleri (raporlama,
haritalama, denetim ve şikayetlerin değerlendirilmesi ve benzeri.) için
gerekli harcamalar işletmeci tarafından karşılanır. ONÜÇÜNCÜ BÖLÜM Yeterlik
Belgesi Değerlendirme Kriterleri Yeterlik
belgesi talebinde aranan kriterler Madde 50 — Yeterlik belgesi talebinde
aranacak özellikler aşağıda belirtilmiştir: a) Gürültü, titreşim ve yalıtım
ölçümü ve hesaplamaları ile kontrol tedbirlerine ilişkin Performans/Akustik
Rapor hazırlama ve benzeri için; üniversitelerin mühendislik, mimarlık fakültelerinin birinden mezun personel ve bu personelin
denetiminde meslek liselerinin elektrik, elektronik, makine ve benzeri
teknik bölümlerinden mezun olmuş ve Bakanlıkça detayları belirlenen eğitim programını
tamamlayarak sertifika almış veya akustik konusunda akademik
çalışmaları bulunan kişiler tarafından yapılır. b) Gürültü haritalarının
hazırlaması ve Doz - Etki Analizlerinin yapılması işi; üniversitelerin mühendislik, mimarlık fakültelerinin birinden mezun olmuş, Bakanlıkça detayları
belirlenen eğitim
programını tamamlayarak sertifika almış veya
akustik konusunda akademik çalışmaları bulunan kişiler tarafından yapılır. c)
Gürültü haritaları esas alınarak zararlı etkilere yol açmanın mümkün olduğu
ve çevresel gürültü kalitesinin korunmasının gerekli olduğu yerlerde gürültü
önleme ve azaltmaya yönelik hazırlanacak eylem planları; üniversitelerin mühendislik, mimarlık fakültelerinin birinden mezun olmuş, Bakanlıkça
detayları belirlenen eğitim
programını tamamlayarak sertifika almış kişiler ile gürültü/titreşimin kontrolüne yönelik uygulamalar veya ulusal/uluslararası akustik
projelerin hazırlanması ve uygulanmasında çalışmış, kamu veya özel sektörde teknik ve hukuki sorumluluğu
olan, mesleğinde en az üç yıllık deneyimi olan veya
akustik konusunda akademik çalışmaları bulunan kişiler tarafından
hazırlanır. d) Bu Yönetmelik kapsamında gerçekleştirilecek gürültü ve titreşim
ölçümlerinin geçerliliği
ve sonuçların güvenilirliğinin sağlanması için ölçümlerin izlenebilirliğinde 25/11/2001
tarihli ve 24594 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmış TÜRKAK Ölçümlerin
İzlenebilirliği
Hakkında Tebliğ (Akreditasyon: 2001/6)‘e uyulur. e) Bu maddenin (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilen eğitim programlarına
yönelik esaslar Bakanlıkça belirlenip yayımlanır. Yeterlik belge talebinin değerlendirilmesi esasları Madde 51 — Bu
Yönetmelikte belirtilen esaslar çerçevesinde hazırlanması zorunlu olan
Performans/Akustik Rapor, gürültü haritaları ve eylem planlarını hazırlayacak
kurum ve kuruluşlar; a) Bu Yönetmelikte belirtilen
ölçümler için ulusal veya uluslararası kurum ve kuruluşlardan alınan Akreditasyon
Belgesi, b)Yapmak istedikleri çalışmalara istinaden bu Yönetmeliğin 50 nci
maddesinde belirtilen sertifikaları veya akustik konusunda
akademik çalışmaları bulunan kişilerin çalışmalarını da içeren
özgeçmişlerini, c)
Performans/Akustik Rapor ve gürültü haritası hazırlamada izlenecek metot, ölçüm
yöntemleri, hesaplama metotları ve kullanılacak yazılım programı (lisanslı
olup olmadığı ve benzeri) ile, alan çalışması dışında yapılacak laboratuvar çalışmalarının niteliği ve ekipmanların
özelliklerine ilişkin bilgileri, içeren
dokümanlarla birlikte bir dilekçe
ekinde Bakanlığa müracaat etmesi halinde, söz konusu talep bu Yönetmeğin 52 nci maddesinde belirtilen komisyon tarafından otuz gün
içerisinde incelenerek, uygun bulunulanlara Yeterlilik Belgesi verilir. d)Yeterlilik Belgesi bulunmayan kurum/ kuruluş/kişilerin yaptığı
ölçümler Bakanlıkça kabul edilmeyecektir. e) Bakanlık Yeterlik Belgesi verdiği
kurum/kuruluşların listesini ve listedeki iptal ve değişiklik bilgilerini
kendi internet sitesinde yayınlar. Yeterlik belgesi inceleme ve denetleme komisyonu Madde 52 — Yeterlik belgesi talepleri; Bakanlığın Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü Ölçüm ve İzleme Dairesi Başkanlığı
koordinasyonunda
Hava Yönetimi Dairesi Başkanlığının
da katılımı sağlanarak değerlendirilir. Gerek görüldüğü hallerde diğer kurum/kuruluşların
görüşü alınır veya temsilcileri çağrılabilir. Bakanlık, Yeterlik Belgesinin
verilmesini müteakip, hazırlayacağı denetleme planı çerçevesinde yetki
verilen kurum/kuruluşların gözetimi ve denetimini yapar. Yeterlilik Belgesi
alan kuruluşların denetim sonuçlarında yeterliliğe aykırı bir durumun tespit
edilmesi halinde kuruluş önce uyarılır, tekrarı halinde ise Yeterlik Belgesi
iki yıl süre ile iptal edilir ve Bakanlığın internet
sitesinde yayınlanır. ONDÖRDÜNCÜ BÖLÜM Şikayetlerin Değerlendirilmesi,
Denetim, Teşvik ve İdari Yaptırımlar Şikayetlerin değerlendirilmesi Madde 53 — Bu
Yönetmeliğin yetki alanı içersinde yer alan gürültü kaynakları bazında
yaşanan sorunlar nedeniyle oluşan şikayetlerin değerlendirilmesinde aşağıdaki
esaslara uyulur: a)
Gürültü/titreşim konulu şikayet, belediye
sınırları içerisinde belediyeye, belediye sınırları dışında ilin en büyük
mülki amirine intikal ettirilir. b)
Şikayetin mahallinde incelenmesi ve değerlendirilmesinde; 2559 sayılı Polis Vazife ve
Salahiyet Kanunu kapsamındaki yerler için genel kolluğun, 2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu hükümleri uyarınca çıkarılan Jandarma Teşkilatı Görev ve Yetkileri
Yönetmeliği’nin 62 nci maddesi kapsamındaki konular içinde
jandarmanın desteği sağlanır. c)
Şikayetlerin değerlendirilmesinde; bu Yönetmeliğin 50 nci
maddesi (a) bendinde belirtilen sertifikaya sahip en az iki teknik personel ve bu
Yönetmelik kapsamında getirilen esas ve standartlara uygun ölçüm ekipmanı
bulundurulur. d) Şikayet mahallinde aşağıdaki hususlar
çerçevesinde değerlendirme yapılır. 1) Şikayete
neden olan faaliyetin gürültü kaynaklarının varsa ses gücü düzeyleri, süre ve
sıklığı, gürültüden etkilenen kişi sayısı, kaynak çevresinde gürültüye
katkıda bulunan başka kaynakların olup olmadığı, gürültü sorunu oluşturan
ekipmanlar bazında gerekli bilgiler, ölçüm noktaları ve yerleri, ölçüm
yapılan ortamın akustik özellikleri (yansıtıcı yüzeylerin varlığı ve
konumları ve benzeri bilgiler ile yapının yalıtım özelliği ) belirlenir. 2) Tespit
edilen noktalarda bu Yönetmelikte belirtilen esaslar çerçevesinde ölçümler
gerçekleştirilir. 3) Çevresel
gürültü düzeyleri ve arka plan gürültü düzeyi belirlenir. 4) Tüm
konuları detay bir şekilde açıklayan durum tespit raporu hazırlanır. 5) Raporda
yapılan değerlendirmeler doğrultusunda bu Yönetmelikte verilen sınır değerlerin
aşılması halinde gerekli tedbirlerin alınması istenir. Alınacak tedbirin
özelliğine bağlı olarak en az bir ay süre verilir. e) Bu maddenin (a) bendinde
belirtilen yetkililere, gerekli tedbirlerin alındığının bildirilmesinden
sonra mahallinde tekrar bir değerlendirme yapılarak şikayet sonuçlandırılır. Denetim Madde 54 — Bu Yönetmelikle getirilen
esaslar, sınırlamalar ve yasaklamalara uyulup uyulmadığının denetimi, gerekli
izinlerin verilmesi 2872 sayılı Çevre Kanunu ve bu kanun kapsamında çıkarılan
ilgili yönetmelikler ile 10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediye
Kanunu ve 7/12/2004 tarihli ve 5272 sayılı Belediye Kanunu hükümlerine göre belediye sınırları içerisinde belediyeler,
belediye sınırları dışında ilin en büyük mülki amirince yapılır. Teşvik Madde 55 — Gürültünün önlenmesine ve
giderilmesine yönelik faaliyetler Hazine Müsteşarlığı tarafından hazırlanan
mevzuat kapsamında teşvik tedbirlerinden yararlandırılır. İdari Yaptırımlar Madde 56 — Bu Yönetmelik hükümlerine
aykırı davrananlar hakkında; 2872 sayılı Çevre Kanunu’nda öngörülen cezai
hükümler ile idari yaptırımlar uygulanır. ONBEŞİNCİ BÖLÜM Çeşitli ve Son Hükümler Yürürlükten kaldırılan yönetmelik Madde 57 —
11/12/1986 tarihli ve 19308 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gürültü Kontrol
Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır. Geçici Madde 1 — Bu
Yönetmeliğin yayımından önce kurulmuş veya kurulma aşamasındaki Gürültü
Kontrol İzin Belgesine tabi işletmeci kuruluşlar bu Yönetmeliğin yayımı
tarihinden itibaren üç yıl içinde Gürültü Kontrol İzin Belgesini alır. Bu
süre içerisinde çevrede gürültü rahatsızlığı oluşturulmaması için geçici
tedbirler alınarak Bu Yönetmelikteki sınır değerler sağlanır. Geçici Madde 2 — İşletmeci kuruluşlar bu Yönetmeliğin 23 üncü maddesinin
(c) bendinde belirtilen gürültü ölçüm/kontrol/izleme sistemini bu
Yönetmeliğin yürürlüğe giriş tarihinden itibaren iki yıl içerisinde kurar. Geçici Madde 3 — Bu Yönetmeliğin 50 nci maddesinin; (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilen
sertifikalar, bu Yönetmeliğin yürürlüğe giriş tarihinden itibaren altı ay
sonra istenir. Geçici Madde 4 — Bu Yönetmeliğin; 53 üncü maddesinin (c) bendinde belirtilen şikayetlerin
değerlendirilmesinde, teknik personel için gerekli olan sertifika, bu
Yönetmeliğin yürürlüğe giriş tarihinden itibaren altı ay sonra aranır. Geçici Madde 5 — Bu Yönetmeliğin 21 inci maddesinin (b) bendinde belirtilen kara yolları,
22 nci maddesinin (c) bendinde belirtilen demir
yolları ve 23 üncü maddesinin (d) bendinde belirtilen hava alanları için;
2022 tarihine kadar gürültü haritaları hazırlanır ve sınır değerlerin
aşıldığı yerler için gerekli tedbirlerin alınmasına yönelik eylem planları
yapılarak uygulamaya konulur. Yürürlük Madde 58 — Bu Yönetmelik yayımı tarihinde
yürürlüğe girer. Yürütme Madde 59 — Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre
ve Orman Bakanı yürütür. EK-I GÜRÜLTÜ
GÖSTERGELERİ 1) Gündüz-Akşam-Gece Düzeyi Lgag: Desibel
A (dBA) olarak gündüz-akşam-gece düzeylerinin
aşağıda verilen formülle ifade edilmesidir.
Formülde Lgündüz:TS
9798 (ISO 1996-2 ) de tanımlandığı gibi A ağırlıklı uzun dönem ses
düzeyi ortalaması olup, yılın gündüz sürelerinin tamamına göre
belirlenmiştir. Lakşam:TS
9798 (ISO 1996-2) de tanımlandığı gibi A ağırlıklı uzun dönem ses
düzeyi ortalaması olup, yılın akşam sürelerinin tamamına göre belirlenmiştir. Lgece:TS
9798 (ISO 1996-2) de tanımlandığı gibi A ağırlıklı uzun dönem ses
düzeyi ortalaması olup, yılın gece sürelerinin tamamına göre belirlenmiştir. Formülde: Gündüz: 07.00’den 19.00’a kadar
olmak üzere 12 saat, Akşam: 19.00’dan 23.00 ‘e kadar
olmak üzere 4 saat, Gece:
23.00’den 07.00’ye kadar olmak üzere 8 saattir. Yıl: Ses yayma ve meteorolojik durumlar açısından
ortalama bir yıl olan ilgili yıldır. Formülde:
a) Değerlendirilmekte olan konutun cephesinden
yansıyan sesin hesaba katılmadığı sesler (bu genel bir kural olarak bir ölçüm
halinde 3dB ‘lik bir düzeltme yapılmasını gerektirir.)
tesadüfi ses olarak tanımlanır. b) Lgag
tayin noktasının yüksekliği uygulamaya göre değişir. 1) Bir bina içinde veya civarında gürültüye
maruz kalma ile ilgili olarak stratejik gürültü haritası yapmak amacıyla
hesaplamalar yapılması durumunda, gürültüye en fazla maruz kalan cephedeki
tayin noktasının zeminden 4.0 ± 0,2 m (3.8 m ile 4.2 m arası) yukarıda olması
zorunludur. Bu amaca yönelik olarak gürültü yayan kaynağa dönük ve en yakın
olan dış duvarın gürültüye en fazla maruz kalan cephe olarak kabul edilmesi
gereklidir. Başka amaçlar için başka tercihler yapılması mümkündür. 2) Bir bina içinde veya civarında gürültüye
maruz kalma ile ilgili olarak stratejik gürültü ölçümleri uygulamak için
yapılacak ölçümlerde daha farklı yüksekliklerin de seçilmesi mümkündür. Ancak
seçilecek değerlendirme noktasının yüksekliği hiçbir zaman zemine 1.5 m
mesafenin altında olmamalı ve ölçüm sonuçları üzerinde 4.0 m.lik eşdeğer
yüksekliğe göre düzeltme yapılmalıdır. 3)Akustik planlama ve gürültü bölgeleme gibi
başka amaçlar için başka yüksekliklerin seçilmesi mümkündür. Ancak bu
yükseklikler hiçbir zaman zeminden 1.5 m yükseklik düzeyinden düşük
olmamalıdır. Örneğin: - Tek katlı evlerin bulunduğu kırsal alanlar, - Belirli konut alanları üzerindeki gürültü
etkisini indirmeye yönelik yerel tedbirleri tasarlamak, - Sınırlı bir alandaki her bir konutun maruz
kaldığı gürültü düzeyini gösteren ayrıntılı bir gürültü haritası hazırlamak. 2) Gece Süresi Gürültü
Göstergesinin Tanımı: Gece süresi gürültü göstergesi olan Lgece TS 9798 (ISO 1996-2) de
tanımlandığı gibi bir A ağırlıklı uzun dönem ses düzeyi ortalaması olup,
yılın gece sürelerinin tamamına göre belirlenmiştir. Bu tanım kapsamında: Gece süresi I-1 de tanımlandığı gibi sekiz saattir. Yıl ise I-1 de tanımlandığı gibi, ses yayma ve
meteorolojik durumlar açısından ortalama bir yıl olan ilgili yıldır. Tesadüfi ses I-1-a da tanımlandığı gibi işleme
alınmalıdır. Tayin noktası Lgag
tanımında verildiği gibidir. 3) İlave Gürültü Göstergeleri a) Bazı hallerde Lgag
ve Lgece ve uygun bulunulan hallerde Lgündüz, Lakşam ve Leq’e ilave olarak özel
gürültü göstergeleri ile bunlarla ilgili dördüncü bölümde yer alan sınır
değerlerinin kullanılması yararlı olabilir. İlave gürültü göstergelerine bazı
örnekler aşağıda verilmiştir, b) İncelenmekte olan gürültü kaynağı ilgili
zaman süresinin sadece çok kısa bir bölümünde faaliyet gösterir, (Örneğin, bir yılın gündüz süreleri toplamının
veya bir yılın akşam süreleri toplamının veya bir yılın gece süreleri
toplamının % 20’sinden daha az) c) Bir veya daha fazla süre içindeki gürültü
yaratan olay sayısı ortalaması çok düşüktür, (Örneğin, gürültü yaratan olay
sayısının saatte birden daha az olması; gürültü yaratan bir olayın beş
dakikadan daha kısa bir süre içinde sona eren gürültü olarak tanımlanması mümkündür.
Buna örnek olarak geçen bir uçak veya trenin çıkardığı gürültü sayılabilir.) d) Gürültünün düşük frekanslı içeriğinin güçlü
olması, e) Gürültünün zirveye çıkması durumunda gece
süresi boyunca koruma için, LAmax veya SEL, (sese maruz kalma
düzeyi) f) Yılın belirli bir bölümünde veya hafta
sonunda ek koruma, g) Gündüz süresi boyunca ek koruma, h) Akşam süresi boyunca ek koruma, ı) Farklı kaynaklardan yayılan gürültülerin
kombinasyonu, j) Açık arazide sakin alanlar, k) Bir gürültünün güçlü tonsal komponentler içermesi, l) Çok kısa sürede etki yapma özelliği olan
gürültü. EK-II GÜRÜLTÜ GÖSTERGELERİ DEĞERLENDİRME YÖNTEMLERİ Stratejik gürültü haritaları hazırlama ve diğer kaynaklar için gürültü
değerlendirmesinde kullanılan gürültü göstergelerini, aşağıda verilen gerek
hesaplama, gerekse ölçüm yolları ile belirlemek mümkündür. Tahminler için
sadece hesaplama yöntemi kullanılır. 1) HESAPLAMA
YÖNTEMLERİ Ulaşım ve endüstri kaynaklı çevresel gürültü düzeyinin tayin edilmesinde
aşağıdaki hesaplama yöntemleri kullanılacaktır. a) Endüstriyel Gürültü İçin: TS
ISO 9613 – 2: Akustik - Açık
Havada Ses Yayılışının Zayıflatılması, Kısım 2: Genel Hesaplama Yöntemleri, Bu yöntem için uygun gürültü yayma verileri (girdi verisi), aşağıdaki
yöntemlerden birine göre yapılacak ölçümler ile elde edilir: ISO 8297 :Akustik – Çevredeki Ses
Basınç Düzeylerinin Değerlendirilmesi İçin Çok Kaynaklı Endüstriyel
Tesislerde Ses Güçü Düzeylerinin Belirlenmesi – “Mühendislik Yöntemi”. TS EN ISO 3744: Akustik -Ses Basıncı
Mühendislik Yöntemi Kullanarak Yansıtıcı Bir Düzlem Üzerindeki Tamamen Açık
Bir Alanda Ses Güçü Düzeylerinin Belirlenmesi. TS EN ISO 3746:1995 Akustik –Yansıtıcı Bir
Düzlem Üzerindeki Gürültü Kaynaklarının Ses Gücü Düzeylerinin Örtüşen Ölçüm
Yüzeyi Kullanarak Belirlenmesi. b) Hava Aracı Gürültüsü İçin : 1997
tarihli ECAC. CEAC Doc 29 Sivil Hava Limanları
Etrafındaki Gürültü Konturlarını Hesaplamak İçin Standart Yöntem Hakkındaki
Rapor. (farklı uçuş yolu modelleme yöntemleri arasından ECAC.CEAC Doc 29 belgesinin 7.5 inci bölümünde değinilen segmentasyon tekniği kullanılacaktır) c) Karayolu Trafiği Gürültüsü İçin :
Fransız ulusal hesaplama yöntemi olan “NMPB – Routes
– 96 (SETRA – CERTU – LCPC –CSTB)” ve Fransız standardı olan “XPS 31- 133”.
Emisyonlarla ilgili veri girdileri için bu belgelerde “Guide
du bruit des transports terrestres, fasciculeprevision des niveaux sonores
CETUR 1980 kılavuzu. d) Demiryolu Gürültüsü İçin :
Hollanda ulusal hesaplama yöntemi “Reken – Meervoorscrift Railverkeer slawaai” 96 kullanılacaktır. Bu yöntemlerin Lgag ve Lgece tanımlarına adapte edilmesi
zorunludur. 2) ÖLÇÜM YÖNTEMLERİ a) EK I de açıklanan gösterge tanımlarına uygun olarak ve TS 9798 (ISO
1996 – 2) ve TS 9315 (ISO 1996 – 1 ) standartlarında belirtilen
prensiplere uygun şekilde ölçümler yapılacaktır. b) Bir yapı cephesi veya bir başka yansıtıcı eleman önünde yapılan ölçüm
verileri, bu cephe veya elemandan yansımaların yol açtığı artıştan arındırmak
amacıyla düzeltilmesi zorunludur. (Bu işlem genel bir kural olarak, ölçülen
değerde 3 dB düzeltme yapılmasını gerektirir) EK-III ZARARLI ETKİLERİ TAYİN YÖNTEMLERİ 1) Doz-Etki İlişkisi: Gürültünün topluluklar
üzerindeki etkilerini tayin etmek için doz-etki ilişkileri kullanılmalıdır.
doz–etki ilişkileri özellikle aşağıda belirtilen öğeleri içerecektir: a) Rahatsızlık ile kara yolu, demir
yolu, hava yolu trafik gürültüleri ve endüstriyel gürültü için Lgag değeri arasındaki ilişki, b) Uyku bozulması ile kara yolu, demir
yolu, hava yolu trafik gürültüleri ve endüstriyel gürültü için Lgece değeri arasındaki ilişki. Gerekli olması halinde: 1) Ek IV ün tanımladığı gibi gürültüye
karşı özel izolasyonlu konutlar, 2) Ek IV ün tanımladığı gibi sakin bir
cephesi olan konutlar, 3) Farklı iklimler / farklı kültürler, 4) Topluluk içindeki incinebilir
gruplar, 5) Ses tonu yüksek endüstriyel
gürültü, 6) Ani etki yapan endüstriyel gürültü
ve diğer özel durumlar için özel doz–etki ilişkileri kurulması mümkündür. EK-IV STRATEJİK GÜRÜLTÜ HARİTALAMA İÇİN ASGARİ
GEREKSİNİMLER 1)
Stratejik gürültü haritası aşağıda belirtilen hususlardan herhangi birine
yönelik verilerin sunuşunu içerecektir: a) Bir gürültü göstergesi cinsinden mevcut,
önceki veya öngörülen bir gürültü durumu, b) Bir sınır değerinin aşılması, c) Bir gürültü göstergesinin özel değerlerine
maruz kalan belirli bir alandaki konut, okul ve hastanelerin tahmini sayısı, d) Gürültüye maruz kalan bir alandaki tahmini
insan sayısı. 2) Stratejik gürültü haritaları kamuoyuna; a)
Coğrafi paftalar, b)
Çizelgeler halindeki rakamsal veriler, c)
Elektronik form halindeki rakamsal veriler şeklinde
sunulabilir. 3)
Yerleşim alanlarının stratejik gürültü haritalarında; a) Kara yolu trafiği, b) Demir yolu trafiği, c) Hava alanları, d) Limanlar dahil, endüstriyel faaliyetlerin
yapıldığı yerlerden yayılan gürültüler özel bir önemle vurgulanacaktır. 4)
Stratejik gürültü haritaları aşağıda belirtilen amaçlar için kullanılacaktır: a)
35 inci maddenin (b) bendi ve Ek-VI ya uygun olarak
Bakanlığa gönderilmesi gereken verilerin tedarik edilmesi, b)
34 üncü maddeye uygun olarak kamuoyu için bir bilgi kaynağı, c)
33 üncü maddeye uygun olarak eylem planlarına esas teşkil etmesi. Stratejik gürültü haritalarının yukarıda sıralanan her bir amaca uygun
olarak hazırlanması gerekmektedir. 5)
Stratejik gürültü haritalarının Bakanlığa gönderilmesi gereken veriler ile
ilgili olarak asgari gereksinimler Ek VI nın 1.5,
1.6, 2.5, 2.6 ve 2.7 sinde tanımlanmıştır. 6) 34 üncü maddeye uygun olarak kamuoyuna
bilgi vermek ve 33 üncü maddeye uygun olarak eylem planları geliştirmek için
ilave ve daha ayrıntılı bilgilerin verilmesi gereklidir. Örneğin; a)
Her türlü grafiksel sunumlar, b)
Her türlü sınır değerinin aşılmasını gösteren haritalar, c)
Gelecekte olası çeşitli durumlar ile mevcut durum karşılaştırmaları içeren
fark haritaları, d)
Uygun hallerde 4 m’den daha fazla bir yükseklikte
ölçülmüş olan bir gürültü gösterge değerini gösteren haritalar. 7) Yerel veya ulusal uygulamalara yönelik stratejik
gürültü haritalarının 4 m. lik bir değer tayin
yüksekliği ve EK-VI da tanımlanan usule uygun olarak 5 dB’
lik Lgag ve Lgece aralıkları
ile yapılması zorunludur. 8) Yerleşim alanları için kara yolu trafik gürültüsü,
demir yolu trafik gürültüsü ve hava aracı gürültüsü ile endüstriyel
gürültüler için ayrı stratejik gürültü haritaları yapılmalıdır. EK-V EYLEM PLANLARI İÇİN ASGARİ GEREKSİNİMLER 1) Bir eylem planı asgari aşağıdaki unsurları içermesi
zorunludur; a)Yerleşim alanları, ana kara yolları, ana demir yolları ve ana hava
limanları ile hesaba katılan diğer gürültü kaynaklarının tanımları, b)Sorumlu yetkili, c) Yasal öğeler, d) Dördüncü Bölümde yer alan her türlü sınır değer, e) Gürültü haritalama sonuçlarını gösteren bir özet, f) Gürültüye maruz kalan tahmini insan sayısının ve sorunların tanımı ile
iyileştirilmesi gereken durumları içeren bir değerlendirme, g) Kamuoyuna danışma uygulamalarıyla ilgili olarak bu Yönetmeliğin 33
üncü maddesinin (g) bendine uygun şekilde düzenlenmiş bir kayıt, h) Halen yürürlükte olan gürültü azaltım
önlemleri ve hazırlık aşamasındaki her türlü projeler hakkında bilgiler, ı) Sakin alanların korunmasına yönelik her türlü önlem de dahil olmak
üzere, yetkili otoritelerin gelecek beş yıllık süre içinde uygulamayı
planladığı faaliyetler, i) Uzun vadeli stratejiler, j) Mali bilgiler (eğer varsa): Bütçeler, maliyet etkinlik
değerlendirmeleri, maliyet–fayda değerlendirmeleri, k) Uygulamaları ve eylem planının sonuçlarını değerlendirmek için
öngörülen hazırlık ve tedbirler. 2) Yetkili otoriteler tarafından kendi yetki alanları
kapsamında alınabilecek önlemler arasında; a) Trafik planlaması, b) Arazi kullanım planlaması, c) Gürültü kaynaklarında teknik önlemler, d) Daha az gürültü üreten kaynakların seçilmesi, e) Ses yayımının azaltımı, f) Düzenleyici veya ekonomik nitelikli önlem ve teşvikleri saymak mümkündür. 3) Her eylem planının etkilenen (rahatsız edilen,
uykusu bozulan veya başka türlü) insan sayısındaki azalma cinsinden ifade
edilen tahminleri içermesi gereklidir. EK-VI BAKANLIĞA GÖNDERİLMESİ GEREKEN VERİLER Aşağıda belirtilen verilerin Bakanlığa gönderilmesi gereklidir. 1) Yerleşim alanları için; 1) Yer, boyut ve sakin sayısı olarak toplu yerleşim yerinin kısa ve öz
bir tanımı. 2) Yetkili otorite. 3) Geçmişte uygulanmış olan gürültü denetim programları ile uygun gürültü
önlemleri. 4) Kullanılmış olan hesaplama ve ölçüm yöntemleri. 5) Konut ve meskenlerin en fazla gürültüye maruz kalan cephelerinde
yaşayan ve her biri için ayrı ayrı olmak üzere
maruz kaldığı kara yolu, demir yolu ve hava trafiği ile endüstriyel
kaynaklardan yayılan gürültü düzeyi aşağıda verilen ve zeminden 4 m yükseklikte
dB olarak ölçülmüş Lgag
değer aralıklarının her birine uyan tahmini sakin sayıları (yüz sakin
olarak): 55- 59, 60 – 64, 65 – 69, 70 – 74, > 75. Bu sayıların en yakın
yüz rakamına yuvarlanmış olması zorunludur. (örneğin : 5200 = 5150 ile 5249
arası; 100 = 50 ile 149 arası; 0 = 50 den daha az) Bunun dışında uygun bulunması ve mümkün olması durumunda, yukarıda
belirtilen kategoriler kapsamındaki sakinlerin yaşamakta olduğu konut ve
meskenlerin ne kadarında: a) Önlenmeye çalışılan gürültüye karşı izolasyon bulunduğu, izolasyon ile
kastedilen bir binada çevresel gürültüye karşı çok daha yüksek izolasyon
değerlerinin korunması olanağı veren havalandırma veya iklim koşullandırma
gibi tesisler ile beraber, bir veya daha fazla çevresel gürültü çeşidine
karşı özel izolasyon bulunmasıdır. b) Sakin cephe bulunduğunun da belirtilmesi gereklidir. Bir konutun maruz
kaldığı ve belirli bir kaynaktan yayılan gürültü için yerden 4 m. yükseklikte
ve ölçüm yapılan cephenin 2 m. önünde ölçülen Lgag
değerinin, en yüksek Lgag değeri olan
cephenin değerinden en az 20 dB az olduğu cephe
sakin cephe olarak tanımlanmaktadır. Yukarıda belirtilen değerlere 5 inci maddede belirtilen ana kara yolları,
ana demir yolları ve ana hava limanlarının ne ölçüde ve nasıl katkıda
bulunduklarının da belirtilmiş olması zorunludur. 6) Gürültüye maruz kalan konutlarda yaşayan ve her biri için ayrı olmak
üzere, maruz kaldığı kara yolu, demir yolu ve hava trafiği ile endüstriyel
kaynaklardan yayılan gürültü düzeyi aşağıda verilen ve en fazla gürültüye
maruz cephede zeminden 4 m yükseklikte dB olarak
ölçülmüş Lgece değer aralıklarının her
birine uyan tahmini sakin sayıları (yüz sakin olarak): 50 - 54, 55- 59, 60 –
64, 65 – 69, > 70. Bunun yanında, uygun bulunması ve mümkün olması
durumunda, yukarıda belirtilen kategoriler kapsamındaki sakinlerin yaşamakta
olduğu konut ve meskenlerin ne kadarında: a) Önlenmeye çalışılan gürültüye karşı paragraf Ek-VI-1.5 de belirtilen
özel izolasyon bulunduğu, b) Ek -VI-1.5 de belirtilen sakin cephe bulunduğunun da belirtilmesi
gereklidir. Yukarıda belirtilen değerlere 5 inci maddede belirtilen ana kara yolları,
ana demir yolları ve ana hava limanlarının ne ölçüde ve nasıl katkıda
bulunduklarının da belirtilmiş olması zorunludur. 7) Grafiksel sunumların yapılması durumunda stratejik haritalarda en az
60, 65, 70 ve 75 dB eş tesviye konturlarının
gösterilmesi zorunludur. 8) Ek V de belirtilen bütün önemli öğeleri kapsayan ve on sayfadan daha
az uzunlukta bir eylem planı özeti. 2) Ana kara yolları, ana demir yolları ve ana
hava limanları hakkında; 1)
Yer, boyut ve üzerinde gerçekleşen trafik verileri olarak kara yolu, demir
yolu veya hava limanlarının genel bir tanımı. 2)
Çevrelerinin özelliklerinin tanımlanması : yerleşim alanları, köyler, kırsal
alanlar olup olmadıkları, arazinin kullanım şekli hakkında bilgiler veya ana
gürültü kaynakları. 3) Geçmişte uygulanmış olan gürültü denetim programları ile uygun gürültü
önlemleri. 4) Kullanılan hesaplama veya ölçüm yöntemleri. 5) Yerleşim alanları dışında gürültüye maruz kalan konutlarda yaşayan ve
maruz kaldığı gürültü düzeyi aşağıda verilen ve en fazla gürültüye maruz
cephede zeminden 4 m yükseklikte dB olarak ölçülmüş
Lgag değer aralıklarının her birine uyan
tahmini sakin sayıları (yüz sakin olarak) 55- 59, 60 – 64, 65 – 69, 70 – 74,
> 75. Bunun yanında, uygun bulunması ve mümkün olması
durumunda, yukarıda belirtilen kategoriler kapsamındaki sakinlerin yaşamakta
olduğu konut ve meskenlerin ne kadarında: a)
Önlenmeye çalışılan gürültüye karşı Ek- VI- 1.5 de belirtilen özel izolasyon
mevcut olduğu, ve b) Ek
-VI-1.5 de belirtilen nitelikte bir sakin cephenin bulunduğunun da
belirtilmesi gereklidir. 6) Yerleşim alanları dışında ve maruz kaldığı gürültü düzeyi aşağıda
verilen ve en fazla gürültüye maruz cephede dB
olarak ölçülmüş Lgece değer
aralıklarının her birine uyan konutlarda yaşayan tahmini sakin sayıları (yüz
sakin olarak) 50 – 54, 55- 59, 60 – 64, 65 – 69, > 70. Bunun yanında, uygun bulunması ve mümkün olması
durumunda, yukarıda belirtilen kategoriler kapsamındaki sakinlerin yaşamakta
olduğu konut ve meskenlerin ne kadarında: a) Önlenmeye çalışılan gürültüye karşı Ek -VI-1.5 de belirtilen özel
izolasyon bulunduğu, b) Ek -VI-1.5’de belirtilen bir sakin cephe bulunduğunun da belirtilmesi
gereklidir. 7) Sırasıyla 60, 65 ve 75 dB’ den daha yüksek Lgag değerlerine maruz kalan toplam
alan (km2 olarak) tahmini toplam konut – mesken sayısı (yüzün
katları olarak) ve bu alanlardan her birinde yaşayan tahmini toplam sakin
sayısı (yüzün katları olarak) da mutlaka belirtilmelidir. Verilen rakamların
yerleşim alanlarını da içermesi zorunludur. Köyler, kasabalar ve yerleşim alanlarının bu tesviye konturları içinde
nerede bulundukları hakkında bilgi vermek amacıyla en az bir veya daha fazla
haritada 60, 65 ve 75 dB’ lik
tesviye konturlarının gösterilmesi zorunludur. 8) Ek- V de belirtilen bütün önemli öğeleri kapsayan ve on sayfayı
aşmayan uzunlukta bir eylem planı özeti. EK-VII GÜRÜLTÜ KONTROL İZİN BELGESİNE TABİ İŞLETMELERİN
LİSTESİ LİSTE A
1. Enerji sanayii 1.1.Öngörülen ısıl girdisi 50 MW’ı geçen yakma
tesisleri 1.2.Petrol ve gaz rafinerileri 1.3.Kok fırınları 1.4.Kömür gazlaştırma ve sıvılaştırma tesisleri 1.5. Nükleer güç santralleri 2. Metal üretimi ve işlenmesi
2.1.Metal cevheri (sülfit cevheri dahil)
fırınlama ve kalıplama tesisleri 2.2.Sürekli döküm de dahil olmak üzere, saatlik kapasitesi 2.5 tonun
üzerindeki pik (ham) demir veya çelik üretim tesisleri (birincil veya ikincil
kaynak) 2.3. Demirli metalleri işleme tesisleri (a) Saatlik ham çelik kapasitesi 20 tonun üzerindeki
haddehaneler , (b) Her tokmağın 50 kilojulün üzerinde enerji
ile çalıştığı ve kullanılan kalorifik enerjinin 20 MW’tan fazla olduğu tokmaklı demirhaneler, (c) Saatlik ham çelik girdisinin 2 tonu geçtiği koruyucu metal kaynağı uygulama tesisleri. 2.4. Günlük üretim kapasitesi 20 tonun
üzerindeki demirli metal dökümhaneleri 2.5. Aşağıdaki üretimlerin yapıldığı tesisler (a) Metalürjik, kimyasal veya elektrolitik
prosesler (süreçler) ile maden cevheri, karışımı veya ikincil ham
maddelerden, demirli olmayan saf metallerin üretilmesi, (b) Alaşımlar da dahil olmak üzere, demirli
olmayan metallerin, geri kazanılmış ürünlerle birlikte (rafineri,
dökümhaneler, ve benzeri.) kurşun ve kadmiyum için günlük 4 tonu geçen veya
diğer tüm metaller için günlük 20 tonu geçen eritme kapasitesine sahip eritme
işlemi. 2.6.Elektrolitik veya kimyasal bir yöntemle, işlem haznesinin hacminin 30
m3 ‘ü geçtiği bir kapasitede, metallerin
veya plastik malzemelerin yüzeylerinin işlendiği tesisler 3. Maden sanayii 3.1. Döner fırınlarda , günlük kapasitesi 500 tonun üzerinde çimento klinkeri üretimi ve paketleme öğütme tesisleri veya
günlük 50 tonun üzerinde bir kapasiteyle döner fırınlarda kireç üretimi veya
günlük 50 tonun üzerinde bir kapasiteyle üretim yapan diğer fırınlar 3.2 Asbest üretimi veya asbest tabanlı ürünlerin imalatı için kullanılan
tesisler 3.3. 20 tonu geçen bir eritme kapasitesi ile, cam lifler de dahil olmak
üzere cam imalatı için kullanılan tesisler. 3.4. 20 tonun üzerinde bir eritme kapasitesiyle maden liflerinin üretimi
de dahil olmak üzere madenlerin eritilmesinde kullanılan tesisler 3.5.Günlük üretimi 75 tonun üzerinde bir kapasiteyle ve/veya fırın
kapasitesi 4m3’ün üzerinde ve her fırın için belirlenen yoğunluk
300 kg/m3’ün üzerinde olmak üzere pişirme (fırınlama) yoluyla,
özellikle çatı kiremitleri, tuğla, ateş tuğlası, yassı kiremit, toprak veya
porselen ürünlerin imalatının yapıldığı tesisler 4. Kimya sanayii
4.1. Aşağıdaki türde temel organik kimyasalların üretildiği kimya
tesisleri (a) Basit hidrokarbonlar, (doğrusal veya halkalı, doymuş veya doymamış,
alifatik veya aromatik) (b) Alkoller, aldehidler, ketonlar, karboksilik asitler, esterler, asetatlar, eterler,
peroksitler, yapay reçineler gibi oksijen içeren hidrokarbonlar, (c) Sülfürlü hidrokarbonlar , (d)Aminler, amitler, azotlu bileşikler veya nitratlı bileşikler, nitriller, siyanitler
(siyanür), iso-siyanitler
gibi nitrojenli hidrokarbonlar , (e) Fosforlu hidrokarbonlar, (f) Halojenik hidrokarbonlar, (g) Organometalik bileşikler, (h) Temel plastik maddeler (polimerler,
sentetik lifler ve selüloz tabanlı lifler), (i) Sentetik kauçuklar, (j) Boyalar ve pigmentler, (k) Yüzey koruyucuları ve kimyasalları. 4.2. Petrokimya Tesisleri 4.3. Aşağıdakiler gibi temel inorganik kimyasalların üretildiği kimya
tesisleri (a) Amonyak gibi gazlar, klorin veya hidrojen klorin, florin veya hidrojen florin,karbon oksitler,
sülfürlü bileşikler, nitrojen oksitler, hidrojen,sülfür dioksid,
karbonil klorid, (b) Kromik asit, hidroflorik
asit, fosforik asit, nitrik asit, hidroklorik asit, sülfürik asit, oleum, sülfürlü asitler, (c) Amonyum hidroksit, potasyum hidroksit, sodyum hidroksit gibi bazik
maddeler , (d) Amonyum klorid, potasyum klorat, potasyum karbonat, sodyum karbonat, perborat, gümüş nitrat gibi tuzlar, (e) Metal olmayan maddeler, metal oksitler veya kalsiyum karbid, silikon, silikon karbid
gibi diğer inorganik bileşikler. 4.4. Fosfor-, nitrojen- veya potasyum tabanlı gübrelerin (basit veya
bileşik haldeki gübreler) üretildiği kimya tesisleri 4.5. Temel bitkisel sağlık ürünleri ve biyosidlerin
üretildiği kimya tesisleri 4.6. Kimyasal veya biyolojik yöntemlerle temel ecza ürünlerinin (tıbbi
ürünler) üretildiği tesisler 4.7.Patlayıcıların üretildiği kimya tesisleri 5. Atık yönetimi 5.1 Tehlikeli atıkların bertaraf edildiği veya geri
kazanıldığı,14/03/2005 tarihli ve 25755 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak
yürürlüğe giren Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliğinin EK-2A ve EK-2B de
verilen ekleri (R1, R5, R6, R8 ve R9 işlemleri) ile atık yağların kontrolü
hakkındaki 21.01.2004 tarihli ve 25353 Sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe
giren Atık Yağların Kontrolü Yönetmeliğinde belirtilen ve günlük kapasitesi
10 tonun üzerindeki tesisler 5.2. Saatlik kapasitesi 3 tonun üzerindeki evsel atık yakma tesisleri 5.3. 14/3/2005 tarihli ve 25755 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak
yürürlüğe giren Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliğinin EK-2A’da, D8 ve
D9 başlıkları altında belirtilen ve günlük kapasitesi 50 tonun üzerindeki
tehlikeli olmayan atıklar için bertaraf tesisleri 5.4. Organik olmayan atıklar için deponi
alanları hariç, günlük kapasitesi 10 tondan fazlasına ulaşan veya toplam
kapasitesi 25 000 tondan fazla olan deponi (düzenli
depolama) tesisleri LİSTE B 1. Liste A’da
belirtilen faaliyetler dışındaki diğer faaliyetler 1.1 Aşağıdaki üretimler için endüstri tesisleri (a) Ağaçlardan kağıt hamuru veya diğer lifli maddeler üreten tesisler, (b) Günlük 20 tonun üzerinde bir kapasite ile kağıt ve karton üreten
tesisler. 1.2. Günlük işleme kapasitesi 10 tonun üzerinde olan ön-işlem (yıkama,
ağartma, pamuk parlatma işlemleri) veya iplik veya kumaş boyama tesisleri 1.3. İşlenmiş ürün kapasitesi 12 tondan fazla olan ham deri ve deri
işleme tesisleri 1.4.(a) Günlük et üretim kapasitesi 50 tondan fazla olan mezbahalar (b) Aşağıdakilerden gıda ürünleri üretmek üzere uygulanan prosesler ve
gıda işleme -İşlenmiş ürün kapasitesi günlük 75 tonun
üzerinde, hayvansal ham maddeler (süt dışında), -İşlenmiş ürün kapasitesi günlük 300 tonun
üzerinde bitkisel ham maddeler (yılın dörtte biri baz alınarak hesaplanan
ortalama değer). (c) Elde edilen süt miktarı günlük 200 tondan fazla olan, süt işleme
tesisleri (yıllık 1.5.Mezbaha atıklarının bertarafı veya geri
kazanımına yönelik, arıtım/işleme kapasitesi günlük 10 tonun üzerindeki
tesisler 1.6. Aşağıdaki üretim kapasitelerinin üzerinde kümes, büyük ve küçük baş
hayvancılığı veya domuz yetiştiriciliği yapan tesisler (a) Kümes hayvancılığı için 40 000 adet, (b) Küçük baş hayvan yetiştiriciliği için 2000 adet veya (c) Büyük baş hayvan yetiştiriciliği için 750 adet, (d) Domuz yetiştiriciliği için (30 kg’ın
üstünde) 2000 adet veya (e) Büyük domuzlar için 750 adet. 1.7. Organik çözücüler kullanmak suretiyle, özellikle tesviye, baskı,
kaplama, yağını gidermek, su geçirmezlik kazandırmak, boyutlandırmak,
boyamak, temizleme veya nüfuz ettirmek amacıyla, maddelerin, cisimlerin veya
ürünlerin yüzey işlemesine yönelik, saatlik tüketim (çözücü) kapasitesi 150 kg’dan fazla veya yılda 200 tondan fazla olan tesisler 1.8. Yakma veya grafitize etme (grafitleştirme)
yoluyla karbon (yanmış kömür) veya elektrot kömürü elde edilen tesisler 2. Gemi inşa tamir ve söküm yerleri 3. Maden ve taş ocakları 4. Elektronik olarak yükseltilmiş müzik yayını yapan eğlence yerleri: 4.1. Diskotek 4.2. Klüp 4.3. Bar 4.4. Gazino 4.5. Restoran 4.6. Düğün
salonu |