YÖNETMELİK Fırat
Üniversitesinden: FIRAT ÜNİVERSİTESİ LİSANSÜSTÜ
EĞİTİM-ÖĞRETİM VE SINAV YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve kapsam MADDE
1 - (1) Bu Yönetmelikle, Fırat Üniversitesine bağlı
enstitülerde yürütülen lisansüstü eğitim ve öğretime ilişkin esaslar
düzenlenmektedir. Dayanak MADDE
2 - (1) Bu Yönetmelik, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun
14 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır. Tanımlar MADDE
3 - (1) Bu Yönetmelikte geçen: a) Üniversite: Fırat
Üniversitesini, b) Senato: Fırat Üniversitesi
Senatosunu, c) Enstitü: Fırat Üniversitesi
Rektörlüğüne bağlı Fen Bilimleri, Sosyal Bilimler, Sağlık Bilimleri
Enstitülerini, ç) Enstitü Kurulu: Enstitü müdürü
başkanlığında, müdür yardımcıları ve enstitü anabilim dalı başkanlarından
oluşan kurulu, d) Enstitü Yönetim Kurulu:
Enstitü müdürü başkanlığında, müdür yardımcıları ve enstitü kurulu tarafından
üç yıl için seçilen üç öğretim üyesinden oluşan kurulu, e) Anabilim Dalı: 3/3/1983
tarihli ve 17976 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Lisans Üstü Eğitim Öğretim
Enstitülerinin Teşkilat ve İşleyiş Yönetmeliğinde enstitüler için belirlenen
anabilim dallarını, f) Anabilim Dalı Başkanı:
Yukarıda sözü geçen Yönetmelikte belirtilen anabilim dallarının başkanlarını, g) Anabilim Dalı Kurulu: Enstitülerde
programı bulunan anabilim dallarında lisansüstü düzeyde ders veren öğretim
sorumluları ve danışmanlardan oluşan kurulu, ğ) LES: Lisansüstü Eğitimi Giriş
Sınavını, h) ÜDS: Üniversitelerarası Kurul
Yabancı Dil Sınavını, ı) TUS: Tıpta Uzmanlık Sınavını ifade eder. İKİNCİ BÖLÜM Programlar, Derslerin Açılması,
Danışmanlık Öğretim programları MADDE
4 - (1) Enstitüler, Yükseköğretim Kurulunca belirlenen
dallarda lisansüstü öğretim programları düzenleyip yürütürler. Bu öğretim
programları Enstitü Kurulu ve Senatoda görüşülüp kabul edildikten sonra
uygulanır. Enstitüler, Rektörün onayını alarak, yurt içi ve yurt dışında,
diğer yükseköğretim, araştırma kurum ve kuruluşlarıyla işbirliğine ve ortak
program yürütmeye karar verebilirler. Lisansüstü programlar MADDE
5 - (1) Lisansüstü programlar, tezli ve tezsiz yüksek
lisans ile doktora programından oluşur. Bilimsel hazırlık programları ve
kurslar da açılabilir. Derslerin açılması MADDE
6 - (1) Anabilim dallarının Senatoda kabul edilen
programlarında gösterilen derslerden hangilerinin öğretime açılacağı,
anabilim dalı kurulunun önerisi üzerine Enstitü Yönetim Kurulunda görüşülüp
karara bağlandıktan sonra, yarı yıl başında ilan edilir. (2) Anabilim dalının önerisi, her
yarıyılda dersler başlamadan en az iki hafta önce enstitüye gönderilir.
Süresi içinde bildirilmeyen dersler açılmaz, açılmayan derse öğrenci
kaydedilemez. (3) Anabilim dalı başkanlığının
gerekçeli yazısı ve enstitü yönetim kurulu kararı ile belirlenen zorunlu
haller dışında, bir yüksek lisans dersine üç öğrenciden az kayıt olursa o
ders açılamaz. Ders sorumluluğu MADDE
7 - (1) Lisansüstü düzeydeki dersler, öğretim üyeleri
tarafından verilir. Bir yarı yılda, bir öğretim üyesi dokuz krediden fazla
ders açamaz. (2) Tezsiz yüksek lisans programı
için bu sınırlama aranmaz. Danışmanlık MADDE
8 - (1) Anabilim dalı başkanlığı ve enstitü yönetim
kurulu, lisansüstü öğretime başlamış her öğrenciye; bu Yönetmelikte
belirtilen esaslar dahilinde, Üniversitenin öğretim üyeleri arasından bir danışman
tayin eder. Rektörün onayı ile ek görevli, geçici süre ile görevli, yabancı
uyruklu ve başka bir yükseköğretim kurumunun öğretim üyelerine danışmanlık
görevi verilebilir. (2) Öğretim üyelerine en çok
altı, zorunlu hallerde enstitü yönetim kurulu kararı ile sekiz lisansüstü
öğrencinin danışmanlığı verilebilir. Bu danışmanlara; danışmanlıkları
verilecek yüksek lisans ve doktora öğrencilerinin sayıları ile yardımcı
danışmanlık ve tezsiz öğretimde kaç danışmanlık verilebileceğine enstitü
yönetim kurulu, anabilim dallarının önerilerini dikkate alarak karar verir.
Gerekli görülürse tayinindeki usul takip edilerek danışman değiştirilebilir. ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Öğrenci Kontenjanı, Başvuru, Kabul,
Giriş Sınavları, Özel Öğrenci, Yatay Geçiş ve İntibak Öğrenci
kontenjanlarının tespiti ve ilanı MADDE
9 - (1) Lisansüstü programlara alınacak öğrenci sayıları
anabilim dalı kurulunun görüşü alınarak enstitü yönetim kurulu tarafından
tespit edilir ve Rektör tarafından onaylanır. (2) Enstitülerin öğrenci
alacakları tezli ya da tezsiz yüksek lisans ve
doktora programlarının adları, her programa alınacak öğrenci sayısı, son
başvuru tarihi, mülakat tarihi, başvuru ve kayıt sırasında istenilecek
belgeler, Rektörlükçe her yarıyıl başında ilan edilerek duyurulur. Başvuru MADDE
10 - (1) Lisansüstü öğretime giriş için başvuru, ilanda
belirtilen usul ve şartlar yerine getirilerek ve istenilen belgeler
eklenerek, bir dilekçe ile enstitü müdürlüğüne yapılır. Öğrenci
kabulü MADDE
11 - (1) Yüksek lisans ve doktora programlarına lisans ve
yüksek lisans başarı düzeyleri ile LES puanı, ÜDS veya eşdeğer sınavların
puanı ve mülakat sonucu değerlendirilerek öğrenci kabul edilir. (2) Yüksek lisans programlarına
müracaatta; başvurulan programın puan türünde standart LES puanının en az 45,
ÜDS veya eşdeğer sınavlardan en az 35, lisans mezuniyet not ortalamasının en
az %60, bağıl değerlendirme sisteminde ise 2.40/4.00 olma şartı aranır. Orta
öğretim alan öğretmenlikleri tezsiz yüksek lisans programında mezuniyet not
ortalaması barajı aranmaz. Ancak tezsiz yüksek lisans eğitimini bitirip,
doktora programına başvuran adayların lisans mezuniyet not ortalamasının %60,
bağıl değerlendirme sisteminde ise 2.40/4.00 olması gerekir. (3) Doktora programına
başvurabilmek için adayların; ilgili alanda bir lisans veya yüksek lisans
diplomasına, hazırlık sınıfları hariç en az 10 yarıyıl süreli Tıp, Diş
Hekimliği ve Veteriner Fakülteleri diplomasına, Eczacılık ile Fen Fakülteleri
lisans veya yüksek lisans derecesine veya Sağlık Bakanlığınca düzenlenen esaslara
göre bir laboratuar dalında kazanılan uzmanlık yetkisine sahip olmaları,
başvurulan programın puan türünde standart LES puanı ile ÜDS veya eşdeğer
sınavlardan 45, lisans diploması ile başvuranlarda LES’ndan
en az 55 puan almış olmaları gerekir. Yüksek lisans mezuniyet not
ortalamasının en az %75, lisans diplomasıyla başvuranlarda en az %75 ve bağıl
değerlendirme sisteminde 3.00/4.00 veya doktora programı için yüksek lisans
gerektirmeyen programlarda mezuniyet notunun %65, bağıl değerlendirme sisteminde
ise 2.60/4.00 olması şartı aranır. Bu şartları sağlayamayanlar müracaat
edemezler. LES puanı yerine Yükseköğretim Kurulunca ilan edilen eşdeğer
puanlar da geçerli sayılır. Yüksek lisans eğitimini tamamladıktan sonra
doktora eğitimine en fazla bir yarıyıl ara vererek başvuruda bulunan
adaylardan yeniden LES puanı istenmez. (4) Temel Tıp Bilimleri doktora
programlarına başvurabilmek için; Tıp Fakültesi mezunlarının, ÜDS’ndan en az 45 puan almış olmaları, temel tıp puanının
en az 50 olması veya LES sayısal kısmından en az 45 puan almış olmaları
gerekir. Temel Tıp puanı; TUS’nın Temel Tıp
Bilimleri I. Bölümünden elde edilen standart puanın 0.7, Temel Tıp Bilimleri
II. Bölümünden elde edilen standart puanın 0.3 ile çarpılarak toplanması ile
elde edilir. (5) Yeni kurulan ve gelişmekte
olan üniversiteler veya ileri teknoloji enstitüleri adına Üniversitede yüksek
lisans ve doktora eğitimi yapan araştırma görevlilerinin tez projeleri için
gerekli finansman kendi üniversite ve ileri teknoloji enstitülerinin bilimsel
araştırma birimleri bütçesinden karşılanır. (6) Enstitü Yönetim Kurulu Kararı
ile başvuru için asgari başarı düzeyleri tespit edilir. Bu durum ilanda
belirtilir. (7) Öğretim elemanı ve
araştırmacı yetiştirilmesi amacıyla yapılan antlaşmalar çerçevesinde, Türk
Cumhuriyetlerinin ve Türk topluluklarının üniversitelerinden ve yabancı
ülkelerin üniversitelerinden gelen öğrenciler, dersleri takip edebilecek
derecede Türkiye Türkçesi öğrendikten sonra,
alanlarıyla ilgili anabilim dallarının lisansüstü programlarına ilgili
anabilim dalının da görüşü alınarak sınavsız olarak kabul edilirler. (8) Tezsiz yüksek lisans
programından mezun olanlar da aynı koşullarda doktora programlarına
başvurabilir. Giriş sınavları MADDE
12 - (1) Sınav ve mülakat jürilerine ilişkin işlemler
Enstitü Yönetim Kurulunca belirlenir, Enstitü Müdürü tarafından yürütülür ve
denetlenir. (2) Adaylar müracaat etmek
istedikleri lisansüstü eğitim programına bağlı olarak ÜDS veya eş değer
sınavlardan gerekli puanları almak zorundadırlar. (3) Enstitü Yönetim Kurulu;
mülakat yapmak üzere o anabilim dalının, yoksa yakın anabilim dallarının
programında görevlendirilebilecek öğretim üyeleri arasından üç ya da beş kişi asil, iki kişi de yedek olmak üzere bir
jüri seçer. (4) Lisansüstü eğitim programlarına
girmek için başvuruda bulunan adayların başarılı sayılabilmesi için yapılacak
değerlendirmede; mezuniyet notunun 0.20, LES puanının 0.50, mülakat notunun
0.20 ve ÜDS notunun 0.10 ile çarpılarak toplanması ile elde edilen puanlara
göre ve en yüksek olandan başlamak üzere adaylar sıralamaya tabi tutulur.
Yüksek lisans için asgari başarı notu 50, doktora programı için asgari başarı
notu 55 puandır. Eşitlik halinde lisans/yüksek lisans mezuniyet notu yüksek
olan adaya öncelik verilir. Hazırlık sınıfları hariç en az 10 yarı yıl süreli
fakültelerden mezun olan ve ayrıca yüksek lisans eğitimi görmüş adayların
doktora programlarına kabulünde; asgari başarı notu hesaplanırken, lisans
mezuniyet notu değerlendirmeye alınır. Tezsiz yüksek lisans programında; yabancı
dil şartı aranmadığından LES puanının 0.50, lisans mezuniyet notunun 0.25,
mülakat notunun 0.25 ile çarpılarak toplanması ile elde edilen puanlara göre
adaylar sıralamaya tabi tutulur. Eşitlik halinde lisans mezuniyet notu yüksek
olan adaya öncelik verilir. Sınav
sonuçlarının ilanı MADDE
13 – (1) Lisansüstü öğretime kabul edileceklerin listeleri
enstitü yönetim kurulu kararıyla kesinleştikten sonra ilan edilir. Adayların
kayıt işlemleri enstitü tarafından belirlenen günlerde yapılır. Zamanında kayıt
için şahsen başvurmayan ve istenilen belgeleri tamamlamayan veya enstitü
yönetim kurulunca mazereti kabul edilmeyen adaylar, bu haklarını kaybederler.
Bir öğrenci, lisansüstü programlardan ancak birine kayıtlı olabilir. Özel
öğrenci MADDE
14 – (1) Bir yükseköğretim kurumu mezunu olup, belirli bir
konuda bilgisini artırmak isteyenler, anabilim dalı başkanlığının kabulü ve
enstitü müdürünün onayı ile lisansüstü derslere özel öğrenci olarak kabul
edilebilir. Özel öğrencilik süresi en çok iki yarı yıldır. Bu öğrenciler her
yarı yılda açılmış bulunan ve kayıtlı öğrencilerin aldığı en çok üç derse
katılabilirler. Bunlar öğrencilik haklarından yararlanamazlar. Derslere devam
etmek, verilen ödevleri yapmak, sınavlara girmek zorundadırlar. (2) Bu öğrencilerden, yüksek
öğrenim hakkı elde edenlere, özel öğrenci statüsünde aldıkları derslerle
ilgili bir muafiyet tanınmaz. Yatay
geçiş ve intibak MADDE
15 – (1) Üniversitedeki enstitülerin birbirine benzer ve
yakın anabilim dallarında veya başka bir yükseköğretim kurumunun eşdeğer
lisansüstü programında; bir yarıyılda, tezli yüksek lisansta en az dokuz,
tezsiz yüksek lisans ve doktorada en az altı kredilik dersi başarı ile
tamamlamış öğrenci, lisansüstü programlara yatay geçiş
yoluyla kabul edilebilir. Yatay geçişle alınacak
öğrenci sayıları, anabilim dalı başkanlıklarının önerileri üzerine, enstitü
yönetim kurulunda görüşülerek ilan edilir. Başvuracak öğrencinin dilekçesine;
kayıtlı bulunduğu programda okuduğu dersleri ve aldığı notları, kayıt
tarihini, okuduğu yarıyılları ve disiplin durumunu gösteren bir belgeyi
eklemesi gereklidir. (2) Enstitü yönetim kurulu
öğrenciden, başvuru için başka belgeler de isteyebilir ve lisans
öğretimindeki yatay geçiş koşullarına benzer başka
koşullar koyabilir. Bütün bu koşullar ve istenilen belgeler ilanda
belirtilir. Okudukları derslerin hepsinden başarılı olmak koşulu ile not
ortalaması tezli ve tezsiz yüksek lisans için %70, doktora için %80’den az
olan öğrencilerin başvurusu kabul edilmez. (3) Yatay geçiş
için başvuranlar hakkında anabilim dalından görüş istenilir. Öğrencilerin
durumları, anabilim dalı başkanlıklarınca programların ve derslerin
eşdeğerlik ve yakınlıkları bakımından değerlendirilir. Yatay geçişi kabul edileceklerin muaf tutulacağı ve alacağı
dersler ile danışmanı enstitüye önerilir. Kabul edilmeyeceklerin de nedeni
bir raporla bildirilir. Enstitü yönetim kurulunda yatay geçiş
isteği kabul edilen öğrencinin kaydı yapılır. (4) Bilimsel hazırlık programına
ve programlar içerisinde açılan kurslara yatay geçiş
yapılamaz. (5) Bir öğrencinin Üniversitede
lisansüstü öğretime kaydolmadan en çok iki yıl önce, yurtiçi ya da yurtdışı yükseköğretim kurumlarından almış olduğu
derslerden en az %80 alarak başardığı lisansüstü dersler, danışmanının ve
anabilim dalı başkanının görüşü alınarak, enstitü yönetim kurulu kararı ile
devam etmekte olduğu eşdeğer programa transfer edilebilir. DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Eğitim-Öğretim, Ders Kayıtları, Sınav
ve Değerlendirme, Kayıt Dondurma Öğretim
yılı MADDE
16 – (1) Öğretim yılı güz ve bahar olmak üzere iki
yarıyıldan oluşur. Gerekli durumlarda enstitü kurulunun teklifi ve Senato
kararı ile yoğunlaştırılmış yaz yarıyılı açılabilir. Her yarıyıl, sınav
dönemleri hariç en az ondört haftadır. Öğretim yılı
takvimi Senato tarafından belirlenir. Öğretim
birimi MADDE
17 – (1) Öğretim birimi kredidir. Bir kredi, sınav dönemleri
hariç ondört haftalık öğretim süresi içinde haftada
bir saatlik teorik, iki saatlik laboratuar, dört saatlik proje, atölye ya da bağımsız klinik çalışmalarına tekabül eder. Bir dersin
teorik ve çeşitli pratik çalışmaları kapsaması durumunda, her türlü çalışma
için hesaplanacak krediler toplamı, o dersin kredisini oluşturur. Program
yaptırma ve kayıt yenileme MADDE
18 – (1) Her yarı yılda öğrenciler, akademik takvimde
belirlenen süre içinde, o yarı yılın dersler listesini inceleyerek anabilim
dalı başkanınca ya da danışmanlarınca belirlenen
dersleri seçerler; enstitü yönetim kurulunca belirlenen usule göre program yaptırma
işlemlerini tamamlarlar. Yeterlik, tez, dönem projesi ve bitirme
safhalarındaki öğrenciler de bulundukları safhaya ilişkin program yaptırma
işlemlerini tamamlamak zorundadırlar. Mazeretsiz olarak süresi içinde
programını yaptırmayan veya mazereti
enstitü yönetim kurulunca kabul edilmeyen öğrenciler, o yarıyıldaki öğretim
programlarına katılamazlar ve bu süreyi kullanmış sayılırlar. Mazereti kabul
edilen öğrenciler öğretimin başlangıcından itibaren iki hafta içinde
programlarını yaptırabilirler. (2) Her programda ve her safhada
iki yarıyıl üst üste kayıt yenileyip program yaptırmayan öğrencinin ilişiği
kesilir. (3) Danışmanın ve anabilim dalı
başkanlığının iznini almak şartıyla,
öğrenci, o yarıyılda aldığı derslerden bazılarını, dersler başladıktan en çok
iki hafta içinde bırakabilir veya programına bazı dersleri ekleyebilir. (4) Bir öğrenci bir yarıyılda en
çok 15 kredilik derse kaydolabilir. Seminer, tez ve dönem projesi kredisiz
olup bunun dışındadır. (5) Danışman, ders ve tez dönemi
dahil; enstitü yönetim kurulunca atandığı tarihten itibaren her yarıyıl danışmanı
ve ikinci danışmanı olduğu yüksek lisans ve doktora öğrencileri için diğer
tüm akademik ve idari yük ve görevlerine dahil olmak üzere, uzmanlık alanı
dersi adlı ders açabilir. Bu öğrenciler açılan dersi birinci fıkrada
belirtilen süre ve usulde almakla yükümlüdür. Uzmanlık alanı dersine ilişkin
ilkeler, Senatoca kararlaştırılır ve ilgili enstitü yönetim kurulu tarafından
uygulanır. Devam
mecburiyeti MADDE
19 – (1) Öğrencinin kaydolduğu bir dersin genel sınavına
girebilmesi için; a) Derslerin en az %70’ine,
dersin uygulaması varsa uygulamaların en az %80’ine katılması, seminer, ödev,
uygulama, proje ve benzerlerini süresi içinde ve başarılı olarak yapması
gerekir. b) Lisansüstü eğitim
programlarına kayıtlı öğrencilere almış olduğu derslerin her birinden sayısı
en az bir olmak üzere ara sınav yapılır. (2) Ayrı ders niteliğindeki
uygulama ve uzmanlık alanı özel konuları, proje, klinik, seminer ve
benzerleri ile ilgili değerlendirmeler de ara sınavlar yerine geçebilir. (3) Tekrar edilmesi gereken dersin
veya derslerin müteakip yarı yılda açılmaması halinde, enstitü yönetim kurulu
kararı ile tekrar durumunda kalan öğrenci en çok iki yarı yıl izinli
sayılabilir. Bu durumdakiler, izinli sayıldıkları süre içinde öğrencilik
haklarından yararlanamazlar. Ders/dersler açılamayacak ise, danışmanın ve
anabilim dalı başkanının önerisi üzerine enstitü yönetim kurulu kararı ile
ders/dersler öğrencinin programından çıkarılabilir, yerine başka bir ders
verilebilir. Sınavlar MADDE
20 – (1) Her yarıyıl derslerin bitiminde, süresi üç hafta
olan bir sınav dönemi vardır. Sınav programları, anabilim dalı başkanlıkları
tarafından hazırlanır ve sınav dönemi başlamadan en az bir hafta önce ilân
edilir. Sınavlar, programda gösterilen gün, saat ve yerde yapılır. (2) Sınavlar genellikle yazılı
olarak yapılır. Ancak, her yarıyıl başında ders sorumlusunun isteği, anabilim
dalı başkanının önerisi ve enstitü yönetim kurulu kararıyla sınavlar sözlü
veya hem yazılı hem sözlü yapılabilir. Sorumlu öğretim elemanının sınav günü
Üniversitede bulunmaması halinde, sınavı kimin yapacağı anabilim dalı başkanı
tarafından belirlenerek, enstitü müdürlüğüne bildirilir. Sınavların düzenli
bir şekilde yürütülebilmesini anabilim dalı başkanı sağlar. (3) Sınav sonuçları ve sınav
evrakının, sınavı takip eden en çok üç gün içinde anabilim dalı başkanlığı
aracılığıyla enstitüye gönderilmesi gerekir. Sınav sonuçları, enstitü
tarafından ilân edilir. Sınav evrakı enstitüde bir yıl saklanır. (4) Öğrenci sınav sonuçlarına,
sonuçların ilanından itibaren en geç bir hafta içinde enstitü müdürlüğü nezdinde itiraz edebilir. Sınav evrakı, ders sorumlusu
tarafından incelenir; maddî hata varsa, anabilim dalı başkanı ve enstitü
müdürünün onayı ile düzeltilebilir. (5) Genel sınavlara enstitü
yönetim kurulunca kabul edilen mazereti nedeniyle katılamayan öğrencilere,
bir sonraki yarı yıl başlamadan önce bir sınav hakkı verilebilir. Değerlendirme MADDE
21 – (1) Bir dersten başarılı sayılmak için genel sınavlarda
yüksek lisans öğrencilerinin en az %70, doktora öğrencilerinin ise en az %80
almaları ve ara sınav ile genel sınavın aritmetik ortalamalarının yüksek
lisans öğrencileri için en az %65, doktora öğrencileri için en az %75 olması
gerekir. Lisansüstü derslerde bütünleme sınavı yapılmaz. (2) Başarı notu, ara sınav notu
ile genel sınav notunun aritmetik ortalaması alınarak hesaplanır. (3) Enstitü kurulunca belirlenmek
şartıyla, ayrı ders niteliğindeki proje, klinik, uygulama ve benzerlerinden
yarıyıl içinde alınan not, başarı notu sayılabilir. (4) Her türlü programda; seminer,
dönem projesi, uzmanlık alanı dersi ve tez değerlendirmeleri,
başarılı/başarısız şeklinde yapılır. Kayıt
dondurma MADDE
22 – (1) Hastalık, doğum, doğal afet, askerlik hizmeti, yurt
dışı görevlendirmelerde mazeretin vukuundan itibaren, eğitim öğretime devamı
engelleyen diğer nedenlerden ötürü devam edemeyen öğrenciler ise derslerin
başlamasını takiben en geç iki hafta içinde mazeretlerini belgelendirmeleri
ve enstitü yönetim kurulunca kabul edilmesi koşuluyla kayıt dondurabilir.
Öğrenim süresince en çok iki yarı yıl kayıt dondurulabilir. BEŞİNCİ BÖLÜM Bilimsel Hazırlık Programları Bilimsel
hazırlık programına öğrenci kabulü MADDE
23 – (1) Yüksek lisans ve doktora programlarında,
nitelikleri aşağıda belirtilen adayların eksikliklerini gidermek amacıyla,
anabilim dalı başkanlığının teklifi ve enstitü yönetim kurulu kararı ile en
az bir yarıyıl, en çok bir yıl süreli bilimsel hazırlık programı
uygulanabilir. Bu programın süresi, öğrencinin lisansüstü programının
süresinden sayılmaz. Bilimsel hazırlık programına aşağıda nitelikleri
belirtilen adaylar kabul edilebilir: a) Lisans derecesini
başvurdukları yüksek lisans veya doktora programından farklı alanda almış
olan adaylar, b) Lisans derecesini başka bir
yükseköğretim kurumundan almış olan yüksek lisans programı adayları, c) Lisans veya yüksek lisans
derecelerini başka bir yükseköğretim kurumundan almış olan doktora adayları, ç) Lisans veya yüksek lisans
derecesini başvurdukları doktora programından farklı alanda almış olan
adaylar. Bilimsel
hazırlık programı uygulama esasları MADDE
24 – (1) Bilimsel hazırlık programlarına, öğrenci kabulü ve
giriş sınavları ile ilgili koşulları yerine getiren öğrenciler kabul edilir.
Bu programa özel öğrenci kabul edilmez. (2) Bu programda okutulacak derslerin
açılması ve öğrencilerin kaydedilmeleri ile sınavlarının yapılması ve
değerlendirilmesi yüksek lisans ve doktora programlarında uygulanan esaslara
göre yapılır. (3) Bilimsel hazırlık programında
alınan dersler, yüksek lisans için lisans; doktora için yüksek lisans
derslerinden seçilebilir. Bu takdirde öğrenci yüksek lisans için lisans;
doktora için yüksek lisans programının derslerine devam ettirilir. Lisansüstü
dersler bu program dahilinde öğrenciye verilebilir, ya
da ayrı dersler açılıp ayrı bir program da uygulanabilir. Bu programda alınan
dersler lisansüstü programı tamamlamak için gerekli görülen derslerin yerine geçemez. Ancak, bilimsel hazırlık programındaki bir
öğrenci anabilim dalı başkanının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı
ile bilimsel hazırlık programı derslerinin yanı sıra 6 krediyi geçmemek koşulu ile lisansüstü programa yönelik dersler
de alabilir. (4) Bilimsel hazırlık programı
için bir takvim yılı içinde iki yarıyıl ders açılır. Öğrenci bir yarı yılda
alıp başaramadığı dersi, ertesi yarı yılda ders açılmış ise tekrar edebilir.
Yaz yarı yılı açılmış ise bu yarıyılda öğrenci, ancak başarılı olamadığı
dersleri alabilir. Yaz yarıyılı açılamayacak ise tekrar edilemeyen dersler
için bir bütünleme hakkı tanınır. Öğrenci, bütünleme veya tekrar hakkından
birini tercih edebilir. Tekrar ya da bütünleme
sonucunda başarılı olamayan öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir. (5) Öngörülen derslerini başarı
ile tamamlayan öğrenciler takip eden dönemde lisansüstü öğretime devam
ederler. (6) Bilimsel hazırlık programına
kaydedilen öğrenciler, lisansüstü öğretimdeki diğer öğrencilerle aynı hak ve
yükümlülüklere sahiptirler. (7) Öğrenciye isterse, bilimsel
hazırlık programında aldığı dersleri ve başarı durumunu gösteren bir belge
verilir. ALTINCI BÖLÜM Tezli, Tezsiz Yüksek Lisans
Programları Amaç
ve kapsam MADDE
25 – (1) Yüksek lisans programı, tezli ve tezsiz olmak üzere
iki şekilde yürütülebilir. Enstitülerin bütün anabilim dallarında tezli
yüksek lisans programı uygulanır. Anabilim dallarında tezsiz yüksek lisans
programı da uygulanmasına, anabilim dalı kurulunda ve enstitü kurulunda
görüşüldükten sonra Senato karar verir. (2) Tezli ve tezsiz yüksek lisans
programı uygulanan anabilim dalında bu programlar arasında, en geç ikinci yarı
yılın sonunda olmak üzere geçiş yapılabilir. Geçiş öğrencinin isteği üzerine danışmanının ve anabilim
dalı başkanlığının olumlu görüşü ve enstitü yönetim kurulu kararı ile
yapılır. Geçiş yapan öğrenci, geçtiği
programın kalan öğretimini tamamlamak ve koşullarını yerine getirmek zorundadır. Tezli
yüksek lisans programı MADDE
26 – (1) Tezli yüksek lisans programının amacı; öğrencinin
bilimsel araştırma yaparak bilgilere erişme, bilgiyi değerlendirme ve
yorumlama yeteneğini kazanmasını sağlamaktır. (2) Bu program toplam 21 krediden
az olmamak koşuluyla en az yedi ders ile bir seminer dersi ve tez
çalışmasından oluşur. Öğrenci, en geç üçüncü yarıyılın başından itibaren her
yarıyıl tez çalışmasına kayıt yaptırmak zorundadır. (3) Öğrencinin alacağı en çok iki
ders ya da en fazla toplam altı kredi, lisans
öğrenimi sırasında alınmamış olması koşuluyla, lisans derslerinden
seçilebilir. Ayrıca dersler enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve
enstitü yönetim kurulunun onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında
verilmekte olan derslerden de seçilebilir. Süre
ve ilişik kesme MADDE
27 – (1) Tezli yüksek lisans programını tamamlama süresi
dört yarıyıldır. Öğrenci daha kısa sürede de mezun olabilir; ancak üçüncü
yarı yıl sonundan önce tez sınavına giremez. (2) Dört yarıyılda, öğrenci aynı
derse ve seminere en çok iki defa kayıt yaptırabilir. Aynı ders veya
seminerden iki defa başarısız olan, dört yarıyıl sonunda kredili derslerini
ve seminer dersini başarıyla tamamlayamayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.
(3) Tez önerisi kabul edilen
öğrenci için danışmanı, ilgili dönemlerin bitimini takiben bir ay içinde tez
çalışmasının başarı durumunu belirtir raporu enstitüye gönderir. Tez
çalışmasından üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız olan öğrencinin
enstitü ile ilişiği kesilir. (4) Kredili derslerini ve seminer
dersini bitiren, ancak tez çalışmasını dört yarı yıl sonuna kadar
tamamlayamadığı için tez sınavına giremeyen bir öğrenciye, enstitü anabilim
dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile tezini jüri
önünde savunması için en çok iki yarı yıl ek süre verilir. Bu süre sonunda
tezini tamamlayamayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. (5) Bu Yönetmelik hükümlerine
göre enstitü ile ilişiği kesilen öğrenciler, daha önce kayıtlı oldukları
bilim dalına, bilim dalı olmayanlar da aynı anabilim dalına tekrar başvuramaz
ve kayıt yaptıramaz. Tez
danışmanı atanması MADDE
28 – (1) Tezli yüksek lisans programında, anabilim dalı
başkanlığı; anabilim dalı kurulu kararı ile her öğrenci için, en geç birinci
yarıyılın ilk haftası içinde, tez danışmanını ve ikinci yarıyılın sonuna
kadar da tez konusunu enstitüye önerir. Tez danışmanı ve tez konusu önerisi
enstitü yönetim kurulu onayı ile kesinleşir. (2) Tez niteliğinin birden fazla tez
danışmanını gerektirdiği durumlarda ikinci tez danışmanı atanabilir. İkinci
tez danışmanının atanması, tez danışmanının gerekçeli önerisi, anabilim dalı
kurulu kararı, tez konusunda enstitü müdürünün seçeceği bir veya iki hakemin
olumlu raporu üzerine, enstitü yönetim kurulu kararı ile kesinleşir. (3) Tez danışmanının değişmesi
halinde veya gerekli görüldüğü durumlarda, ikinci tez danışmanı aynı yöntemle
değiştirilebilir. İkinci tez danışmanının yükü tez danışmanının yüküne
eşdeğerdir. Tezin yönetimi ile ilgili konularda tez danışmanı, gerekli
gördüğü hususlarda ikinci tez danışmanının görüşünü alarak karar verir. (4) Tez danışmanı ve ikinci tez
danışmanı öğretim üyeleri arasından seçilir. Yüksek
lisans tezinin sonuçlanması MADDE
29 – (1) Tezli yüksek lisans programındaki bir öğrenci, tez
çalışmasında elde ettiği sonuçları, enstitü yönetim kurullarınca belirlenen
tez yazım kurallarına uygun biçimde yazmak ve tezini jüri önünde sözlü olarak
savunmak zorundadır. (2) Danışmanı tarafından tezinin
tamamlandığı kabul edilen öğrenci, tezinin ciltsiz altı kopyasıyla birlikte,
tez sınavına girmek üzere enstitü müdürlüğüne, anabilim dalı başkanlığı
aracılığı ile başvurur. (3) Yüksek lisans tez jürisi,
enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi üzerine enstitü yönetim kurulunca
atanır. Jüri biri öğrencinin tez danışmanı ve en az biri Üniversite içindeki
başka anabilim dalından veya başka bir yükseköğretim kurumundan olmak üzere
üç ya da beş kişiden oluşur. Jürinin üç kişiden
oluşması durumunda ikinci tez danışmanı jüri üyesi olamaz. (4) Jüri üyeleri, tezin
kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren, en geç bir ay içinde
toplanarak, tezin kabul edilip edilemeyeceğini veya varsa gerekli
düzeltmelerin yapılmasını salt çoğunlukla kararlaştırır. Jüri raporlarında,
üyelerin salt çoğunluğunun görüşünün olumsuz olması halinde öğrenci tez
savunma sınavına alınmaz. Tezin yeterli görülmesi halinde öğrenci en fazla
bir saat süreli tez sınavına alınır. Tez sınavı, tez çalışmasının sunulması
ve bunu izleyen soru cevap bölümünden oluşur. Tez sınavı dinleyicilere açık
olarak yapılır. (5) Tez danışmanının sınava
katılamaması halinde enstitü müdürünün onayı ile sınav en çok iki hafta
ertelenebilir. Bu ertelemeden sonra da danışmanın veya varsa ikinci
danışmanın katılamaması durumunda jüri danışmansız olarak toplanıp sınavı
yürütebilir. (6) Tez sınavının
tamamlanmasından sonra jüri tez hakkında salt çoğunlukla kabul, ret veya
düzeltme kararı verir. Bu karar anabilim dalı başkanlığınca tez sınavını
izleyen üç gün içinde enstitüye yazıyla bildirilir. Bu yazıya kişisel
raporlar ve ortak rapor eklenir. Tezi reddedilen öğrencinin enstitü ile
ilişiği kesilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci, en geç üç ay
içinde gereğini yaparak tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. Bu savunma
sonunda da tezi kabul edilmeyen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Yüksek
lisans diploması MADDE
30 – (1) Tez sınavında başarılı olmak ve diğer koşulları da
sağlamak kaydıyla, yüksek lisans tezinin düzeltilmiş ve ciltlenmiş en az üç
kopyasını tez sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde enstitüye
teslim eden ve tezi şekil yönünden danışmanı veya sınav jürisinin en az bir
üyesi tarafından uygun bulunan öğrenciye yüksek lisans diploması verilir. (2)Yüksek lisans diploması
üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu anabilim dalındaki programın onaylanmış
adı ve var ise verilen ünvan bulunur. Tezsiz
yüksek lisans programı MADDE
31 – (1) Tezsiz yüksek lisans programının amacı; öğrenciye
mesleki konularda derin bilgi kazandırmak ve mevcut bilginin uygulamada nasıl
kullanılacağını göstermektir. Tezsiz yüksek lisans programı ikinci lisansüstü
öğretimde de yürütülebilir. (2) Tezsiz yüksek lisans
programına ilişkin esaslar şunlardır: a)Bu program toplam otuz krediden
az olmamak koşuluyla en az on ders ile dönem projesi dersinden oluşur. Dönem
projesi dersi kredisiz olup başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir.
Öğrenci dönem projesinin alındığı yarıyılda dönem projesine kayıt yaptırmak
ve yarıyıl sonunda yazılı bir rapor vermek zorundadır. Öğrenci dönem
projesine öğreniminin dördüncü veya beşinci yarıyılında kaydolabilir. b) Dönem projesi, danışman
tarafından başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir ve enstitü
müdürlüğünün istediği sayıda enstitüye gönderilir. Ortaöğretim alan öğretmenliklerinde
dönem projesi aranmaz. c) Öğrencinin alacağı en çok üç
ders ya da en fazla toplam dokuz kredi, lisans
öğrenimi sırasında alınmamış olması koşuluyla lisans derslerinden
seçilebilir. ç) Tezsiz yüksek lisans
programının sonunda yeterlik sınavı uygulanır. Bu sınav, bu Yönetmeliğin 29
uncu maddesinde belirtilen usullerde kurulan jüri tarafından o dönem
mezunlarının hepsi için toplu halde yazılı veya sözlü olarak yapılır. Sonuç
enstitüye bildirilir. Sınavda başarısız olan öğrenci, üç ay içerisinde tekrar
sınava alınır; ikinci kez başarısız olması halinde enstitü ile ilişiği
kesilir. Danışman
atanması MADDE
32 – (1) Tezsiz yüksek lisans programında, enstitü anabilim
dalı başkanlığı; her programın öğrencileri için ders seçiminde ve dönem
projesinin yürütülmesinde danışmanlık yapacak bir öğretim üyesini, en geç
birinci yarıyılın ilk haftası içinde belirler. Süre
ve ilişik kesme MADDE
33 – (1) Tezsiz yüksek lisans programını tamamlama süresi en
fazla altı yarı yıldır. kaydolduğu bir dersten veya projeden iki kez
başarısız olan öğrencinin ilişiği bu süreden önce kesilir ve bu Yönetmelik
hükümlerine göre enstitü ile ilişiği kesilen öğrenciler, aynı enstitünün aynı
tezsiz yüksek lisans programına başvuramaz ve kayıt yaptıramaz. Tezsiz
yüksek lisans diploması MADDE
34 – (1) Kredili derslerini ve dönem projesini başarıyla
tamamlayan yüksek lisans öğrencisine tezsiz yüksek lisans diploması verilir. (2) Tezsiz yüksek lisans
diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu enstitü anabilim dalındaki
programın onaylanmış adı ve var ise verilen ünvan
bulunur. YEDİNCİ BÖLÜM Doktora Programı Amaç
ve kapsam MADDE
35 – (1) Doktora programının amacı; öğrenciye bağımsız
araştırma yapma, bilimsel olayları geniş ve derin bir bakış açısı ile
irdeleyerek yorum yapma ve yeni sentezlere ulaşmak için gerekli adımları
belirleme yeteneği kazandırmaktır. Doktora çalışması sonunda hazırlanacak
tezin; a) Bilime yenilik getirme, b) Yeni bir bilimsel yöntem
geliştirme, c) Bilinen bir yöntemi yeni bir
alana uygulama niteliklerinden birini yerine
getirmesi gereklidir. (2) Doktora programı, yüksek
lisans derecesi olan öğrenciler için toplam 21 krediden az olmamak koşuluyla
en az yedi ders, en az bir seminer, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez
çalışmasından oluşur. Lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için de en
az 42 kredilik on dört adet ders, en az iki seminer, yeterlik sınavı, tez
önerisi ve tez çalışmasından oluşur. (3) Lisansüstü dersler,
danışmanın ve anabilim dalı başkanlığının önerisi üzerine enstitü yönetim
kurulu onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan lisansüstü
derslerden de seçilebilir. (4) Lisans dersleri ders yüküne
ve doktora kredisine sayılmaz. Süre
ve ilişik kesme MADDE
36 – (1) Doktora programı tamamlama süresi yüksek lisans
derecesi ile kabul edilenler için sekiz yarıyıl, lisans derecesi ile kabul
edilenler için on yarıyıldır. (2) Öğrenci daha kısa sürede de
mezun olabilir. Ancak, tez önerisinin kabulünden itibaren en az iki yarıyıl
tamamlanmadan mezun olamaz. Başarısız olan öğrencinin enstitü ile ilişiği bu
süreden önce kesilebilir. (3) Doktora programı için gerekli
kredili dersleri başarıyla tamamlamanın azami süresi yüksek lisans derecesi
ile kabul edilenler için dört yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler
için altı yarıyıldır. Bu süre içinde öğrenci aynı derse en çok iki defa kayıt
yaptırabilir. Aynı ders veya seminerden iki defa başarısız olan, bu süre
sonunda kredili derslerini ve seminerlerini başarıyla tamamlayamayanlar veya
ilgili enstitünün öngördüğü en az genel not ortalamasını tutturamayan
öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. (4) Kredili derslerini başarı ile
bitiren, yeterlik sınavında başarılı bulunan ve tez önerisi kabul edilen,
ancak tez çalışmasını birinci fıkrada belirtildiği üzere sekiz yarıyıl
sonuna, lisans derecesi ile kabul edilmiş olan öğrenci için on yarıyıl sonuna
kadar tamamlayamadığı için tez sınavına giremeyen bir öğrenciye, ilgili
enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı
ile tezini jüri önünde savunması için en fazla dört yarı yıl ek süre verilir.
Bu süre sonunda tezini tamamlayamayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. (5) Bu Yönetmelik hükümlerine
göre enstitü ile ilişiği kesilen öğrenciler, daha önce kayıtlı oldukları
bilim dalına, bilim dalı olmayanlar da aynı anabilim dalına tekrar başvuramaz
ve kayıt yaptıramaz. Tez
danışmanı atanması MADDE
37 – (1) Anabilim dalı başkanlığı, anabilim dalı kurulu
kararı ile her öğrenci için en geç birinci yarıyılın ilk haftası içinde tez
danışmanını enstitüye önerir. Tez danışmanı önerisi enstitü yönetim kurulu
kararı ile kesinleşir. Danışman atanması, gerekçesi anabilim dalı
başkanlığınca belirtilip enstitü yönetim kurulunca kabul edilmek kaydıyla
birinci yarıyılın sonuna kadar geciktirilebilir. Danışman atanamadığı
durumlarda, danışmanlık görevi anabilim dalı başkanı tarafından yürütülür. (2) Tez niteliğinin birden fazla
tez danışmanı gerektirdiği durumlarda, ikinci tez danışmanı tez önerisi
savunmasından sonra atanır. İkinci tez danışmanının atanması, tez danışmanının
gerekçeli önerisi, anabilim dalı kurul kararı, tez konusunda enstitü
müdürünün seçeceği bir veya iki hakemin olumlu raporu üzerine, enstitü
yönetim kurulu kararı ile kesinleşir. Tez danışmanının değişmesi halinde veya
gerekli görüldüğü durumlarda ikinci tez danışmanı aynı yöntemle
değiştirilebilir. İkinci tez danışmanının yükü tez danışmanının yüküne eşdeğerdir.
Tezin yönetimi ile ilgili konularda tez danışmanı, gerekli gördüğü hususlarda
ikinci tez danışmanının görüşünü alarak karar verir. (3) Danışmanlık görevi öncelikle
anabilim dalı öğretim üyeleri arasında dağıtılır ve tez danışmanı ile ikinci
tez danışmanı öğretim üyeleri arasından seçilir. Yeterlik
sınavı MADDE
38 – (1) Yeterlik sınavının amacı; öğrencinin temel konular
ve doktora çalışması ile ilgili konularda derinliğe sahip olup olmadığının
sınanmasıdır. (2) Yeterlik sınavlarına ilişkin
esaslar şunlardır: a) Yeterlik sınavları, yılda iki
kez yarıyıl sonu sınavlarından sonraki üç ay içerisinde yapılır. b) Doktora için gerekli dersleri
ve seminerleri tamamlayan öğrenci, bu fıkranın (d) bendinde belirtilen
yabancı dil başarı belgesini almış olmak kaydıyla, yeterlik sınavına
girebilir. Ancak yüksek lisans derecesi ile kabul edilen öğrenci en geç
beşinci yarıyılın, lisans derecesi ile kabul edilmiş olan öğrenci en geç
yedinci yarıyılın sonuna kadar yeterlik sınavına girmek zorundadır. c) Yeterlik sınavları; enstitü
anabilim dalı başkanlığı tarafından önerilen, enstitü yönetim kurulu
tarafından onaylanan ve sürekli görev yapan beş kişilik doktora yeterlik
komitesi tarafından düzenlenir ve yürütülür. Komite, farklı alanlardaki
sınavları hazırlamak, uygulamak ve değerlendirmek amacıyla sınav jürileri
kurabilir. ç) Doktora yeterlik komitesinin
kararları enstitü yönetim kurulunda onaylandıktan sonra geçerlilik kazanır. d) Doktora yeterlik sınavına
girebilmek için ÜDS’ndan 100 üzerinden en az 50
puan ya da Üniversitelerarası Kurul tarafından
belirlenen yabancı dil sınavlarının birinden buna eş değer puan almış olmak
gerekir. Yabancı uyruklular, kendi anadili dışındaki diğer yabancı dillerden
veya Türkçe'den sınava tabi tutulurlar. Yabancı uyruklu öğrencilerin yabancı
dil sınavlarının nasıl yapılacağı Üniversitelerarası Kurul tarafından
belirlenir. e) Yeterlik sınavına girilmesi
gereken son yarıyıla kadar, belirtilen merkezi yabancı dil yeterlik sınavında
başarısız olan doktora adayları, Senatoca belirlenen esaslara göre yabancı
dil hazırlık programına öğrenci olarak kaydedilebilirler. Bu programda
geçirilen süre öğrenim süresine dahil edilmez. Üniversitede yabancı dil
hazırlık programı açılamaması durumunda, yabancı dil hazırlık programı açan
diğer yükseköğretim kurumlarının programlarına kaydolabilmeleri ya da kendi olanaklarıyla yabancı dil öğrenebilmeleri
için bir yıl izinli sayılabilirler. Bu program veya izin süresi en çok bir
takvim yılı olup, bu süre sonunda belirtilen merkezi yabancı dil yeterlik
sınavında başarılı olamayan öğrencilerin enstitü ile ilişikleri kesilir. f) Doktora yeterlik sınavı yazılı
ve sözlü olarak iki bölüm halinde yapılır. Doktora yeterlik komitesi, sınav
jüri önerileri ve öğrencinin yazılı ve sözlü sınavlardaki başarı durumunu
değerlendirerek öğrencinin başarılı ve başarısız olduğuna salt çoğunlukla
karar verir. Bu karar, anabilim dalı başkanlığınca yeterlik sınavını izleyen
üç gün içinde enstitüye tutanakla bildirilir. g) Yeterlik sınavında başarısız
olan öğrenci bir sonraki yarıyılda tekrar sınava alınır. Bu sınavda da
başarısız olan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. ğ) Doktora yeterlik komitesi,
yeterlik sınavını başaran bir öğrencinin, ders yükünü tamamlamış olsa bile,
bu Yönetmeliğin 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında
öngörülen sürelerden sonra da fazladan ders/dersler almasını isteyebilir.
Fazladan alınacak dersi/dersleri; altıncı yarıyılın, lisans diplomasıyla
kayıt yaptıranlarda ise sekizinci yarıyılın sonuna kadar başarıyla
tamamlayamayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. h) Lisans derecesi ile kabul
edilmiş ve en az yedi dersini başarı ile tamamlamış bir öğrenci yüksek lisans
programına geçebilir. Geçiş
işlemi en erken ikinci, en geç üçüncü yarıyıl sonunda anabilim dalı
başkanlığı aracılığı ile öğrencinin başvurusu üzerine enstitü yönetim kurulu
kararı ile gerçekleşir. Bu öğrencilerin doktora öğrenimi sırasında
kullandıkları süre yüksek lisans öğreniminde kullanılmış sayılır. ı) Öğrencilerin doktora
aşamasında eğitim bilimlerine ait, Gelişim ve Öğrenme ile Öğretimde Planlama
ve Değerlendirme dersini almaları ve doktora tez savunma sınavına girebilmesi
için de bu derslerden başarılı olmaları gerekir. Bu dersler not ortalamasına
dahil edilmez. Öğrenci, bu dersleri veya eşdeğerini almış ise muaf
sayılabilir. Tez
izleme komitesi MADDE
39 – (1) Yeterlik sınavında başarılı bulunan öğrenci için
enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı
ile bir ay içinde bir tez izleme komitesi oluşturulur. (2) Tez izleme komitesi üç
öğretim üyesinden oluşur. Komitede tez danışmanından başka enstitü anabilim
dalı içinden ve dışından birer üye yer alır. İkinci tez danışmanın olması
durumunda ikinci tez danışmanı dilerse komite toplantılarına katılabilir. (3) Tez izleme komitesinin
kurulmasından sonraki yarıyıllarda, anabilim dalı başkanlığının önerisi ve
enstitü yönetim kurulu onayı ile üyelerde değişiklik yapılabilir. Tez
önerisi savunması MADDE
40 – (1) Doktora yeterlik sınavını başarı ile tamamlayan
öğrenci; en geç altı ay içinde, yapacağı araştırmanın amacını, yöntemini ve
çalışma planını kapsayan tez önerisini tez izleme komitesi önünde sözlü
olarak savunur. (2) Öğrenci tez önerisi ile
ilgili yazılı bir raporu sözlü savunmadan en az on beş gün önce komite
üyelerine dağıtır. (3) Tez izleme komitesi,
öğrencinin sunduğu tez önerisinin kabul veya reddedileceğine salt çoğunlukla
karar verir. Bu karar anabilim dalı başkanlığınca tez önerisi savunmasını
izleyen üç gün içinde enstitüye tutanakla bildirilir. (4) Tez önerisi reddedilen
öğrenci, yeni bir danışman ve tez konusu seçme hakkına sahiptir. Böyle bir
durumda yeni bir tez izleme komitesi atanabilir. Programa aynı danışmanla
devam etmek isteyen bir öğrenci üç ay içinde; danışman ve tez konusunu
değiştiren bir öğrenci ise altı ay içinde tekrar tez önerisi savunmasına
alınır. Tez önerisi bu savunmada da reddedilen öğrencinin enstitü ile ilişiği
kesilir. (5)
Tez önerisi kabul edilen öğrenci için tez izleme komitesi Ocak-Haziran ve
Temmuz-Aralık ayları arasında birer kere olmak üzere yılda iki kez toplanır.
Öğrenci, toplantı tarihinden en az bir ay önce komite üyelerine yazılı bir
rapor sunar. Bu raporda o ana kadar yapılan
çalışmaların özeti ve bir yıl sonraki dönemde yapılacak çalışma planı
belirtilir. Öğrencinin tez çalışması komite tarafından başarılı veya
başarısız olarak belirlenir. Komite tarafından üst üste iki kez veya aralıklı
olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Doktora
tezinin sonuçlandırılması MADDE
41 – (1) Doktora programındaki bir öğrenci, elde ettiği
sonuçları enstitü yönetim kurullarınca belirlenen tez yazım kurallarına uygun
biçimde yazmak ve tezini jüri önünde sözlü olarak savunmak zorundadır.
Danışmanı tarafından tezinin tamamlandığı kabul edilen öğrenci, tezinin
ciltsiz sekiz kopyasıyla birlikte hakemli dergilerde yayınlanmış/yayına kabul
edilmiş bir yayınını da ekleyerek tez sınavına girmek üzere anabilim dalı
başkanlığı aracılığı ile enstitü müdürlüğüne başvurur. (2) Doktora tez jürisi, anabilim
dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile atanır. Jüri,
üçü öğrencinin tez izleme komitesinde yer alan öğretim üyeleri ve en az biri
başka bir yükseköğretim kurumunun öğretim üyesi olmak üzere beş kişiden
oluşur. (3) Jüri üyeleri, söz konusu
tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde
toplanarak, tezin kabul edilip edilemeyeceğini veya varsa gerekli
düzeltmelerin yapılmasını, salt çoğunlukla kararlaştırır. Jüri raporlarında,
üyelerin salt çoğunluğunun görüşünün olumsuz olması halinde öğrenci tez
savunma sınavına alınmaz. Tezin yeterli görülmesi halinde öğrenci en az bir
saat süreli tez sınavına alınır. Doktora tez sınavı, tez çalışmasının sunulması
ve bunu izleyen soru cevap bölümünden oluşur. Tez sınavı dinleyicilere açık
olarak yapılır. (4) Tez danışmanının veya başka
yükseköğretim kurumundan görevlendirilen jüri üyelerinin katılamaması
durumunda, enstitü müdürünün onayı ile sınav en çok iki hafta ertelenebilir.
Danışmanın veya varsa ikinci danışmanın jüri üyesi olarak bulunamayacağı durumlarda
sınav, enstitü yönetim kurulunun kuracağı yeni jüri tarafından danışmansız
olarak yapılabilir. (5) Tez sınavının
tamamlanmasından sonra, jüri, tez hakkında salt çoğunlukla kabul, ret veya
düzeltme kararı verir. Bu karar, anabilim dalı başkanlığınca tez sınavını
izleyen üç gün içinde enstitüye yazıyla bildirilir. Bu yazıya kişisel
raporlar ve ortak rapor eklenir. Tezi reddedilen öğrencinin enstitü ile ilişiği
kesilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci, en geç altı ay içinde
gereğini yaparak, tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. Bu savunma sonunda
da tezi kabul edilmeyen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Doktora
diploması MADDE
42 – (1) Tez sınavında başarılı olmak ve diğer koşulları da
sağlamak kaydıyla, doktora tezinin düzeltilmiş ve ciltlenmiş en az üç
kopyasını, tez sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde enstitüye
teslim eden ve tezi şekil yönünden, danışmanı veya sınav jürisinin en az bir
üyesi tarafından uygun bulunan öğrenciye doktora diploması verilir. (2) Doktora diploması üzerinde,
öğrencinin izlemiş olduğu enstitü anabilim dalındaki programın onaylanmış adı
ve varsa ünvanı bulunur. SEKİZİNCİ BÖLÜM Çeşitli ve Son Hükümler Yönetmelikte
hüküm bulunmayan haller MADDE
43 – (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde;
Üniversitelerarası Kurulca hazırlanan ve
1/7/1996 tarihli ve 22683 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Lisansüstü Eğitim
ve Öğretim Yönetmeliği hükümleri ile enstitü ve Senato kararları uygulanır. Yürürlükten
kaldırılan yönetmelik MADDE
44 – (1) 5/11/1996 tarihli ve 22808 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Fırat Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği
yürürlükten kaldırılmıştır. GEÇİCİ
MADDE 1 – (1) 2007-2008 eğitim-öğretim yılı güz yarıyılına kadar
doktora tez sınavına girecek öğrencilerden, hakemli dergilerde
yayımlanmış/yayıma kabul edilmiş bir yayın şartı aranmaz. Yürürlük MADDE 45 – (1) Bu Yönetmelik 2006-2007 eğitim-öğretim yılı başında
yürürlüğe girer. Yürütme MADDE
46 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Fırat Üniversitesi
Rektörü yürütür. |