Anayasa
Mahkemesi Başkanlığından:
Esas
Sayısı: 2008/23 (Siyasî Parti Malî Denetimi)
Karar Sayısı: 2009/42
Karar
Günü: 16.7.2009
I- MALİ DENETİMİN KONUSU
Vatanseverler
Partisi’nin 2007 yılı kesinhesabının
incelenmesidir.
II- İLK İNCELEME
Anayasa
Mahkemesi İçtüzüğü’nün 16. Maddesi uyarınca, Haşim KILIÇ, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Sacit
ADALI, Fulya KANTARCIOĞLU, Ahmet AKYALÇIN, Mehmet ERTEN, A. Necmi ÖZLER, Serdar ÖZGÜLDÜR, Şevket APALAK, Serruh KALELİ ve Zehra Ayla PERKTAŞ’ın
katılmalarıyla 13.5.2009 gününde yapılan ilk inceleme toplantısında;
Vatanseverler Partisi’nin 2007 yılı kesinhesabının incelenmesi sonucunda “Dosyada eksiklik bulunmadığından işin
esasının incelenmesine, 13.5.2009 gününde oybirliğiyle” karar
verilmiştir.
III- ESASIN İNCELENMESİ
Parti’nin Anayasa Mahkemesi’ne verdiği 2007 yılı kesinhesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter
ve belgeler üzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren esas inceleme
raporu, Anayasa ve 2949 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama
Usulleri Hakkında Kanun ile 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun ilgili
kuralları, bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup
incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
Denetimin maddi öğelerini oluşturan defter ve
belgelerde Parti’nin Genel Merkezi ile 28 il ve il örgütü bulunmayan 3 ilçe
örgütünün 2007 yılı gelirlerinin 79.982,00 YTL, giderlerinin 79.980,55 YTL,
gelir fazlası nakit devrinin 1,45 YTL olduğu, gelir ile gider ve nakit
devir rakamlarının toplamının birbirine denk olduğu görülmüştür.
B- Gelirlerin İncelenmesi
1- Genel Merkez Gelirleri
Parti
Genel Merkezi’nin gelirleri 79.005.-YTL olarak gösterilmiştir. Bunun 700.-YTL.si aidat, 78.305.- YTL.si ise bağış gelirleridir.
Genel
Merkezin defter kayıtları ve gelir belgeleri üzerinde yapılan incelemede,
gelirlerin 2820 sayılı Yasa’ya uygun olarak sağlandığı sonucuna
varılmıştır.
2- İl ve İlçe Örgütleri Gelirleri
Parti’nin
il ve ilçe örgütlerinin gelirleri 977.-YTL olarak gösterilmiştir. Bunun
672.-YTL.si aidat, 305.- YTL.si ise bağış gelirleridir.
İl ve
ilçe örgütleri kesinhesap çizelgelerinin gelir
bölümü üzerinde yapılan incelemede, gelirlerin Merkez Karar ve Yönetim
Kurulu kararıyla doğruluğunun onaylandığı görülerek, 2820 sayılı Yasa’ya
uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
C- Giderlerin İncelenmesi
1- Genel Merkez Giderleri
Parti
Genel Merkezi’nin giderleri 79.003,55 YTL olarak gösterilmiştir. Bunun
78.158,93 YTL.si büro genel giderleri, 844,62
YTL.si demirbaş ve diğer giderleridir.
Parti
Genel Merkezi’nin 2008 yılına devreden nakit mevcudu 1,45.-YTL.dır.
Genel
Merkezin defter kayıtları ve gider belgeleri üzerinde yapılan incelemede,
aşağıda belirtilenler dışında kalan giderlerin 2820 sayılı Yasa’ya uygun
olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.
1- Türk
Telekomünikasyon A.Ş.’ne yapılan haberleşme gideri ödemelerinde, aynı gidere ilişkin fatura ve tahsilat makbuzlarının
(ayrıntısı aşağıda gösterildiği şekilde), ayrı ayrı
deftere kaydedilmesi sonucu mükerrer gider kaydında bulunulduğu
görülmüştür.
Telefon Numarası
|
Fatura
|
Defter Kayıt Sıra No
|
No.su
|
Seri-Sıra No
|
Tutarı (YTL)
|
312-4391920
|
2007031436945
|
J -
809390
|
97,50
|
25
|
“
|
“
|
“
|
“
|
32
|
312-4391928
|
2007031436950
|
K -
240462
|
99,25
|
26
|
“
|
“
|
“
|
“
|
35
|
Parti
mali işler başkanı imzalı 10.6.2009 tarihli yazı da, yeni kurulan bir parti
olarak sehven mükerrer gider kaydında bulunulduğu, gereğinin yerine
getirileceği açıklanmıştır.
2820
sayılı Yasa’nın 60. maddesinde Parti adına elde edilen gelirlerin ve
yapılan giderlerin ne gibi işlere ve yerlere harcandığı ilgili defterlere
sıra ile ve belgeleri de belirtilerek geçirileceği, 70. maddesinde de
giderlerin yapılmasındaki usuller belirtilmiştir.
Buna
göre, parti gideri olarak deftere gider kaydı yapılarak kasadan çıkış
gösterilen fatura tutarının tekrar gider kaydı yapılarak kasadan ikinci kez
çıkış yapılması, aynı fatura için mükerrer ödemeye yol açacağından, 2820
sayılı Yasa’ya aykırı bulunan durumun kabulü mümkün görülememektedir.
Bu
nedenlerle, ayrıntısı yukarıda gösterilen ve sehven yapıldığı anlaşılan
(97,50 + 99,25=) 196,75 YTL tutarındaki mükerrer gider kayıtlarının 2820
sayılı Yasa’nın öngördüğü anlamda belgeye dayandırılmış olduğunun kabulü
mümkün görülmediğinden, 2820 sayılı Yasa’ya aykırı yapılan belgesiz gider
niteliğindeki (97,50 + 99,25=) 196,75 YTL. tutarındaki
mükerrer ödemenin, aynı Yasa’nın 75. maddesi uyarınca Hazine’ye irad kaydedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
2- 2007
Nisan ayı kira bedeli tutarı 6.250.-YTL.nın Parti defter ve kayıtlarına işlenmediği, bu nedenle 2007 yılı
giderleri toplamına dahil olmadığı anlaşılmıştır.
Parti
mali işler başkanı imzalı 10.6.2009 tarihli yazı da, ödemenin deftere
işlenmesinin sehven unutulduğu açıklanmıştır.
2820
sayılı Yasa’nın 60. maddesinde Parti adına elde edilen gelirlerin alındığı
ve yapılan giderlerin ne gibi işlere ve yerlere harcandığının ilgili
defterlere sıra ile ve belgeleri de belirtilerek geçirileceği
belirtilmiştir.
Bu
nedenlerle, Parti genel merkezinin 2007 yılı Nisan ayı kirası olan
6.250.-YTL gider miktarının Parti defter ve kayıtlarına geçirilmemesi
dolayısıyla sehven yapıldığı anlaşılan noksan kira kaydının düzeltilmesi ve
bu işlemin düzeltme kaydının yapıldığı yıl hesabı içinde izlenmesi
gerektiği sonucuna varılmıştır.
2- İl ve İlçe Örgütleri Giderleri
Parti’nin İl ve ilçe örgütleri giderleri 977.-YTL
olarak gösterilmiştir. Bunun tamamı genel yönetim giderleridir.
İl ve ilçe örgütleri kesinhesap
çizelgelerinin gider bölümü üzerinde yapılan incelemede, giderlerin Merkez
Karar ve Yönetim Kurulu kararıyla doğruluğunun onaylandığı görülerek, 2820
sayılı Yasa’ya uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
D- Parti Malları
Parti’nin kesinhesabı,
defter ve belgeleri üzerinde yapılan incelemede, Parti Genel Merkezi’nin
2007 yılında satınalma yoluyla 1 adet Faks cihazı
ile 12m.² halı ediniminin olduğu, bunun dışında taşınmaz ve değeri yüz YTL.nı aşan taşınır mal,
menkul kıymet ve hak ediniminin bulunmadığı anlaşılmıştır.
Malın cinsi ve vasfı
|
Adeti
/ m²
|
Edinim şekli
|
Satın Alınan Firma
|
Fatura no
|
Değeri (YTL)
|
Edinim Tarihi
|
Edinen yer
|
KDVsiz
|
KDV dahil
|
Faks Cihazı
|
1
|
Satınalma
|
Mavi Bilgisayar
|
170503
|
167,85
|
198,06
|
9.3.2007
|
Parti Genel Merkezi
|
Halı
|
1 (12m²)
|
Satınalma
|
Hitit Halı Dek. İnş.
San. Tic. Ltd. Şti.
|
45613
|
133,44
|
144,11
|
14.4.2007
|
“
|
Parti’nin
satınalma yoluyla yaptığı edinimlerin 2820 sayılı
Yasa’ya uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
IV- SONUÇ
Vatanseverler
Partisi’nin 2007 yılı kesinhesabının incelenmesi
sonucunda;
1-
Parti’nin kesinhesabında gösterilen 79.982,00 YTL
gelirin, 79.783,80 YTL giderin ve 1,45 YTL nakit devrinin eldeki bilgi ve
belgelere göre doğru ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’na uygun
olduğuna;
2- 2820 sayılı Yasa’nın
70. maddesine aykırı olarak yapılan 196,75 YTL. gider
karşılığı Parti malvarlığının, aynı Yasa’nın 75. maddesi uyarınca Hazine’ye
irad kaydedilmesi gerektiğine;
3- Parti Genel Merkezi kira
giderlerinin, parti defter ve kayıtlarına hatalı olarak geçirilmesi sonucu
ortaya çıkan 6.250.-YTL tutarındaki noksan gider kaydına ilişkin düzeltme
kaydının yapılması ve bu işlemin düzeltme kaydının yapıldığı yıl hesabı
içinde izlenmesi gerektiğine;
16.7.2009
gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Haşim
KILIÇ
|
Üye
Sacit
ADALI
|
Üye
Fulya
KANTARCIOĞLU
|
|
|
|
Üye
Ahmet
AKYALÇIN
|
Üye
Mehmet
ERTEN
|
Üye
Mustafa
YILDIRIM
|
|
|
|
Üye
A. Necmi ÖZLER
|
Üye
Serdar
ÖZGÜLDÜR
|
Üye
Şevket
APALAK
|
|
|
|
Üye
Serruh
KALELİ
|
Üye
Zehra
Ayla PERKTAŞ
|
|
|
|
|
|