Dış Ticaret Müsteşarlığından:
GENELLEŞTİRİLMİŞ TERCİHLER SİSTEMİNE İLİŞKİN
TEBLİĞ
İTHALAT: (2011/ 19)
MADDE 1- (1) Bu Tebliğ, İthalat Rejimi Kararı’nda
Genelleştirilmiş Tercihler Sistemine (GTS) ilişkin tarife tavizlerinden
yararlanan eşya ile ülkelerin belirlenmesinde esas teşkil eden hususları
açıklamak amacı ile yayımlanmıştır.
MADDE 2- (1) Türkiye ile Avrupa Birliği
(AB) arasında ihdas edilen Gümrük Birliği (GB) çerçevesinde,
Genelleştirilmiş Tercihler Sistemi (GTS) kapsamında En Az Gelişmiş Ülkeler
(E.A.G.Ü.), Özel Teşvik Düzenlemeleri Ülkeleri (Ö.T.D.Ü.) ile Gelişme Yolundaki Ülkelere (G.Y.Ü.) ülkemiz tarafından tanınan tek taraflı gümrük
vergisi tavizleri İthalat Rejimi Kararı ile belirlenmiş bulunmaktadır.
MADDE 3- (1) GTS, ülkemizin başta Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ)
olmak üzere uluslararası yükümlülüklerine uygun olarak, İthalat Rejimi
Kararı Eki II sayılı (93 üncü fasıl
ve Avrupa Kömür Çelik Topluluğu (AKÇT) ürünleri hariç) ve III sayılı
Listelerde yer alan eşya için tatbik edilmekte olup;
- Gümrük
vergisi tavizlerinin tek taraflı olması,
-
Tavizlerin verilişlerinin bağlayıcı olmaması,
-
Tercihlerin kısmen veya tümüyle kaldırılabilmesi,
- Tek
taraflı veya uluslararası müzakereler sonucunda yapılacak en çok kayrılan
ülke esasına dayalı tarife indirimlerini engelleyici olmaması
temel
ilkelerine dayanmaktadır.
(2) GTS kapsamında tanınan
tavizli tarifeler, İthalat Rejimi Kararı ekinde yer alan II ve III sayılı Listelerde “GTS
Ülkeleri” sütununa derc edilerek yürürlüğe konulmuştur.
GTS’den yararlanacak G.Y.Ü.,
Ö.T.D.Ü. ve E.A.G.Ü.’ler sırasıyla İthalat Rejimi
Kararı EK: 3A, EK: 3B ve EK: 3C
sayılı Listelerde yer
almaktadır. GTS kapsamında tercihli tarifeler, bu Listelerde belirtilen
ülkeler menşeli eşyanın ithalatında uygulanır.
(3) E.A.G.Ü. için İthalat Rejimi Kararı Eki II
sayılı (93 üncü fasıl ile AKÇT ürünleri hariç) ve III sayılı Listelerde yer
alan eşyanın gümrük vergisi oranı askıya alınmıştır. İthalat Rejimi Kararı
EK: 5’te yer alan ürünlerin gümrük vergileri Ö.T.D.Ü. için askıya
alınırken, G.Y.Ü’ler
için ise ürünlerin hassasiyet
derecelerine göre gümrük vergileri askıya alınmış veya indirimli gümrük
tarifeleri uygulanmıştır.
MADDE
4- (1) Taviz tanınan eşyalar
hassaslık derecesine göre, İthalat Rejimi Kararı (EK: 5) sayılı Listede “hassas” ve
“hassas olmayan” olarak iki gruba ayrılır. Eşyanın ait olduğu
hassaslık grubu değiştirilebilir.
(2) Hassas ürünlerde, maktu gümrük vergileri % 30 oranında
azaltılmış, nispi gümrük vergileri ise İthalat Rejimi Kararı Eki II ve III sayılı
Listelerde Diğer Ülkeler (D.Ü.) sütununda belirtilen gümrük vergisi hadleri
üzerinden 3,5 puan indirilmiştir. Ancak, 50 ila 63 üncü fasıllar (bu
fasıllar dahil) arasında
yer alan hassas ürünlerde, İthalat Rejimi Kararı Eki II
sayılı Listede D.Ü. sütununda belirtilen gümrük vergisi hadleri üzerinden %
20 oranında indirim yapılmıştır. GTS kapsamında tanınan tercihli tarifenin
nihai oranı 1 inci ondalık sayıya yuvarlanmıştır.
(3)
Ayrıca, AB’nin yürürlükteki mevzuat hükümleri dikkate alınarak, bazı eşya
için bir üst fıkrada belirtilen tavizlerden daha tercihli gümrük tarifeleri
uygulanmıştır.
(4)
Tercihli tarife uygulaması sonucunda nispi vergi oranlarının % 1 veya daha
az olması, maktu vergilerin 2 EURO (€) veya daha az olması durumunda, G.Y.Ü. için gümrük vergileri askıya alınmıştır.
MADDE
5- (1) GTS kapsamı sektörler
İthalat Rejimi Kararı EK: 4’te yer almaktadır. GTS’den
sağlanan tercihli tarifeler, İthalat Rejimi Kararı (EK: 3 A) sayılı
Liste’de belirtilen ilgili ülkeler itibariyle hariç tutulan sektörler için
uygulanmaz.
MADDE 6- (1) GTS
kapsamında sağlanan tavizler;
- Temel insan ve işçi hakları ile çevreye ilişkin
uluslararası sözleşmelerde belirlenen prensiplerin ciddi ve sistematik bir
şekilde ihlal edilmesi,
- Türkiye sanayisi üzerinde olumsuz etki yapan haksız
ticari uygulamalar,
- Menşe kurallarının sistematik bir biçimde ihlal
edilmesi,
-
DTÖ tarafından
haksız ticari uygulamaların tespit edilmesi,
- GB’nin etkin işleyişine
zarar verecek şekilde trafik sapmasına neden olması,
- Uluslararası Çalışma Örgütü Konvansiyonlarında
belirtilen kölelik ya da angaryanın herhangi bir türünün uygulanması.
- Uyuşturucu ticaretine ilişkin gümrük kontrollerinin
yetersiz olması,
- Mahkumlara yaptırılan ürünlerin ihrac
edilmesi,
- Dünya Bankası tarafından bir ülkenin yüksek gelir
grubunda sınıflandırılması,
halinde ilgili ülkeler menşeli eşya için belirli veya
belirsiz süreyle geçici veya daimi olarak askıya alınabilir.
MADDE
7- (1) GTS kapsamında tavizden faydalanan ülke
menşeli bir eşyanın ithali benzer ya da doğrudan rakip bir eşyanın yerli
üreticisi için ciddi zorluk ya da ciddi zorluk tehdidi yaratır ise ilgili
ülke menşeli bu eşya için İthalat Rejimi Kararı Eki II ve III Sayılı
Listelerde D.Ü. sütununda belirtilen gümrük vergisi oranı yeniden yürürlüğe
konulabilir.
(2)
GTS kapsamında bir eşyanın ithali ülke pazarında ciddi bir bozulma ya da
ciddi bozulma tehdidi yaratır ise bu eşya için ülke ayrımı gözetmeksizin
İthalat Rejimi Kararı Eki II ve III sayılı Listelerde D.Ü. sütununda belirtilen
gümrük vergisi oranı yeniden yürürlüğe konulabilir.
(3)
Dış Ticaret Müsteşarlığı (İthalat Genel Müdürlüğü), ciddi zorluk veya
zorluk tehdidine ilişkin başvuru üzerine ya da resen
inceleme kararı alabilir.
(4)
Ciddi zorluk ya da zorluk tehdidine ilişkin inceleme sırasında yerli
üretimin;
-
Pazar payı
-
Üretim
-
Üretim
kapasitesi
-
Stok
-
İflas
-
Karlılık
-
Kapasite
kullanımı
-
İstihdam
-
İthalat
-
Fiyat
faktörlerinden biri veya bir kaçı göz önünde bulundurulur.
(5)
İnceleme, 6 ay içinde tamamlanır. Gerek görülen hallerde bu süre
uzatılabilir.
(6)
İncelemenin tamamlanmasının ardından ilgili ülke menşeli eşya için 1 ay
içinde karar alınır.
(7)
Sektör 11(b) de belirtilen ürünlere GTS kapsamında sağlanan tavizler;
(a) GTS
kapsamında tavizden faydalanan bir ülkeden, Sektör 11(b) kapsamında
gerçekleştirilen ithalatın bir önceki yıla oranla miktar
bazında %20 ve daha fazla oranda artması; veya
(b)
Sektör 11(b) de belirtilen ürünlerin herhangi bir ülkeden ithalatının; GTS
kapsamında yer alan ülkelerin tamamından herhangi bir 12 aylık dönem
süresince gerçekleştirilen ithalatın değer bazında %12,5 unu aşması
halinde,
kaldırılabilir.
(8) Acil
önlem alınması gereken durumların varlığında doğrudan korunma önlemi
uygulanabilir.
MADDE 8- (1)
Türkiye, Gümrük Birliğinin etkin işleyişini teminen,
GTS kapsamında gerekli düzenlemeleri yapma hakkını saklı tutmak kaydıyla,
AB’nin konu hakkındaki düzenlemelerini esas alır ve bu çerçevede, mevzuatında
gerekli uyumlaştırmayı
yapar.
MADDE
9- (1) 31/12/2009 tarihli ve
27449 (2.Mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalat (2010/19)
sayılı “Genelleştirilmiş Tercihler Sistemine İlişkin Tebliğ” yürürlükten
kaldırılmıştır.
MADDE
11- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Dış
Ticaret Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Bakan yürütür.
|