Gıda,
Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:
BAL
ARILARININ AMERİKAN YAVRU ÇÜRÜKLÜĞÜ HASTALIĞINA
KARŞI
KORUNMA VE MÜCADELE YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ
BÖLÜM
Amaç,
Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu
Yönetmeliğin amacı; Amerikan Yavru Çürüklüğü olarak adlandırılan
hastalıktan korunmak ve hastalıkla mücadele etmek için alınması gereken
tedbirlere ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu
Yönetmelik;
a) Amerikan Yavru Çürüklüğü hastalığına karşı koruyucu
önlemlerin alınması, hastalığın erken tespit edilerek izlenmesi ve
yetkililerin ve yetiştirici birliklerinin bilgilendirilmesi için alınması
gereken koruyucu önlemleri,
b) Bal arılarında Amerikan Yavru Çürüklüğü hastalığı
salgını olduğunda uygulanacak asgari kontrol önlemlerini,
kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu
Yönetmelik; 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki
Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 4 üncü maddesi ile 3/6/2011 tarihli ve 639
sayılı Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri
Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 7 nci maddesi hükümlerine dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu
Yönetmelikte geçen;
a) Amerikan Yavru Çürüklüğü: Yavru arılarda
Paenibacilluslarvae tarafından oluşturulan infeksiyöz ve oldukça bulaşıcı
hastalığı,
b) Arılık: Arılı kovan ve ekipmanların bulunduğu açık ya
da kapalı tesis ve alanları,
c) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,
ç) Gezginci arıcı: Bitkilerdeki farklı çiçeklenme
döneminden üst düzeyde faydalanmak ve kış koşullarından arılarını korumak
maksadıyla kolonilerinin yerini değiştiren arıcıyı,
d) İmha: İtlaf edilen arı ailesi ile çerçevelerin
petekleri ile birlikte yakılarak, çukura gömülme yöntemi ile yok
edilmesini,
e) İşletme: Arıların beslendiği ve korunduğu üretme
çiftliklerini,
f) İtlaf: Hastalığın teyidinden sonra resmî veteriner
hekim nezaretinde gerçekleştirilen hayvanların öldürülme işlemini,
g) Karantina: Hastalık veya zararlı organizmaların
ülkeye girişini veya ülke içinde yayılmasını önlemek amacıyla, hayvan,
hayvansal ürün, bitki, bitkisel ürün ve diğer maddeler ile bulaşma ihtimali
bulunan madde ve malzemelerin kontrol altına alınmasını,
ğ) Koloni: Yumurtlayan ana arısı bulunan ve arı
faaliyetlerinin sürdürüldüğü arı ailesini,
h) Kordon: Hayvan hastalığı görülen alanın gözetim
altında tutulması, giriş ve çıkışların kontrol altına alınmasını,
ı) Kovan: Taşınabilir arı ailesi barınağını,
i) Resmî veteriner hekim: Bakanlık adına görev yapan
Bakanlık personeli veteriner hekimi,
j) Temel petek: Ham maddesi saf balmumu olan, mekanik
olarak tekniğine göre sterilize edilerek imal edilen levhaları,
k) Teşhis kılavuzu: Hastalığa ait teşhis rehberini,
l) Veteriner Kontrol Enstitüsü Müdürlüğü: Amerikan Yavru
Çürüklüğü hastalığının teşhisinden, mücadelesinden ve gözetim
programlarından sorumlu olan doğrudan Bakanlığa bağlı enstitü müdürlüğünü,
m) Yetkili otorite: Bakanlık il ve ilçe müdürlüklerini,
ifade eder.
İKİNCİ
BÖLÜM
Hastalık
Bildirimi ile Hastalık Şüphesi ve Resmî Teyit
Hastalık
bildirimi
MADDE 5 – (1)
Amerikan Yavru Çürüklüğü hastalığından şüphe eden veya bu hastalığın
varlığından haberdar olan hayvan sahipleri ve bakıcıları, veteriner
hekimler ile muhtarlar, köy korucuları, celepler, çobanlar, gemi kaptanları,
istasyon ya da gümrük memur veya idarecileri gibi ilgililer tarafından
yetkili otoritelere bildirim yapılır; durum yetkili otoriteler tarafından
ise derhal Bakanlığa bildirilir.
Hastalık
şüphesi
MADDE 6 – (1) Resmî
veteriner hekim hastalık şüphesi olan yere gelinceye kadar o yerdeki idari
makamlar, belediye yahut köy muhtarı hastalıktan şüpheli kovanları muayene
ve teşhis için muhafaza altına aldırır.
(2) Kordon konularak hastalıklı kovanların bulunduğu
yere giriş ve çıkışlar önlenir. Hastalıklı yerden kovan çıkarılmasına, bu
bölgeye başka yerden kovan girmesine ve hastalıklı kovanlarda kullanılan
malzemelerin, hastalık mahallinin dışına çıkışına izin verilmez.
(3) Hastalıklı kovanların bakımı için bir kişi
görevlendirilir. Görevli kişinin dışında tecrit mahalline hiç kimsenin
girmesine izin verilmez.
(4) Bu hastalığın teşhisi için resmî veteriner hekim
tarafından marazi madde alınmadan, herhangi bir işlem yapılmaz.
(5) Alınan tedbirlerin uygulanmasından köylerde
muhtarlar ve arı sahipleri, kasabalarda belediyeler, mahalle muhtarı ve arı
sahipleri, gezginci arılarda ise arı bakıcısı ve arı sahipleri sorumludur.
(6) Hastalık ihbarını alan resmî veteriner hekim, en
seri vasıta ile en geç yirmidört
saat içinde hastalık yerine gider.
(7) Resmî veteriner hekim hastalık mahallinde hastalığa
el koyar, kovanlardaki yavru gözlü petekleri muayene ve kontrol eder,
karantina tedbirlerini alır. Gerekli marazi maddeyi sekizinci fıkrada
belirtilen esaslar kapsamında alır ve EK-1’de yer alan protokolü doldurarak
bağlı bulunduğu veteriner kontrol enstitüsü müdürlüğüne gönderir.
(8) Marazi madde alımında ve gönderilmesinde dikkat
edilecek hususlar aşağıda gösterilmiştir.
a) Petek numunesi en az 10 x 10 cm ebadında ve mümkün
olduğu kadar renk değişikliğine sahip ve ölü larva içerir şekilde olur.
b) Numunede hiç bal olmaz ya da çok az bal içerir.
c) Numune gevşek şekilde ambalajlanır ve ambalaj
işleminde plastik çanta, alüminyum folyo, yağlı kağıt, teneke veya cam gibi
malzemeler kesin teşhisi imkansız hale getirdiği için kullanılmaz.
ç) Eğer peteğin bir kısmı gönderilemiyorsa herhangi bir
test için yeterince materyal içeren petek gözü de yeterli olabilir.
(9) Hastalığın çıkışı ve seyri hakkında aşağıda
belirtilen bilgiler toplanır.
a) Hastalığın çıkış tarihi,
b) Hastalığın başlangıcından bugüne kadar kaç kovanda
larva ölümlerinin olduğu,
c) Hastalıklı kovanların diğer arılıklardaki arılarla
temasının olup olmadığı,
ç) Arılığa yabancı kovan getirilip getirilmediği,
d) Kordon konmadan önce başka herhangi bir yere koloni
nakli yapılıp yapılmadığı, yapıldıysa kime, nerelere, ne zaman ve ne kadar
yapıldığı,
e) İlaç kullanılıp kullanılmadığı, eğer kullanıldıysa
hangi ilaçların kullanıldığı.
Resmî teyit
MADDE 7 – (1)
Laboratuvar raporu ile hastalık teyit edildiğinde hastalık çıkan yerde
yarıçapı 6 kilometre olan bir saha kordon altına alınarak bulaşmaya vasıta
olabilecek her türlü alet, malzeme ve ekipmanlar ruhsatlı ve Amerikan Yavru
Çürüklüğü hastalığına etkili olan dezenfektan maddelerle dezenfekte edilir.
Kordon altındaki bölgede hastalık görülmeyen işletmelerde resmî veteriner
hekimin kontrolünde gerekli tedbirler alındıktan sonra koloni hareketine
izin verilir.
(2) Hastalığın varlığı laboratuvar raporu ile teyit
edildikten sonra mahallin Hayvan Sağlık Zabıtası Komisyonu toplanarak resmî
veteriner hekimin düzenlediği Amerikan Yavru Çürüklüğü Hastalık Çıkış
Raporunu görüşür. Alınan tedbirleri gözden geçirir, önerileri değerlendirir
ve o mahaldeki Amerikan Yavru Çürüklüğü hastalığına karşı yürütülecek
mücadele esaslarını karara bağlar.
(3) Hayvan Sağlık Zabıtası Komisyon kararlarında aşağıda
belirtilen hususlar yer alır.
a) Hastalıklı kovanların bulunduğu yerler,
b) Kordon altına alınacak yerler,
c) Komşu köy, kasaba, ilçe, şehir veya arıcılara haber
verme şekli,
ç) Hastalık olduğuna dair levhaların dikileceği yerler,
d) Toplanan bilgilerin nasıl değerlendirileceği,
e) Yeni hastalanan ve ölen larvalı kovanlar için
yapılacak işlemler,
f) Kordon altındaki bölgede serbest, şartlı serbest veya
yasak olan hususlar,
g) Transit geçişlere yapılacak işlemler,
ğ) Kordon bölgesinde zirai mücadele yapılacağı zaman
kolonilerin hangi bölgeye taşınacağı.
(4) Üçüncü fıkrada belirtilen kararlar alınırken,
birinci fıkradaki önlemlere ek olarak aşağıdaki hususlar yerine getirilir.
a) Kordon altına alınan bölgenin sınırlarına büyük
harflerle “Burada Arılarda Amerikan Yavru Çürüklüğü Hastalığı Vardır!” levhaları asılır.
b) Kordon yerinden çıkarken alınan tedbirler resmî
veteriner hekim tarafından kontrol edilir, noksan olanlar tamamlattırılır.
(5) Hastalığı takip eden resmî veteriner hekim bölgeyi
kontrol eder ve hastalık ile ilgili konularda arı yetiştiricilerini
bilgilendirir.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Arıların
İtlafı ve İmha İşlemleri, Hastalığın Sönüşü
Arıların
itlafı ve imha işlemleri
MADDE 8 – (1)
Hastalığın tespit edildiği koloniler ve çerçeveleri petekleri ile birlikte yakılarak hepsi imha edilir.
(2) Arıların itlafında aşağıdaki hususlar dikkate
alınır.
a) İtlaf akşamüzeri gerçekleştirilir.
b) İtlaf işlemine kovanın uçma deliği kapatılarak
başlanır.
c) Çerçevelerin üzerine kalsiyum siyanid, etilasetat ya
da herhangi bir insektisit uygulanarak arılar itlaf edilir.
(3) İmha işleminde aşağıdaki hususlara dikkat edilir.
a) Kazılan çukura, petekleri ile birlikte çerçeveler ve
ölmüş arılar toplanır; daha sonra bunlar benzin veya benzeri maddeler dökülerek yakılır.
b) Yakma işi tamamlandıktan sonra çukur toprakla
kapatılır ve bütün bu işlemler arılıktan uzak bir yerde yapılır.
c) Isıya dayanıklı kovanın gövde, kapak ve dip tahtası
ile işletmede kullanılan her türlü malzeme, ruhsatlı ve Amerikan Yavru
Çürüklüğü hastalığına etkili olan dezenfektan maddelerle dezenfekte edilir
ve yüzeyler iyice kazındıktan sonra pürmüzle yakılır. Bunların kullanımına
iki gün güneşte kurutulduktan sonra izin verilir.
ç) Strofor kovanların kullanımına ise çamaşır suyu ile
yıkandıktan ve iki gün güneşte kurutulduktan sonra izin verilir.
Hastalığın
sönüşü
MADDE 9 – (1) Kordon
kaldırılmadan önce hastalık görülen koloniler son bir kez daha kontrol
edilerek, marazi madde alınır ve bölge veteriner kontrol enstitüsü
müdürlüğüne gönderilir.
(2) Laboratuvar muayeneleri ile hastalığın tamamen
ortadan kalktığı teyit edilir.
(3) Hastalığın ortadan kalkmasının teyidinden ve
hastalık belirtilerinin ortadan kalkmasından iki ay sonra, ruhsatlı ve
Amerikan Yavru Çürüklüğü hastalığına etkili olan dezenfektan maddelerle
dezenfeksiyon yapılarak kordon ve karantina kaldırılır.
DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
Temel Petek
Üretim Yerleri, Teşhis Yöntemleri ile Teşhis Kılavuzu,
Referans
Laboratuvarları
Temel petek
üretim yerleri
MADDE 10 – (1)
Hastalığın yayılmasını engellemek için temel petek üretimi yapan petek
üreticileri, bal mumlarını 120 °C’de 1 atmosfer basınç altında 10-15 dakika
süreyle sterilize ettikten sonra piyasaya sürer.
(2) Yetkili otorite tarafından temel petek üretimi yapan
yerler belirlenerek her yılın Ocak ayı sonuna kadar Bakanlığa bildirilir.
(3) Üretim izni alan tüm yerlerden, imalatın yoğun
olduğu Şubat, Mart, Nisan, Mayıs ve Haziran ayları olmak üzere yılda en az
iki kez, özellikle renklerinde değişim olan veya görünümü, kokusu hoş
olmayan üç bütün temel petek numune olarak alınır ve hastalık açısından
incelenmek üzere bölge veteriner kontrol enstitüsü müdürlüğüne gönderilir.
(4) Bal mumu numunelerinin, laboratuvarda yapılan
analizleri sonucunda hastalık etkeninin tespit edilmesi durumunda;
imalathanenin üretimi durdurulur, mevcut stoklara el konularak satışı
engellenir.
(5) İmalathanedeki tüm stokun birinci fıkrada belirtilen
sterilazasyon işlemine tabi tutulmasından ve üretimde kullanılan kazan ve
ekipmanların dezenfeksiyonundan sonra tekrar numune alınarak bölge veteriner
kontrol enstitüsü müdürlüğüne gönderilir.
(6) Laboratuvar muayenelerinin hastalık etkeni yönünden
menfi çıkmasından sonra imalathanenin tekrar üretim ve satışına izin
verilir.
(7) Temel petek üretim yerlerinden alınan numune
sonuçları ve yapılan işlemleri gösteren EK-2’de yer alan Temel Petek Üretim
Yerleri Faaliyet Raporu her yılın Temmuz ayı sonuna kadar Bakanlığa
gönderilir.
Teşhis
yöntemleri ile teşhis kılavuzu
MADDE 11 – (1)
Arılarda, Amerikan Yavru Çürüklüğü hastalığının varlığını tespit etmek amacıyla
örnekleme, teşhis yöntemleri ve laboratuvar testleri Bakanlıkça uygulamaya
konulan teşhis kılavuzuna uygun olarak gerçekleştirilir.
Referans
laboratuvarları
MADDE 12 – (1) Ulusal
referans laboratuvarı Bakanlıkça belirlenir.
BEŞİNCİBÖLÜM
Son
Hükümler
Yürürlük
MADDE 13 – (1) Bu
Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 14 – (1) Bu
Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.
Eki için tıklayınız.
|