İçişleri
Bakanlığından:
KARAYOLLARI
TRAFİK YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK
YAPILMASINA
DAİR YÖNETMELİK
MADDE 1 – 18/7/1997 tarihli
ve 23053 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Karayolları Trafik Yönetmeliğinin
3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan “Taksi”, “Taksi
Dolmuş”, “Kamyonet”, “Motosiklet”, “Motorlu Bisiklet”, “Bisiklet”, “Kamp
Taşıtı”, “Taşıma Sınırı (Kapasite)” tanımları ile aynı fıkranın (d)
bendinde yer alan “Motor Karavan”, “Zırhlı Taşıt”, “Ambulans”, “Cenaze
Arabası” tanımları aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı bendin (5)
numaralı alt bendine “SF Seyyar vinçler” tanımı eklenmiştir.
“Taksi: Yapısı itibariyle sürücüsü dahil en çok 8 oturma
yeri olan, insan taşımak için imal edilmiş bulunan ve taksimetre veya
tarife ile yolcu taşıyan M1 sınıfı ticari motorlu araçtır.
Taksi Dolmuş: Yapısı itibariyle sürücüsü dahil en çok 8
oturma yeri olan ve insan taşımak için imal edilmiş bulunan, adam başına
tarifeli ücretle yolcu taşıyan M1 sınıfı ticari motorlu araçtır.”
“4) Kamyonet: Azami yüklü ağırlığı 3.500 kilogramı
geçmeyen ve yük taşımak için imal edilmiş motorlu taşıttır. Sürücü ve
yanındaki oturma yerleri dışında başka oturma yeri de bulunabilen, sürücü
bölümü gövde ile birleşik kamyonetlere panelvan denir.”
“8) Motosiklet: 2 veya 3 tekerlekli sepetli veya
sepetsiz motorlu araçlardır. Bunlardan karoserisi yük taşıyabilecek şekilde
sandıklı veya özel biçimde yapılmış olan ve yolcu taşımalarında
kullanılmayan 3 tekerlekli motosikletlere yük motosikleti (triportör)
denir. L3, L4, L5 ve L7 sınıfı motorlu araçlardır.
9) Motorlu Bisiklet: Silindir hacmi 50 santimetre küpü geçmeyen,
içten patlamalı veya elektrik motoru ile donatılmış ve imal hızı 45
km/s’den az olan L1, L2 ve L6 sınıfı motorlu araçtır.
10) Bisiklet: En çok 3 tekerleği olan ve üzerinde
bulunan insanın adale gücü ile pedal veya el ile tekerleği döndürülmek suretiyle
hareket eden ve yolcu taşımalarında kullanılmayan motorsuz araçtır. Azami
sürekli gücü 0,25 KW’ı geçmeyen, hızlandıkça gücü düşen ve hızı en fazla 25
km/saate ulaştığında pedal çevrilmediği takdirde gücü tamamen kesilen
elektrikli bisikletler de bu sınıfa girer.”
“19) Kamp Taşıtı: Yük taşımasında kullanılmayan; iç
dizaynı tatil yapmaya uygun teçhizatlarla donatılmış, hizmet edebileceği
kadar yolcu taşıyabilen SA kodlu motorlu araçtır.”
“24) Taşıma Sınırı (Kapasite): Bir aracın güvenle
taşıyabileceği, en çok yük ağırlığı ve/veya yolcu ve hizmetli sayısıdır.”
“5.1) Motorlu Karavan: En az aşağıdaki ekipmanları
kapsayan, yatacak yeri olan özel maksatlı M sınıfı SA kodlu motorlu
araçtır.
(i) Koltuklar ve masa,
(ii) Koltuklardan dönüştürülebilecek uyku yatağı,
(iii) Yemek pişirme imkânları,
(iv) Depolama/Saklama imkânları.
Bu ekipmanlar oturma bölümüne sabit olarak monte edilir;
ancak masa kolayca çıkarılabilecek şekilde tasarlanabilir.
5.2) Zırhlı Taşıt: Taşınan yolcuların ve/veya yüklerin
korunması için tasarlanmış ve kurşungeçirmez zırh kaplama gereklerine uygun
SB kodlu motorlu araçtır.
5.3) Ambulans: Hasta veya yaralı insan taşınması için
tasarlanmış ve bu amaç için özel ekipmanlara sahip M sınıfı SC kodlu
motorlu araçtır.
5.4) Cenaze Arabası: Cenaze taşınması için tasarlanmış
ve bu amaç için özel ekipmanlara sahip SD kodlu motorlu araçtır.
5.5) SF Seyyar vinçler: Kaldırma momenti 400 kNm’ye eşit
veya daha fazla olan bir vinci bulunan ve araç üzerinde eşya taşımak
amacına uygun olmayan N3 kategorisi özel amaçlı araçlar.”
MADDE 2 – Aynı
Yönetmeliğin 30 uncu maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“Sürücülerin ve araçların sicillerini tutmak üzere
Emniyet Genel Müdürlüğünce ihtiyaç duyulacak teknik bilgiler, hukuki
değişiklikler veya kısıtlayıcı şerhlerin sicil üzerindeki kayıt işlemleri;
Emniyet Genel Müdürlüğünce yetki verilen kamu kurumları, kamu kurumu
niteliğindeki meslek kuruluşları veya özel hukuk tüzel kişilerince
elektronik sistemle yapılabilir. Sürücü belgesi ve tescil işlemlerine esas
teşkil edecek bilgiler, Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından ilgili kamu
kurum veya kuruluşlarından elektronik sistemle temin edilebilir veya
kanunlardaki istisnalar hariç olmak üzere bu amaçla sınırlı olarak
paylaşılabilir. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, Emniyet
Genel Müdürlüğü ile ilgili taraflar arasında protokolle belirlenir.”
MADDE 3 – Aynı
Yönetmeliğin 42 nci maddesinin dördüncü fıkrası aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“Traktör römorklarının arka kısımlarına; Avrupa Topluluğu
Direktifleri ve Avrupa Ekonomik Komisyonu Regülasyonu ECE R 69’a uygun iki
adet işaret levhası takılır.”
MADDE 4 – Aynı
Yönetmeliğin 43 üncü maddesinin üçüncü fıkrasından sonra gelmek üzere
aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“Tescil kaydı silinen araçlar, çalıntı tarihinden
itibaren 30 yıl süreyle araç tescil bilgisayar sisteminde plaka ve çalıntı
kaydı ile birlikte muhafaza edilir. Bu süre sonunda bulunamayan araçların
bilgisayar plaka kayıtlarının düşüm işlemi yapılır ve durum Gelir İdaresi
Başkanlığına elektronik sistemle, bunun mümkün olmaması halinde ise en geç
onbeş iş günü içinde yazılı olarak ilgili vergi dairesine bildirilir. Bu
araçların çalıntı bilgisi şase ve motor numarası üzerinden takip edilerek
boşa çıkan plakalar, diğer araçlara tescil plakası olarak verilebilir.”
MADDE 5 – Aynı
Yönetmeliğin 49 uncu maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinin (1) numaralı
alt bendi ile (b) bendinin (1) numaralı alt bendi aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“1) Her araç için zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesi,”
“1) Her araç için zorunlu mali sorumluluk sigortası
poliçesi,”
MADDE 6 – Aynı
Yönetmeliğin 53 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) ve (3)
numaralı alt bentleri ile üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“2) Otomobil, kamyonet, minibüs, kamyon, çekici ve
otobüslerde ön plaka 11x52, arka plaka 11x52 veya 21x32 santimetre; plaka
yerlerinin bu ölçülere uymaması halinde ölçüler 15x30 santimetre,
3) Harf ve rakam gruplarının plaka üzerindeki yerleri
ile genişlik, yükseklik, çizgi kalınlığı ve aralıklarına ait ölçüler; 12,
12/A, 12/A-1, 12/B, 12/B-1, 12/C, 12/C-1, 12/G, 12/G-1, 12/H, 12/H-1, 12/J,
12/J-1, 12/N, 12/N-1, 12/N-2, 12/P, 12/P-1, 12/P-2, 12/R, 12/R-1, 12/R-2,
12/S, 12/S-1, 12/S-2, 12/T, 12/U, 12/V eklerdeki şekillerde gösterilmiştir.”
“Talep halinde, trafik denetleme kuruluşları tarafından
özürlülerin araçları için ayrılmış park yerlerinden istifade etmeleri
amacıyla, özürlülere örneği Ek-47’de yer alan park kartı verilir. Park
kartlarının verilmesi, kullanılması ve iptaline dair usul ve esaslar
Emniyet Genel Müdürlüğünce belirlenir.”
MADDE 7 – Aynı
Yönetmeliğin 54 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“Tescil
plakalarının takılma yerleri ve sayıları
MADDE 54 – Tescil plakaları
araçlara aşağıda gösterildiği şekilde ve sayıda takılır.
a) Motorlu bisiklet ve motosikletlere; yerden 20 ila 150
santimetre yükseklikte araç arka kısmında ve araç boyuna eksenine dik
olacak şekilde bir adet,
b) Römork ve yarı römorklara arkada yerden 30 ila 120
santimetre yükseklikte römork boyuna eksenine dik olacak şekilde bir adet,
c) Yük motosikletleri ile diğer motorlu araçlara; biri
ön, diğeri arkada yerden 30 ila 120 santimetre yükseklikte araç boyuna
eksenine dik olacak şekilde iki adet,
ç) Traktörlerde; biri ön, diğeri arkada yerden 30 ila
400 santimetre yükseklikte araç boyuna eksenine dik olacak şekilde iki
adet,
Tescil plakaları, aracın boyuna ekseninde veya sol
tarafında, alt kenarı aracın tampon alt seviyesinin üstünde kalacak, yanlarından
taşmayacak, sallanmayacak, düşmeyecek ve kolayca okunabilecek şekilde
takılır.
d) Takılacak yerlerin uygun olmaması halinde tescil
kuruluşunun izni ile;
1) 11x52 santimetre en ve boyundaki ön plaka arkaya,
2) Araç ekseni üzerine yerleştirilecek olanlar sol
tarafa,
3) Arka plakaların üst kenarı 200 santimetreye kadar,
taktırılabilir.
Ayrıca plaka için özel yeri bulunanlara küçük ölçüde
plaka takılmasına izin verilebilir.
e) Lastik tekerlekli traktör römorklarına, traktöre
verilen numarayı taşıyan plaka, diğer araçlarla çekilen römork ve yarı
römorklara kendileri için verilen plakalar takılır.
Tescile tabi olmamakla beraber, yüklü ağırlığı 750
kilograma kadar olan römork veya yarı römorkların arkasına çeken araca
verilen numarayı taşıyan plaka takılır veya resmedilir.
f) İş makinelerine de bu Yönetmelikte gösterilen ölçü ve
esaslara uygun plaka takılır. Plaka takılacak yeri olmayanların uygun
kısımlarına aynı ölçülerde yazılarak resmedilir. Bu araçlar üzerinde ayrıca
ilgili kuruluşu tanıtan tam veya kısaltılmış yazılar bulunur (Ek-13).
Kartondan yapılmış geçici plakalar, araçların ön ve arka
camı üzerine ya da önden veya arkadan görülebilecek uygun yerine, görüşü
engellemeyecek şekilde iliştirilir veya yapıştırılır.”
MADDE 8 – Aynı
Yönetmeliğin 58 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 58 –
Aşağıda
belirtilen araçlarda, açıklanan usul ve esaslara uyulmak şartıyla tescil
plakası yerine değişik renk ve şekilde özel tahsisli plakalar kullanılır.
a) Cumhurbaşkanlığı araçları;
1) Cumhurbaşkanına tahsis edilen araçların plakalarında
sadece Cumhurbaşkanı forsu bulunur.
2) Cumhurbaşkanlığına ait diğer araçlara, koyu kırmızı
zemin üzerine sarı madeni CB harfleri ile üçlü rakam grubu bulunan plakalar
takılır (Ek–15). Bu plakaların zeminleri yeşil renkte de olabilir.
b) TBMM Başkanlık Divanı Üyeleri ile Komisyon Başkanları
ve Grup Başkan Vekillerine tahsis edilen araçlara, kırmızı zemin üzerine
sarı madeni TBMM amblemi ile sarı madeni TBMM harfleri ve üçlü rakam
bulunan plakalar verilir. Bu plakaların numaralandırılması işlemleri ile
sıralamasına dair düzenlemeler TBMM Başkanlığınca yerine getirilir.
c) 5/1/1961 tarihli ve 237 sayılı Kanuna göre zata ve
emre tahsis edilen araçların plakaları da koyu kırmızı zemin üzerine sarı
madeni dörtlü rakam grubundan (Ek–16) oluşur. Bunlardan il valilerine ait
plakalarda dörtlü rakam grubunun önüne ilin sıra numarasını gösteren ikili
rakam grubu gelir (Ek-16/a il valileri).
1) Bu plakalardan hangi numaranın kime verileceği ve
hangi tescil plakalı araçlarda kullanılacağı, Başbakanlık tarafından
belirlenen protokol sırası esas alınarak İçişleri Bakanlığınca düzenlenir.
2) Emre ve zata birden fazla araç tahsis edilmiş ise
birinci araca verilen numaradan sonra gelen veya uygun görülen bir başka
sıra numarasını taşıyan plaka tahsis edilir.
3) Birden fazla araca aynı sıra numarası bulunan özel
tahsisli plaka takılamaz.
ç) 237 sayılı Kanunun (2) sayılı cetveline göre
kişilerin makam hizmetlerine tahsis edilen araçlara A-AA-AAA grubundaki
plakalardan verilir. Ancak, Başbakanlık ve bakanlık müsteşarları ile
Emniyet Genel Müdürüne verilecek plakalar beyaz zemin üzerine kırmızı
kabartma dörtlü rakam grubundan oluşur. Bu araçlara 12x36 santimetre
ebadında plaka takılır.
d) Diplomatik muafiyeti haiz kişilerle, misyonlarda görevli
diplomatik statüye sahip olan personelin ülkemizde özel veya tüzel
kişilerden ya da leasing yoluyla kiralayacakları araçlarına, mütekabiliyet
esasları da göz önünde bulundurularak, noterlerce tanzim edilen kira
sözleşmesiyle birlikte, Dışişleri Bakanlığının yazılı teklifi ve İçişleri
Bakanının onayı ile geçici olarak CC 0001'den CC 9999'a, CD 0001'den CD
9999'a, CG 0001'den CG 9999'a ve CM 0001'den CM 9999'a kadar olan
plakalardan verilebilir. Sürenin bitiminde, tahsis edilen plakalar hiçbir
tebligata gerek olmadan ilgililerce trafik kuruluşlarına iade edilir.
e) Resmi plakalı olarak görev yapan emniyet araçlarına
kayıtlı oldukları trafik birimlerince, o aracın telsiz kod numarasını
karşılayan resmi plaka verilir.
Özel tahsisli plaka verilen araçların tahsis amacının
değişmesi halinde, özel tahsisli plakaları yerine tescil plakaları takılır.
Devletin istihbarat veya gizlilik gerektiren
hizmetlerinde kullanılan araçlarına, ilgili kurum veya kuruluşun il
valiliklerine yapacağı yazılı talep üzerine hizmetin özelliği ve gereği
icabı aşağıdaki esas ve usuller doğrultusunda 56 ncı maddenin (b) bendinde
belirtilen plakalardan sivil plaka tahsisi yapılır.
a) Bu araçlara sivil plaka tahsisi il emniyet müdürünün
teklifi ve valinin onayı ile yapılır. Ancak;
1) Emniyet Genel Müdürlüğünün merkez birimleri ile
doğrudan merkeze bağlı taşra birimlerinde kullanılan araçlara, Emniyet
Genel Müdürünün,
2) İl emniyet müdürlüklerine bağlı birimlerde kullanılan
araçlara, il emniyet müdürünün,
onayı ile sivil plaka tahsis edilir.
b) Devletin güvenlik gerektiren diğer hizmetlerde
kullanılan araçlarına, ilgili kamu kurum veya kuruluşunun yazılı talebi
üzerine hizmetin özelliği ve gereği icabı İçişleri Bakanlığının onayı ile
sivil plaka tahsisi yapılabilir.
c) Sivil plaka tahsisi aracın tescil kaydının bulunduğu
trafik tescil kuruluşunca yapılır. Ancak, Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma
Genel Komutanlığı, Milli İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı ve Emniyet Genel
Müdürlüğünün merkez ve taşra teşkilatlarının istihbarat, gizlilik veya güvenlik
gerektiren hizmetlerinde kullanılan araçlarına, görev gereği herhangi bir
başka il trafik tescil kuruluşundan sivil plaka talep edilmesi halinde,
İçişleri Bakanlığının onayı ile sivil plaka tahsis edilebilir.
237 sayılı Kanuna ekli (1) sayılı cetvel uyarınca emir
ve zatlarına, (2) sayılı cetvel uyarınca makam hizmetlerine tahsis edilmiş
olan araçlara, tescil plakası yerine güvenlik gerekçesiyle sivil plaka
takılmasının talep edilmesi halinde, İçişleri Bakanlığının onayı ile sivil
plaka tahsis edilebilir. Plaka tahsisi talebe bağlı olarak aracın tescil
kaydının bulunduğu veya başka bir trafik tescil kuruluşundan yapılır.
Diplomatik muafiyeti olan kişiler, misyonlarda görevli
diplomatik statüye haiz olan idari ve teknik personel ile asıl
ikametgâhları yabancı memlekette olan (Türk ve yabancı turistler hariç) ve
Türkiye'de geçici ve belirli bir süre için çalışmak, tetkik ve tahsilde
bulunmak veya çeşitli nedenlerle gelen yabancı kişilerin araçlarına,
güvenlik mülahazaları çerçevesinde, mütekabiliyet esasları da göz önünde
bulundurularak, Dışişleri Bakanlığının yazılı teklifi ve İçişleri Bakanının
onayı ile geçici olarak sivil plaka verilebilir. Sürenin bitiminde, tahsis
edilen sivil plakalar hiçbir tebligata gerek olmadan ilgililerce trafik
tescil kuruluşlarına iade edilir.
Sivil plakalar, aracın tescilli olduğu trafik tescil
kuruluşunca en fazla iki adet, başka bir tescil kuruluşunca ise bir adet
olmak üzere tahsis edilir.
Sivil plakaların tahsisine ait bilgiler Ek-17'de yer
alan deftere kaydedilir.
Tahsis olunan plakalar talep halinde başka bir plaka
numarası ile değiştirilebilir. Bu durumda daha önce tahsis edilmiş olan
sivil plakalar, geri alınarak iptal edilir.
Tahsis edilen plakaların hizmet amacı sona erdikten
sonra iade edilmesi zorunludur. Bu şekilde iade edilen plakalar bir yıl
süreyle başka araçlara verilmez.
Sivil plakaların tahsisi işlemlerine ilişkin bilgi ve
belgelerin gizliliği korunur.
Bu maddede sayılanlar dışında hiçbir kişi, kurum veya
kuruluş aracına özel tahsisli veya sivil plaka verilemez.”
MADDE 9 – Aynı
Yönetmeliğin 64 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 64 –
Araçlarda;
a) Özelliklerine ve cinslerine göre nitelik ve
nicelikleri 1 sayılı Cetvelde gösterilen gereçlerin,
b) Ayrıca, kamyon, çekici ve otobüslerde İçişleri ve
Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme bakanlıklarının görüşlerini de alarak
Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının belirlediği takograf, taksi
otomobillerinde taksimetre,
bulundurulması ve bunların kullanılır durumda olması
zorunludur.
Birinci fıkranın (b) bendindeki şartlara uymayan
araçlara, eksikliklerinin giderilmesi amacıyla 125 inci maddede belirtilen
şekil ve sürelere göre geçici olarak trafiğe çıkış izni verilir. Bu süre
sonunda eksikleri giderilmeyen araçlar trafikten men edilir.”
MADDE 10 – Aynı
Yönetmeliğin 72 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 72 –
Araçların
tescilleri esnasında yapılan tespitlerde, motor veya şasi numaralarının
sonradan vurma olduğu tespit edilip hakkında işlem yapılmak üzere adli
makamlara intikal ettirilen araç sahibi hakkında adli makamlarca
takipsizlik kararı verilerek aracın sahibine teslim edilmesi halinde,
aracın motor ve şasi numaraları hakkında 61 inci madde hükümleri
doğrultusunda hareket edilir.
Tamir veya tadil gibi nedenler dışında, üzerinde bulunan
numaraları başka sebeplerle silinmiş veya tahrip edilmiş olan motor
blokları araçlara tadilat yapılmak suretiyle takılamaz ve bu tür motor
bloklarının tescil işlemi yapılamaz.”
MADDE 11 – Aynı
Yönetmeliğin 73 üncü maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“Araç zapt edildiği halde ilgili mahkeme tarafından
müsaderesine veya ilgili kurum veya kuruluşça tasfiyesine karar verilmemesi
halinde, zapt tarihi ile karar tarihi arasında aracın yediemin olarak sahibine
bırakılmamış olması şartıyla, zapt tarihi ile aracın sahibine iade edilme
tarihi arasında geçen süre ile sınırlı olmak üzere tescili silinir. Sahibine
iade tarihi itibariyle de trafik tescil kayıtları tekrar açılır ve yapılan
işlem hakkında ilgili vergi dairesine onbeş iş günü içinde bilgi verilir.”
MADDE 12 – Aynı
Yönetmeliğin 81 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 81 –
Müracaatların
kabulü, değerlendirilmesi, sürücü kurslarından alınan sertifikaların sürücü
belgeleri ile değiştirilmesi ve verilmesinde aşağıdaki usul ve esaslar
uygulanır.
a) Müracaatların kabul ve değerlendirilmesi
1) Sürücü kursuna katılıp yapılan sınavları başararak
Motorlu Taşıt Sürücü Sertifikası almış olanlar, sertifikanın alındığı yer
trafik tescil kuruluşuna başvurarak sertifikasını karşılığı olan sürücü
belgesi ile değiştirmek zorundadırlar. Başvuru sırasında, Ek-18’de yer alan
müracaat formu ile gerekli diğer belgeler daktilo, bilgisayar veya sabit
kalemle doldurulmak suretiyle trafik tescil kuruluşuna verilir. Bu form,
trafik tescil kuruluşunca elektronik ortamda da oluşturulabilir.
2) Müracaatlar, sertifika alınan kursun bulunduğu
mahaldeki trafik tescil kuruluşuna, kurs mahallinde trafik tescil kuruluşu
bulunmaması halinde ise, o yerleşim biriminin bağlı bulunduğu il ve
ilçedeki trafik tescil kuruluşuna yapılır.
3) Sürücü belgesi talep edenler belge almak istedikleri
trafik tescil kuruluşunun bulunduğu yerde geçici bir süre kalmaları halinde
o yerdeki geçici adresi ile daha sonra kalacağı sabit iş ve ikametgâh
adreslerini müracaat formunda belirtmek zorundadırlar.
4) Sürücü belgesi müracaat formunun beyanlar ile ilgili
bölümü sürücü belgesi talep edenler tarafından müracaat memurunun önünde
imzalanır.
5) Sürücü belgesi talep edenler, trafik tescil kuruluşuna
müracaat sırasında; nüfus cüzdanı ve sürücü sertifikasının aslı ile
birlikte; tahsil belgesinin, Sağlık Bakanlığınca yetkilendirilmiş ilgili
tabip veya sağlık kuruluşundan müracaat tarihinden geriye doğru bir yıllık
süre içinde alınmış sürücü olur sağlık raporunun; yine müracaat tarihinden
geriye doğru bir yıllık süre içerisinde adli sicilden veya sertifika
sahibinin nüfusa kayıtlı olduğu yerin Cumhuriyet savcılığından alınan
Karayolları Trafik Kanununun 41 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendine
göre hükümlü olmadıklarına dair belgenin ilgili sürücü kursu tarafından
tasdik edilmiş suretlerini ibraz etmek zorundadırlar. Ancak sürücü
sertifikası, tahsil belgesi ve sağlık raporu bilgilerinin elektronik
sistemle alınabilmesi halinde, bu belgelerin ibrazı istenilmeyebilir. Adli
sicil kaydının ilgili kurumdan elektronik sistemle alınabilmesi halinde
adli sicil belgesi istenilmez. Kamu kurum veya kuruluşlarında çalışanların,
çalıştıkları kurum veya kuruluş tarafından verilmiş tahsil durumunu
belirleyen tasdikli belgeyi ibraz etmeleri durumunda ayrıca tahsil
belgesinin ibrazı istenilmez.
6) Yetkili memur müracaat formundaki bilgilerin
doğruluğunu, ibraz edilen belgelerle karşılaştırarak kontrol eder ve
müracaat formunun huzurunda imzalandığını ve beyanın doğruluğunun kontrol
edildiğini belirterek, ilgili bölümü tarih koyup kaşe vurarak imzalar.
7) Sürücü belgesi talep edenler tarafından müracaat
formunda beyan edilen bilgiler, aksi sabit oluncaya kadar doğru sayılır.
Gerektiğinde bu bilgilerin doğruluğu tahkik edilebilir. Yanlış beyanda
bulundukları tespit edilenler hakkında Karayolları Trafik Kanununun 42 nci
maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca işlem yapılır.
8) Sürücü belgelerinin tanzimi esnasında; belge üzerine
belge sahibinin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası yazılır.
b) Sürücü belgelerinin düzenlenmesi ve verilmesi
esasları
1) Belgede yer alan bütün bilgiler tam, okunaklı,
silinti ve kazıntı yapılmadan yazılır. Düzeltme sırasında herhangi bir
nedenle iptali gerekenler seri numarası belirtilerek bir tutanakla tespit
edilir.
2) Sürücü belgesi sicil kayıt defterine (Ek–29)
kaydedilerek sıra esasına göre sicil numarası verilir ve bu numara sürücü
belgesine de yazılır.
3) Sürücü belgesi ile ilgili gerekli bilgiler usulüne
uygun olarak bilgisayar ortamına derhal aktarılır.
4) Kişiselleştirilen sürücü belgelerinin basımı ve
ilgililerine teslimi Emniyet Genel Müdürlüğünce merkezi sistemle
yapılabilir.”
MADDE 13 – Aynı
Yönetmeliğin 100 üncü maddesinde yer alan tabloda “Kamyonet (N1), (N2)”
araç cinsi satırından sonra gelmek üzere “Panelvan (N1)” araç cinsi ibaresi
eklenmiş ve yol durumlarına göre bu aracın azami hız sınırları
gösterilmiştir.
“
Panelvan
(N1)
|
50
|
85
|
100
|
110
|
”
MADDE 14 – Aynı Yönetmeliğin
121 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine aşağıdaki alt bent eklenmiştir.
“5) Araç kaldırılıp götürülmeden veya götürüldüğü esnada
sahibinin gelmesi durumunda trafik idari para cezası karar tutanağı
kendisine tebliğ edilmek ve varsa yapılan masraflar ödettirilmek suretiyle
sahibine teslim edilir.”
MADDE 15 – Aynı
Yönetmeliğin 122 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“Araçların
çekilmesi, kurtarılması ve götürülmesi ile çekilen, trafikten men edilen ve
muhafaza altına alınan araçların bırakılacağı otoparkların belirlenmesi ve
bu işlemlere dair masrafların tespiti
MADDE 122 – Kanunlarda
ve bu Yönetmelikte belirtilen ihlalleri nedeniyle trafikten men edilen,
muhafaza altına alınması gereken veya bulunduğu yerden kaldırılması gereken
araçların çekilip götürülmesinde öncelikle trafik kuruluşları ile kamu
kurum veya kuruluşlarına ait çekici/kurtarıcı araçlar kullanılır. İhtiyaç
duyulması halinde, araç çekme, kurtarma ve götürme hizmetleri, ücretleri
ile diğer usul ve esaslar belirlenmek şartıyla büyükşehirlerde ulaşım
koordinasyon merkezlerince, diğer il ve ilçelerde ise il ve ilçe trafik
komisyonlarında karar alınmak suretiyle gerçek veya tüzel kişilere de
yaptırılabilir.
Çekilen, trafikten men edilen veya muhafaza altına
alınan veya bulunduğu yerden kaldırılan araçlar, Büyükşehirlerde Ulaşım
Koordinasyon Merkezlerince, diğer il ve ilçelerde ise il ve ilçe trafik
komisyonları tarafından yetkilendirilmiş bir park yerine, yetkilendirilmiş
park yeri bulunmaması halinde ise varsa trafik kuruluşlarının yoksa mülki
idare amirliklerince belirlenecek diğer kamu kurum veya kuruluşlarına ait
park yerlerine çekilir.
Kamu kurum veya kuruluşlarına ait araç park yerlerinde
alınması gereken tedbirler, park yerinin ait olduğu kurum veya kuruluş ile
koordine kurulmak suretiyle aracın çekilmesine veya muhafazasına karar
veren kuruluşça alınır.
Araçların çekilmesi, kurtarılması, götürülmesi ve
muhafazası işlemlerinin gerçek veya tüzel kişilerce yapılması hususunda
ulaşım koordinasyon merkezlerince ve trafik komisyonlarınca yetki
verilebilmesi için aşağıdaki şartlar aranır:
a) Otoparkın etrafının duvar veya tel örgü gibi fiziki
engellerle çevrili olması,
b) Otoparkın geceleri yeterince aydınlatılması,
c) Giriş ve çıkışları ile içerisi ve etrafının 24 saat
süreyle kamera sistemiyle izlenmesi ve kayıtların belirlenecek sürelerde
saklanması,
ç) Yeterli yangın söndürme tüpü veya sistemi
bulundurulması,
d) Sabit telefon hattının olması,
e) İş ve işlemlerin yürütülebileceği yeterli büyüklükte
kapalı alanın bulunması,
f) Otopark ve müştemilatının yangın, sel, deprem ve
benzeri afetlere karşı sigortalı olması,
g) Otoparkta güvenliği sağlamak amacıyla 24 saat süreyle
bekçi veya görevli bulundurulması,
ğ) İşletici, otopark çalışanları, çekici/kurtarıcı sahip
ve şoförlerinin; mal varlığına, topluma, kamu güvenliğine, kamunun
sağlığına, kamu barışına, ulaşım araçları veya sabit platforma, genel
ahlaka, millete ve devlete, devletin güvenliğine, anayasal düzen ve bu
düzenin işleyişine karşı suçlar başta olmak üzere belirlenecek diğer
suçlardan hüküm giymemiş olmaları,
h) Çekici ve kurtarıcı hizmeti vermek üzere
yetkilendirilenlerin hizmetin devamlılığını sağlayacak şekilde gece ve
gündüz istendiğinde özel tertibatlı araç bulundurmaları.
Ulaşım koordinasyon merkezlerince ve trafik
komisyonlarınca il veya ilçenin özelliğine göre yukarıda belirtilen
şartlara ek olarak başkaca şartlarda belirlenebilir. Ayrıca, belirlenen
otoparklara hangi bölgelerden çekilen, trafikten men edilen veya muhafaza
altına alınması gereken araçların götürüleceği belirlenir ve o bölgedeki
fiyat uygulamaları da dikkate alınarak çekme, kurtarma ve götürme ücreti
ile otopark ücretleri tespit edilerek karara bağlanır.
Araçların çekilmesine, kurtarılmasına ve götürülmesine
trafik zabıtası karar verir. Kanunlar ve bu Yönetmelikte belirtilen
ihlaller nedeniyle çekilmesi gereken aracın plakası ve ihlal durumu,
çekilmesine karar veren görevlilerce fotoğrafla tespit edilir.”
MADDE 16 – Aynı
Yönetmeliğin 125 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“Araçların
trafikten men edilmesi veya muhafaza altına alınması ile sürücülerin araç
sürmekten men edilmesi
MADDE 125 –
Karayolları
Trafik Kanunu ve Yönetmeliği hükümlerine aykırılığından dolayı trafikten men
edilen veya muhafaza altına alınması gereken araçlar ile araç sürmekten men
edilecek sürücülerle ilgili olarak aşağıda belirtilen usul ve esaslar
uygulanır.
a) Trafikten men edilen veya muhafaza altına alınması
gereken araçlar korunamayacak yerlere bırakılamaz.
b) Trafikten men edilecek veya muhafaza altına alınacak
aracın yerleşim yeri dışında bulunması halinde, aracın en yakın yerleşim
birimine götürülmesi sağlanarak men veya muhafaza işlemi burada
gerçekleştirilir. Zorunlu mali sorumluluk sigortası bulunmayan ya da
karayolunda sürülmeye elverişli olmayan araçların trafikten men
edilecekleri veya muhafaza altına alınacakları yere götürülmesi
çekici/kurtarıcı araçları marifetiyle yapılır. Bu işlemlere dair masraflar
araç sahibi, işleteni veya sürücüsü tarafından karşılanır.
c) Trafikten men edilen veya muhafaza altına alınan
araçlar bu hususta bir tutanak düzenlenmek suretiyle yetkilendirilmiş
otoparka teslim edilir.
ç) Araçların otoparka teslimi ve otoparktan çıkışı
sırasında tescil kayıtları sorgulanır ve kaydında çalıntı, yakalama ve
benzeri şerhler bulunanlar hakkında gerekli işlemler yapılır.
d) İlgili kayıtlarından, zorunlu mali sorumluluk
sigortasının geçerli olduğu tespit edilen araçlar için sigorta poliçesi
ibraz zorunluluğu aranmaz.
e) Karayolları Trafik Kanunu ve bu Yönetmelikte
belirtilen ihlalleri dolayısıyla trafikten men edilen, ancak bu madde
kapsamında geçici olarak trafiğe çıkış izni verilebilmesi için gerekli
şartları taşıyan araçlar ile eksiklikleri denetim noktasında giderilen
araçlar, trafikten men tutanağına gerekli şerh düşülerek otoparka
götürülmeksizin denetim mahallinde sahibine, işletenine veya sürücüsüne
teslim edilir.
f) Trafikten men edilen veya muhafaza altına alınan
araçlar hakkında yapılacak iş ve işlemler aşağıda belirtildiği şekilde
gerçekleştirilir:
1) 2918 sayılı Kanunun 20 ve 25 inci maddelerine
istinaden trafikten men edilen araçların, tescili yaptırılmadan veya geçici
trafik belgesi ve geçici tescil plakası alınmadan trafiğe çıkışına izin
verilmez.
2) 2918 sayılı Kanunun 23 üncü maddesine istinaden
trafikten men edilen araçların, araca ait tescil belgesi, trafik belgesi ve
tescil plakaları ibraz edilmeden ve uygun duruma getirilmeden trafiğe
çıkışına izin verilmez.
3) 2918 sayılı Kanunun 65 inci maddesinin birinci fıkrasının;
(a) bendine aykırılığın tespiti halinde, bütün
sorumluluk ve giderler işletenine ait olmak üzere yolcuların en yakın
yerleşim biriminde indirilmesi sağlanır.
(b) bendine aykırılığın tespiti halinde, Kanunda
öngörülen cezai müeyyideler uygulanır. Ancak azami yüklü ağırlığın % 20’den
fazla aşılması halinde, yükü uygun hale getirilinceye kadar araç trafikten
men edilir.
(c) bendine aykırılığın tespiti halinde, yükü dingil
ağırlıklarına uygun hale getirilinceye kadar araç trafikten men edilir.
(d) bendine aykırılığın tespiti halinde, yükü uygun
duruma getirilinceye kadar araç trafikten men edilir.
(e) bendine aykırılığın tespiti halinde, gerekli izin ve
tedbirler alınıncaya kadar araç trafikten men edilir.
(f) bendine aykırılığın tespiti halinde, Karayolları
Genel Müdürlüğünden alınacak “Özel Yük Taşıma İzin Belgesi” ibraz
edilinceye veya ilgili kayıtlardan tespit edilinceye kadar araç trafikten
men edilir.
(g) bendine aykırı yükleme yapıldığının tespiti halinde,
yükü 128 inci maddede belirtilen ölçülere uygun hale getirilinceye kadar
araç trafikten men edilir. Yük üzerine veya araç dışına yolcu bindirilmiş
olması halinde, bütün sorumluluk ve giderler işletenine ait olmak üzere
yolcuların en yakın yerleşim biriminde indirilmesi sağlanır.
(h) bendine aykırılığın tespiti halinde, yükü uygun
duruma getirilinceye kadar araç trafikten men edilir.
(i) bendine aykırılığın tespiti halinde, yükü uygun
duruma getirilinceye kadar araç trafikten men edilir.
(j) bendine aykırılığın tespiti halinde, yükü uygun
duruma getirilinceye kadar araç trafikten men edilir.
(k) bendine aykırılığın tespiti halinde, bu Yönetmeliğin
133 üncü maddesinde belirtilen koşullar sağlanıncaya kadar aracın seyrine
izin verilmez.
4) 2918 sayılı Kanunun 91 inci maddesi gereğince,
zorunlu mali sorumluluk sigortası bulunmadan karayoluna çıkan araçlar
trafikten men edilir. Bu madde kapsamında trafikten men edilen araçların
sigortasının yapıldığının ilgili kayıtlarından tespit edilmesi veya sigorta
poliçesinin ibrazı halinde trafiğe çıkışına izin verilir.
5) 2918 sayılı Kanunun Ek–2 nci maddesine istinaden
trafikten men edilen araçların, gerekli şartları sağlamış olsalar dahi 15
günlük süre dolmadan trafiğe çıkışına izin verilmez.
6) 53 üncü maddeye istinaden, özürlülere ait yurt dışından
ithal edilmiş olan özel tertibatlı araçların Yönetmelikte izin verilen
kişiler dışında başkaları tarafından kullanıldığının tespiti halinde; araç
trafikten men edilerek, gerekli yasal işlemler yapılmak üzere bu hususta
düzenlenecek bir tutanakla ilgili gümrük birimine teslimi sağlanır.
7) 128 inci madde gereğince yüksüz olarak karayolunda
trafiğe çıkışı, Karayolları Genel Müdürlüğünden alınacak özel izin
belgesine tabi olan tescilli veya tescilsiz araçların, izinsiz olarak
karayoluna çıkmaları halinde, Karayolları Genel Müdürlüğünden alınacak
“Özel İzin Belgesi” ibraz edilinceye kadar trafikten men edilir.
8) 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 21 inci
maddesine istinaden trafikten men edilen araçlardan, trafiğe çıkarılacak
olanlar, muayenelerini yaptırmak üzere 8 inci maddede belirtilen “C” geçici
trafik belgesi alınması veya karayolunda sürülmemek ve çekici/kurtarıcı
marifetiyle götürülmek kaydıyla, trafiğe çıkarılmayacak olanlar ise
karayolunda sürülmeyeceğine ve her türlü hukuki ve mali sorumluluğun
kendilerine ait olduğuna dair taahhüt alınması ve çekici/kurtarıcı
marifetiyle götürülmesi kaydıyla sahibine veya işletenine teslim edilir.
9) 2918 sayılı Kanunun 26 ncı maddesinin birinci ve
ikinci fıkrasına istinaden trafikten men edilen araçlara, gerekli şartları
sağlamaları veya eksikliklerini gidermeleri amacıyla bu Yönetmeliğin
ekindeki “Geçici Olarak Trafiğe Çıkış İzin Belgesi (Ek-33)” düzenlenmek
suretiyle yedi iş gününe kadar izin verilir ve araç kayıtlarına gerekli
şerh düşülür. Süresi sonunda gerekli şartları sağlamadığı veya
eksikliklerini gidermediği tespit edilen araçlar trafikten men edilir. Bu
araçlara tekrar izin verilmez. Ancak, bulundukları yerde gerekli şartları
sağlamaları veya eksikliklerini gidermeleri halinde, trafiğe çıkarılmalarına
müsaade edilir.
10) 2918 sayılı Kanunun 28 inci maddesinin ikinci
fıkrasına aykırılıkları nedeniyle trafikten men edilen araçlara, gerekli
şartları sağlamaları veya eksikliklerini gidermeleri amacıyla bu
Yönetmeliğin ekindeki Geçici Olarak Trafiğe Çıkış İzin Belgesi düzenlenmek
suretiyle yedi iş gününe kadar izin verilir ve araç kayıtlarına gerekli
şerh düşülür. Süresi sonunda gerekli şartları sağlamadığı veya
eksikliklerini gidermediği tespit edilen araçlar trafikten men edilir. Bu
araçlara tekrar izin verilmez. Ancak, bulundukları yerde gerekli şartları
sağlamaları veya eksikliklerini gidermeleri halinde trafiğe çıkarılmasına
müsaade edilir.
11) 2918 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinin birinci
fıkrasının; (a) bendinde sayılan bozukluk veya eksiklikleri nedeniyle
trafikten men edilen araçlardan, karayolunda sürülmeye elverişli olanlar
ile (b) bendinde sayılan diğer bozukluk veya eksiklikleri olan araçlara,
bozukluk veya eksikliklerini gidermek üzere bu Yönetmeliğin ekindeki Geçici
Olarak Trafiğe Çıkış İzin Belgesi düzenlenmek suretiyle yedi iş gününe
kadar izin verilir ve araç kayıtlarına gerekli şerh düşülür. Süresi sonunda
gerekli şartları sağlamadığı veya eksikliklerini gidermediği tespit edilen
araçlar trafikten men edilir. Bu araçlara tekrar izin verilmez. Ancak,
bulundukları yerde gerekli şartları sağlamaları veya eksikliklerini
gidermeleri halinde trafiğe çıkarılmasına müsaade edilir.
Işık donanımındaki bozukluk veya eksiklikler nedeniyle
trafikten men edilen araçlara, günün kararması ile günün aydınlanması
arasındaki zamanda geçici olarak trafiğe çıkış izni verilmez. Bu süre
içerisinde trafikten men edilen ancak denetim mahallinde eksikliğini
gideremeyen araçlar çekici/kurtarıcı marifetiyle çekilmek suretiyle
trafikten men edilir. Bu işlemlere dair sorumluluk ve masraflar araç
sahibi, işleteni veya sürücüsü tarafından karşılanır.
12) 2918 sayılı Kanunun 31 inci maddesinin (b) bendine
istinaden trafikten men edilen araçlara, gerekli şartları sağlamaları veya
eksikliklerini gidermeleri amacıyla bu Yönetmeliğin ekindeki Geçici Olarak
Trafiğe Çıkış İzin Belgesi düzenlenmek suretiyle yedi iş gününe kadar izin
verilir ve araç kayıtlarına gerekli şerh düşülür. Süresi sonunda gerekli
şartları sağlamadığı veya eksikliklerini gidermediği tespit edilen araçlar
trafikten men edilir. Bu araçlara tekrar izin verilmez. Ancak, bulundukları
yerde gerekli şartları sağlamaları veya eksikliklerini gidermeleri halinde
trafiğe çıkarılmalarına müsaade edilir.
13) 2918 sayılı Kanunun 32 nci maddesi gereğince
trafikten men edilen araçlara, yapılan teknik değişiklikleri belgelendirip
trafik tescil kuruluşunda tescil ettirmeleri ve belgelerine işlettirmeleri
amacıyla bu Yönetmeliğin ekindeki Geçici Olarak Trafiğe Çıkış İzin Belgesi
düzenlenmek suretiyle yedi iş gününe kadar izin verilir ve araç kayıtlarına
gerekli şerh düşülür. Bu süre sonunda gerekli şartları sağlamadığı tespit
edilen araçlar trafikten men edilir ve araç tescil belgesine el konulur.
Karayolunda sürülmeyeceğine ve her türlü hukuki ve mali sorumluluğun
kendilerine ait olduğunu belirtir taahhüt alınması kaydıyla
çekici/kurtarıcı marifetiyle götürülmek üzere Ek-33’te yer alan izin
belgesi tanzim edilerek 7 iş gününe kadar tekrar izin verilir ve sahibine
veya işletenine teslim edilerek araç kayıtlarına gerekli şerh düşülür.
14) 2918 sayılı Kanunun 34 üncü maddesi gereğince
trafikten men edilen araçlara, muayenelerini yaptırmak amacıyla bu
Yönetmeliğin ekindeki Geçici Olarak Trafiğe Çıkış İzin Belgesi düzenlenmek
suretiyle yedi iş gününe kadar izin verilir ve araç kayıtlarına gerekli
şerh düşülür. Bu süre sonunda gerekli şartları sağlamadığı tespit edilen
araçlar trafikten men edilir ve tescil belgesine el konulur. Karayolunda
sürülmeyeceğine ve her türlü hukuki ve mali sorumluluğun kendilerine ait
olduğunu belirtir taahhüt alınması kaydıyla çekici/kurtarıcı marifetiyle
götürülmek üzere Ek-33’te yer alan izin belgesi tanzim edilerek 7 iş gününe
kadar tekrar izin verilir ve sahibine veya işletenine teslim edilerek araç
kayıtlarına gerekli şerh düşülür.
g) 2918 sayılı Kanunun 36, 39, 48, 49 ve 118 inci
maddeleri gereğince sürücülerin araç sürmekten men edilmesi halinde araç;
sahibine, işletenine veya bu kişilerin uygun görmesi ile araç cinsi için
geçerli sürücü belgesi olan bir başka sürücüye teslim edilir. Aksi halde
araç ilgili kişi teslim alıncaya kadar muhafaza altına alınır.
ğ) İlgili diğer kanunlar kapsamında trafikten men edilen
ya da tescil kayıtlarındaki şerhler veya kısıtlamalar nedeniyle yakalanan
araçlar, trafikten men veya yakalama işlemini talep eden kurum veya kuruluş
tarafından belirlenen yerlere, herhangi bir yer belirlenmemiş ise, yediemin
otoparklara, bunların da bulunmaması halinde ise 122 nci maddede belirtilen
park yerlerinde ilgililer tarafından teslim alınıncaya kadar muhafaza
altına alınır.”
MADDE 17 – Aynı
Yönetmeliğin 145 inci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“Ancak, cep ve araç telefonları ile benzeri haberleşme
cihazlarının sürücüler tarafından çeşitli elektronik sistemler vasıtasıyla
ele alınmadan kullanılması, birinci fıkranın (d) bendi kapsamında
değerlendirilmez.”
MADDE 18 – Aynı
Yönetmeliğin 152 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 152
–
Bir trafik kazasına karışanlardan yaralanmamış olan veya hafif yaralı
olanlar;
a) Araç sürücüsü iseler, trafik için ek bir tehlike
yaratmayacak şekilde hemen durmak, trafik güvenliği için ışıklı işaret veya
yansıtıcı cihazları koymak ve gereken tedbirleri almak,
b) Trafiği, can ve mal güvenliğini etkilemeyen, ölümlü,
yaralanmalı veya maddi hasarlı kazalarda, sorumluluğun belirlenmesine
yarayacak iz ve deliller dahil, kaza yerindeki durumu değiştirmemek,
c) İstendiğinde diğer tarafa kimlik ve adreslerini
bildirmek, sürücü ve trafik belgeleri ile sigorta poliçelerini göstermek,
bunlara ait gerekli bilgiler ile tarih ve sayılarını vermek,
ç) Yaralılara ilk yardım ve acil müdahale yaptırmak
maksadıyla kaza mahallinden ayrılma hali hariç, olayı; yetkili ve
görevlilere bildirmek ve bunlar gelinceye kadar veya bunların iznini
almadan kaza yerinden ayrılmamak,
d) Başında sahibi veya sorumlusu bulunmayan motorlu
araçlar, taşınabilen veya taşınamayan mallar ile mülklere zarar veren
sürücüler;
1) Aracın, malın veya mülkün ilgilisini bulmak,
2) Bulunamadığı takdirde araçların ve zarar verilen
diğer şeylerin görünebilen ve uygun yerlerine yazılı bilgi bırakmak,
3) En kısa sürede yetkililere haber vermek,
zorundadırlar.
Sadece maddi hasarla sonuçlanan kazalarda;
a) Kazaya karışan sürücülerin tümü, yetkililerin
gelmesine gerek görmez ve aralarında kazayı kendi düzenleyecekleri tutanakla
tespit etmek noktasında anlaşırlarsa “Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit
Tutanağı” düzenleyip birlikte imza altına alarak olay yerinden
ayrılabilirler.
b) Taraflarının anlaşma sağladığı durumlarda, yeni bir trafik
kazasına sebebiyet vermemek ve trafik akışını engellememek için mümkün
olduğu takdirde olay yerinin fotoğrafları çekilerek kazaya karışan araçlar
taşıt yolu dışına çıkarılır ve Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı
burada düzenlenir.
c) Bir anlaşma ile olay yerinden ayrılmış olan taraflar,
meydana gelen zararın sigortaları tarafından veya kendilerince doğrudan
karşılanacağını kabul etmiş sayılırlar ve sonradan yetkililerden kaza
tespit tutanağı düzenlenmesini isteyemezler.
ç) Aşağıdaki durumlarda Maddi Hasarlı Trafik Kazası
Tespit Tutanağı trafik zabıtası, bulunmadığı veya yeterli olmadığı yerlerde
ise genel kolluk tarafından düzenlenir:
1) Kazaya bir aracın karışması (tek taraflı maddi
hasarlı kaza ise),
2) Taraflardan herhangi birinin sürücü belgesinin
bulunmaması veya belgesinin kullandığı araç cinsi için yeterli olmaması,
3) Araçlardan herhangi birinin ülkemizde geçerli zorunlu
mali sorumluluk sigortasının olmaması,
4) Sürücülerden herhangi birinde alkol, uyuşturucu veya
uyarıcı madde aldığı şüphesinin bulunması,
5) Kazaya karışan araçlardan herhangi birinin kamu kurum
veya kuruluşuna ait olması,
6) Kazada kamu malına veya üçüncü kişilere ait eşyaya
zarar verilmiş olması.”
MADDE 19 – Aynı
Yönetmeliğin 156 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 156
– Trafik
kazaları ile ilgili olarak yapılacak işlemlerde aşağıdaki usul ve esaslar
uygulanır.
a) Trafik kazası tespit tutanağının düzenlenmesi
1) Örneğine uygun olarak; kaza yerinin durumu, iz ve
deliller, kazaya karışan sürücüler, varsa ölü veya yaralılar, hasar veya
zarar, gün ve saat ile gerekli görülen diğer hususlar belirtilmek üzere
düzenlenir ve olay yerinin durumu bir krokide gösterilir. Tutanağa
kazazedelerin olay yerindeki ölüm veya yaralanma durumu işlenir.
Trafik Kazası Tespit Tutanağı; soruşturma evrakına
eklenmek, dosyasında saklanmak ve sayısına göre taraflara verilmek üzere
yeter sayıda düzenlenir.
Trafik kazası tespit tutanağının düzenlenmesi ile
tutanakta yer alan bilgilerin bir veri tabanında toplanmasına ve bu bilgilerin
ilgili taraflarla paylaşımına ilişkin usul ve esaslar Emniyet Genel
Müdürlüğünce belirlenir.
2) Trafik kazası tespit tutanağı düzenlemeye 154 üncü
maddenin (a) bendi gereğince trafik zabıtası ve genel zabıtanın görevli
personeli yetkilidir.
Tutanaklar en az iki görevli tarafından düzenlenir.
Hafif yaralanmalı veya hasarlı kazalarda tek görevli tarafından rapor
şeklinde de düzenlenebilir.
Ancak, Türk Silahlı Kuvvetlerine ait araçların karıştığı
trafik kazalarında bir askeri temsilcinin bulundurulması mecburidir.
3) Tutanak düzenleyenler, tutanakta taraflar için kusur
oranı belirtmeksizin sadece kazanın oluşumunda kimin hangi trafik kuralını
ihlal ettiğini belirtirler.
4) Karayolu üzerinde ölüm veya yaralanma ile sonuçlanıp,
olay yerindeki iz ve delillerin tespit ve değerlendirilmesi sonucunda
trafik kazası olduğu anlaşılan durumlarda; kazaya karışan taraf veya
unsurlardan birinin, birkaçının ya da tamamının olay yerinden ayrılmış
olması halinde de trafik kazası tespit tutanağı düzenlenir.
5) Önceden meydana gelmiş veya olay yerinden kaldırılmış
araçların karıştığı ve yalnız maddi hasarla sonuçlanan kazalar için trafik
zabıtası ve genel kollukça hasar tespitine dair kazaya karışanlara verilmek
üzere tutanak veya rapor düzenlenmez. Bu durumlarda hasar tespitleri
ilgililerin sigortalarına veya yetkili mahkemelere başvurmaları suretiyle
yapılır.
Ancak;
Can, mal ve trafik güvenliğini etkileyen veya yolun
trafiğe kapandığı maddi hasarlı trafik kazalarında, kazaya karışanların
kazanın oluşuna göre iz ve delilleri işaretleyerek, mümkün olduğu takdirde
olay yerinin fotoğraflarını çekerek araçlarını en yakın ve uygun yerlere
çekmeleri,
Karayolu üzerinde birden fazla sayıda aracın karıştığı
sadece maddi hasarla sonuçlanan ve tarafların bu Yönetmelik çerçevesinde
Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı düzenlemediği trafik
kazalarında; taraflara ait araçlardan en az birinin olay yerinde bulunması
ve olay yerindeki iz ve delillerden kazanın oluşumu ile o yerde meydana
geldiğine kanaat getirilmesi,
hallerinde görevlilerce trafik kazası tespit tutanağı
düzenlenir.
b) Kaza istatistikleri
Kazaların nedenlerini tespit etmek ve alınacak
tedbirlerin belirlenmesinde kullanılmak üzere, trafik kazası tespit
tutanaklarındaki bilgilerden yararlanılarak, kazaya el koyan birimlerce örneğine
uygun istatistik formu düzenlenir.
Düzenlenen istatistik formları, her ilde şehiriçi trafik
denetleme şube müdürlüklerinde toplanarak, il genelinde değerlendirmesi
yapıldıktan sonra Emniyet Genel Müdürlüğüne gönderilir.”
MADDE 20 – Aynı Yönetmeliğin
157 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 157
– Araç
sürücülerinin trafik kazalarında asli kusurlu sayılacakları haller ile
kusur durumlarının tespitine dair usul ve esaslar aşağıda gösterilmiştir.
a) Asli kusur sayılan haller
1) Kırmızı ışıklı trafik işaretinde veya yetkili memurun
dur işaretinde geçme,
2) Taşıt giremez trafik işareti bulunan karayoluna veya
bölünmüş karayolunda karşı yönden gelen trafiğin kullanıldığı şerit, rampa
ve bağlantı yollarına girme,
3) İkiden fazla şeritli taşıt yollarında karşı yönden
gelen trafiğin kullandığı şerit veya yol bölümüne girme,
4) Arkadan çarpma,
5) Geçme yasağı olan yerlerden geçme,
6) Doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma,
7) Şeride tecavüz etme,
8) Kavşaklarda geçiş önceliğine uymama,
9) Kaplamanın dar olduğu yerlerde geçiş önceliğine
uymama,
10) Manevraları düzenlenen genel şartlara uymama,
11) Yerleşim birimleri dışındaki karayolunun taşıt yolu
üzerinde, zorunlu haller dışında parketme ve duraklama ve her durumda
gerekli tedbirleri almama,
12) Park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında
kurallara uygun olarak parkedilmiş araçlara çarpma.
Yukarıda sayılan hal ve hareketlerde bulunan sürücüler
asli (esas) kusurlu sayılırlar. Ancak, sürücülerin veya yayaların kural
dışı hareketleri veya taşıtların teknik arızaları bir başka sürücüyü
tehlikeye düşürmüş ve bu sürücü, oluşması muhtemel bir kazayı önlemek, can
ve mal güvenliğini korumak amacı ile Karayolları Trafik Kanununun öngördüğü
temel kurallardan birini ihlal etmeye mecbur kalmış ve bütün tedbirlere
rağmen bir kazaya neden olmuşsa, asli kusurlu sayılamaz.
b) Sürücü kusurlarının tespiti
Adli mevzuat ve yargılama hükümleri saklı kalmak üzere,
trafik kazalarına karışanların kusur durumları; 2918 sayılı Kanun ve bu
Yönetmelikte belirtilen kurallar, şartlar, hak ve yükümlülükler ile asli
kusur sayılan haller dikkate alınarak belirlenir.
Kaza mahallinde yapılan incelemeler sonunda tespit
edilen iz ve delillere ilave olarak kazaya karışanların olay hakkındaki
ifadeleri ile varsa tanık ifadeleri de kusur durumunun tespitinde dikkate
alınır.”
MADDE 21 – Aynı
Yönetmeliğin 178 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 178
–
İlk ve orta dereceli okul öğrencilerinin okul önlerinde ve geçitlerinde
güvenli şekilde okula giriş ve çıkışlarını sağlamak amacıyla, trafik
zabıtasınca verilmiş belgesi bulunan ve özel kıyafet ve işaret taşıyan
görevliler, bu yerlerde trafiği sevk ve idare etmeye görevli ve
yetkilidirler.
Okul geçidi görevlisinin seçimi, eğitimi, görev, yetki
ve sorumlulukları aşağıda gösterilmiştir.
a) Okul geçidi görevlisi olma şartları ve seçilme
esasları
1) İlk ve orta dereceli okullarda istekli öğretmenler,
veliler ile 12 yaşını doldurmuş öğrenciler okul geçidi görevlisi
olabilirler.
2) Okul geçidi görevlisi olma şartlarını haiz olan
öğretmenler ile öğrenciler bu isteklerini mensup olduğu okul
müdürlüklerine, veliler ise, il emniyet müdürlüklerine yazılı olarak
bildirirler.
3) Okul müdürlüklerince tespit edilen adayların
müracaatları bağlı oldukları il milli eğitim müdürlükleri kanalıyla il
emniyet müdürlüğüne bildirilir.
4) Müracaatta bulunan adaylar, il emniyet müdürlüğünün
koordinatörlüğünde şehiriçi trafik denetleme şube müdürü, bölge trafik şube
müdürü ile milli eğitim müdürlüğünün tayin edeceği iki eğitim uzmanından
oluşan komisyonca seçilirler.
Seçim sırasında, adayların trafik hizmetlerine olan
yakınlığı ile yetenek ve kabiliyetlerine bilhassa özen gösterilir.
5) Okul geçidi görevlisi olması uygun görülen adaylar, her
iki kuruluşun uygun göreceği yer ve zamanda trafik zabıtasınca pratik ve
uygulamalı eğitimden geçirilirler.
Eğitim sırasında trafik kuralları, trafik işaret, levha
ve cihazları, trafiğin sevk ve idaresinde dikkat edilecek usul ve esaslar,
taşıtların durdurulması ve yönlendirilmesi sırasında can ve mal güvenliği
açısından dikkat edilecek emniyet tedbirleri ile yayaların taşıtlara,
taşıtların ise yayalara karşı geçiş önceliği hakkının nasıl ve ne şartlar
altında kullanılabileceği konuları öğretilir.
Uygulamalı eğitim sırasında geçit görevlisinin vereceği
işaret ve yön tayini esasları, görevlinin okul önlerinde veya geçitlerde
kendi can güvenliğinin korunması amacıyla bulunabileceği yer ve noktalar
yetkili bir memurun gözetiminde uygulamalı olarak yaptırılır.
6) Pratik ve uygulamalı eğitim sonucunda başarılı
görülen ve müstakilen bu geçitlerde görev yapabileceği anlaşılan adaylara,
eğitim görevlilerince, bir eğitim çizelgesi düzenlemek suretiyle bilgi ve
yetenekleri dikkate alınarak, başarı durumları orta, iyi veya pekiyi olarak
bildirilir ve imza edilir. Başarı belgeleri trafik şube müdürlüklerinde
muhafaza altına alınır.
7) Başarılı olan adaylara Emniyet Genel Müdürlüğü adına
il emniyet müdürü tarafından imzalanan ve esasları Ek-36’da yer alan “Okul
Geçidi Görevli Belgesi” belgesi verilir.
b) Okul geçidi görevlilerinin çalışma usul ve esasları
1) Okul geçidi görevlileri ikamet etmiş olduğu il
hudutları içerisinde, ikamet veya işyerine yakın olan okul önü veya
geçitlerinde görev almaları esastır. Bunlardan, öğretmenler veya öğrenciler
bulunduğu okul önlerinde görevlendirilirler. Kimlerin hangi okul önü veya
geçitlerinde ve hangi saatlerde görev alacağı, öğrencilerin giriş ve çıkış
saatleri dikkate alınarak okul müdürlükleri tarafından tespit edilmek
suretiyle, trafik denetleme şube müdürlüklerine/büro amirliklerine
bildirilir.
Okul geçidi görevlilerinin görev yeri ve zamanı il/ilçe
trafik denetleme şube müdürlükleri/büro amirlikleri ile okul müdürlükleri
tarafından defter kayıtlarına geçirilir.
2) Okul geçidi görevlileri kendilerine tayin edilen bu
görev yerleri dışında görev yapamazlar.
3) Okul geçidi görevlileri, görevli olduğu geçit veya
okul önlerinde, öğrencilerin güvenli şekilde karşıdan karşıya geçişlerini
veya okul giriş ve çıkışlarını sağlamak amacıyla taşıt trafiğini
gerektiğinde durdurma yetkilerine sahiptirler.
Taşıt sürücüleri de görevlinin vereceği işaret ve
talimata uymak zorundadırlar.
Okul geçidi görevlilerince verilen talimat veya işarete
uymayan sürücülerin kullandığı taşıtların plakaları, ihlal edilen trafik
kuralı, trafik kuralının ihlal edildiği yer ve zaman tespit edilerek,
Ek-48’de yer alan “Okul Geçidi Görevlisi Trafik Kural İhlali Tespit
Tutanağı” tanzim edilir ve gerekli işlem yapılmak üzere o yerdeki trafik
kuruluşlarına veya ekiplerine en geç üç iş günü içerisinde teslim edilir.
4) Okul geçidi görevi fahri bir görev olup, bu hizmetin
karşılığında ücret talep edilmez.
5) Görevliler önemli bir mazeretleri bulunmadığı sürece
görev yerlerine zamanında gelmek zorundadırlar. Ancak, sağlık veya diğer
mazeretleri sebebiyle geçici bir süre görev alamayacak olanlar bu
mazeretlerini il/ilçe trafik denetleme şube müdürlüklerine/büro
amirliklerine ve okul müdürlüklerine bildirirler.
6) Okuldan mezun olan öğrenciler veya zorunlu nedenlerle
yer değiştiren öğretmenler ve öğrenci velileri, bu durumu ilgili trafik
şube müdürlüklerine bildirmek zorundadırlar.
7) Tayin veya zorunlu nedenlerle başka il veya ilçelere
ikametini nakleden görevliler istekleri halinde kendilerine verilen okul
geçidi trafik görevlisi kartı ile bulunduğu il/ilçe trafik denetleme şube
müdürlükleri/büro amirliklerine müracaat etmek suretiyle görev alabilirler.
Bu halde trafik şube müdürlükleri bu talebi yerine getirmek zorunda olup,
bu Yönetmeliğin öngördüğü hükümler doğrultusunda işlem yaparlar.
8) Okul geçidi görevlileri görevleri sırasında
karşılaşabileceği güçlükler dikkate alınarak mahalli trafik zabıtasınca
denetlenir ve gerektiğinde onlara yardımcı olunur.
Görevlerini ifada yetersiz kalan veya görevine gelmemeyi
itiyat haline getirenler trafik zabıtasınca ihtar edilir. Bu tutum ve
davranışlarını devam ettirenlerin görevlerine il emniyet müdürünün onayı
ile son verilir ve kendilerine verilen Okul Geçidi Görevli Belgesi iptal
edilerek ilgili okul müdürlüğüne bilgi verilir.
c) Okul geçidi görevlilerinin kıyafetleri ve taşıyacağı
işaretler aşağıda gösterilmiştir.
1) Okul geçidi görevlileri görevleri sırasında beyaz
reflektif bantlı yelek ve şapka giyerler.
Reflektif yeleğin önünde ve arkasında trafik branşı
işareti ve şapka alt kenarında kırmızı bezden üzerinde beyaz harflerle
“TRAFİK” yazılı reflektif birer bant bulunur.
Okul geçidi görevlileri kışın, (mevsim şartları dikkate
alınarak) palto veya pardösü ile üzerine reflektif bant giyerek görev
yapabilirler.
2) Okul geçidi görevlileri; görevleri sırasında taşıt ve
yaya trafiğini sevk ve idarede kullanmak üzere bir tarafı yeşil, diğer
tarafı kırmızı renkte olan işaret çubuğu taşırlar.
İşaret çubuğunun yeşil zeminli olan tarafına büyük
harflerle “GEÇ”, kırmızı renkte olan tarafına “DUR” kelimeleri yazılır.
“GEÇ” ve “DUR” kelimeleri beyaz harflerden oluşur.
İşaret çubuğunun her iki zemini yansıtıcı özelliğe sahip
olabileceği gibi, ışıklı da olabilir.
İşaret çubuğunun “DUR” ve “GEÇ” kelimelerinin yazıldığı
kısımları asgari 20 cm. çapında daire, elle tutulacak kısmı ise 30 cm.
uzunluğunda ve beyaz renkte olur.
Okul geçidi görevlilerinin özel giysileri ile
kullanacakları araç ve gereçler, görevi veren okul idaresi tarafından temin
ve tevzi edilir.”
MADDE 22 – Aynı
Yönetmeliğin ekinde yer alan (1) ve (2) sayılı cetveller ekteki şekilde
değiştirilmiştir.
MADDE 23 – Aynı
Yönetmeliğin ekinde yer alan (4) sayılı cetvelin “Psikiyatri Uzmanı
Muayenesi” bölümünün birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Psikiyatri uzmanı muayenesinde, öncelikle 26/9/2006
tarihli ve 26301 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sürücü Adayları ve
Sürücülerde Aranacak Sağlık Şartları ile Muayenelerine Dair Yönetmeliğin
“Ruh ve sinir hastalıkları muayenesine ilişkin esaslar” başlıklı 9 uncu
maddesinde belirtilen esaslara ek olarak, psiko-teknik değerlendirme
raporunda yer alan bulguları dikkate alarak, kişinin; algılama, muhakeme
etme, karar verme ve tepki verme ile ilgili bilişsel özelliklerinden araç
kullanmasını engelleyecek ya da tehlikeli araç kullanmasına yol açabilecek
özelliklerinin olup olmadığını araştırır.”
MADDE 24 – Aynı
Yönetmeliğin ekinde yer alan “Ceza Puanı Cetveli”ne (Ek-35) aşağıdaki
maddeler ile ilgili öngörülen ceza puanları eklenmiştir.
“
KANUN
MADDESİ
|
TRAFİK KURAL İHLALİNİN KONUSU
|
CEZA
PUANI
(5-10-15-20)
|
|
|
14
|
Karayolu
yapısı üzerine, trafiği güçleştirecek, tehlikeye sokacak veya engel
yaratacak, trafik işaretlerinin görülmelerini engelleyecek veya güçleştirecek
şekilde bir şey atmak, dökmek, bırakmak ve benzeri hareketlerde bulunmak,
karayolu yapısı ve güvenlik tesisleri ile trafik işaretlerine zarar
vermek, yerlerini değiştirmek veya ortadan kaldırmak.
|
10
|
|
51/5-b
|
Hız sınırlarını
tespite yarayan cihazların yerlerini belirleyen veya sürücüyü ikaz eden
cihazları araçlarda bulundurmak.
|
15
|
|
64/1-b-2
|
Dönüş ışıklarını geç anlamında kullanmak.
|
5
|
|
64/1-b-3
|
Karşılaşmalarda
ışıkları söndürmek.
|
10
|
|
”
MADDE 25 – Aynı
Yönetmeliğin ekinde yer alan “İzin Belgesi” (Ek-33) ile “Uygunsuzluk Tespit
Tutanağı” (Ek-40) ekteki şekilde değiştirilmiş ve Yönetmeliğe ekteki “Okul
Geçidi Görevlisi Trafik Kural İhlali Tespit Tutanağı” (Ek-48) eklenmiştir.
MADDE 26 – Aynı
Yönetmeliğe aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.
“Geçiş
hükümleri
GEÇİCİ
MADDE 7 – Bu maddenin yayımı tarihinden önce yetkilendirilmiş
mevcut otoparklar ile çekici/kurtarıcı sahip ve şoförlerinden, bu maddenin
yayımı tarihinden itibaren altı ay içerisinde 122 nci maddede belirtilen
şartları yerine getirmeleri istenir. Bu süre içerisinde belirtilen şartları
yerine getiremeyenlerin yetkileri iptal edilir.”
MADDE 27 – Aynı
Yönetmeliğin; 37 nci maddesinin ikinci fıkrası, 159 uncu maddesinin üçüncü
fıkrası ile ekinde yer alan EK–12/K, EK–12/K–1, EK–12/L, EK–12/L–1, EK–12/M
ve EK–12/M–1 ve EK–19 (Sürücü Belgesi Müracaat Kayıt Defteri) yürürlükten
kaldırılmıştır.
MADDE 28 – Bu
Yönetmeliğin;
a) (1) Sayılı Cetvelin “C) HUSUSİYETLERİNE GÖRE ARAÇLARDA
BULUNDURULACAK TEÇHİZAT” bölümünde bulunan “Geri yansıtıcılı şerit”e
ilişkin kısmı yayımı tarihinden itibaren 6 ay sonra,
b) Diğer hükümleri yayımı tarihinde,
yürürlüğe girer.
MADDE 29 – Bu Yönetmelik
hükümlerini İçişleri, Çevre ve Şehircilik ile Ulaştırma, Denizcilik ve
Haberleşme Bakanları birlikte yürütür.
Ekleri için tıklayınız.
|