|
Gıda,
Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:
TÜRK GIDA
KODEKSİ ET VE ET ÜRÜNLERİ TEBLİĞİ
(TEBLİĞ NO:
2012/74)
BİRİNCİ
BÖLÜM
Amaç,
Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu
Tebliğin amacı, çiğ et, kıyma, hazırlanmış et karışımları ve et ürünlerinin
tekniğine uygun olarak üretilmesi, ambalajlanması ve piyasaya arzına
ilişkin hususları belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu
Tebliğ, çiğ et, kıyma, hazırlanmış et karışımları ve et ürünlerini kapsar.
(2) Bu Tebliğ, et özütleri, eritilmiş hayvansal yağ,
donyağı tortusu, jelatin, tuzlanmış veya
kurutulmuş kan, tuzlanmış veya kurutulmuş kan plazmasını kapsamaz.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu
Tebliğ, 29/12/2011 tarihli ve 28157 sayılı 3 üncü
mükerrer Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğine
dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu
Tebliğin uygulanmasında; 11/6/2010 tarihli ve 5996
sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 3 üncü
maddesinde, 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Gıda Hijyeni Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinde, 27/12/2011 tarihli ve 28155
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen
Kuralları Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinde yer alan tanımlara ek olarak
aşağıdaki tanımlar da geçerlidir.
a) Büyükbaş hayvan: Sığır, manda ve deveyi,
b) Çemenleme: Pastırma üretiminde; buy otu tohumu unu,
toz kırmızıbiber ve sarımsak karışımının tuz ve su ile karıştırılıp koyu
hamur haline getirildikten sonra ürünün dış yüzeyinin kaplanması işlemini,
c) Çiğ kanatlı eti: Vakum ambalajlı veya kontrollü
ortamda ambalajlanmış kanatlı eti dahil soğutma,
dondurma veya hızlı dondurmadan başka herhangi bir muhafaza yöntemine tabi
tutulmamış olan kanatlı etini,
ç) Çiğ kırmızı et: Vakum ambalajlı veya kontrollü
ortamda ambalajlanmış kırmızı et dahil soğutma,
dondurma veya hızlı dondurmadan başka herhangi bir muhafaza yöntemine tabi
tutulmamış olan kırmızı eti,
d) Döner: Büyükbaş ve
küçükbaş hayvanların biri veya birkaçının kırmızı etlerinin karışımına,
istenildiğinde aynı tür hayvanların yağları, lezzet vericiler ile diğer
gıda bileşenlerinden biri veya birkaçı ilave edilerek hazırlanan ve döner
şişine dizilerek silindir formu verilmiş pişirilmeye hazır kırmızı et
karışımını veya yatay veya dikey olarak döndürülerek pişirilmiş et ürününü,
e) Emülsifiye etme: Et
proteinleri ve emülgatörler vasıtasıyla su ve
hayvansal yağın homojen bir şekilde bir arada tutulduğu işlemi,
f) Emülsifiye et ürünü: Evcil
tırnaklı hayvan etlerinden veya kanatlı hayvan etlerinden emülsiyon
teknolojisi uygulanarak elde edilen hamurun doğal ya da yapay kılıflara
doldurulup ısıl işlem uygulanmış et ürününü,
g) Et ürünleri: Etin işlenmesinden veya işlenmiş
ürünlerin daha ileri düzeyde işlenmesiyle elde edilen ve kesit yüzeyi çiğ
etin karakteristik özelliklerini göstermeyen ürünleri,
ğ) Fermentasyon:
Mikroorganizmaların, çiğ ette bulunan veya dışarıdan ilave edilen
karbonhidratları başta laktik asit olmak üzere diğer organik bileşiklere
dönüştürerek pH değerini düşürmesi ile birlikte
ürünün olgunlaşmasına katkıda bulunduğu işlemi,
h) Fermente sucuk: Büyükbaş ve küçükbaş hayvan etlerinin
ve yağlarının kıyılarak lezzet vericiler ile karıştırıldıktan sonra doğal
veya yapay kılıflara doldurularak belirli koşullarda fermentasyon
ve kurutma işlemleri uygulanarak nem oranı %40 ve altına düşürülmüş, kesit
yüzeyi mozaik görünümünde olan ısıl işlem uygulanmamış fermente et ürününü,
ı) Hazırlanmış kanatlı eti karışımları: Parçalara
bölünmüş kanatlı eti dahil olmak üzere ete, diğer
gıda maddeleri ve lezzet vericilerin ilavesiyle elde edilen, etteki kas
liflerinin yapısını ve çiğ kanatlı etinin özelliklerini ortadan
kaldırmayacak seviyede işleme tabi tutulan çiğ kanatlı etini,
i) Hazırlanmış kırmızı et karışımları: Parçalara
bölünmüş kırmızı et dahil olmak üzere ete diğer
gıda maddeleri ve lezzet vericilerin ilavesiyle elde edilen, etteki kas
liflerinin yapısını ve çiğ kırmızı etin özelliklerini ortadan kaldırmayacak
seviyede işleme tabi tutulan çiğ kırmızı eti,
j) Hindi kıyma: Kemiklerinden ayrılmış çiğ hindi etinin
kıyma makinesinden geçirilmesiyle elde edilen kanatlı etini,
k) Isıl işlem: Pişirme, pastörizasyon, sterilizasyon
gibi işlemleri,
l) Isıl işlem görmüş sucuk:
Büyükbaş ve/veya küçükbaş hayvan etlerinin ve yağlarının veya kanatlı
hayvan etleri ve yağlarının kıyılarak lezzet vericiler ile karıştırıldıktan
sonra doğal veya yapay kılıflara doldurularak belirli koşullarda fermentasyon ve kurutma işlemleri uygulanarak nem oranı
%50’nin altına düşürülmüş, kesit yüzeyi mozaik görünümünde olan ısıl işlem
uygulanmış et ürününü,
m) Isıl işlem uygulanmamış fermente et ürünleri: Fermentasyon işlemine tabi tutularak olgunlaştırılan
ısıl işlem uygulanmamış et ürünlerini,
n) Isıl işlem uygulanmamış tuzlanmış/kürlenmiş
ve kurutulmuş et ürünleri: Tuzlama veya kürleme
ve kurutma işlemleri uygulanarak üretilen, soğuk tütsülenmiş veya
tütsülenmemiş ve ısıl işlem uygulanmamış et ürünlerini,
o) Isıl işlem uygulanmış et ürünleri: Kürleme, fermentasyon, marinasyon gibi işlemler uygulanarak veya uygulanmaksızın
üretilen ve ısıl işlem uygulanan et ürünlerini,
ö) İşleme: Et ürünleri üretiminde kullanılan ısıl işlem,
fermentasyon, tütsüleme, tuzlama, kürleme, emülsifiye etme,
kurutma gibi işlemleri,
p) Jambon: Evcil tırnaklı hayvan veya kanatlı hayvan
karkas etlerinden elde edilen parça etlerin veya küçük parça etlerin
tekniğine uygun olarak tuzlama, kürleme gibi
işlemlerden geçirilip ısıl işlem uygulanarak üretilen et ürününü,
r) Kanatlı eti döneri: Çiğ
kanatlı hayvan etlerinin biri veya bunların karışımına istenildiğinde
kuyruk yağı, gömlek yağı, lezzet vericiler ile diğer gıda bileşenlerinden
biri veya birkaçı ilave edilerek hazırlanan ve döner şişine dizilerek
silindir formu verilmiş pişirilmeye hazır kanatlı et karışımını veya yatay
veya dikey olarak döndürülerek pişirilmiş et ürününü,
s) Kanatlı köfte: Kıyılmış çiğ kanatlı hayvan etlerinin
biri veya bunların karışımına istenildiğinde aynı tür hayvanların yağları,
lezzet vericiler ile diğer gıda bileşenlerinden biri veya birkaçı ilave
edilerek çeşitli şekillerde hazırlanan pişirilmeye hazır kanatlı et
karışımını veya pişirilmiş et ürününü,
ş) Kavurma: Büyükbaş veya küçükbaş veya kanatlı hayvan
karkas etlerinin kemiksiz olarak, boyutları 7 cm’yi
geçmeyen parçalar halinde doğrandıktan sonra belirli oranlarda tuz ve etin
elde edildiği hayvan türüne ait iç yağları ile birlikte pişirilerek
hazırlanan ısıl işlem uygulanmış et ürününü,
t) Köfte: Kıyılmış büyükbaş ve küçükbaş hayvanların biri
veya birkaçının etlerinin karışımına, istenildiğinde aynı tür hayvanların
yağları, lezzet vericiler ile diğer gıda bileşenlerinden biri veya birkaçı
ilave edilerek çeşitli şekillerde hazırlanan pişirilmeye hazır kırmızı et
karışımını veya pişirilmiş et ürününü,
u) Kurutma: Üretim sırasında ürünün teknolojisi gereği
suyunun bir kısmının uzaklaştırılması işlemini,
ü) Kurutulmuş jambon: Evcil tırnaklı hayvan parça
etlerinden elde edilen ısıl işlem uygulanmamış, kürlenmiş
ve kurutulmuş et ürününü,
v) Küçükbaş hayvan: Koyun ve keçiyi,
y) Kürleme: Etlerin, nitritli kürleme tuzu veya
nitrat ve nitritli kürleme
tuzu veya tuz ve nitrat ile muamele edilmesi işlemini,
z) Lezzet vericiler: İnsan tüketimine uygun baharatlar, aromatik bitkiler veya bunların özütlerini,
aa) Marinasyon: Çiğ etin tuz, bitkisel yağ gibi çeşitli
gıda maddeleri ve lezzet vericiler ile teknolojisine uygun olarak muamele
edilmesi işlemini,
bb) Nitritli kürleme tuzu: Nitrit ilave edilmiş tuzu,
cc) Pastırma:
Büyükbaş hayvan karkaslarından usulüne göre ayrılan parça etlerin
teknolojisine uygun olarak kürleme ve yıkama
işlemlerinden sonra baskılama ve kurutma işlemlerine tabi tutulup,
çemenlendikten sonra yeniden kurutulması ile elde edilen ısıl işlem
uygulanmamış kürlenmiş ve kurutulmuş et ürününü,
çç) Pişirme:
Ürün merkez sıcaklığının en az 72°C’ye ulaştığı
ısıl işlemi,
dd) Tuzlama:
Çiğ etin tuzla muamele edilmesi işlemini,
ee)
Tütsüleme: Tütsü kaynağından elde edilen tütsünün tekniğine uygun olarak
farklı sıcaklık ve sürelerde ürün yüzeyine uygulanması işlemini,
ifade eder.
İKİNCİ
BÖLÜM
Ürün
Özellikleri
Genel
hükümler
MADDE 5 – (1) Bu
Tebliğ kapsamındaki ürünlerin üretiminde farklı hayvan türlerine ait
etlerin karıştırılarak elde edilmesinde aşağıdaki kurallar geçerlidir:
a) Büyükbaş ve küçükbaş hayvan etleri birbirleriyle
karıştırılabilir.
b) Kanatlı hayvan türlerinden elde edilen etler
birbirleriyle karıştırılabilir.
c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen durumlar dışında
farklı hayvan türlerine ait etler birbirleriyle karıştırılamaz. Ancak
sadece üretim teknolojisi gereği kanatlı eti ürünlerine kırmızı et veya
yağı karıştırılabilir.
(2) Bu Tebliğ kapsamındaki ürünlerin üretiminde mekanik
olarak ayrılmış etler kullanılamaz.
(3) Döner piyasaya sunuluş şekline göre;
a) Yaprak döner: Üretiminde kırmızı et olarak sadece
yaprak haline getirilmiş çiğ kırmızı etin kullanıldığı döneri,
b) Kıyma döner: Üretiminde kırmızı et olarak en çok %90
oranında kıymanın ve en az %10 oranında yaprak haline getirilmiş çiğ
kırmızı etin kullanıldığı döneri,
c) Karışık döner: Üretiminde kırmızı et olarak en az %60
oranında yaprak haline getirilmiş çiğ kırmızı et ve en çok %40 oranında
kıymanın kullanıldığı döneri,
ifade eder.
(4) Kanatlı eti döneri piyasaya sunuluş şekline göre;
a) Yaprak kanatlı eti döneri: Üretiminde kanatlı eti
olarak sadece yaprak haline getirilmiş çiğ kanatlı etinin kullanıldığı
döneri,
b) Karışık kanatlı eti döneri: Üretiminde kanatlı eti
olarak en az %60 oranında yaprak haline getirilmiş çiğ kanatlı etinin ve en
çok %40 oranında kanatlı kıymanın kullanıldığı döneri,
ifade eder.
Çiğ kırmızı
et, çiğ kanatlı eti, kıyma, hindi kıyma, hazırlanmış kırmızı et karışımları
ve hazırlanmış kanatlı eti karışımları ürün özellikleri
MADDE 6 – (1) Bu
Tebliğ kapsamında yer alan çiğ kırmızı et, çiğ kanatlı eti, kıyma, hindi
kıyması, hazırlanmış kırmızı et karışımları ve hazırlanmış kanatlı eti
karışımları, Gıda Hijyeni Yönetmeliği ve Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen
Kuralları Yönetmeliğinde yer alan kurallara uygun olarak elde edilir.
(2) Çiğ kırmızı et, çiğ kanatlı eti, kıyma, hindi
kıyması, hazırlanmış kırmızı et karışımları ve hazırlanmış kanatlı eti
karışımları, kendine has tat, koku, görünüş ve yapıda olacaktır.
(3) Çiğ kırmızı et, çiğ kanatlı eti, kıyma, hindi
kıyması, hazırlanmış kırmızı et karışımları ve hazırlanmış kanatlı eti
karışımları bozulmuş olamaz, bozulmayı baskılayacak herhangi bir işlem veya
madde uygulanmış olamaz.
(4) Perakende işletmede son tüketiciye satış aşamasında
kıyma, hazırlanmış kırmızı et karışımları ve hazırlanmış kanatlı eti
karışımları üretimlerini takiben doğrudan satış için hazır ambalajlı hale
getirilerek günlük olarak satışa sunulur. Çiğ kırmızı etler ve çiğ kanatlı
etleri ise asgari hijyenik şartlar göz önünde
bulundurularak, 29/12/2011 tarihli ve 28157 sayılı 3 üncü mükerrer Resmî
Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Etiketleme Yönetmeliğinin 13 üncü
maddesinin üçüncü fıkrası hükümlerine uygun olarak satışa sunulabilir.
(5) Bu Tebliğ kapsamında yer alan çiğ kırmızı et, çiğ
kanatlı eti, kıyma, hindi kıyması, hazırlanmış kırmızı et karışımları ve
hazırlanmış kanatlı eti karışımlarını üreten ve/veya satan işyerlerinde
farklı hayvan türlerine ait etler birbirinden ve diğer gıdalardan ayrı
olarak üretilir ve ayrı olarak satışa sunulur.
(6) Çiğ kırmızı et, kıyma ve hazırlanmış kırmızı et
karışımlarına ait özel ürün özellikleri:
a) Bu Tebliğ kapsamında yer alan çiğ kırmızı et, kıyma
ve hazırlanmış kırmızı et karışımlarının üretiminde kemik, kıkırdak ve
sakatat katılamaz. Sakatat sadece sakatat olarak piyasaya arz edilir.
b) Kıymanın bileşiminin Ek-1’de belirtilen özelliklere
uygun olması gerekir.
c) Kıymadan elde edilen hazırlanmış kırmızı et
karışımlarının içerdiği yağ oranı kütlece en çok %25 ve tuz oranı kütlece
en çok %2 olur.
ç) Dönerin aşağıda yer alan şartlara uygun olması
gerekir:
1) Dönerin içerdiği yağ oranı kütlece en çok %25, tuz
oranı kütlece en çok %2 olur.
2) Döner üretiminde hayvansal kaynaklı olmayan
proteinler, nişasta ve nişasta içeren maddeler ile soya ve soya ürünleri
kullanılamaz. Ancak baharat kaynaklı nişasta ve bitkisel protein miktarının
toplamda %1’i aşmaması gerekir.
3) Dönerin raf ömrü pişirilme süresi dahil
en fazla 24 saattir. Dondurulmuş dönerin raf ömrü en fazla 6 aydır.
d) Köftede hayvansal kaynaklı olmayan proteinler,
nişasta, soya ve soya ürünleri kullanılamaz. Ancak baharat, ekmek ve galeta
unu kaynaklı nişasta ve bitkisel protein miktarının toplamda %5’i aşmaması
gerekir.
(7) Çiğ kanatlı eti, hindi kıyma ve hazırlanmış kanatlı
eti karışımlarına ait özel ürün özellikleri:
a) Bu Tebliğ kapsamında yer alan çiğ kanatlı eti, hindi
kıyma ve hazırlanmış kanatlı eti karışımlarının üretiminde kemik, kıkırdak
ve sakatat katılamaz. Sakatat sadece sakatat olarak piyasaya arz edilir.
b) Bu Tebliğ kapsamında yer alan hazırlanmış kanatlı eti
karışımlarının üretiminde farklı türlere ait kanatlı etleri birbirine
karıştırılabilir.
c) Hazırlanmış kanatlı eti karışımlarında yağ miktarı
kütlece en çok %15 ve bağ doku miktarı kütlece en çok %10 olur.
ç) Kanatlı eti dönerinin aşağıda yer alan şartlara uygun
olması gerekir:
1) Kanatlı eti dönerinin içerdiği yağ oranı kütlece en
çok %15, tuz oranı kütlece en çok %2 olur.
2) Kanatlı eti dönerinin üretiminde hayvansal kaynaklı
olmayan proteinler, nişasta ve nişasta içeren maddeler ile soya ve soya
ürünleri kullanılamaz. Ancak baharat kaynaklı nişasta ve bitkisel protein
miktarının toplamda %1’i aşmaması gerekir.
3) Kanatlı eti dönerinin raf ömrü pişirilme süresi dahil en fazla 24 saattir. Dondurulmuş kanatlı eti
dönerinin raf ömrü en fazla 6 aydır.
d) Kanatlı kıyma sadece kemiklerinden ayrılmış çiğ hindi
etinden üretilir.
e) Hindi kıymanın bileşiminin Ek-1’de belirtilen
özelliklere uygun olması gerekir.
f) Hindi kıyma üretiminde diğer kanatlı hayvanlara ait
etler kullanılamaz. Hindi kıyma sadece dondurulmuş olarak piyasaya arz
edilir.
g) Hindi kıymada kalsiyum oranı en çok 100 g’da 14 mg düzeyinde olur.
ğ) Çiğ olarak üretilecek hazırlanmış kanatlı eti
karışımlarında kanatlı kıyma olarak sadece çiğ hindi kıyma kullanılır ve
dondurulmuş olarak piyasaya arz edilir.
h) Kanatlı köftede hayvansal kaynaklı olmayan
proteinler, nişasta, soya ve soya ürünleri kullanılamaz. Ancak baharat,
ekmek ve galeta unu kaynaklı nişasta ve bitkisel protein miktarının
toplamda %5’i aşmaması gerekir.
Et ürünleri
ürün özellikleri
MADDE 7 – (1) Bu
Tebliğ kapsamında yer alan et ürünleri, Gıda Hijyeni Yönetmeliği ve
Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinde yer alan
kurallara uygun olarak elde edilen etlerden üretilir.
(2) Et ürünleri karkas etinden veya sakatattan
hazırlanır. Dilli salam hariç olmak üzere karkas etinden hazırlanan et
ürünlerine sakatat katılamaz. Sakatattan hazırlanan et ürünlerine ise
karkas eti katılabilir.
(3) Bu Tebliğ kapsamında yer alan et ürünlerinin
üretiminde kemik ve kıkırdak kullanılamaz.
(4) Et ürünleri; görünüş, yapı, renk ve koku açısından
kendine özgü ürün özelliklerine sahip olur ve bozulma belirtileri
gösteremez.
(5) Pastırmada;
a) Çemen hariç olmak üzere, nem miktarı kütlece en çok
%45,
b) pH değeri en yüksek 6,0,
c) Tuz miktarı kuru maddede kütlece en çok %7,
ç) Çemen miktarı kütlece en çok %10,
olur.
(6) Kurutulmuş jambonda;
a) Nem miktarı kütlece en çok %40,
b) pH değeri en yüksek 6,0,
c) Tuz miktarı kuru maddede kütlece en çok %7,
olur.
(7) Fermente sucukta;
a) Toplam et proteini değeri kütlece en az %16,
b) Kollajen miktarı toplam et
proteinlerinin kütlesinde en fazla %20,
c) Nem miktarının toplam et proteini miktarına oranı
2,5’in altında,
ç) Yağ miktarının toplam et proteini miktarına oranı
2,5’in altında,
d) pH değeri en yüksek 5,4,
olur.
(8) Emülsifiye et ürünlerinde;
a) Toplam et proteini kütlece en az %10,
b) Kollajen miktarı toplam et
proteinlerinin kütlesinde en fazla %25,
c) Nem miktarının toplam et proteini miktarına oranı
kütlece 6,5’in altında,
ç) Yağ miktarının toplam et proteini miktarına oranı
3,2’nin altında,
d) Et proteini hariç olmak üzere protein miktarı ve
nişasta miktarı toplamı kütlece en fazla %5,
olur.
(9) Isıl işlem görmüş sucukta;
a) Toplam et proteini değeri kütlece en az %14,
b) Kollajen miktarı toplam et
proteinlerinin kütlesinde en fazla %25,
c) Nem miktarının toplam et proteini miktarına oranı
3,6’nın altında,
ç) Nem miktarı kütlece en çok %50,
d) Yağ miktarının toplam et proteini miktarına oranı
2,5’in altında,
e) pH değeri en yüksek 5,6
olur.
(10) Kavurmada;
a) Nem miktarı kütlece en çok %45,
b) Tuz oranı kütlece en çok %5,
c) Yağ oranı kütlece en çok %30,
olur.
(11) Jambonda;
a) Toplam et proteini kütlece en az %13,
b) Yağ oranı kütlece en çok %8,
c) Tuz oranı kütlece en çok %3,
olur.
(12) Isıl işlem görmüş sucukta uygulanan ısıl işlemin;
üretimde çiğ kırmızı etin kullanılması durumunda merkez sıcaklık en az
68°C, çiğ kanatlı etin kullanılması durumunda en az 72°C olacak şekilde
uygulanması gerekir.
(13) Kıymadan elde edilen köfte gibi ısıl işlem
uygulanmış et ürünlerinde toplam et proteini oranı kütlece en az %12 olur.
(14) Tane karabiber hariç olmak üzere; ürüne adını veren
bonfile, dil, fıstık gibi girdilerin kullanıldığı ısıl işlem uygulanmış et
ürünlerinde bu girdinin miktarı kütlece en az %3 olur.
(15) Fermente sucuğa, ısıl işlem görmüş sucuğa ve
pastırmaya et kaynaklı olmayan proteinler, nişasta ve nişasta içeren
maddeler ile soya ve soya ürünleri katılamaz. Ancak baharat kaynaklı
nişasta ve bitkisel protein miktarının toplamı kütlece %1’i aşamaz.
(16) Döner ve kanatlı eti döneri üretiminde hayvansal
kaynaklı olmayan proteinler, nişasta ve nişasta içeren maddeler ile soya ve
soya ürünleri kullanılamaz. Ancak baharat kaynaklı nişasta ve bitkisel
protein miktarının toplamda %1’i aşmaması gerekir.
(17) Köftede ve kanatlı köftede hayvansal kaynaklı
olmayan proteinler, nişasta, soya ve soya ürünleri kullanılamaz. Ancak
baharat, ekmek ve galeta unu kaynaklı nişasta ve bitkisel protein
miktarının toplamda %5’i aşmaması gerekir.
(18) Isıl işlem görmemiş fermente et ürünleri ve ısıl
işlem görmüş sucuk starter kültür ilavesiyle
üretilebilir.
(19) Fermente sucuk ve pastırma hariç olmak üzere ısıl
işlem görmemiş et ürünlerine 25°C’nin altında
olması koşulu ile sadece soğuk tütsüleme yapılabilir.
(20) Et ürünlerinin kılıflarında yırtık, delik gibi
fiziksel kusurların olmaması gerekir.
(21) Perakende işletmede sadece son tüketiciye satış
amacıyla asgari teknik ve hijyenik şartlar göz
önünde bulundurularak et ürünleri üretilebilir.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Katkı
Maddeleri, Bulaşanlar, Pestisit Kalıntıları,
Veteriner İlaç Kalıntıları,
Hijyen,
Ambalajlama ve Etiketleme
Katkı
maddeleri
MADDE 8 – (1) Bu
Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerde kullanılan katkı maddeleri, 29/12/2011 tarihli ve 28157 sayılı 3 üncü mükerrer Resmî
Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Gıda Katkı Maddeleri Yönetmeliğinde
yer alan hükümlere uygun olur.
Aroma
vericiler ve aroma verme özelliği taşıyan gıda
bileşenleri
MADDE 9 – (1) Bu
Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerde kullanılan, aroma
vericiler ve aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenleri, 29/12/2011
tarihli ve 28157 sayılı 3 üncü mükerrer Resmî Gazete’de yayımlanan, Türk
Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda
Bileşenleri Yönetmeliğinde yer alan hükümlere uygun olur. Bu genel
kurallara ek olarak bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlere et aroması veren
aroma vericiler katılamaz.
Bulaşanlar
MADDE 10 – (1) Bu
Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerdeki bulaşanların miktarları, 29/12/2011 tarihli ve 28157 sayılı 3 üncü mükerrer Resmî
Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Bulaşanlar Yönetmeliğinde yer alan
hükümlere uygun olur.
Pestisit kalıntıları
MADDE 11 – (1) Bu
Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerdeki pestisit
kalıntı miktarları, 29/12/2011 tarihli ve 28157
sayılı 3 üncü mükerrer Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Pestisitlerin Maksimum Kalıntı Limitleri Yönetmeliğinde
yer alan hükümlere uygun olur.
Veteriner
ilaç kalıntıları
MADDE 12 – (1) Bu
Tebliğ kapsamındaki ürünlerde bulunabilecek veteriner ilaç kalıntıları, 4/5/2012 tarihli ve 28282 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Hayvansal Gıdalarda Bulunabilecek Farmakolojik
Aktif Maddelerin Sınıflandırılması ve Maksimum Kalıntı Limitleri
Yönetmeliğinde yer alan hükümlere uygun olur.
Hijyen
MADDE 13 – (1) Bu
Tebliğ kapsamında yer alan ürünler, Gıda Hijyeni Yönetmeliği, Hayvansal
Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliği ile 29/12/2011
tarihli ve 28157 sayılı 3 üncü mükerrer Resmî Gazete’de yayımlanan Türk
Gıda Kodeksi Mikrobiyolojik Kriterler Yönetmeliğinde yer alan hükümlere
uygun olur.
Ambalajlama
MADDE 14 – (1) Bu
Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin ambalajları, 29/12/2011
tarihli ve 28157 sayılı 3 üncü mükerrer Resmî Gazete’ de yayımlanan Türk
Gıda Kodeksi Gıda ile Temas Eden Madde ve Malzemeler Yönetmeliğinde yer
alan hükümlere uygun olur.
Etiketleme
MADDE 15 – (1) Bu
Tebliğ kapsamında yer alan ürünler; Türk Gıda Kodeksi Etiketleme
Yönetmeliğine uygun olur. Bu Yönetmelikteki kurallara ek olarak;
a) Bu Tebliğ kapsamında yer alan et ürünlerinde, ürün
bir veya birden fazla büyükbaş ve küçükbaş tür hayvana ait kırmızı etten
üretiliyorsa ürün isminde tür ismi belirtilmez.
b) Bu Tebliğ kapsamında yer alan et ürünlerinde, ürün
tek tür kanatlı etinden üretiliyorsa ürün ismi bu tür ismi ile birlikte,
birden fazla kanatlı türünden üretiliyorsa ürün ismi ‘kanatlı’ ifadesi
başta olacak şekilde ifade edilir.
c) Bu Tebliğ kapsamında yer alan jambon, kurutulmuş
jambon ve emülsifiye et ürünlerinde büyükbaş ve küçükbaş
hayvan etleri dışında diğer evcil tırnaklı hayvan etlerinin kullanılması
durumunda ise ürün ismi tür ismiyle birlikte ifade edilir.
ç) Bu Tebliğ kapsamında yer alan çiğ et, kıyma ve
hazırlanmış et karışımlarında ürün ismi tür ismiyle birlikte ifade edilir.
d) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ve bu maddenin (a),
(b), (c) ve (ç) bentlerinde belirtilen ürünlerin dışında kalan ürünlerin
isimlendirilmesinde ürün ismi tür ismiyle ifade edilir.
e) Hindi kıyma ve kıyma etiketlerinde ‘Yağ en çok %..’ ve ‘kollajen/et proteini
oranı en çok ..’ ibaresi ürün ismi ile aynı yüzde ve ürün isminin en az
2/3’ü büyüklüğünde bulunur.
f) Çiğ kanatlı eti, hindi kıyma ve hazırlanmış kanatlı
eti karışımlarının etiketinde ‘Pişirme sırasında merkezi sıcaklık en az 72°C’ye ulaşmalıdır’ ifadesi yer alır.
g) Lezzet vericilerin ilave edildiği ürünlerde lezzet
vericinin ismi ürün ismi ile birlikte kullanılabilir.
ğ) Bu Tebliğ kapsamında yer alan et ürünlerinin
üretiminde kullanılan hayvansal yağın hangi türe ait olduğu etikette
içindekiler kısmında belirtilir.
h) Fermente sucuk ve ısıl işlem görmüş sucuklarda ‘yağ
oranı en çok %..’ olarak etikette belirtilir.
ı) Çemeni sıyrılarak piyasaya arz edilen pastırmaların
etiketinde ‘Çemeni sıyrılmıştır’ ifadesi yer alır.
i) Teknolojisi gereği bileşimine kırmızı et ve yağı
karıştırılan kanatlı eti ürünlerinin etiketinde bu bileşenler ürün adında
belirtilmez. Sadece içindekiler listesinde belirtilir.
j) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin etiketinde
ürün ismi bütün olarak aynı renk ve aynı yazı karakterinde olmak şartıyla
Ek-2’de tanımlanan ‘x’ yüksekliğinin en az 3 mm olduğu punto büyüklüğündeki
karakterler kullanılarak yazılır.
DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
Çeşitli ve
Son Hükümler
Taşıma ve
depolama
MADDE 16 – (1) Bu
Tebliğ kapsamındaki ürünlerin taşınması ve depolanması, Türk Gıda Kodeksi
Yönetmeliğinin Gıdaların Taşınması ve Depolanması bölümünde belirtilen
kurallara uygun olur.
Numune alma
ve analiz metotları
MADDE 17 – (1) Bu
Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerden Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğinde
belirtilen kurallara uygun olarak numune alınır, uluslararası kabul görmüş
analiz metotları uygulanır.
İdari
yaptırım
MADDE 18 – (1) Bu
Tebliğe aykırı davrananlar hakkında 5996 sayılı Kanunun ilgili maddelerine
göre idari yaptırım uygulanır.
Yürüklükten
kaldırılan tebliğler
MADDE 19 – (1)
Aşağıdaki tebliğler yürürlükten kaldırılmıştır:
a) 10/2/2000 tarihli ve 23960
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Et Ürünleri Tebliği (Tebliğ
No: 2000/4),
b) 7/7/2006 tarihli ve 26221
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Çiğ Kırmızı Et ve Hazırlanmış
Kırmızı Et Karışımları Tebliği (Tebliğ No: 2006/31),
c) 7/7/2006 tarihli ve 26221
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Çiğ Kanatlı Eti, Hazırlanmış
Kanatlı Eti Karışımları Tebliği (Tebliğ No: 2006/29),
ç) 3/8/2007 tarihli ve 26602
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Mekanik Olarak Ayrılmış
Kırmızı Et Tebliği (Tebliğ No: 2007/35),
d) 3/8/2007 tarihli ve 26602
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Mekanik Olarak Ayrılmış
Kanatlı Eti Tebliği (Tebliğ No: 2007/34).
Yürürlük
MADDE 20 – (1) Bu
Tebliğ yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 21 – (1) Bu
Tebliğ hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.
Eki için tıklayınız.
|